2013D16537

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Binnen de vaste commissie voor Economische Zaken hebben enkele
fracties de behoefte een aantal vragen en opmerkingen voor te leggen aan
de minister van Economische Zaken over de Informele Raad voor
Concurrentievermogen 2 en 3 mei 2013 te Dublin. De volledige agenda is
opgenomen aan het einde van het verslag.
De voorzitter van de commissie,
Hamer
De adjunct-griffier van de commissie,
Van de Wiel

nds-tk-2013D16537

1

Inhoudsopgave
I

II
III

Vragen en opmerkingen vanuit de fracties

2

Vragen van de leden van de VVD-fractie
Vragen van de leden van de PvdA-fractie
Vragen van de leden van de CDA-fractie
Vragen van de leden van de D66-fractie

2
4
6
6

Antwoord / Reactie van de minister
Volledige agenda

7
7

I Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Vragen van de leden van de VVD-fractie
De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de agenda en stukken voor het schriftelijk overleg over de Raad voor
Concurrentievermogen van 2 en 3 mei te Dublin. Zij hebben hierbij een
aantal vragen.
Tijdens het gedeelte van de Raad over onderzoek zal de discussie onder
meer gaan over het «optimaliseren van de rol en de bijdrage van
fundamenteel onderzoek aan het Europese concurrentievermogen en de
maatschappij in het algemeen». De leden van de VVD-fractie zijn van
mening dat fundamenteel onderzoek hieraan een bijdrage kan leveren. Zij
zien helaas ook dat de uitkomsten van fundamenteel onderzoek worden
opgeschreven in artikelen die alleen toegankelijk zijn via dure abonnementen op wetenschapsbladen. Als men onderzoek meer wil laten
bijdragen aan het concurrentievermogen, dan zou ervoor gezorgd moeten
worden dat onderzoeksresultaten voor ondernemers en bedrijven
gemakkelijk toegankelijk zijn. Vanuit die gedachte is een systeem van
open access zeer bevorderlijk voor innovatie en groei. Hoe kijkt de
minister daar tegenaan? Vindt de minister dit een thema om aan te
snijden in de discussie met zijn Europese collega’s? Zou de Europese Unie
(EU) misschien op dat gebied het voortouw moeten nemen tot een
Europees systeem van open access?
Ook vragen de leden van de VVD-fractie wat de stand van zaken is wat
betreft de nadere invulling van de thema’s van Horizon2020?
Tijdens het gedeelte van de Raad over de Interne Markt en Industrie is het
centrale thema «het MKB als drijvende kracht achter Europese groei». Wat
betreft de leden van de VVD-fractie is dit een adequate benaming voor de
Nederlandse situatie, want het midden- en kleinbedrijf (mkb) is inderdaad
de banenmotor van ons land. Deze leden sluiten zich echter aan bij het
standpunt van de minister dat het ondernemerschapsbeleid allereerst een
nationale aangelegenheid is. Een aanzienlijke groep van lidstaten heeft
dezelfde opvatting, lezen deze leden. Kan de minister toezeggen dat hij
tegenover de Commissie en het Voorzitterschap deze opvatting nog eens
duidelijk zal markeren?
De Raad zal ook informeel discussiëren over de zogenoemde lidstaatcontracten in het kader van het Europees Semester. In deze «contracten»
tussen lidstaten en EU-instellingen kunnen afspraken worden gemaakt
over economische hervormingen. Wat betreft de leden van de VVD-fractie
worden eventuele contracten alleen op basis van wederzijdse overeenstemming afgesloten. De VVD-fractieleden sluiten zich aan bij de minister
in zijn opvatting dat met betrekking tot de financiering van de afspraken in

2

de contracten de totale Nederlandse afdrachten aan de EU niet moeten
stijgen. Zij kijken met belangstelling uit naar de te ontvangen reactie van
het kabinet op deze plannen.
Wat betreft het Europees Actieplan Detailhandel; de leden van de
VVD-fractie vinden het goed om belemmeringen op het gebied van de
detailhandel te slechten en daarmee tevens de interne markt te
versterken. De maatregelen die worden genoemd in de mededeling zijn
niet uitgewerkt tot op het niveau van regelgevingsvoorstellen. Als die
concrete voorstellen te zijner tijd voorliggen ter bespreking zullen de
leden van de VVD-fractie die graag beoordelen. Wel hebben de leden van
de VVD-fractie zorgen over een aantal maatregelen, omdat zij het gevaar
zien van vele nieuwe regels en voorschriften uit Brussel met alle gevolgen
voor de lastendruk van dien. Met name het voornemen van de Commissie
om Europese methoden voor te stellen voor het meten van en communiceren over de algemene milieueffecten van producten en organisaties
draagt het risico in zich van allerlei verplichtingen voor producenten en de
detailhandel. Dit geldt ook voor de voorgenomen maatregel om met
richtsnoeren voor goede praktijken en/of gedragscodes de toegang tot
transparante en betrouwbare informatie voor consumenten te verbeteren.
Voor de leden va de VVD-fractie is dit onacceptabel. Is de minister bereid
alle plannen op dit gebied te blokkeren als die leiden tot extra lasten voor
ons bedrijfsleven? Wanneer en hoe gaat de minister zijn inzet in Brussel
voor het voetlicht brengen?
Wat betreft de mededeling over «content in de digitale markt» steunen de
leden van de VVD-fractie het streven van de Commissie om online
licenties inzake het auteursrecht te bevorderen. Graag horen zij van de
minister wat het financiële beslag van de te verwachten voorstellen zal
zijn. Kan de minister aangeven of en zo ja in hoeverre hij denkt dat de
plannen zullen leiden tot extra administratieve lasten? In hoeverre
verhoudt dit fiche zich tot de recente ontwikkelingen over auteursrecht in
de Nederlandse wetgeving?
Inzake het Actieplan Ondernemerschap 2020 verwijzen de leden van de
VVD-fractie graag naar de eerder genoemde stellingname dat ondernemerschapsbeleid allereerst een nationale aangelegenheid behoort te zijn.
Deze leden wijzen voorstellen aan lidstaten op fiscaal gebied krachtig van
de hand. Kan de minister toezeggen dat hij zich tegen alle plannen op dat
gebied in Brussel resoluut zal afwijzen?
De Commissie wil verder een vermindering van regeldruk blijven
nastreven en zal wetgeving voorstellen voor de afschaffing van hinderlijke
vereisten voor de authenticatie van openbare documenten die mkb’ers
moeten overleggen bij grensoverschrijdende handel binnen de interne
markt. Kan de minister aangeven over welke documenten dit gaat?
Wanneer wordt de afschaffing van deze vereisten in gang gezet?
Een coördinerende en ondersteunende rol van de Commissie inzake
ondernemerschapsbeleid vinden de VVD-fractieleden wenselijk, maar met
een aantal voorstellen gaat de Commissie te ver. De oproep om ondernemerschap als verplicht onderdeel in het curriculum op te nemen is geen
zaak voor de Commissie, dit kunnen lidstaten gewoon zelf organiseren.
Ook de oproep voor specifieke strategieën voor vrouwelijk ondernemerschap en migrantenondernemers en het verzamelen van data over de
ontwikkelingen van deze doelgroep zijn geen zaken waar de Commissie
de interne markt een dienst mee bewijst. Kan de minister bevestigen dat
hij hier hetzelfde over denkt? Welke lidstaten staan aan zijn zijde en welke
niet? Hoe wordt voorkomen dat de Commissie de interne markt iedere
keer blijft oprekken tot bijkans ieder denkbaar aspect van het leven?

3

De neiging van de Commissie om alles met elkaar te verbinden blijkt ook
uit haar oproep aan de lidstaten om verslag uit te brengen over de
vorderingen van de belangrijkste acties van deze mededeling in het
context van de nationale hervormingsprogramma’s in het kader van het
Europees semester. Via het Europees semester worden begrotingen door
de Commissie beoordeeld op financiële houdbaarheid. Het rapporteren
over ondernemerschap hoort niet daarin thuis. De VVD-fractieleden
vinden het dan ook een onzinnig voorstel van de Commissie. Kan de
minister zich aansluiten bij deze kwalificatie?
De leden van de VVD-fractie vinden zelfregulering het beste middel in de
aanpak van oneerlijke handelspraktijken. Zij sluiten zich aan bij de
opvatting van de minister dat een Europese aanpak mogelijk de beste
oplossing zou zijn, aangezien veel toeleveringsketens grensoverschrijdend
zijn. Kan de minister aangeven hoe een eventuele aanpak op Europees
niveau eruit zou moeten zien? De leden van de VVD-fractie zien met
belangstelling uit naar de vorming van de pilots met een gedragscode
voor de agrofoodsector en de sector mode, textiel en schoenen. Wanneer
zijn de pilots volgens de minister geslaagd? Wat zou voor de minister
aanleiding zijn om in dit geval alsnog over te gaan op wetgeving? Het
Europese Economische en Sociale Comité (EESC) heeft onlangs een
rapport uitgebracht over oneerlijke handelspraktijken. Zij concludeert dat
machtsmisbruik door grote supermarktketens leidt tot een versnelde
neergang van de agrarische sector in de Europese Unie, aangezien in alle
lidstaten enkele supermarkten dominant zijn, waardoor ze eisen aan
leveranciers stellen die verre van evenwichtig zijn. Wat vindt de minister
van de conclusies uit dit rapport? Graag ontvangen de leden van de
VVD-fractie een toelichting.
Wat betreft de verordening voor het markttoezicht op producten vragen
de leden van de VVD-fractie in hoeverre de bevoegdheid van de
Commissie, om via uitvoeringshandelingen eisen te stellen aan aard en
omvang van controles in lidstaten, kunnen worden ingedamd? Welke
lidstaten delen de Nederlandse positie? De minister schrijft verder dat de
bevoegdheid van de Commissie om voor bepaalde producten en
productgroepen regels te stellen ten aanzien van de aard en omvang van
controles, dit kan leiden tot extra werklast en financiële druk bij markttoezichtautoriteiten. Hoe kan dit risico worden beperkt? Welke voorwaarden
kunnen worden verbinden aan de bevoegdheden van de Commissie en
hoe kunnen die afdoende geborgd worden?
Ten aanzien van de juridische implicaties lezen de VVD-fractieleden dat
ondanks dat de nationale regelgeving voor producten (waaronder de
Warenwet) doorgaans al bepalingen bevat over handhaving en toezicht,
toch wordt verwacht dat naar aanleiding van het voorstel aanpassing van
de nationale regelgeving nodig zal zijn. Deze leden vragen wanneer dit het
geval is en hoe dit dan zal worden vertaald in de Nederlandse wetgeving?
En welke wetten betreft het dan?
Inbreng van de leden van de PvdA-fractie
Onderzoek
De leden van de fractie van de PvdA onderstrepen het belang van het
thema van de Raad voor Concurrentievermogen, welke plaatsvindt op 2
en 3 mei in Dublin: «Innovatieve wegen naar banen en groei». Goede en
effectieve Europese samenwerking, welke leidt tot een beter Europees
concurrentievermogen, is voor Nederland, met zijn open economie van
groot belang. Samen staat men sterker op de snel veranderende
economische wereldmarkt.

4

De leden van de PvdA-fractie vragen wat de inbreng van de minister zal
zijn ten aanzien van de agendaonderwerpen die belangrijk zijn voor het
stimuleren van de innovatie voor Nederland: blijvende investeringen in de
kennisbasis, het verbeteren van de randvoorwaarden voor innovatie, en
het verhogen van de effectiviteit van onderzoek en ontwikkeling via
publiek-private samenwerking. Kan de minister hierop een toelichting per
onderwerp geven?
De leden van de fractie van de PvdA zijn enthousiast over de doelstellingen van het Horizon 2020 programma. Kan de minister toelichten hoe
de aanloopfase naar de start van dit programma verloopt? Welke
eventuele uitdagingen bestaan er in Europees verband ten aanzien van de
invoering van de benodigde regelgeving voor 2014?
Op welke wijze kan het kabinet bijdragen aan het doen stijgen van het
aantal succesvolle aanvragen voor subsidies door Nederlandse innovatieve ondernemers in het kade van Horizon 2020 (in november 2012 was
25.5% van de Nederlandse aanvragen succesvol. In totaal werden er
22.821 Nederlandse aanvragen ingediend, wat neerkomt op 5.81% van het
totaal aan aanvragen door de 27 EU- lidstaten)?
Interne markt en industrie
De leden van de PvdA-fractie delen de opvatting van het kabinet dat
ondernemerschapsbeleid in eerste instantie een nationale aangelegenheid
is maar dat de EU toegevoegde waarde kan hebben op een aantal
terreinen.
Steden en regio’s leveren een belangrijke bijdrage aan de concurrentiekracht van Nederland en het succes van de topsectoren, bijvoorbeeld door
te investeren in de bevordering van ondernemerschap en de vermindering van de regeldruk. Het kabinet geeft aan de ontwikkeling van de
regio’s te ondersteunen door prioriteit te geven aan de ruimtelijke en
infrastructurele investeringen in de economische centra. De leden van de
PvdA-fractie vragen op welke wijze het kabinet in haar beleid rekening
houdt met de krimpregio’s in Nederland?
Verslag Raad voor Concurrentievermogen
De Raad sprak tijdens de vorige bijeenkomst op 18 en 19 februari jl. over
strategieën voor smart specialisation voor het versterken van het
concurrentievermogen. Het voorzitterschap ziet 2013 als een cruciaal jaar
voor verdere ontwikkeling van «slimme specialisatie». De kabinet geeft
aan de Nederland in dit proces al ver gevorderd is. De leden van de
PvdA-fractie ontvangen graag een toelichting van de minister op het
voorgaande. Hoe ziet dit proces er uit en in welke fase bevindt Nederland
zich? Hoe verhoudt zich dit tot andere lidstaten?
Fiche mededeling Ondernemerschap 2020
Het kabinet oordeelt negatief over de subsidiariteit van een aantal
onderdelen van het actieplan. Zij wil bijvoorbeeld ondernemerschap niet
opnemen als verplicht onderdeel van een curriculum, en is kritisch over
de focus van beleid ten aanzien van specifieke doelgroepen. Beleid moet
conform de nationale situatie van een lidstaat worden vormgegeven,
aldus het kabinet.
De leden van de PvdA-fractie vragen of het kabinet – hoewel zij tegen het
verplichtstellen van deze zaken en tegen betrokkenheid van de EU is op
deze punten – wel positief is over de aard van de voorstellen? Zit er bij de
door de Commissie voorgestelde doelgroepen, niet enorm veel potentieel

5

dat door gerichte aandacht van nationale overheden meer tot zijn recht
kan komen en worden benut?
Groenboek oneerlijke handelspraktijken in de food – en non food
toeleveringsketen tussen ondernemingen in Europa
De leden van de PvdA-fractie maakt zich met name zorgen over de
nadelige gevolgen van oneerlijke handelspraktijken voor het mkb. De
leden van de fractie van de PvdA vragen of de minister er bij de
Commissie op aan zal dringen speciale aandacht te schenken aan het mkb
en zzp’ers (self employed) in het Groenboek?
De leden van de PvdA-fractie vragen of het kabinet bereid is op te treden
als adviseur bij de totstandkoming van een neutrale instantie die optreedt
als meldpunt, adviseur, beslechter van het geschil via bindend advies of
via arbitrage of bemiddeling? Heeft het kabinet hierover contact met
MKB-Nederland en zelfstandigenorganisaties?
Zou er ook een Europese onafhankelijke instantie ingesteld moeten
worden? Indien zo, welke bestaande Europese instantie zou deze taak op
zich kunnen nemen?
Inbreng van de leden van de CDA-fractie
De leden van de CDA-fractie delen de mening van het kabinet het mkb de
drijvende kracht achter de Europese groei is. Hiervoor is toegankelijk van
financiering een essentieel onderwerp. Is de minister van plan ook
ervaringen van kredietunies aan de orde te stellen?
Op welke manier gaan andere lidstaten om met het gebrek aan financiering vanuit de banken?
Tevens vragen de leden van de CDA-fractie welke concrete maatregelen er
in Europees verband genomen worden om de administratieve lastendruk
voor het MKB te verminderen? Op welke manier worden de regionale
overheden en het regionaal bedrijfsleven en met name de innovatieve
exporterende bedrijven hierbij betrokken?
De leden van de CDA-fractie vragen op welke wijze de minister het mkb en
de innovatieve sectoren in Nederland ondersteunt om meer middelen uit
EU-fondsen te halen?
Tot slot constateren de leden van de CDA-fractie dat er veel netwerken zijn
die kansen bieden voor het mkb en het Nederlands bedrijfsleven. Hoe
gaan deze ingezet worden om ze te laten aansluiten bij de innovatieve
kansen van het Nederlandse bedrijfsleven? Gaan ambassades van
lidstaten en de EU-vertegenwoordigingen ingezet worden om mkb te
ondersteunen? Welke rol ziet de minister hier voor zichzelf?
Vragen van de leden van de D66-fractie
De leden van de fractie van D66 hebben kennisgenomen van de agenda
voor de Raad voor Concurrentievermogen en willen graag van de
gelegenheid gebruik maken om hier enkele vragen over te stellen.
De leden van de fractie van D66 delen het enthousiasme van de minister
over de ERC-beurzen. Zij krijgen daarom graag iets meer inzicht in de
exacte bedragen waar het hier om gaat. Zij willen graag weten: wat was
het ERC-budget van de afgelopen jaren en wat wordt het ERC-budget voor
de komende jaren binnen Horizon2020? Ook ontvangen zij graag
informatie over hoeveel Nederlandse wetenschappers en bedrijfsleven
hiervan hebben kunnen profiteren.

6

Voorts vragen de leden van de D66-fractie de minister expliciet te maken
welke Commissievoorstellen om de betrokkenheid van het mkb in
Horizon2020 te versterken zij verwelkomt. Deze leden hechten immers ook
aan grote deelname van het mkb.
De leden van de D66-fractie herkennen de behoefte om de financiering
voor kleine, startende, snel groeiende en/of innovatieve bedrijven te
verbeteren. Zij vragen de minister daarom om expliciet te maken welke
voorstellen van de Commissie hij enthousiast over is en welke nog
toegevoegd zouden kunnen worden.
Ook vragen deze leden de minister in te gaan op opmerkingen van de
European Investment Bank (EIB) in verschillende media dat het Nederlandse bedrijfsleven hen onvoldoende weet te vinden. En wat zou de rol
van de overheid hierbij kunnen zijn?
Ook willen de leden van de D66-fractie ingaan op verminderen van
administratieve lasten en regeldruk. Zij zijn van mening dat dit inderdaad
een belangrijk thema is en dat via Europa op dit thema geleerd kan
worden van andere landen. Zij willen daarom van de minister weten of er
cijfers over regeldruk of administratieve lasten in andere landen zijn.
Wellicht kan er via een benchmark van elkaar geleerd worden.
De leden van de fractie van D66 vragen de minister wat de exacte
toegevoegde waarde is van de zogenaamde lidstaatcontracten voor
concurrentievermogen en groei. Zij willen specifiek weten wat dit nieuwe
instrument toe moet voegen aan het bestaande instrumentarium.
II Antwoord van de minister
III Volledige agenda
1.

2.

3.

4.

5.

6.

7.

Brief regering – minister van Economische Zaken, H.G.J. Kamp –
12 april 2013
Geannoteerde Agenda voor de informele Raad voor Concurrentievermogen 2 en 3 mei 2013, Dublin (2013Z07514)
Brief regering – minister van Economische Zaken, H.G.J. Kamp –
8 maart 2013
Verslag van de Raad voor Concurrentievermogen 18-19 februari 2013
(Kamerstuk 21501–30, nr. 304)
Brief regering – minister van Buitenlandse Zaken, F.C.G.M. Timmermans – 25 januari 2013
Fiche: Mededeling content in de digitale interne markt (Kamerstuk
22 112, nr. 1561)
Brief regering – minister van Buitenlandse Zaken, F.C.G.M. Timmermans – 15 februari 2013
Fiche: Mededeling Ondernemerschap 2020 (Kamerstuk 22 112, nr.
1571)
Brief regering – minister van Buitenlandse Zaken, F.C.G.M. Timmermans – 8 maart 2013
Fiche: Mededeling Europees actieplan detailhandel (Kamerstuk
22 112, nr. 1579)
Brief regering – minister van Buitenlandse Zaken, F.C.G.M. Timmermans – 22 maart 2013
Fiche: Verordening voor het markttoezicht op producten (Kamerstuk
22 112, nr. 1590)
Brief regering – minister van Economische Zaken, H.G.J. Kamp –
2 april 2013
Concept kabinetsreactie op het «Groenboek inzake oneerlijke
handelspraktijken in de food- en non-food toeleveringsketen tussen
ondernemingen in Europa» (Kamerstuk 22 112, nr. 1596).

7