Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

21 501-02

Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse
Zaken

Nr. 1134

BRIEF VAN DE MINISTER EN STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 16 maart 2012
Hierbij bieden wij u de geannoteerde agenda aan van de Raad Algemene
Zaken van 26 maart 2012.
De minister van Buitenlandse Zaken,
U. Rosenthal
De staatssecretaris van Buitenlandse Zaken,
H. P. M. Knapen

kst-21501-02-1134
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-02, nr. 1134

1

Geannoteerde agenda van de Raad Algemene Zaken d.d. 26 maart
2012
Meerjarig Financieel Kader
Tijdens de Raad Algemene Zaken (RAZ) van 26 maart a.s. zullen de eerste
concept-onderdelen van de door het Deense voorzitterschap voorgestelde
«onderhandelingsbox» voor het Meerjarig Financieel Kader (MFK)
besproken worden. De «onderhandelingsbox» vormt in feite het conceptakkoord voor het MFK. Daarin worden per categorie de belangrijkste
uitgangspunten, toewijzingsformules en plafonds weergegeven. Ook
worden in de onderhandelingsbox de afspraken opgenomen ten aanzien
van de Eigen Middelen en wordt voor het eerst de vertaling gemaakt van
de Commissievoorstellen naar een opzet voor een akkoord binnen de
Raad.
Het uiteindelijke akkoord wordt in een verordening vastgelegd dat
goedkeuring behoeft van het Europees Parlement (meerderheid van
leden). Dit geldt overigens niet voor het besluit over de Eigen Middelen,
waarover het EP wordt geraadpleegd. Aanpassing van het Eigen
Middelenbesluit behoeft wel ratificatie in alle nationale parlementen.
De discussie tijdens de aanstaande RAZ zal gaan over:
– Categorie 1: het deel onderzoek, onderwijs & innovatie. Over het deel
structuurfondsen en infrastructuur zal tijdens de RAZ van april worden
gesproken;
– Categorie 3: veiligheid en justitie (inclusief immigratie, asiel &
grensbewaking) en burgerschap;
– Categorie 4: extern beleid;
– Categorie 5: administratieve uitgaven.
Tevens zal als horizontaal onderwerp de vraag op tafel liggen welke
fondsen binnen en buiten het MFK geplaatst worden. Categorie 2
(gemeenschappelijk landbouwbeleid, waaronder directe betalingen en
plattelandsbeleid) zal in het geheel niet aan bod komen tijdens deze RAZ
maar – net als structuurfondsen en infrastructuur – in april.
Het is de ambitie van het Deens voorzitterschap om in juni de inhoud en
structuur van de onderhandelingsbox, zonder cijfers, aan de Europese
Raad voor te leggen. Het Cypriotisch voorzitterschap zou dan, in samenwerking met de voorzitter van de ER, in de tweede helft van dit jaar de
cijfers moeten invullen.
De Nederlandse inzet bij de bespreking is gebaseerd op de kabinetsinzet
zoals verwoord in de Kamerbrief d.d. september 2011 (Kamerstuk
21 501-20, nr. 553).
• Ten aanzien van categorie 1 zal het kabinet benadrukken dat ook dit
deel van de begroting zijn bijdrage zal moeten leveren aan een lager
totaalplafond (100 miljard euro minder dan de Commissie voorstelt),
waarbij echter Horizon2020 zoveel mogelijk dient te worden ontzien.
Ook zal het kabinet pleiten voor behoud van het zogenaamde
excellentie-criterium bij toewijzing van deze fondsen, hetgeen inhoudt
dat de fondsen alleen de beste Europese onderzoeksinstellingen
toekomen op basis van openbare tenders.
• Bij categorie 3 zal het kabinet aangeven dat binnen deze categorie
vooral het veiligheid-deel prioriteit heeft. Het belang van immigratie,
asiel en grensbewaking moet in de onderhandelingsbox duidelijk tot
uiting komen. Dit betekent niet dat Nederland de voorgestelde stijging
van het budget steunt. Ook bij categorie 3 kan bezuinigd worden, maar

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-02, nr. 1134

2

•

•

het grootse deel zal gevonden moeten worden bij het onderdeel
burgerschap.
Ten aanzien van categorie 4 zal het kabinet pleiten voor een duidelijke
prioriteitstelling. Wat Nederland betreft zijn dat: (1) nabuurschap
(2) stabiliteit en mensenrechten en (3) meer differentiatie: EU ontwikkelingssteun moet gericht worden op de armste mensen in de armste
landen. Met deze prioriteitstelling kan het budget voor zowel categorie 4 als het Europees Ontwikkelingsfonds (EOF) gelijk blijven (ten
opzichten van de huidige periode). Conform de motie Willems blijft het
kabinet zich ervoor inspannen dat het EOF binnen de EU-begroting
wordt opgenomen. Zoals reeds gemeld aan het parlement per brief
d.d. 14 november 2011, (Tweede Kamerstuk 21 501-04 nr. 137) geeft het
kabinet zich tegelijkertijd rekenschap van het gegeven dat hiervoor
unanimiteit in de Raad is vereist en dat slechts enkele lidstaten de
Nederlandse wens ondersteunen.
Bij categorie 5 zal het kabinet aangeven dat forse bezuinigingen
mogelijk. Bovendien zullen er, om de uitgaven in de toekomst niet te
zeer te laten oplopen, ook forse hervormingen nodig zijn van bijvoorbeeld het pensioenstelsel, het vergoedingensysteem en het carrièresysteem. Daarnaast zal er gesneden moeten worden in het ambtenarenapparaat van alle Europese instellingen. De Commissie stelt zelf
een verlaging voor van 5%. Wat het kabinet betreft kan dit percentage
omhoog.

Het kabinet is er voorstander van dat alle fondsen onder het MFK worden
gebracht. Dit vergroot de transparantie en financiële verantwoording. Het
kabinet bepleit daarnaast dat andere nog niet genoemde horizontale
issues ook dienen te worden opgenomen in de onderhandelingsbox. Zo
zal er aandacht moeten zijn voor verbetering van het financieel beheer, zal
er een adequate oplossing gevonden moeten worden voor de uitgaven
die in de volgende MFK-periode nog volgen uit oude verplichtingen (het
probleem van de RAL, reste à liquider) en zullen er principes moeten
worden afgesproken ten aanzien van de inzet van innovatieve financiële
instrumenten.
Follow-up Europese Raad 1 en 2 maart 2012
Op moment van schrijven is nog onduidelijk hoe het Deense voorzitterschap vorm zal geven aan de follow-up van de Voorjaars Europese Raad
van 1 en 2 maart jl.
Ten aanzien van het economisch beleid van de Unie en lidstaten heeft de
Voorjaars-ER zijn goedkeuring gehecht aan de vijf prioriteiten die de
Europese Commissie heeft geïdentificeerd in haar Annual Growth Survey,
te weten groeivriendelijke begrotingsconsolidatie, normaliseren van de
kredietverlening, bevorderen van het concurrentievermogen, aanpakken
van de werkloosheid en de sociale gevolgen van de crisis en moderniseren van overheidsdiensten.
Deze prioriteiten zullen door de lidstaten in het kader van het Europees
Semester worden meegenomen bij het opstellen van de Nationale
Hervormingsprogramma’s onder de Europa 2020 Strategie en de
Stabiliteits- en Convergentieprogramma’s onder het SGP, die medio april
bij de Commissie moeten worden ingediend. Op 11 april a.s. zal de
minister van EL&I met uw Kamer van gedachten wisselen over het
Nederlandse Nationale Hervormingsprogramma.
Naar verwachting zal de Commissie in mei op basis van deze
programma’s voorstellen doen voor landenspecifieke aanbevelingen,
waarbij zij per lidstaat aanbevelingen doet voor mogelijke economische

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-02, nr. 1134

3

hervormingen. In juni zullen de Ecofinraad en de Werkgelegenheidsraad,
mede op basis van input van andere vakraden, deze landenspecifieke
aanbevelingen aannemen. Bekrachtiging van de aanbevelingen door de
ER van juni a.s. sluit het proces af.
In de tweede helft van het jaar zullen de lidstaten hun nationale begrotingen en beleid vaststellen, daarbij rekening houdend met de
aanbevelingen.
In de aanloop naar de Voorjaars-ER stuurde Nederland met twaalf
gelijkgezinde landen een brief aan ER-voorzitter Van Rompuy over het
belang van het versterken van het groei- en concurrentievermogen in de
EU. Mede naar aanleiding daarvan heeft de ER onder meer het belang
onderstreept van voltooiing van de interne markt en het wegnemen van
resterende obstakels voor vervolmaking ervan. In dit licht zal de
Commissie in juni met een mededeling komen over de interne markt en
met een verslag over implementatie de dienstenrichtlijn. Het kabinet ziet
hier naar uit.
Tevens concludeerde de Voorjaars-ER dat uiterlijk juni een finaal akkoord
op het octrooi-pakket moet zijn bereikt. Nederland hoopt, gezien het
belang van een unitair patent voor Europese bedrijfsleven, dat een finaal
akkoord al eerder zal kunnen worden bereikt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-02, nr. 1134

4