2021 Scorekaart

Datum

November 2021

SCOREKAART

UN Office for the Coordination of Humanitarian Affairs
(OCHA)

Opgesteld door

Directie Stabiliteit en Humanitaire Hulp, Afdeling
Humanitaire Hulp

Pagina 1 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

Inhoudsopgave
Inhoudsopgave ...............................................................................................2
1.
1.1
1.2

Samenvatting .............................................................................................. 3
Institutionele aspecten en functioneren ..............................................................3
Beleidsrelevantie .............................................................................................3

2

Inleiding ...................................................................................................... 5

3
3.1
3.3
3.4

Algemene achtergrond ................................................................................ 6
Doelstelling en toegevoegde waarde ..................................................................6
Nederlandse rol en invloed.............................................................................. 10
Financiële omvang en bijdragen ...................................................................... 11

4
4.1
4.2
4.3
4.4
4.5
4.6
4.7
4.8
4.9

Institutionele aspecten en functioneren van de organisatie ...................... 14
Strategie en verantwoording ........................................................................... 14
Resultaatgerichtheid en transparantie .............................................................. 16
Partnerschappen en samenwerking .................................................................. 17
Operationeel management .............................................................................. 18
Beleidsevaluatie ............................................................................................ 20
Human Resource Management ........................................................................ 21
Financiële stabiliteit ....................................................................................... 22
Efficiëntie ..................................................................................................... 23
Integriteit en grensoverschrijdend gedrag ........................................................ 23

5
5.2
5.2

Relevantie van de organisatie ................................................................... 25
Humanitaire hulp en diplomatie ....................................................................... 25
Overige relevantie ......................................................................................... 26

Pagina 2 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

1.

Samenvatting

1.1 Institutionele aspecten en functioneren
Het UN Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA) is
verantwoordelijk voor het mobiliseren en coördineren van de internationale
noodhulpverlening. Gezien de toename van complexe humanitaire crises, de manier
waarop het humanitaire systeem is opgezet en het belang van effectiviteit en
efficiëntie in de noodhulpverlening heeft OCHA een duidelijke toegevoegde waarde.
OCHA heeft sinds 2017 een reeks interne reorganisaties doorgevoerd die de
organisatie meer slagkracht heeft gegeven om effectiever en efficiënter te opereren
en leiderschap te tonen. Dit laatste bleek tijdens de COVID-19-pandemie. Ook is
OCHA financieel gezonder, resultaatgerichter en transparanter dan een aantal jaren
geleden.
Tegelijk blijft de uitvoering van OCHA’s mandaat een uitdaging. De organisatie
opereert in een context van toenemende humanitaire crises die door conflict en
instabiliteit, klimaatverandering en uitbraken van besmettelijke ziekten steeds
complexer wordt, en die leidt tot grootschalige ontheemding en voedselonzekerheid.
Daarbij blijft de financiering van humanitaire actie achter. OCHA is bovendien
afhankelijk van de medewerking en het functioneren van andere internationale
organisaties die op het terrein van noodhulpverlening werkzaam zijn. Effectief
opereren vereist professionaliteit en overtuigingskracht.
Daarnaast blijven er punten van aandacht om als organisatie zelf aan te werken,
met name op het gebied van uitvoerings- en risicomanagement, strategie en
verantwoording. Een belangrijke uitdaging daarbij is de vertaling van strategie in
operationele en financiële slagkracht om beleidsintenties ook uit te voeren.
Score

Verandering

Strategie en verantwoording

3



Resultaatgerichtheid en transparantie

2



Partnerschappen en samenwerking

4



Operationeel management

3



Beleidsevaluatie

3



Human Resource Management

3



Financiële stabiliteit

3



Kostenefficiëntie

3



Integriteit en grensoverschrijdend gedrag

3



Institutionele aspecten en functioneren

Beoordeling: Onvoldoende = 1, Matig = 2, Voldoende = 3, Goed = 4
Verandering sinds 2017: positief = , neutraal = , negatief = 

1.2

Beleidsrelevantie
OCHA functioneert als scharnier in de internationale noodhulpverlening. De
organisatie coördineert de identificatie van humanitaire noden, de totstandkoming
van responsplannen en het mobiliseren van financiële middelen om die te realiseren.
OCHA houdt ook toezicht op de uitvoering van humanitaire responses. OCHA speelt
daarnaast een richtinggevende c.q. agendabepalende rol in het humanitaire
systeem. Als zodanig is OCHA relevant voor de doelstellingen van het Nederlandse
beleid voor humanitaire hulp en diplomatie zoals neergelegd in de nota ‘Mensen
Eerst!’ (2019).
Op specifieke onderwerpen die naar Nederlands inzicht van belang zijn voor
effectiviteit van humanitair beleid, waaronder aandacht voor gendergelijkheid,
Pagina 3 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

seksueel grensoverschrijdend gedrag en voor niet-fysieke, psychosociale noden,
heeft OCHA via de Interagency Standing Committee IASC zijn rol goed gespeeld.
Uitvoerend

Coördinerend

Normatief

Rollen van de organisatie
Noodhulp en humanitaire
iplomatie

4

3

Gendergelijkheid

3

3

Internationale coördinatie
humanitaire hulp

3

4

Hervorming van het
humanitaire systeem

3

4

Overige relevantie

Beoordeling: Licht = 1, Matig = 2, Relatief sterk = 3, Sterk = 4

Pagina 4 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

2

Inleiding
In het kader van het buitenlandbeleid hecht Nederland aan multilaterale
samenwerking. Nederland concentreert zich daarbij op het werken met en
financieren van organisaties die relevant zijn voor het Nederlandse beleid, effectief
zijn, of als ‘systeemorganisatie’ een sleutelrol vervullen binnen de multilaterale
architectuur. Dit vraagt om zorgvuldige en regelmatige toetsing. Hiertoe worden
zogenoemde scorekaarten opgesteld voor multilaterale organisaties waaraan
Nederland een substantiële ODA-bijdrage levert, zoals VN-fondsen en programma’s, Internationale Financiële Instellingen (IFI’s), gespecialiseerde VNorganisaties en grote mondiale fondsen. Toetsing vindt primair plaats aan het
Nederlandse beleid voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking. Waar
relevant wordt de betekenis van multilaterale instellingen voor andere aspecten van
Nederlands beleid meegenomen.
De frequentie van toetsing is gekoppeld aan de strategische (bij VN-instellingen)
en/of financieringscyclus (bij IFI’s). Het ministerie van Buitenlandse Zaken
publiceert de scorekaart voor een organisatie online in het jaar voorafgaand aan
nieuwe strategische planning c.q. middelenaanvulling (in de regel om de drie of vier
jaar).
Elke scorekaart schetst doelstellingen, mandaat en kernkwaliteiten van de
betreffende organisatie, de wijze waarop deze is ingericht, welke activiteiten deze
uitvoert, de financiële omvang, en de Nederlandse bijdrage. Iedere scorekaart geeft
daarbij - op basis van een analyse van een aantal deelaspecten - een appreciatie
van de effectiviteit van de organisatie en van de mate waarin organisaties resultaten
behalen die voor het Nederlandse BHOS-beleid relevant zijn.
Voor de score van deelaspecten van effectiviteit geldt een vierpunten-schaal:
onvoldoende, matig, voldoende en goed. Iedere scorekaart geeft daarnaast aan of
een organisatie - ten opzichte van de vorige scorekaart - een positieve, negatieve of
neutrale ontwikkeling heeft doorgemaakt.
Beleidsmatige relevantie en impact (resultaten) worden aangeduid met de
kwalificaties relevant, beperkt relevant en niet relevant. 1 Het eerste hoofdstuk van
elke scorekaart bevat een samenvatting, inclusief een tabel met samenvattende
scores.
Scorekaarten worden samengesteld op basis van rapportages van de organisatie
zelf, van de Boards of Auditors, interne en externe evaluaties, beoordelingen door
andere donoren en het Multilateral Organisations Performance Assessment Network
(MOPAN) 2. Daarnaast wordt input verwerkt vanuit het ministerie van Buitenlandse
Zaken, vakdepartementen, Permanente Vertegenwoordigingen en
Kiesgroepkantoren. Ambassades dragen bij met informatie over het functioneren
van landenkantoren van multilaterale instellingen.

De ontwikkelingssamenwerkingspraktijk van het ministerie van Buitenlandse Zaken zet voor het meten van
resultaten steeds meer in op een verschuiving van aandacht voor monitoring en evaluatie (M&E) naar het
concept van monitoren, evalueren en het vervolgens actief daarvan leren (MEL). Ook bij de VN fondsen en organisaties en bij de Ontwikkelingsbanken wordt meer aandacht gevraagd voor deze verbeterslag van M&E naar
MEL. Waar opportuun worden ze gestimuleerd hun procedures en benadering daar op aan te passen.
2
MOPAN – een initiatief van 19 gelijkgezinde landen waaronder Nederland - licht in een tweejaarlijkse cyclus VNorganisaties en Internationale Financiële Instellingen door op organisatorisch functioneren en
ontwikkelingseffectiviteit.
1

Pagina 5 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

3

Algemene achtergrond

3.1 Doelstelling en toegevoegde waarde
Het UN Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA) is
verantwoordelijk voor het mobiliseren en coördineren van de internationale
noodhulpverlening. Kernfuncties zijn: coördinatie, beleidsadvisering,
belangenbehartiging, informatiemanagement en humanitaire financiering.
OCHA coördineert de identificatie van humanitaire noden, de totstandkoming van
responsplannen en het mobiliseren van financiële middelen om die te realiseren.
OCHA houdt ook toezicht op de uitvoering van humanitaire responses. Daarmee
functioneert OCHA als scharnier in de noodhulpverlening. De organisatie werkt
samen met nationale en internationale humanitaire actoren, binnen en buiten VNverband. Tijdens een humanitaire crisis is OCHA aanspreekpunt voor internationale
hulpverlening.
OCHA’s mandaat vloeit voort uit Resolutie 46/182 van de Algemene Vergadering van
de Verenigde Naties uit 1991, die de basis legde voor het huidige systeem voor
internationale humanitaire actie. De resolutie benadrukt het cruciale belang van
coördinatie om mensen die door een crisis worden getroffen de hulp en bescherming
te bieden die ze nodig hebben. Coördinatie helpt hiaten en verspillende duplicatie in
de hulpverlening te voorkomen en de effectiviteit en efficiëntie ervan te vergroten.
In die zin draagt OCHA ook bij aan de implementatie van de zogenoemde Grand
Bargain uit 2015, gericht op het doeltreffender en doelmatiger maken van
humanitaire actie. In dat verband speelt OCHA ook een rol in de operationalisering
van de zogenoemde (Triple) Nexus: het beter op elkaar aan laten sluiten van
humanitaire hulp, en ontwikkelings- en vredesopbouwactiviteiten. De Sustainable
Development Goals (SDG’s) fungeren daarbij als referentiekader.
Organisatiestructuur
OCHA is onderdeel van het VN-Secretariaat. Aansturing vindt plaats door de
Secretaris-Generaal en via de Economic and Social Council (ECOSOC) van de
Verenigde Naties. OCHA heeft geen eigenstandige bestuursstructuur voor
besluitvorming door en verantwoording aan lidstaten. OCHA’s Donor Support Group
ODSG met zo’n 30 leden komt daar het dichtst bij in de buurt. De ODSG fungeert als
klankbord en geeft advies en richting bij beleids-, management- en financiële
vraagstukken. De ODSG speelt ook een sleutelrol bij consultaties over de
strategische prioriteiten en de uitvoering ervan op mondiaal, regionaal en landelijk
niveau. Nederland is in 2021-2022 voorzitter van de ODSG.
In 2021 telt OCHA circa 2200 werknemers, waarvan 60 procent lokaal, 36 procent
internationaal, en 4 procent op projectbasis werkt. OCHA heeft hoofdvestigingen in
New York en Genève, 32 landenkantoren, vijf regionale kantoren en 20 humanitaire
adviesteams. 3 Beleidsontwikkeling en de wereldwijde coördinatie vinden plaats op
hoofdkwartierniveau; uitvoering zo dicht mogelijk bij de crises waar hulp wordt
verleend. De aanwezigheid van OCHA ‘in het veld’ is dynamisch: afhankelijk van
ontwikkelingen in crises kan OCHA kantoren openen of sluiten. Den Haag is de
thuisbasis van OCHA’s Centre for Humanitarian Data dat zich richt op bevordering
van de toepassing van data voor effectieve humanitaire actie. Deze vestiging
huisvest ook communicatiefuncties van OCHA.

3

Stand zomer 2021
Pagina 6 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

OCHA wordt geleid door de Under-Secretary General for Humanitarian Affairs (USG).
De Brit Martin Griffiths vervult deze functie sinds juli 2021. Hij volgde zijn
landgenoot Mark Lowcock op die aantrad in 2017. De USG is tevens Emergency
Relief Coordinator (ERC) voor de internationale noodhulpverlening door VNorganisaties, de Rode-Kruisbeweging en ngo’s en informeert de VN-Veiligheidsraad
met regelmaat over humanitaire ontwikkelingen. De ERC is voorzitter van de
Interagency Standing Committee (IASC) dat zich richt op systeembrede, snelle en
coherente respons op humanitaire crises. De IASC bestaat uit de hoofden van voor
noodhulpverlening relevante VN-organisaties. De IASC kent permanente
uitnodigingen voor de internationale Rode-Kruisbeweging, VN-functionarissen voor
de mensenrechten en intern ontheemden, de Wereldbank en drie NGO-consortia.
De IASC ontwikkelt humanitair beleid, waarborgt de verdeling van taken en
verantwoordelijkheden tussen noodhulporganisaties, identificeert ‘gaten’ in de
hulpverlening, en bevordert dat hulp in lijn met humanitaire principes en
rechtsregels verloopt. Guidelines, beslissingen en prioriteiten van de IASC fungeren
als normerende en richtinggevende instrumenten binnen het humanitaire systeem.
Door het voorzitterschap van de ERC draagt OCHA bij aan standard setting en
regulation.
Coördinatie op landen-/crisisniveau
Op landenniveau ondersteunt OCHA de door de VN aangestelde Humanitarian
Coordinators (HC’s). Nadat een nationale overheid verzoekt om internationale
noodhulp of daar toestemming voor geeft, zijn de HC’s verantwoordelijk voor
strategische en operationele kwesties in de noodhulpverlening. Zij fungeren dus ook
als contactpunt voor de nationale overheid. Een Resident Coordinator (RC), die in
‘stabiele’ tijden VN-activiteiten in een land coördineert, is tijdens een humanitaire
crisis vaak ook de HC.
De VN stelt HC’s aan in grotere humanitaire crises, waarvoor een gezamenlijk VNappeal is ontwikkeld en waar de clusteraanpak in werking is gesteld. Binnen die
aanpak werken VN- en andere organisaties samen op de voornaamste sectoren van
humanitaire actie, zoals water- en voedselvoorziening, medische zorg, shelter,
protection en logistiek. Een cluster wordt geleid door één VN-organisatie, vaak
samen met een NGO. OCHA faciliteert de coördinatie en afstemming tussen de
clusters en zorgt voor actuele informatie over noden en de respons.
De HC wordt ondersteund door Humanitarian Country Teams (HCT’s) die bestaan uit
vertegenwoordigers van organisaties die betrokken zijn bij de hulpverlening. Dit
betreft veelal VN-instellingen, de Rode-Kruisbeweging, landen/donoren, en nationale
en internationale ngo’s. OCHA faciliteert en ondersteunt de HCT’s. De organisatie
coördineert de totstandkoming van het plan voor de uitvoering van noodhulp in de
betreffende crisis, de needs assessments die daar de basis voor vormen en de
berekening van benodigde financiering.
Fondsen/financiering
Als het gaat om humanitaire financiering richt OCHA zich op het mobiliseren van
middelen en in dat verband op het inzetten van een breed scala aan instrumenten,
mechanismen en partners. Doel hiervan is te zorgen dat humanitaire noden worden
gelenigd, leiderschap en coöordinatiemechanismen op landenniveau worden
bevorderd, dat mondiale mechanismen voor humanitaire financiering onderling
samenhangen en dat er coherentie is met ontwikkelingsfinanciering.
Zelf coördineert en beheert OCHA het Central Emergency Response Fund (CERF) en
de Country Based Pooled Funds (CBPF’s).
Pagina 7 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

Het CERF – ingesteld door de AVVN in 2005 – richt zich op het snel en flexibel
beschikbaar maken van middelen voor levensreddende hulp bij noodsituaties door
natuurgeweld of conflict. HCT’s kunnen hulpverlening zo snel een kick-start geven.
Het CERF heeft ook de mogelijkheid financiële steun te bieden bij ‘vergeten’ en
ondergefinancierde crises. CERF-middelen worden verder ingezet om proactief hulp
te bieden om de impact van crises, zoals droogte of overstromingen, te verkleinen.
Besluitvorming over toekenning van fondsen uit het CERF gebeurt door de ERC op
basis van voorstellen van HC’s en HCT’s. Er is een adviesgroep met onafhankelijke
leden. Nederland is momenteel voorzitter van deze CERF Advisory Group.
CBPF’s zijn fondsen voor noodhulp in landen die kampen met langdurige humanitaire
crises, vaak veroorzaakt door conflict. Via deze fondsen zorgt OCHA voor
strategische financiering die voorspelbaar en snel inzetbaar is. In 2021 zijn er
CBPF’s voor 18 landen en een regionaal fonds voor de Sahel. Besluitvorming over
toekenning van financiering uit de CBPF’s gebeurt door de HC die daarbij wordt
bijgestaan door een Advisory Board met vertegenwoordigers van donoren, VNorganisaties en (internationale)ngo’s. OCHA voert het dagelijkse management van
de CBPF’s uit op basis van de global guidelines en op strategische en operationele
aanwijzingen van de HC.
Beleidsprioriteiten en activiteiten
Ten behoeve van de uitvoering van noodhulpoperaties brengt OCHA – met inbreng
van andere hulporganisaties - jaarlijks het Global Humanitarian Overview (GHO) uit.
Dit rapport geldt als hét raamwerk van de VN voor internationale humanitaire actie.
In 2021 gaat het om 34 hulpoperaties in 56 landen die te maken hebben met
humanitaire crises (inclusief het mitigeren van de effecten van de COVID-19).
Het GHO schetst ook trends die humanitaire actie beïnvloeden. Prominent in dat
verband zijn de impact van COVID-19, de steeds grotere intensiteit van conflicten
waardoor burgers zwaarder worden geraakt; het groeiende aantal mensen dat in
eigen land op de vlucht is; de gestage toename van honger en voedselonzekerheid;
en de effecten van extreem weer als gevolg van klimaatverandering. Kwesties van
aanhoudende zorg zijn ook de politisering van noodhulp, de schending en
ondermijning van het internationaal humanitair recht, en de krimpende
manoeuvreerruimte van hulporganisaties door beleid gericht op contra-terrorisme.
OCHA’s strategische plan voor de jaren 2018-2021 heeft vijf hoofddoelen: (1)
optimale coördinatie ten behoeve van efficiënte en op maat gesneden humanitaire
respons, (2) betere op bewijs-gebaseerde analyse, (3) innovatieve financiering, (4)
naleving van het oorlogsrecht, en (5) leiderschap voor een wendbaarder humanitair
systeem. Om deze doelen te bereiken heeft OCHA een interne reorganisatie
uitgevoerd en inspanningen in gang gezet om de inkomstenbasis te versterken.
Vanwege de COVID-19 crisis is de looptijd van het strategisch plan verlengd tot eind
2022. Wel is inmiddels begonnen met de voorbereidingen voor een geactualiseerd
strategisch plan (2023-2026). Hierin moeten onder meer de lessen worden verwerkt
uit de manier waarop OCHA de respons op de COVID-19-crisis heeft vormgegeven.
De pandemie had voor de humanitaire sector grote gevolgen. Naast de directe
gezondheidsdreiging zorgde de secundaire impact van lockdowns en economische
recessie voor een groeiende vraag naar noodhulp. Reisbeperkingen belemmerden de
hulpverlening in lopende operaties. Op initiatief van en gecoördineerd door OCHA
kwam evenwel snel en in gezamenlijkheid een Global Humanitarian Response Plan
tot stand, gericht op het zo goed mogelijk continueren van operaties (‘stay and
deliver’); op specifieke COVID-hulp; op duty of care voor hulpverleners, en op
Pagina 8 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

mobilisering en aanwending van financiering (via o.m. CERF en CBPF’s). Vanwege de
secundaire impact van COVID-19 op arme landen werkte OCHA actief samen met
onder meer de Wereldbank aan een meer holistische aanpak die verder ging dan de
humanitaire dimensie. Door de reisbeperkingen kreeg noodhulpverlening via lokale
en nationale kanalen een stimulans. De IASC speelde in dit proces een actieve rol en
fungeerde - en fungeert op het moment van publicatie nog steeds - als een
‘humanitair kabinet’.
Evaluaties
Om OCHA’s slagkracht te vergroten voerde de vorige USG een aantal reorganisaties
door. 4 Deze leidde tot een betere budgettaire balans en tot meer operationele en
financiële transparantie. Ook kwam er meer aandacht voor preventie en voor
proactieve hulp om de impact van crises te verkleinen (anticiperende hulp). In de
discussie over deze reorganisatie met donoren speelde Nederland - samen met
andere landen – een kritische, maar ook constructieve rol.
Vooral door prioriteitsverschuivingen als gevolg van COVID-19 is er geen formele
evaluatie c.q. doorlichting van de doorgevoerde reorganisaties. In de praktijk lijkt
OCHA evenwel meer fit for purpose. In het eerste kwartaal van 2022 verschijnt de
Inter-Agency Humanitarian Evaluation van de COVID-respons.
In 2021 lichtte het Multilateral Organisation Performance Assessment Network
(MOPAN) OCHA als organisatie door. De kracht van OCHA ligt volgens MOPAN met
name in het coherente mandaat van en de visie op de organisatie; een door
hervormingen meer coherente organisatiestructuur die goed aansluit op OCHA’s
functies en strategische doelen; de flexibele manier van werven en alloceren van
financiële middelen om te kunnen reageren op nieuwe en zich ontwikkelende crises;
een sterk management van de gebundelde fondsen (zogenoeme pooled funds 5) die
de organisatie beheert; effectieve samenwerking en partnerschappen met andere
humanitaire spelers; een significante bijdrage aan het optimaliseren van de
relevantie, tijdigheid en flexibiliteit van humanitaire operaties; en effectieve
pleitbezorging voor essentiële hervormingen in het humanitaire systeem, waaronder
de verantwoording jegens door crisis getroffen mensen en groepen en de aanpak
van misstanden van seksueel wangedrag door hulpverleners.
Verbeteringen zijn volgens MOPAN mogelijk op de volgende terreinen: betere
consultatie bij (strategische) beleidsveranderingen zodat daar breder duidelijkheid
over ontstaat en meer buy-in bij medewerkers en externe partners; het effectief
gevolg geven aan de plannen om resultaatgericht management te
introduceren; verbetering van de systemen voor corporate risk management; het
consistenter integreren van doorsnijdende beleidsthema’s (en het adequaat
financieren daarvan); versterking van een onafhankelijke evaluatiefunctie en het
adequaat investeren in evaluaties.
De CBPF’s zijn recent – overwegend positief - geëvalueerd. Die evaluatie –
medegefinancierd door Nederland - zijn besproken in de Pooled Fund Working Group
(PFWG). OCHA geeft opvolging aan de aanbevelingen die zijn gedaan (zie § 4.5).

4
5

Voor de aanleiding van deze reorganisaties, zie de OCHA Scorekaart 2017, p. 7.
Via Country-Based Pooled Funds kunnen donoren ongeoormerkte bijdragen leveren voor humanitaire actie in een
specifiek land of specifieke crisis.
Pagina 9 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

3.3

Nederlandse rol en invloed
ODSG
Humanitaire hulp en diplomatie zijn een onderdeel van het Nederlandse buitenlanden ontwikkelingsbeleid. OCHA is voor de uitvoering daarvan een relevante
organisatie en Nederland is daarom een constructief-kritische partner van de
organisatie. Voor het vormgeven van die relatie is - naast de bilaterale
beleidsdialoog – OCHA’s Donor Support Group (ODSG) het voornaamste gremium.
De ODSG fungeert als klankbord en adviseert OCHA over kwesties van beleid,
management, strategie, resultaten en financiën. In vervolg op een kritisch rapport
over het interne functioneren van OCHA (2016) heeft OCHA ingrijpende
reorganisaties doorgevoerd. De ODSG nam bij het toezicht op de uitvoering daarvan
een sterk sturende rol aan. Door die assertieve houding werd de ODSG tot meer dan
enkel een klankbord of ondersteuningsgroep. Hoewel dit noodzakelijk was, had dit
tot gevolg dat de ODSG zich gedurende lange tijd vooral heeft gericht op
managementzaken en minder op vraagstukken van strategische aard. Sinds 2019 is
de ruimte daarvoor en de behoefte daaraan meer naar voren gekomen, zowel
binnen de ODSG als bij het leiderschap van OCHA. In 2021-2022 wil Nederland het
ODSG-voorzitterschap aangrijpen om de dialoog tussen OCHA en donoren een meer
strategisch en reflectief karakter te geven, en toe te werken naar een breed
gedragen strategisch plan voor de periode 2023-2026.
CERF
De SGVN rapporteert jaarlijks aan de AVVN over de CERF-resultaten. Dat rapport
staat op de agenda van de jaarlijkse High Level Meeting van CERF – die de vorm
heeft van een pledging-conferentie. Nederland stelt zich daarbij actief en kritisch op,
ook met betrekking tot de koers van het fonds. Tegelijk meldt Nederland tijdens die
conferentie de bijdrage voor het komende jaar, die onderdeel is van het meerjarige
financieringsarrangement voor het CERF. Nederland roept consistent andere landen
op om bij te dragen aan CERF.
Nederland is sinds 2013 actief lid van CERF’s Advisory Group (AG) die twee keer per
jaar bijeenkomt voor een strategische bespreking van koers en functioneren van het
fonds. De door de SGVN aangezochte leden adviseren over de inzet en de beoogde
impact van het fonds en over hoe het kan bijdragen actuele uitdagingen binnen het
humanitaire systeem het hoofd te bieden. De AG en zijn afzonderlijke leden zetten
zich ook in voor verbreding van de donorbasis. Nederland vraagt in deze groep
consistent aandacht voor strategische keuzes binnen het fonds, alsmede voor een
gedegen beheer. Bij dit laatste gaat het bijvoorbeeld om transparantie over de
geselecteerde allocaties en over het monitoren en aanpakken van
uitvoeringsproblemen (waaronder meldingen van misbruik van middelen). Directeur
Directie Stabiliteit en Humanitaire Hulp van het Ministerie van Buitenlandse Zaken is
voorzitter tot juli 2022.
CBPF’s
Nederland neemt actief deel aan de Pooled Fund Working Group (PFWG), het
adviesorgaan voor OCHA CBPF’s ter bevordering van effectieve coördinatie en
samenwerking tussen alle stakeholders op strategisch en management niveau.
Deelnemers aan PFWG zijn donoren, uitvoerende organisaties en OCHA zelf. PFWG
monitort en bespreekt de uitvoering van de CBPF’s en geeft advies en aanbevelingen
voor oplossingen over geïdentificeerde problemen van de uitvoerende partners.
Twee maal per jaar is er een accountability meeting. In de PFWG legt Nederland de
nadruk op strategische beleidsprioriteiten, zoals versterking van de rol van lokale en
nationale actoren in noodhulpverlening, het belang van het meewegen van
psychosociale noden en het aanpakken en voorkomen van malversaties en seksueel
Pagina 10 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

wangedrag. Als gevolg hiervan heeft OCHA in een aantal landenkantoren specifieke
functies ingericht om seksueel wangedrag tegen te gaan.
Naast de PFWG op hoofdstedelijk niveau, zijn er Advisory Boards op landenniveau.
Nederland is in 2021 lid van de Advisory Boards van de CBPF’s voor DRC (Congo),
Jemen, Somalië , Syrië en Zuid-Soedan. In de Advisory Boards nemen donoren, VNorganisaties en (internationale) ngo’s zitting en geven zij strategisch advies aan de
HC over de financiële allocaties, het beleid en het beheer van het fondsen op
landenniveau. Ook wordt daar informatie gedeeld over de financiering, de allocaties
en de operationele activiteiten. Nederland trekt daarbij samen op met gelijkgezinde
Europese landen. Er is geen formeel mechanisme voor EU-coördinatie. Op Geneefs
niveau is er landen-specifiek en thematisch afstemming richting OCHA. Ook is er in
Genève een actief ‘G12-overleg’, waarin de twaalf grootste donoren, waaronder
Nederland, afstemmen, thema’s en landen crises bespreken en zo – onder meer via
OCHA de humanitaire respons beïnvloeden.
3.4

Financiële omvang en bijdragen
Naast het werven van middelen voor algemene humanitaire responsplannen en voor
CERF en CBPF’s spant OCHA zich ook in voor het mobiliseren van financiering van de
eigen core functions. Het leeuwendeel van die financiering moet uit vrijwillige
bijdragen komen (zowel core als non-core). Maar een klein deel van OCHA’s
operationele budget komt uit de algemene middelen via verplichte VN-contributies
van lidstaten. In 2020 betrof dit laatste deel USD 17.4 miljoen (ongeveer zes
procent). Deze bijdrage is stabiel. Een beperkte financieringsbron is de cost recovery
voor beheer en uitvoering van CERF en CBPF’s.
In 2020 was OCHA voor financiering van de core functions voor bijna 80 procent
afhankelijk van tien donoren: de VS, het VK, Duitsland, Zweden, Noorwegen, de EU,
Zwitserland, Canada, Qatar en Denemarken (NL is 11e donor). De afhankelijkheid
van vrijwillige bijdragen maakt dat OCHA een conservatieve begrotingsplanning
aanhoudt. Tegelijk is versterking en verbreding van de donorbasis een blijvend
aandachtspunt. De verhouding core/non-core ligt de afgelopen jaren op ongeveer
50/50 procent.
Mede vanwege de impact van de COVID-pandemie heeft OCHA voor 2021 gekozen
voor een roll-over van het budget van 2020, met het zwaartepunt op bestedingen ‘in
het veld’. Het budget daalt in 2021 van USD 351,3 naar USD 347,9 miljoen; de
verwachte inkomsten schat OCHA op USD 342.5 miljoen, wat een tekort van iets
meer dan USD 5 miljoen oplevert. Nederland droeg in 2020 EUR 7 miljoen bij aan
OCHA (exclusief CBPF’s en CERF) en was daarmee in omvang de 11e donor.
Nederland draagt alleen bij met core-bijdragen. Verder ondersteunt Nederland het
OCHA Data Centre in Den Haag met EUR 5 miljoen in 2017-2020 en EUR 6 miljoen
in 2020-2023.
In de rol van fondsenwerver voor algemene responsplannen ziet OCHA zich
geconfronteerd met toenemende humanitaire noden en financiering die onvoldoende
meegroeit - de zogenoemde funding gap in humanitaire actie. Deze
onderfinanciering steeg van USD 3,2 miljard in 2011 naar USD 7,8 miljard in 2016
en USD 20,4 miljard in 2020. De kloof kleiner maken is mogelijk als bestaande
donoren hun bijdragen verhogen en door het vergroten van het aantal donorlanden.
Nieuwe financieringsvormen als humanitarian impact bonds, en financiering door
private spelers zijn andere mogelijkheden. Tegen die achtergrond sporen Nederland
en andere donoren OCHA aan zich te ontwikkelen als kennisplatform voor
innovatieve financiering.
Pagina 11 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

OCHA – Budget algemeen (in USD mln.) *
Inkomsten
Jaar

Verplichte
Bijdragen**

Uitgaven

Vrijwillige bijdragen

Totaal

Totaal

Geoormerkt

Nietgeoormerkt

18

128,8

138,4

267,2

271,7

2019

16

149,2

121,2

270,4

257,3

2018

17,6

144,8

274,8

241,9

2020*

130

* Financiering voor OCHA-programma’s
** Allocatie voor regulier budget

OCHA-Budget algemeen – Ranking & bijdragen grootste donoren
(in USD mln.)
Jaar

Bijdrage

Ranking donoren

Bijdrage

2020

Core

1. Verenigd Koninkrijk

32,4

2. Zweden

20,3

3. Denemarken

10,7

Non-core

6. Nederland

7,7

1. Verenigde Staten

46,7

2. Duitsland

19,3

3. Europese Commissie

12,8

Nederland
Totaal

2019

Core

Non-core

1. Verenigde Staten

50,2

2. Verenigd Koninkrijk

35,6

3. Zweden

31,7

11. Nederland

7,7

1. Verenigd Koninkrijk

25,9

2. Zweden

21,2

3. Noorwegen

10,5

5. Nederland

7,7

1. Verenigde Staten

51,6

2. Saudi Arabië

15,5

3. Europese Commissie

14,6

Nederland
Totaal

2018

Core

Non-core

-

-

1. Verenigde Staten

55

2. Zweden

34,7

3. Verenigd Koninkrijk

30,9

10. Nederland

7,7

1. Verenigd Koninkrijk

31,2

2. Zweden

22,2

3.Noorwegen

11,0

4. Nederland

5,7

1. Verenigde Staten

47,8

2. Europese Commissie

16,7

3. Zweden

15,0

Nederland

Pagina 12 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

Totaal

Totaal

1. Verenigde Staten

51,2

2. Zweden

37,2

3. Verenigd Koninkrijk

35,1

13. Nederland

5,7

CERF - Bijdragen en ranking grootste donoren 6 (in USD mln.)
Jaar

Bijdrage

Ranking donoren

Bedrag

2020

CERF

1. Duitsland

125,3

2. Nederland

98,8

3. Zweden

88,8

1. Verenigd Koninkrijk

386,1

2. Duitsland

106,0

2019

2018

CERF

CERF

3. Zweden

88,9

4. Nederland

62,5

1. Verenigd Koninkrijk

114,9

2. Duitsland

110,1

3. Zweden

88,2

4. Nederland

67,9

CBPF’s - Bijdragen en ranking grootste donoren (in USD mln.)
Jaar

Bijdrage

Ranking donoren

2020

CBPF’s

1. Duitsland

224

2. Verenigd Koninkrijk

182

3. Nederland

75

1. Verenigd Koninkrijk

319

2. Duitsland

167

2019

2018

6

CBPF’s

CBPF’s

Bedrag

3. Zweden

89

4. Nederland

63

1. Verenigd Koninkrijk

251

2. Duitsland

176

3. Zweden

93

4. Nederland

81

Alle bijdragen aan CERF en CBPF’s zijn core/ongeoormerkt.
Pagina 13 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

4

Institutionele aspecten en functioneren van de organisatie

4.1 Strategie en verantwoording
Kern van OCHA’s mandaat is in geval van humanitaire crises door coördinatie en
afstemming met nationale instanties bij te dragen aan coherente, effectieve en
efficiënte internationale hulpverlening. De beleidsprioriteiten en activiteiten zoals
beschreven in § 3.2 vloeien duidelijk uit dit mandaat voort en sluiten aan op de
afspraken van de Grand Bargain. OCHA vult dit mandaat in via daadwerkelijke
coördinatie van internationale humanitaire responses, door beleidsontwikkeling,
advies en agenda setting, door fondsenwerving en door pleitbezorging, onder meer
voor de handhaving van humanitaire rechtsregels, en door informatiediensten voor
de humanitaire sector.
Voor het bredere beleid is het lopende strategische plan (2018-2021) leidend. OCHA
beschrijft daarin veranderingen in het ‘humanitaire landschap’ - zoals conflicten die
langer duren, afbrokkelend respect voor het oorlogsrecht - en de noodzaak om aan
deze uitdagingen het hoofd te bieden. Aandachtspunten zijn daarbij ‘lokalisering’
(het versterken van zeggenschap en capaciteit van nationale en lokale
hulpverleners), verantwoording afleggen aan door crises getroffen mensen en
groepen over de verleende hulp, en aandacht voor gendergelijkheid in de
hulpverlening. Die onderwerpen zullen in een vernieuwde strategie moeten worden
aangevuld met actuele inzichten inzake de humanitaire dimensie van
klimaatverandering en gezondheidsrisico’s door besmettelijke ziektes als COVID-19
en Ebola, en de verdere uitvoering van de Grand-Bargain afspraken. Het lopende
strategische plan is vanwege de COVID-pandemie met een jaar verlengd.
OCHA hanteert geen overkoepelende Theory of Change. De onder OCHA-coördinatie
ontwikkelde Humanitarian Response Plans kunnen worden gezien als impliciete
Theories of Change voor crisis-specifieke situaties.
In de huidige strategie formuleerde OCHA voor elke kernfunctie een overkoepelend
doel.
Kernfunctie
1. Coördinatie - OCHA coördineert de
humanitaire respons om het bereik van
hulp te vergroten, de prioriteitstelling te
verbeteren, duplicatie te voorkomen en
ervoor te zorgen dat hulp en
bescherming de mensen bereiken die dit
het meest nodig hebben.
2. Humanitaire financiering - Om aan
humanitaire behoeften te voldoen streeft
OCHA ernaar het volledige scala aan
financieringsinstrumenten, mechanismen
en partners te mobiliseren en in te
zetten. Daarnaast bevordert OCHA
humanitair leiderschap en de coördinatie
op landenniveau en in dat verband de
samenhang tussen humanitaire- en
ontwikkelingsfinanciering.
3. Beleid – In het licht van een
veranderend mondiaal landschap toont
OCHA leiderschap bij het ontwikkelen van
humanitair beleid en agenda setting
inzake de hervorming van de sector.

Strategisch doel
Optimale en aan de actuele eisen
tegemoetkomende coördinatie ten
behoeve van een efficiënte en op
maat gesneden humanitaire
respons.
Een effectief en innovatief
humanitair financieringssysteem
dat tegemoet komt aan de noden
mensen die door crises zijn
getroffen.

Leiderschap gericht op het
doorvoeren van noodzakelijke
veranderingen voor een
responsiever en flexibeler
humanitair systeem.
Pagina 14 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

4. Belangenbehartiging - OCHA’s
belangenbehartiging vergroot de
aandacht voor vergeten crises, bevordert
respect voor het internationaal
humanitair recht, brengt de stemmen van
door crisis getroffen mensen op de
voorgrond en helpt mensen toegang te
krijgen tot noodhulp.
5. Informatiemanagement - OCHA levert
informatiebeheerdiensten aan de
humanitaire gemeenschap ter
ondersteuning van coördinatie,
besluitvorming en belangenbehartiging.

Internationale aanvaarding van
de centrale plaats van
internationale humanitaire
rechtsregels, mensenrechten,
humanitaire toegang en
bescherming die leidt tot
betekenisvolle actie voor door
crisis getroffen mensen en
gemeenschappen, met name
intern ontheemden.
Meer betrouwbare, uitgebreidere
en evidence-based analyses van
situaties waar humanitaire actie
aan de orde is.

OCHA is een puur humanitaire organisatie en heeft in zijn opereren duidelijk oog
voor de drijfveren van humanitaire noden als conflict, politiek-sociale instabiliteit,
armoede en klimaatverandering en de noodzaak om de grondoorzaken hiervan aan
te pakken. Om hulp effectief te maken en duurzame oplossingen te helpen
bewerkstelligen zoekt OCHA waar mogelijk de samenwerking met actoren die
relevant zijn voor ontwikkeling en voor vrede en veiligheid, alsmede aansluiting bij
nationale strategieën, de Common Country Analysis en Sustainable Development
Cooperation Framework.
OCHA en de integratie van Mental Health and Psychosocial Support
(MHPSS) in humanitaire actie
•

•

•

•

•

OCHA is een zorgvuldig opererende en een lerende en flexibele organisatie.
De integratie van MHPSS (Mental Health and Psychosocial Support) in
humanitaire actie gaf hier blijk van.
De afgelopen jaren is er meer aandacht gekomen om in humanitaire actie
duidelijker oog te hebben voor de geestelijke noden van door crisis getroffen
mensen en gemeenschappen. Dat draagt bij aan de veerkracht van
getroffenen en aan de effectiviteit van interventies. In de Nota ‘Investeren in
Perspectief’ (2018) besloot Nederland tot extra politieke en diplomatieke inzet
om MHPSS beter te integreren in crisis-preparedness en –respons. De
conferentie Mind the Mind now (2019) vormde hiervoor de kick-off. Nederland
werkte hierbij nauw samen met de MHPSS Reference Group van de IASC.
Ten aanzien van MHPSS-integratie toonde OCHA zich tot die tijd afhoudend,
daarbij o.m. verwijzend naar (1.) het beginsel dat noden niet vooraf en van
boven worden vastgesteld, maar door en met getroffen gemeenschappen en
(2.) het belang humanitaire actie niet met te veel prioriteiten te belasten.
Voortschrijdend inzicht, discussie binnen de IASC en Nederlandse
belangenbehartiging deden OCHA van positie wijzigen. Met de steun van de
vorige ERC is MHPSS inmiddels een dwarsdoorsnijdend thema binnen
humanitaire interventies.
Met steun van OCHA ontwikkelde de IASC MHPSS Reference Group in 2019
nieuwe richtlijnen en handreikingen, ook in relatie tot de COVID-respons (zie
hier). Het aantal responses met een MHPSS Technical Working Group is
verdubbeld tot bijna 50. Aandacht voor MHPSS is opgenomen in
richtinggevende documenten als het GHO 2021 Humanitarian Overview 2021,
in het GHRP for COVID, en in het Handbook for RC’s & HC’s. OCHA
ondertekende de Joint Inter Agency Call to Action on MHPSS 2020. Met het
oog op haalbaarheid en uitvoerbaarheid investeerde OCHA nog niet in het
traceerbaar maken van MHPSS in het Financial Tracking System.
Pagina 15 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

Verantwoording
Verantwoording richting donoren vindt voornamelijk plaats via de OCHA Donor
Support Group (ODSG). Bij de recent doorgevoerd reorganisaties speelde de ODSG
een actieve en sturende rol. De interactie tussen ODSG en OCHA was constructief en
leverde positieve resultaten op.
De afgelopen jaren fungeerde de ODSG vooral als informatieplatform. Nederland wil
het ODSG-voorzitterschap aangrijpen om het weer meer een gremium voor
strategische discussie en dialoog te maken. Dat is mede relevant met het oog op de
ontwikkeling van een nieuw meerjarige strategische plan voor OCHA. Relevante
thema’s in dit verband zijn o.m. de lessen uit de COVID-respons voor effectieve
coördinatie, hoe meer lokale betrokkenheid bij hulpverlening vorm te geven en
lokale weerbaarheid te steunen, en in relatie daarmee betere verantwoording jegens
door crises getroffen mensen en gemeenschappen.
Onderdeel

Score

Verandering

Kernmandaat / Prioriteiten / Mission Creep

4



Beleidsstrategie

3



Theory of Change

2



Aansluiting Nationaal beleid / Armoedestrategie

3



Verantwoording

3



Aanspreekbaarheid voor overige belanghebbenden

2



TOTAAL

3



Beoordeling: Onvoldoende = 1, Matig = 2, Voldoende = 3, Goed = 4
Verandering sinds 2017: positief = , neutraal = , negatief = 

4.2 Resultaatgerichtheid en transparantie
Performance management is in de periode sinds de vorige scorekaart weinig
verbeterd; hoewel OCHA zich had voorgenomen om resultaatgericht management
in te voeren, is de implementatie nog niet gebeurd. Wel stelt OCHA dat het bezig is
aansluiting te zoeken bij het bredere VN RBM-systeem, genaamd Umoja Extension
2. In het kader van het lopende strategische plan stelde OCHA ook voor het eerst
Key Performance Indicators (KPIs) op om voortgang te meten en te communiceren.
OCHA geeft inzicht in resultaten en voortgang via onder meer een Grant
Management System (GMS) dat gelinkt is aan het Accountability Framework.
Informatie over de coördinatie van fondsen en de voortgang door uitvoerende
partners is dagelijks bijgewerkt. Via de Financial Tracking Service (FTS) verschaft
OCHA inzicht in financieringsstromen, zoals bijdragen aan CERF of CPBF en de
financiering van responsplannen. De koppeling tussen IATI en FTS vergt nog
verbetering.
De Pooled Fund Data Hub en de CERF-website bieden actuele informatie over
allocaties binnen deze fondsen. OCHA neemt de bijdragen van donoren aan de hele
organisatie op in IATI, niet de interne allocatie van middelen.
In het jaarrapport blikt OCHA terug op het opereren van de organisatie zelf, CERF
en CBPF’s. Deze rapportage is veelal beschrijvend en kan wat betreft analyse en
geleerde lessen winnen aan scherpte. OCHA voert hierover jaarlijks een update uit,
maar deelt deze ad hoc en informeel. Nederland wil in ODSG-kader discussie over
het jaarplan bevorderen.

Pagina 16 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

Fondsen
Voor het CERF is een Performance and Accountability Framework opgesteld. OCHA’s
Performance and Accountability Unit ziet toe op de uitvoering. Afwegingen over
allocaties vinden plaats aan de hand van zogenoemde Life Saving Criteria. Over de
besteding van middelen en resultaten van het fonds rapporteert OCHA in het Annual
Results Report.
Voor de CBPF’s geeft het Common Performance Framework (CPF) inzicht in
prestaties, voortgang inzake beleidsdoelen en operationele uitvoering. Aan de hand
van een Accountability Framework is daarbinnen ook aandacht voor
risicomanagement, prestaties van partners, financiële en inhoudelijke rapportages,
accountantscontroles en evaluaties. Om een en ander te bespreken met donoren
belegt OCHA twee keer per jaar een speciale bijeenkomst van de Pooled Fund
Working Group.
Onderdeel

Score

Verandering

RBM en RBB

2



Inzichtelijk maken resultaten

2



Inzichtelijk maken allocatie van middelen (o.a. IATI)

3



Communicatie over resultaten

3



TOTAAL

2



Beoordeling: Onvoldoende = 1, Matig = 2, Voldoende = 3, Goed = 4
Verandering sinds 2017: positief = , neutraal = , negatief = 

4.3 Partnerschappen en samenwerking
Samenwerking en coördinatie geeft OCHA vooral vorm via de Humanitarian
Programme Cycle (HPC), een gecoördineerde set acties tussen OCHA en andere
organisaties om noodhulpverlening voor te bereiden, te managen, uit te voeren, te
evalueren, en aan te passen. De eerste fase van de HPC is bij een crisis de
identificatie en analyse van noden. Op basis van dit Humanitarian Needs Overview
coördineert OCHA vervolgens de ontwikkeling van een Response Plan (HRP) en
daarna de werving van fondsen, bijvoorbeeld via pledging conferences. OCHA
ondersteunt vervolgens de uitvoering van een HRP door coördinatie en
informatiemanagement, door het faciliteren van civiel-militaire samenwerking en
door onderhandelingen over en voor humanitaire toegang. Tijdens de uitvoering van
een HRP onderhoudt OCHA via HC’s, HCT’s en de noodhulpclusters intensief contact
met partners en donoren.
In aanvulling op de actieve vormgeving van de Humanitarian Programme Cycle
speelt OCHA ook een coördinerende rol met betrekking tot onder meer paraatheid
met het oog op noodsituaties, civiel-militaire samenwerking en anticiperende actie.
OCHA’s effectiviteit hangt in grote mate af van de inzet van andere stakeholders en
van relaties binnen en buiten het VN- en humanitaire systeem: mondiaal, regionaal
en landelijk. OCHA’s Partner Survey toont aan dat stakeholders in het veld (inter)nationale ngo’s, Rode Kruis en donoren - overwegend positief zijn over
OCHA’s rol. Alle core functions worden positief beoordeeld, met name het
informatiemanagement. OCHA’s rol vraagt, vanwege de afhankelijkheid van derden,
wel om constante aandacht. De ‘voetafdruk’ van de organisatie in een land is
doorgaans namelijk veel kleiner dan die van grote spelers als WFP, UNHCR en
UNICEF.

Pagina 17 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

Nationale en regionale partners zijn voor het overgrote deel tevreden over hoe
OCHA met hen samenwerkt, zo blijkt uit de jaarlijkse partner survey die OCHA
uitvoert. Ook de doorlichting van MOPAN (2021) noemt de effectieve
partnerschappen met andere humanitaire actoren als een sterk punt van OCHA.
Onderdeel

Score

Verandering

Partnerschappen met andere organisaties

4



Visie en rol partnerschappen

3



Aansluiting partnerschappen met andere actoren

4



Samenwerking en coördinatie overige actoren

4



TOTAAL

4



Beoordeling: Onvoldoende = 1, Matig = 2, Voldoende = 3, Goed = 4
Verandering sinds 2017: positief = , neutraal = , negatief = 

4.4

Operationeel management
Na een ingrijpende reorganisatie heeft de invoering van het New Operating Model geïntroduceerd in 2018 - gezorgd voor meer operationele samenhang, met een
duidelijke afstemming tussen functies en structuren. Het heeft OCHA’s flexibiliteit en
reactievermogen verbeterd, zo blijkt ook uit de MOPAN. De organisatie kon daardoor
bijvoorbeeld daadkrachtig en adequaat de COVID-respons vormgeven en
coördineren. Om voortgang te waarborgen heeft OCHA een Organisational
Development Unit ingesteld.
Tegelijk blijven er uitdagingen. OCHA is - via de HC – bijvoorbeeld vaak
gesprekspartner van nationale en lokale overheden voor humanitaire toegang.
Daarin kunnen principes onder druk komen te staan waardoor het operationeel
management kan worden bemoeilijkt. Nederland spant zich samen met
gelijkgezinde landen in om OCHA hierin te ondersteunen, of waar nodig scherp te
houden.
De vorige ERC voerde een gedeeltelijke decentralisatie van de organisatie door om
OCHA sneller te doen opereren en directer partners te ondersteunen. Daartoe zijn
formatieplaatsen verplaatst van Genève en New York naar nationale kantoren, naar
een regionaal kantoor in Istanboel, en naar OCHA’s kantoor in Den Haag. Ook zijn
bepaalde managementfuncties gedecentraliseerd naar het veld, maar de
decentralisering van budgetten loopt achter en tevens is bezuinigd op functies in het
veld. De decentralisatie laat daarmee een gemixt beeld zien. De ERC blijft op
hoofdkwartierniveau in samenspel met de IASC de belangrijkste beleidskaders
bepalen. Van OCHA’s programmabudget werd in 2020 25 procent besteed op
hoofdkwartierniveau en ging 75 procent direct naar veldoperaties.
OCHA richt zich bij operaties verder op het directer betrekken van nationale en
lokale hulporganisaties bij de humanitaire respons. De beleidsontwikkeling daarvoor
vind op hoofdlijnen plaats via de IASC en de Emergency Directors Group en wordt in
veldkantoren uitgevoerd. Ook de CBPF’s geven lokalisering actief handen en voeten,
bijvoorbeeld door online-trainingen voor (lokale) ngo’s over hoe zij kunnen
participeren in CBPF’s-activiteiten en over financieringsmogelijkheden daarvoor.
Audits binnen OCHA worden uitgevoerd door het UN Office of internal oversight
OIOS. Sinds 2018 voerde OIOS interne audits uit van operaties van landen- of
regiokantoren van OCHA in Somalië, Irak, Jemen, de Palestijnse gebieden, en de
bredere operaties in Azië, Zuid- en Oost-Afrika, en West- en Centraal Afrika. OIOS
stelde geen ernstige tekortkomingen vast en deed aanbevelingen met betrekking tot
Pagina 18 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

zaken als governance en uitvoering van de humanitaire coördinatie, monitoring,
risicomanagement en financieel beheer.
OCHA spant zich sinds 2017 in voor betere uitwisseling van risicoanalyses tussen
hulporganisaties. Meer, beter en een gedeeld zicht op gevaren en kwetsbaarheden is
relevant om paraatheid te kunnen vergelijken en planning te vergemakkelijken. Van
de landen met een OCHA-kantoor heeft inmiddels 55 procent een risicoanalyse. In
2017 was dat 30 procent. Het doel van 80 procent blijft gehandhaafd. De uitdaging
blijft om up-to-date gegevens te krijgen voor de variabelen die worden gebruikt om
risico’s te bepalen. Het OCHA Centre for Humanitarian Data draagt hieraan bij via
data-uitwisseling en voorspellende analyses.
Uit de MOPAN-doorlichting blijkt dat OCHA stevige processen heeft voor het
risicomanagement van de fondsen die de organisatie beheert. OCHA ontbeert
overigens een overkoepelende aanpak met betrekking tot reputatierisico’s alsmede
een systematische aanpak van strategische risico’s.
Op landenniveau heeft de HC/RC de verantwoordelijkheid voor toezicht op,
coördinatie van en rapportage over de activiteiten die met middelen van CERF en
CBPF’s worden uitgevoerd. De HC/RC wordt hierin ondersteund door advisory boards
en OCHA’s Humanitarian Financing Unit (HFU).
MOPAN constateert dat OCHA’s management van de gebundelde fondsen in de
afgelopen jaren flink is verbeterd. In 2018 werd de Humanitarian Financing and
Resource Mobilization Division opgericht met daarbinnen de Pooled Fund
Management Branche om het management van CBPF’s en CERF te versterken. Er
zijn heldere criteria voor het alloceren van fondsen, en het financieel management is
degelijk. Ook weet OCHA de balans te bewaren tussen snelheid, flexibiliteit,
transparantie en accountability van financiering.
De Global Evaluation of CBPF’s en de door OCHA en de Norwegian Refugee Council
uitgevoerde studie ‘NGO perspective on CBPF’s’ leidden in 2020 tot versterkt
management van de CBPF’s, met onder meer een duidelijker programma-aanpak,
eenvoudiger processen en beter management van risico’s en informatie. De
uitvoering en de voortgang varieert. De afronding van dit traject vindt plaats in
2021. Geleerde lessen worden verwerkt in de global guidelines. Ook werd in 2018
een nieuwe divisie gecreëerd,
OCHA stelde in 2020 Standard Operating Procedures (SOP) op voor alle fondsen en
landen/regionale kantoren voor (vermoedens van) seksueel grensoverschrijdend
gedrag (SEAH) door partnerorganisaties, fraude of malversaties van fondsen,
richtlijnen voor een flexibele inzet van fondsen in de COVID19-pandemie, en
risicomanagement.
Onderdeel

Score

Verandering

Delegatie van bevoegdheden

3



Projectbeheer en financieel beheer

3



Verantwoordelijkheden en bevoegdheden decentrale
kantoren

3



Gebruik van lokale partners en systemen

3



Aandacht voor risicomanagement

3

TOTAAL

3



Beoordeling: Onvoldoende = 1, Matig = 2, Voldoende = 3, Goed = 4
Verandering sinds 2017: positief = , neutraal = , negatief = 
Pagina 19 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

4.5

Beleidsevaluatie
OCHA
Het VN-secretariaat, en dus ook OCHA, kent twee type evaluaties: zelf-evaluatie en
externe evaluatie. OCHA’s (zelf)evaluatiefunctie is in 2002 in het leven geroepen om
bij te dragen aan betere organisatorische prestaties en betere resultaten voor OCHA,
de VN en het humanitaire systeem. OCHA volgt in deze de normen en standaarden
van de UN Evaluation Group (UNEG). De voor 2020 geplande actualisering van de
(zelf)evaluatiefunctie is door de COVID19-pandemie tijdelijk onderbroken.
OCHA’s evaluatiefunctie en de interne beleidsmonitoring ressorteren onder de
Strategic Planning, Evaluation and Guidance Section (SPEG), die direct aan de
Assistant-Secretary General (ASG) rapporteert. Interne evaluaties van OCHA worden
meestal intern uitgevoerd en beheerd maar hebben soms een adviesraad van
externe belanghebbenden (zoals voor de CBPF’s).
OCHA coördineert ook humanitaire systeem-brede evaluaties, inclusief de InterAgency Humanitarian Evaluations (IAHE’s) van het IASC. In 2020 is de inzet op
gendergelijkheid en empowerment van vrouwen en meisjes geëvalueerd en begin
2022 wordt een IAHE-evaluatie van de COVID19-respons verwacht. Vaak
coördineert OCHA de ‘Management Response’ op deze evaluaties en faciliteert het
de daaropvolgende discussies in de IASC.
Externe evaluaties binnen OCHA worden uitgevoerd door OIOS. OIOS presenteerde
in 2021 een Evaluation Dashboard met een assessment van de kwaliteit van de
interne evaluaties in 2018 en 2019. Daaruit blijkt dat OCHA een sterk
evaluatiesysteem heeft, maar te weinig middelen aan evaluaties besteedt (0,27
procent in plaats van de minimale norm van 0,5 procent van het totale
programmabudget). De kwaliteit van beide typen evaluaties kreeg het oordeel goed
tot zeer goed. Door COVID-19 zijn twee evaluaties en onderzoeken en twee
veldbezoeken uitgesteld.
OIOS hield in 2017 de belangenbehartigende rol van OCHA tegen het licht. Dit
rapport toonde een gemengd beeld, met een positief oordeel over kennis,
bewustzijn en besluitvorming, maar ook aanbevelingen inzake structuur en
management, zoals het inrichten van een speciale Operations and Advocacy Division
die direct rapporteert aan de USC/ERC. Uit een vervolg-evaluatie in 2020 blijkt dat
OCHA de meeste aanbevelingen uit het rapport heeft uitgevoerd, en kiest voor het
niet implementeren van de derde aanbeveling: de voorkeur gaat uit naar een gevalbij-geval belangenbehartigingsaanpak in plaats van het ontwikkelen van een
mondiale richtlijn.
Ten slotte voert MOPAN regelmatig assessments uit. MOPAN deed dat voor OCHA
over 2015-2016. Het beeld daaruit was kritisch en droeg bij aan het besef dat
reorganisaties nodig waren. In het assessment van 2021 concludeert MOPAN dat
OCHA er veel beter voor staat, ondanks de uitdagende externe omstandigheden. In
vergelijking met de eerdere assessment is het mandaat, de visie en de
organisatiestructuur meer coherent, is het management van de fondsen versterkt en
is OCHA in staat effectievere partnerschappen aan te gaan. Punten van zorg zijn het
gebrek aan consultatie omtrent strategische beslissingen, te weinig commitment bij
de invoering van resultaatgericht management en een te weinig doorontwikkeld
systeem voor corporate risk management. Ook de onderinvestering in en gebrek
aan onafhankelijkheid van de evaluatiefunctie behoeft aandacht, aldus MOPAN.

Pagina 20 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

CBPF’s/CERF
Evaluaties van CERF en de CBPF’s worden uitgevoerd door OCHA zelf of door een
onafhankelijke partij. Uit de door Nederland meegefinancierde CBPF-evaluatie uit
2019 blijkt dat de CBPF’s ‘fit for purpose’ zijn en goed aansluiten op humanitaire
responses. In overleg met de Pooled Fund Working Group werkt OCHA aan de
uitvoering van aanbevelingen van deze evaluatie. In 2019 onderzochten de
Norwegian Refugee Council en OCHA de ervaringen van ngo’s met CBPF’s.
Aanbevelingen ter optimalisering zijn grotendeels opgevolgd.
Sinds de oprichting van CERF in 2006 is het functioneren en de toegevoegde waarde
van het fonds meerdere keren extern geëvalueerd. In de eerste jaren lag de nadruk
op meerjarige mondiale evaluaties. In recente jaren verschoof de nadruk naar
landenspecifieke en thematische evaluaties. De uitkomsten worden gepubliceerd en
besproken in de CERF Advisory Group.
Rapportage over voortgang en uitvoering van CERF is volgens partnerorganisaties
nog niet afdoende: soms ontbreken er verifieerbare data en wordt er inconsistent
gerapporteerd. Door inconsistente monitoring door OCHA en/of derden blijven
problemen in de implementatiecyclus soms onopgemerkt.
Onderdeel

Score

Verandering

Helder vastgelegd evaluatiebeleid

3



Inrichting evaluatiefunctie

3



Onafhankelijkheid evaluatie-eenheid

2



Reikwijdte en relevantie evaluaties

3



Follow up aanbevelingen evaluaties

3



TOTAAL

3



Beoordeling: Onvoldoende = 1, Matig = 2, Voldoende = 3, Goed = 4
Verandering sinds 2017: positief = , neutraal = , negatief = 

4.6

Human Resource Management
Aandacht voor de kwaliteit van personeel is sinds de vorige scorekaart verbeterd. In
2018 lanceerde OCHA het People Strategy Action Plan, gericht op het verbeteren
van het wervingsproces, ontwikkelen van personeel en verbeteren van (mentale)
gezondheid van het personeel. Dat binnen de kaders van het bredere
personeelsbeleid waaraan OCHA gebonden is binnen het VN-secretariaat. De
positieve evaluaties van OCHA, zoals bijvoorbeeld in OCHA’s Partner Survey en de
MOPAN evaluatie 2021, zijn indicatoren dat de kwaliteit van het personeel sinds
2017 is verbeterd.
OCHA had medio 2021 2.199 werknemers in dienst. Van hen is 60 procent lokaal,
36 procent internationaal, en werkt 4 procent op projectbasis. OCHA werkt aan meer
diversiteit en doorstroming van personeel. Voortgang is bijvoorbeeld geboekt als het
gaat om de genderbalans. Zo is een van de Key Performance Indicators (KPI) het
aandeel vrouwen in de pool om aangesteld te worden als humanitair coördinatoren.
Was dat in 2017 nog 32 procent, in 2020 was dit 40,7 procent, boven het doel van
38 procent. Het percentage vrouwelijke Heads of Office nam toe van 38 procent in
2017 tot 45 procent in 2020.
Diversiteit binnen OCHA blijft wel een uitdaging. In 2021 komt 54 procent van het
personeel uit het ‘westerse’ blok, en op hoofdkwartierniveau in New York is dat zelfs
71 procent. Dit is een kleine verbetering ten opzichte van 2017, maar vereist
stappen. Dit geldt ook de mobiliteit. In het recente verleden benoemde de USG/ERC
Pagina 21 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

voor senior posities nagenoeg alleen Westerse kandidaten. OCHA ontwikkelt
ondertussen wel een Mobility Vision en werkt met het VN-Secretariaat aan een
nieuw VN-breed beleid ter bevordering van mobiliteit.
Onderdeel

Score

Verandering

Mobiliteit

2



Kwaliteit

3



Diversiteit

2



Genderbalans

3



TOTAAL

3



Beoordeling: Onvoldoende = 1, Matig = 2, Voldoende = 3, Goed = 4
Verandering sinds 2017: positief = , neutraal = , negatief = 

4.7

Financiële stabiliteit
OCHA’s budgetten zijn inmiddels goed in evenwicht. In 2016 was de financiële
situatie redelijk penibel en werden budgetten vaak overschreden. De budgetinkomstratio - in 2017 nog 1.08:1 - verbeterde in 2020 tot 1.03:1. De relatief
geringe budgetoverschrijding in 2020 is – gezien de onverwacht hoge noden als
gevolg van de pandemie - een goede prestatie. Aangezien OCHA een budget
genereert dat is gebaseerd op de verwachte inkomsten, is de kans op insolvabiliteit
gering. Een nadeel van deze manier van budgetteren is dat de begroting is
afgestemd op verwachte inkomsten, niet op beoogde planning.
Ook andere factoren geven aan dat de financiële stabiliteit gezond en stabiel is
geworden. Om administratieve kosten te dekken, rekent OCHA 7 procent
programma-ondersteuningskosten over de core-activiteiten, 3 procent voor
zogenoemmde pass through grants 7 , en 2 procent voor CERF en CBPF’s. Deze
percentages zijn de afgelopen jaren gelijk gebleven. OCHA heeft voldoende
operationele reserve.
OCHA meet de kwaliteit van het inkomen aan de hand van nog drie andere factoren:
voorspelbaarheid, flexibiliteit, en tijdigheid. Voor alle drie is er de afgelopen jaren
een positieve trend. Het percentage voorspelbare financiering groeide tot ongeveer
43 procent van het totale budget in 2020. Net iets meer dan de helft was volledig
ongeoormerkt. Ook komen betalingen vroeger in het jaar binnen.
OCHA publiceert elk jaar een overkoepelend rapport over de behaalde resultaten
van CERF en van CBPF’s. Daarin staan de belangrijkste resultaten en
ontwikkelingen. Separaat schrijft OCHA jaarrapportages per land of regio waar de
fondsen actief zijn. OCHA heeft in 2021 voor het eerst de rapportages van CERF en
CBPF’s samen gepresenteerd, waarbij NL co-host was van het evenement.

7

Dit betreft donot bijdragen aan specifieke activiteiten die OCHA beheert, maar niet onderdeel van de reguliere en
de extrabudgettaire begroting van de organisatie.
Pagina 22 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

Onderdeel

Score

Verandering

Verhouding goedgekeurde begroting / ontvangen
bijdragen

3



Liquiditeitspositie en/of solvabiliteitspositie

3



Interne auditfunctie

3



Kwaliteit rapportages

3



Samenhang tussen inhoudelijke en financiële
rapportages

3



TOTAAL

3



Beoordeling: Onvoldoende = 1, Matig = 2, Voldoende = 3, Goed = 4
Verandering sinds 2017: positief = , neutraal = , negatief = 

4.8

Efficiëntie
Het huidige niveau van de verhouding uitgaven/overhead van OCHA is adequaat. De
7 procent die OCHA rekent voor programma-ondersteuningskosten over de core
activiteiten is in lijn met andere VN-organisaties. De 3 procent voor het beheer van
pass through grants , en 2 procent voor CERF en CBPF’s zijn redelijk. De lage
overheadkosten van maken deze fondsen de meest kostenefficiënte
financieringskanalen voor humanitaire hulp.
Tegelijkertijd staan overheadkosten bij uitvoeringspartners anders dan de VN vaak
onder grote druk. Nederland spant zich er samen met andere donoren voor in dat in
de financiering naar ngo’s voldoende ruimte is voor overheadkosten. Dit is onder
meer van belang voor het mogelijk maken van lokale capaciteitsopbouw.
De 2021 MOPAN evaluatie van OCHA concludeert dat OCHA’s organisatiesystemen
‘cost-and value-conscious’ opereren en transparantie en verantwoording faciliteren.
Ook de allocatie van fondsen wordt in de regel goed gemanaged.
OCHA volgt het algemene VN-beleid wat betreft salarissen en secundaire
arbeidsvoorwaarden. Dit wordt in de vijfde commissie vastgesteld.
Onderdeel

Score

Verandering

Verhouding programma-uitgaven/overhead

4



Kosteneffectiviteit programma’s

3



Versobering salarissen en secundaire
arbeidsvoorwaarden

3



TOTAAL

3



Beoordeling: Onvoldoende = 1, Matig = 2, Voldoende = 3, Goed = 4
Verandering sinds 2017: positief = , neutraal = , negatief = 

4.9

Integriteit en grensoverschrijdend gedrag
OCHA’s accountabilitymaatregelen zijn gebaseerd op het UN accountability
framework. OIOS voert fraude-audits en forensische audits uit bij uitvoerende
partners van CERF en CBPF’s.
OCHA handelt vermoedens van financiële malversaties rond CERF-middelen af op
basis van de Standard Operating Procedures CERF Handling of Potential Fraud with
CERF Funds (2016). OCHA informeert donoren van het CERF tweejaarlijks over de
onderzoeken naar malversaties bij uitvoerende VN-organisaties en de Internationale
Migratieorganisatie IOM. Dit is conform de Guidance Note Communicating the
Fraudulent Use of CERF Fund (2015).
Pagina 23 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

OCHA informeert donoren van de CBPF’s twee keer per jaar over trends inzake
malversaties, en bij vermoeden van financiële malversatie door uitvoerende
partners. OCHA informeert donoren ook na afronding van een onderzoek en
eventuele vaststelling van malversaties. Donoren ontvangen meerder keren per jaar
een overzicht van lopende fraudeonderzoeken. Dit is vastgelegd in de Common
Principles for information sharing on CBPF’s implementing partners of concern
(2017). Nederland is met OCHA in overleg over verdere verbeteringen inzake
informatievoorziening, zowel voor CERF als de CBPF’s.
Maatregelen voor het voorkomen van onrechtmatigheden en verbetering van
doelmatigheid zijn opgenomen in global guidelines, standard operating procedures
en het accountability framework voor CBPF’s. Beoordeling van uitvoerende partners
vindt plaats met behulp van een operational handbook. Informatie over uitvoerende
organisaties is opgenomen in het Grant Management System.
OCHA is centrale actor in PSEA (Protection Agains Sexual exploitation and Abuse) in
de humanitaire sector met strategische beleidsinitiatieven en effectieve IASCcoördinatie. In 2018 initieerde OCHA sector-brede actie met een IASC/PSEA
technische werkgroep waarin concrete voortgang is geboekt met de ontwikkeling
van collectieve normen en standaarden. Via deze werkgroep faciliteert OCHA ook
initiatieven op het terrein van communicatie, outreach, inter-agency
klachtenmechanismes en integratie in beleidscycli van humanitaire respons. In
oktober 2021 zal een IASC/PSEA-review, uitgevoerd door UNFPA, meer inzicht
moeten verschaffen in de impact en relevantie van deze inspanningen.
In theorie voldoet OCHA aan alle VN-PSEA-standaarden. De Standard Operating
Procedures zijn uitgebreid en specifiek. OCHA is lid van ClearCheck, het interne stafscreeningsysteem van de VN en meldt SEAH-klachten waar OCHA-staf bij betrokken
is in de centrale VN-portal (sinds 2017: 5 klachten).
Als het gaat op SEAH zijn er op OCHA-veldkantoren overigens zeer beperkt
middelen. In HCT’s blijkt technische SEAH-expertise minimaal. Er wordt daarom
zwaar geleund op de centrale coördinator voor PSEA en seksuele intimidatie. Deze
coördinator krijgt sporadisch ondersteuning van tijdelijke consultants.
Het tekort aan capaciteit en middelen wordt ook geconstateerd bij management van
de CBPF’s. In hoog-risico landen met een substantieel aantal SEAH-cases zoals ZuidSudan, CAR en DRC is dat een grote zorg.
Onderdeel

Score

Verandering

Maatregelen rechtmatigheidsrisico’s

3



Maatregelen doelmatigheidsrisico’s

3



Beleid op grensoverschrijdend gedrag

3

Transparantie integriteitsschendingen

3



TOTAAL

3



Beoordeling: Onvoldoende = 1, Matig = 2, Voldoende = 3, Goed = 4
Verandering sinds 2017: positief = , neutraal = , negatief = 

Pagina 24 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

5

Relevantie van de organisatie

5.2

Humanitaire hulp en diplomatie
Relevant. - Het UN Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA) is
verantwoordelijk voor het mobiliseren en coördineren van de internationale
noodhulpverlening. Gezien de toename van complexe humanitaire crises, de manier
waarop het humanitaire systeem is opgezet en het belang van effectiviteit en
efficiëntie in de noodhulpverlening heeft OCHA een duidelijke toegevoegde waarde.
OCHA functioneert als scharnier in de internationale noodhulpverlening. De
organisatie coördineert de identificatie van humanitaire noden, de totstandkoming
van responsplannen en het mobiliseren van financiële middelen om die te realiseren.
OCHA houdt ook toezicht op de uitvoering van humanitaire responses.
OCHA speelt daarnaast een belangrijke richtinggevende rol in het humanitaire
systeem en is pleitbezorger voor humanitaire toegang, naleving van het humanitair
recht, en de humanitaire principes.
Daarnaast vertolkt OCHA de stem van mensen in vergeten crises, en speelt OCHA
een belangrijke rol in het versterken van de rol van lokale en nationale actoren in de
internationale humanitaire respons (lokalisering) en in het afleggen van
verantwoordelijkheid aan getroffen groepen. Tenslotte is OCHA een belangrijke
partner geworden om Mental Health and Psychosocial Support (MHPSS) tot integraal
onderdeel van humanitaire hulp te maken.
Als zodanig is OCHA uiterst relevant voor de doelstellingen van het Nederlandse
beleid voor humanitaire hulp en diplomatie zoals neergelegd in de nota ‘Mensen
Eerst!’ (2019).
Gendergelijkheid en empowerment van vrouwen en meisjes
Relevant. OCHA heeft specifieke beleidsinstructies en een actieplan waarin
duidelijke verantwoordelijkheden worden vastgesteld ten aanzien van
gendergelijkheid. Genderanalyses vormen standaardonderdeel van needs
assessments. Het beleid is gericht op betere informatievoorziening over
genderaspecten bij humanitaire hulp, goede coördinatie (in het bijzonder voor de
bescherming van en hulp aan vrouwen), en pleitbezorging voor de rechten van
vrouwen. Daarnaast voert OCHA actief beleid op bescherming tegen seksueel- en
gender gerelateerd geweld. De door OCHA beheerde fondsen ondersteunen deze
beleidsdoelstellingen. Hulp aan vrouwen en meisjes en bestrijding van seksueel en
gender gerelateerd geweld door de vorige ERC aangemerkt als een prioriteitsthema
binnen het CERF.
Bovendien speelde OCHA een belangrijke rol bij de totstandkoming en naleving van
de IASC gender equality marker, die voor alle VN-organisaties die aan een appeal
meewerken verplicht is en waarmee kan worden bepaald hoe de dimensie van
gender/geslacht wordt meegenomen in de programmering. Inmiddels is deze
marker uitgebreid tot een gender & age marker. OCHA maakt in al zijn activiteiten
gebruik van deze marker en werkt samen met de leden van de IASC om
gendergelijkheid te bevorderen in de humanitaire programmeringscyclus. Ook voert
OCHA het Gender Capacity Project uit ten behoeve van de humanitaire sector, dat
genderadviseurs toewijst aan VN-landenteams.

Pagina 25 van 26

2021 Score | Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA)

Rollen van de organisatie
Uitvoerend

Coördinerend

Noodhulp en humanitaire
diplomatie

4

Gendergelijkheid

4

Normatief

Beoordeling: Licht = 1, Matig = 2, Relatief sterk = 3, Sterk = 4

5.2

Overige relevantie
Internationale coördinatie en samenwerking humanitaire hulp
Relevant. De coördinerende functie van OCHA heeft een concrete meerwaarde als
systeemorganisatie voor de VN. OCHA coördineert VN-actie en stimuleert
gezamenlijke humanitaire hulp aan de hand van een geïntegreerde VN-benadering.
Hervorming van het humanitaire systeem
Relevant. OCHA is een belangrijke partner om Nederlandse prioriteiten zoals
hervorming van het humanitaire systeem te bevorderen. Zo werkt OCHA mee aan
de uitvoering van de Grand-Bargain-afspraken, waaronder prioriteiten als het
versterken van lokale weerbaarheid en lokalisering. OCHA speelt ook een
faciliterende rol in het bevorderen van de Prevention of Sexual Exploitation, Abuse
and Harrassment (PSEAH).
Coördinerend

Normatief

Internationale
coördinatie en
samenwerking
humanitaire hulp

Uitvoerend

3

4

Hervorming van
het humanitaire
systeem

3

4

Beoordeling: Licht = 1, Matig = 2, Relatief sterk = 3, Sterk = 4

Pagina 26 van 26