Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

357
Vragen van het lid Kops (PVV) aan de Minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties over huurders die gedwongen worden tot werk (en
statushouders niet) (ingezonden 26 september 2018).
Antwoord van Minister Ollongren (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
(ontvangen 22 oktober 2018).
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Huurders gedwongen tot meewerken»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Om wat voor werkzaamheden gaat het, nu kennelijk 160 huurders – de
zogenoemde «dragende bewoners – van de in totaal 250 door corporatie
Portaal te realiseren woningen worden gedwongen vier uur per week te
werken? Wat hebben de werkzaamheden met volkshuisvesting te maken? Wat
zijn de consequenties – voor het huurcontract – indien de werkzaamheden
«niet voldoen aan de verwachtingen»? Worden de huurders voor deze
werkzaamheden betaald en/of leiden deze werkzaamheden tot een lagere
huurprijs? Zo ja, hoeveel? Deelt u de mening dat corporatie Portaal bij haar
kerntaak moet blijven – het realiseren en beheren van betaalbare woningen –
en zich niet als «semi-werkgever» moet opstellen?
Antwoord 2
Woningcorporatie Portaal wil het kantoorpand «Meanderpark» in Nieuwegein
ombouwen naar 250 sociale huurappartementen en deze verhuren met het
«gemengd wonen» concept. Dit betekent dat Portaal «dragende» en
«vragende» huurders samen huisvest. De «vragende» huurders zijn uitstromers uit de maatschappelijke opvang, mensen die vanwege dakloosheid of
psychische problemen een tijdje in een instelling hebben gewoond en weer
toe zijn aan zelfstandig wonen. Ook heeft Portaal een taak in het huisvesten
van statushouders. Deze groep kan «vragend» maar ook «dragend» zijn op
termijn. Het hoort bij de kerntaak van corporaties om ook huurders die op
enige wijze (lichte vormen van) zorg nodig hebben te huisvesten. Zorginstel-

1

ah-tk-20182019-357
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

Telegraaf, regio Utrecht, p. 15, 25-9-18.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

lingen hebben tot taak zorg en ondersteuning te bieden opdat verschillende
doelgroepen, bijvoorbeeld uit de maatschappelijk opvang, zelfstandig kunnen
wonen. De corporatie kan hieraan bijdragen door regie te voeren op
vrijwillige steun van medebewoners die dat kunnen en willen doen.
Portaal selecteert huurders die bereid zijn iets voor hun buren te betekenen,
de «dragende» bewoners. Bewoners krijgen ook een rol in toezicht, het
organiseren van sociale activiteiten, het onderhouden van de gemeenschappelijke tuin en het beheren van de gemeenschappelijke ruimte. Zo stelt
Portaal de huurders in staat hun woonomgeving naar eigen idee vorm te
geven. Portaal legt in het huurcontract vast dat de inzet van huurders
gewenst is. Tegelijk is dit op vrijwillige basis en het nalaten van de inzet heeft
geen consequenties zoals het ontbinden van het huurcontract of anderszins.
Het huurrecht is hierin duidelijk en Portaal wil zich daaraan houden. Er staat
geen vergoeding tegenover de vrijwillige bijdrage en ook geen lagere
huurprijs. Vier uur per week is een indicatie en geldt voor een kerngroep van
vrijwilligers. Niet iedere huurder zal dezelfde mate van betrokkenheid tonen.
In tegenstelling tot de nieuwsberichtgeving lijkt te suggereren, geeft de
corporatie aan dat van contractueel verplichte werkzaamheden geen sprake
is.
De selectie van «dragende» bewoners, die met voorrang gehuisvest worden
in een complex met dit type woonconcept, kan op basis van de in de
gemeente geldende huisvestingsverordening. Verder gelden ook de voorwaarden voor passend toewijzen op basis van de Woningwet.
Vraag 3
Waarom worden de overige 90 huurders – waaronder statushouders – die
geen «dragende bewoners» zijn, vrijgesteld van de te verrichten werkzaamheden en niet gedwongen vier uur per week te werken? Deelt u de mening dat
de «dragende bewoners» hiervan de dupe zijn en worden achtergesteld ten
opzichte van statushouders? Waarom worden statushouders keer op keer
ontzien/voorgetrokken? Bent u bereid hier eindelijk een eind aan te maken?
Betalen de statushouders huur? Zo ja, hoeveel? Is dat evenveel als de
«dragende bewoners» moeten betalen?
Antwoord 3
Zoals in antwoord 2 aangegeven is er geen sprake van contractueel verplichte
werkzaamheden voor huurders. Portaal meldt dat «vragende» huurders en
statushouders vrijwillig taken in het zelfbeheer op zich nemen als ze daartoe
in staat zijn. Bij de uitstromers uit de maatschappelijke opvang en de
statushouders zal dit niet altijd mogelijk zijn omdat de aandacht van deze
doelgroep in deze levensfase uitgaat naar zaken als maatschappelijke
integratie. Het gehele woonconcept «gemengd wonen» is erop gericht die
integratie en maatschappelijke deelname te vereenvoudigen. Portaal
signaleert dat op den duur ook vanuit deze groep belangstelling is voor het
vervullen van een rol in het zelfbeheer. Uitstromers uit de maatschappelijke
opvang en statushouders betalen net als de andere huurders huur. In de
hoogte ervan is geen verschil.
Vraag 4
Bent u bereid Portaal op de vingers te tikken en ervoor te zorgen, dat de
woningen worden verhuurd zonder allerlei verplichtingen die niets met
volkshuisvesting te maken hebben, en de woningen niet aan statushouders
worden toegewezen?
Antwoord 4
Er is geen sprake van verplichte werkzaamheden. De werkzaamheden
waarvan sprake is, kunnen worden uitgevoerd op vrijwillige basis en leiden
niet tot lagere huren of vergoedingen. Op basis daarvan, zie ik geen
aanleiding de Autoriteit woningcorporaties (Aw) te vragen de kwestie te
onderzoeken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2