Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2008–2009

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1750
Vragen van het lid Gill’ard (PvdA)
aan de ministers van Buitenlandse
Zaken en van Justitie over de
100%-controles bij (mogelijk)
zwangere vrouwen op Schiphol.
(Ingezonden 6 februari 2009)
1
Kent u het bericht dat de Nationale
Ombudsman een nieuw onderzoek
heeft ingesteld naar aanleiding van
een aantal klachten van reizigers die
zeggen onheus behandeld te zijn bij
de 100-procentscontrole op
Schiphol?1 Bent u op de hoogte van
dit onderzoek?
2
Is het waar dat bij vrouwen die
aangeven zwanger te zijn geen
röntgenscan wordt toegepast? Deelt
u de mening dat ook vrouwen die
mogelijk zwanger zijn geïnformeerd
moeten worden over de risico’s van
een röntgenscan? Gebeurt dit al en zo
ja, op welke wijze?
3
Kunt u aangeven hoeveel zwangere
vrouwen in 2008 in verzekering zijn
gesteld om drie maal «schoon te
produceren» om op deze wijze hun
onschuld te bewijzen? Is er een
speciaal protocol voor het in
verzekering stellen van zwangere
vrouwen?

zwangere vrouwen om hun onschuld
te bewijzen, zonder gebruik van
röntgenstraling of
inverzekeringstelling?
1

www.dwtonline.com, 27 januari 2009:
«100 procent controle kent geen speciale
zwangerenregeling».

Antwoord
Antwoord van staatssecretaris
Albayrak (Justitie) (ontvangen
3 maart 2009)
1
Ja, ik ken dit bericht en ben op de
hoogte van het onderzoek.
2
Ja. Personen die verdacht worden
van het in het lichaam vervoeren van
cocaïnebolletjes worden in de
gelegenheid gesteld om hun
onschuld aan te tonen met behulp
van een röntgenscan. Bij (mogelijk)
zwangere vrouwen wordt deze
methode echter niet toegepast. In het
vraaggesprek voorafgaand aan een
röntgenscan wordt de betrokkene
gevraagd of zij zwanger is of dat
denkt te kunnen zijn. Tevens wordt
tijdens dit gesprek speciale aandacht
besteed aan eventuele
zwangerschapssignalen.

verdachten die zwanger zijn, dan wel
vermoeden dit te zijn. Van april 2008
tot en met december 2008 zijn twaalf
zwangere vrouwen en vier
vermoedelijk zwangere vrouwen in
verzekering gesteld. Van de zestien
verdachten bleken er vijftien
daadwerkelijk cocaïnebollen te
hebben geslikt.
Er is geen speciaal protocol voor het
in verzekering stellen van zwangere
verdachten. Alle verdachten die in
verzekering worden gesteld krijgen
echter een intake en de nodige
begeleiding van de Medische Dienst
van de Dienst Justitiële Inrichtingen
(DJI). In de reguliere protocollen van
de DJI is gepaste aandacht voor
zwangere vrouwen.
4
Bij verdachten die hun onschuld niet
door middel van een röntgenscan
kunnen aantonen, zoals zwangere
vrouwen, wordt individueel
beoordeeld of de noodzaak bestaat
tot inverzekeringstelling. Bij die
beoordeling wordt een afweging
gemaakt tussen het belang van de
aangehouden zwangere en het
opsporingsbelang. Wanneer deze
afweging leidt tot een
inverzekeringstelling dient de
betrokkene eerst drie maal «schoon
te produceren» voordat de
verdenking wordt opgeheven en de
verdachte in vrijheid wordt gesteld.
Er is reeds onderzoek gedaan naar
alternatieve manieren voor (mogelijk)
zwangere vrouwen om hun onschuld
aan te tonen. Zie hiervoor ook het

4
Bent u bereid onderzoek te doen naar
alternatieve manieren voor (mogelijk)

3
In de eerste twee maanden van 2008
zijn in ieder geval vier zwangere
verdachten aangehouden, waarvan er
drie drugskoerier bleken te zijn. Vanaf
april 2008 vindt bij de 100%-controles
op Schiphol registratie plaats van alle

KVR35235
2080912380
0809tkkvr1750
ISSN 0921 - 7398
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, Aanhangsel

3673

antwoord op eerdere vragen over dit
onderwerp van de leden Van Bommel
en De Wit (Aanhangsel Handelingen
Tweede Kamer 2007–2008, nr. 2275).
Om bij een (mogelijk) zwangere
verdachte cocaïnebolletjes op te
sporen zou gebruik kunnen worden
gemaakt van een MRI-scan of een
echo-onderzoek. Voor beide soorten
onderzoeken is zowel de medische
apparatuur als de medische
deskundigheid op Schiphol niet
voorhanden. Hiervoor moet worden
uitgeweken naar een ziekenhuis. Het
overbrengen van zwangere vrouwen
naar een ziekenhuis teneinde daar
een MRI-scan of een echo te
ondergaan, kost veel tijd en capaciteit
van zowel de opsporingsinstanties als
van de betreffende ziekenhuizen.
Mede gelet op het hoge percentage
(mogelijk) zwangere vrouwen (vijftien
van de zestien) dat terecht werd
aangehouden, ben ik van mening dat
een dergelijke inspanning niet kan
worden gevergd. Tevens geldt dat
personen verdacht van het slikken
van cocaïnebolletjes uit
veiligheidsoverwegingen zo min
mogelijk worden vervoerd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, Aanhangsel

3674