Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

34 801

Wijziging van de Pensioenwet en de Wet
verplichte beroepspensioenregeling vanwege
het tijdelijk aanhouden van afgescheiden
vermogens door fuserende
bedrijfstakpensioenfondsen en regels voor fusie
en splitsing (Wet fuserende
bedrijfstakpensioenfondsen)

Nr. 5

NOTA VAN WIJZIGING
Ontvangen 10 oktober 2017
Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd:
1
In het opschrift wordt «en regels voor fusie en splitsing» vervangen
door: , regels voor fusie en splitsing en waardeoverdracht van
nettopensioen.
2
In de considerans wordt «en dat pensioenfondsen» vervangen door
«, dat pensioenfondsen» en wordt na «fusie of splitsing» toegevoegd: en
dat de regels voor waardeoverdracht van nettopensioen worden
aangepast.
3
In artikel I worden voor onderdeel A drie onderdelen ingevoegd,
luidende:
0A
In artikel 63b, derde lid, wordt «80, 81» vervangen door: 80, 80a, 81.
1A
Na artikel 80 wordt een artikel ingevoegd, luidende:
Artikel 80a. Verplichting tot waardeoverdracht nettopensioen
voor pensioenfondsen
1. Een pensioenfonds is verplicht op verzoek van de deelnemer,
gewezen deelnemer of andere aanspraakgerechtigde de waarde van zijn
pensioenaanspraken welke voortvloeien uit een premieovereenkomst

kst-34801-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 801, nr. 5

1

voor nettopensioen per de datum van beëindiging van de deelneming op
grond van de omstandigheden, bedoeld in artikel 120, tweede lid,
onderdeel b, rechtstreeks over te dragen aan een pensioenuitvoerder die
door de deelnemer, gewezen deelnemer of andere aanspraakgerechtigde
is aangewezen, indien:
a. de overdrachtswaarde zodanig door het pensioenfonds wordt
vastgesteld dat de voor mannen en vrouwen te verwerven pensioenrechten gelijk zijn waarbij aan het vereiste van collectieve actuariële
gelijkwaardigheid op basis van dezelfde grondslagen wordt voldaan;
b. de ontvangende pensioenuitvoerder een regeling voor nettopensioen
uitvoert; en
c. indien de ontvangende pensioenuitvoerder een pensioenfonds is, de
deelnemer, gewezen deelnemer of andere aanspraakgerechtigde reeds
nettopensioenaanspraken heeft jegens dat pensioenfonds.
Indien het verzoek van de deelnemer of gewezen deelnemer tot
waardeoverdracht partnerpensioen betreft, is voor de waardeoverdracht
van dit partnerpensioen tevens vereist dat de partner die begunstigde is
voor het partnerpensioen met de waardeoverdracht instemt.
2. Elk beding strijdig met dit artikel is nietig.
3. Bij of krachtens algemene maatregel van bestuur kunnen nadere
regels worden gesteld over het vaststellen van de overdrachtswaarde.
2A
In artikel 81b, eerste lid, wordt «80, 81» vervangen door: 80, 80a, 81.
4
Na artikel I, onderdeel A, wordt een onderdeel ingevoegd, luidende:
Aa
In artikel 120, tweede lid, onderdeel b, wordt «bij beëindiging van de
deelneming door deze omstandigheden» vervangen door: bij beëindiging
van de deelneming door deze omstandigheden, tenzij het nettopensioen
betreft en het kapitaal bij beëindiging van de deelneming door deze
omstandigheden wordt overgedragen aan een andere pensioenuitvoerder.
5
Na artikel II, onderdeel A, worden drie onderdelen ingevoegd, luidende:
Aa
In artikel 75b, derde lid, wordt «88, 89» vervangen door: 88, 88a, 89.
Ab
Na artikel 88 wordt een artikel ingevoegd, luidende:
Artikel 88a. Verplichting tot waardeoverdracht nettopensioen
voor beroepspensioenfondsen
1. Een beroepspensioenfonds is verplicht op verzoek van de deelnemer,
gewezen deelnemer of andere aanspraakgerechtigde de waarde van zijn
pensioenaanspraken welke voortvloeien uit een premieregeling voor
nettopensioen per de datum van beëindiging van de deelneming op
grond van de omstandigheden, bedoeld in artikel 118, onderdeel b,
rechtstreeks over te dragen aan een pensioenuitvoerder die door de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 801, nr. 5

2

deelnemer, gewezen deelnemer of andere aanspraakgerechtigde is
aangewezen, indien:
a. de overdrachtswaarde zodanig door het beroepspensioenfonds wordt
vastgesteld dat de voor mannen en vrouwen te verwerven pensioenrechten gelijk zijn waarbij aan het vereiste van collectieve actuariële
gelijkwaardigheid op basis van dezelfde grondslagen wordt voldaan;
b. de ontvangende pensioenuitvoerder een regeling voor nettopensioen
uitvoert; en
c. indien de ontvangende pensioenuitvoerder een beroepspensioenfonds is, de deelnemer, gewezen deelnemer of andere aanspraakgerechtigde reeds nettopensioenaanspraken heeft jegens dat beroepspensioenfonds.
Indien het verzoek van de deelnemer of gewezen deelnemer tot
waardeoverdracht partnerpensioen betreft, is voor de waardeoverdracht
van dit partnerpensioen tevens vereist dat de partner die begunstigde is
voor het partnerpensioen met de waardeoverdracht instemt.
2. Elk beding strijdig met dit artikel is nietig.
3. Bij of krachtens algemene maatregel van bestuur kunnen nadere
regels worden gesteld over het vaststellen van de overdrachtswaarde.
Ac
In artikel 89b, eerste lid, wordt «88, 89» vervangen door: 88, 88a, 89.
6
Na artikel II, onderdeel B, wordt een onderdeel ingevoegd, luidende:
Ba
In artikel 118, onderdeel b, wordt «bij beëindiging van de deelneming
door deze omstandigheden» vervangen door: bij beëindiging van de
deelneming door deze omstandigheden, tenzij het nettopensioen betreft
en het kapitaal bij beëindiging van de deelneming door deze omstandigheden wordt overgedragen aan een andere pensioenuitvoerder.
Toelichting
Het kabinet heeft naar aanleiding van vragen van enkele leden van de
Tweede Kamer toegezegd twee maatregelen te treffen om deelnemers aan
een nettopensioenregeling tegemoet te komen1. Beide maatregelen
tezamen vormen een adequate oplossing voor de problematiek rondom
het nettopensioen en doen ook recht aan de deelnemers in de basispensioenregeling. Het gaat daarbij om het introduceren van de wettelijke
keuzemogelijkheid voor een andere aanbieder in de uitkeringsfase en de
aanpassing van de inkooptarieven voor het nettopensioen bij pensioenfondsen. De eerste maatregel wordt geregeld in de onderhavige nota van
wijziging.
Een premieovereenkomst of premieregeling voor nettopensioen die
wordt uitgevoerd door een pensioenfonds is een vrijwillige pensioenregeling waarop de taakafbakeningafspraken die onder meer zijn
neergelegd in artikel 120 van de Pensioenwet en artikel 118 van de Wet
verplichte beroepspensioenregeling (Wvb) van toepassing zijn. Op grond
van artikel 120, tweede lid, onderdeel b, van de Pensioenwet en artikel
118, onderdeel b, van de Wvb wordt bij een nettopensioen het kapitaal
omgezet in een (aanspraak op) uitkering in de basispensioenregeling bij
einde van de deelneming, overlijden of pensionering indien de basispen1

Kamerstukken II 2016/17, 34 674, nr. 22.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 801, nr. 5

3

sioenregeling een uitkeringsovereenkomst of uitkeringsregeling betreft.
Omdat inkoop in de basispensioenregeling dan is voorgeschreven2 kan de
deelnemer geen uitkering bij een andere uitvoerder kopen en kan hij ook
niet het kapitaal aanwenden voor een variabele uitkering. Om dit wel
mogelijk te maken wordt de regeling in artikel 120 van de Pensioenwet en
artikel 118 van de Wvb aangepast en wordt voor nettopensioen uitgevoerd door een pensioenfonds een verplichting mee te werken aan
waardeoverdracht voorgesteld. Deze verplichting wordt expliciet beperkt
tot nettopensioenregelingen, omdat bij deze regelingen sprake is van
vrijwillige deelname en fiscale hygiëne een belangrijk uitgangspunt is.
Fiscale hygiëne wil zeggen dat de middelen voor het nettopensioen, van
waaruit onbelaste uitkeringen worden gedaan, voldoende gescheiden
moeten zijn van de middelen voor de basispensioenregeling, waarover
nog belasting moet worden geheven. Het doel hiervan is te voorkomen
dat deelnemers aan de basispensioenregeling eventuele tekorten in de
nettoregeling voor hun rekening moeten nemen. Door het individuele,
vrijwillige karakter van nettopensioen, waarvoor een gescheiden
administratie moet worden gevoerd en afzonderlijke berekeningsgrondslagen moeten worden toegepast, kan het recht op waardeoverdracht
naar een andere pensioenuitvoerder niet leiden tot de aantasting van
collectiviteit en solidariteit binnen het pensioenfonds waar het nettopensioen is opgebouwd.
In artikel 80a van de Pensioenwet en artikel 88a van de Wvb wordt
geregeld dat een pensioenfonds verplicht is mee te werken aan waardeoverdracht van nettopensioen op de momenten dat op grond van de
taakafbakeningafspraken zoals hiervoor beschreven er anders inkoop in
de basispensioenregeling moet plaatsvinden: dus bij einde deelneming,
overlijden of pensionering. De waardeoverdracht gebeurt op verzoek van
de deelnemer, gewezen deelnemer of andere aanspraakgerechtigde naar
een pensioenuitvoerder van zijn keus. Indien de betrokkene op deze
momenten niet shopt vindt inkoop in de basispensioenregeling plaats
onder de voorwaarden die zijn opgenomen in artikel 41 van het Besluit
uitvoering Pensioenwet en Wet verplichte beroepspensioenregeling.
In artikel 120, tweede lid, onderdeel b, van de Pensioenwet en artikel
118, onderdeel b, van de Wvb wordt voorgesteld te regelen dat de
verplichte inkoop in de basispensioenregeling niet plaatsvindt indien het
kapitaal wordt overgedragen aan een andere pensioenuitvoerder.
De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
J. Klijnsma

2

Tenzij de werkgever ten minste 10% van de premie voor de vrijwillige pensioenregeling
bijdraagt (artikel 120, tweede lid, onderdeel a, van de Pensioenwet) of de premie niet meer
bedraagt dan een derde van de premie van de over dat jaar verschuldigde premie voor de
basispensioenregeling (artikel 118, onderdeel b, van de Wvb).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 801, nr. 5

4