Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2019–2020

21 501-07

Raad voor Economische en Financiële Zaken

Nr. 1650

BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 7 februari 2020
Hierbij zend ik u de geannoteerde agenda voor de Eurogroep en
Ecofinraad van 17 en 18 februari te Brussel. Ik ben voornemens deel te
nemen aan deze vergaderingen.
Het is mogelijk dat nog punten worden toegevoegd aan de agenda of dat
bepaalde onderwerpen worden afgevoerd of worden uitgesteld tot de
volgende vergadering.
De Minister van Financiën,
W.B. Hoekstra

kst-21501-07-1650
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-07, nr. 1650

1

Geannoteerde agenda t.b.v. Eurogroep en Ecofinraad 17 en
18 februari 2020
Eurogroep
Reguliere samenstelling
Presentatie van de Europese Commissie over haar prioriteiten
voor de EMU
Document: N.v.t.
Aard bespreking: Gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: N.v.t.
Toelichting:
Zoals vermeld in het verslag van de vorige Eurogroep en Ecofinraad1, zal
de Europese Commissie haar prioriteiten voor de Economische en
Monetaire Unie (EMU) presenteren tijdens de Eurogroep van 17 februari.
De Europese Commissie heeft reeds aangegeven belang te hechten aan
versterking van de EMU, met specifieke aandacht voor het oprichten van
het Begrotingsinstrument voor Convergentie en Concurrentievermogen
(BICC), de bankenunie, de kapitaalmarktunie en hervorming van het
Europees Stabiliteitsmechanisme (ESM).
Nederland is voorstander van versterking van de EMU, mits dit onder de
juiste voorwaarden gebeurt. Zo zet Nederland erop in dat het BICC wordt
uitgewerkt in lijn met de overeengekomen term sheets 2; dat stappen
worden gezet om de Europese kapitaalmarktunie te versterken; dat in het
kader van de bankenunie de risico’s van staatsobligaties beter worden
gewogen op bankbalansen en dat er een gezondheidstoets (asset quality
review, AQR) wordt uitgevoerd op bankbalansen voordat overgegaan
wordt tot een Europees depositogarantiestelsel (EDIS); en dat de
hervorming van het ESM in lijn is met de afspraken uit december 20183,
juni 20194 en december 20195.
Evaluatie van de Commissie van het «six-pack» en «two-pack»
van het Stabiliteits- en Groeipact
Document: De documenten van de evaluatie zijn te vinden op: https://
ec.europa.eu/info/business-economy-euro/economic-and-fiscal-policycoordination/eu-economic-governance-monitoring-prevention-correction/
stability-and-growth-pact/economic-governance-review_es
Aard bespreking: Gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: N.v.t.
Toelichting:
Op 5 februari jl. heeft de Europese Commissie haar evaluatie van de
«six-pack» en «two-pack» wetgeving van het Stabiliteits- en Groeipact
(SGP) gepubliceerd. De evaluatie vloeit voort uit een bepaling die is
opgenomen in deze wetgeving, die stelt dat de Europese Commissie elke
vijf jaar een verslag uitbrengt over de toepassing ervan. In dat verslag zal
1

Kamerstuk 21 501-07, nr. 1648.
https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2019/06/14/term-sheet-on-thebudgetary-instrument-for-convergence-and-competitiveness/pdf en https://
www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2019/10/10/term-sheet-on-the-budgetaryinstrument-for-convergence-and-competitiveness-bicc/pdf.
3
https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2018/12/04/eurogroup-report-toleaders-on-emu-deepening/.
4
https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2019/06/15/economic-and-monetaryunion-eurogroup-agrees-term-sheet-on-euro-area-budgetary-instrument-and-revised-esmtreaty/.
5
https://www.consilium.europa.eu/en/meetings/eurogroup/2019/12/04/.
2

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-07, nr. 1650

2

de doeltreffendheid ervan worden beoordeeld en de vooruitgang die is
geboekt bij het waarborgen van een nauwere coördinatie van het
economisch beleid en aanhoudende convergentie van de economische
prestaties van de lidstaten. Het verslag dient te worden toegezonden aan
het Europees Parlement en de Raad.
Tijdens de Eurogroep zal de Europese Commissie de evaluatie presenteren. Met het oog hierop zal de Kamer alvorens deze bespreking in de
Eurogroep een kabinetsappreciatie ontvangen die tevens als leidraad zal
dienen voor de Nederlandse inbreng. De Europese Commissie heeft in de
evaluatie geen aanbevelingen gedaan voor aanpassing van de wetgeving.
Er is geen besluitvorming voorzien.
Thematische discussie over groei en banen; belasting op arbeid –
een verschuiving van inkomensbelasting naar andere vormen van
belasten
Document: De bijdrage van de Commissie aan de discussie wordt na de
bespreking gepubliceerd op de website van de Eurogroep.
Aard bespreking: Gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: N.v.t.
Toelichting:
Er zal een thematische discussie plaatsvinden in de Eurogroep over de
belastingmix van lidstaten, waarbij de Ministers ideeën kunnen uitwisselen en verschillende mogelijkheden op dit gebied zullen bespreken.
De discussie zal zich met name richten op het verlagen van belasting op
arbeidsinkomen en tegelijkertijd het verhogen van milieubelastingen.
Daarnaast zal de Eurogroep de mogelijkheden bespreken omtrent het
verlagen van belasting op arbeid en de financiering daarvan, en wat de
«best practices» zijn voor het invoeren van milieubelastingen.
De Europese Commissie stelt dat een lage belasting op arbeid wenselijk is
voor de groei van de economie. Dit onderschrijft het kabinet. Nederland
zit met betrekking tot belasting op arbeid op het gemiddelde ten opzichte
van andere landen in de eurozone, en deze belastingdruk zal dalen in
2020. De mogelijkheden om de kosten van een verlaging van belasting op
arbeid op te vangen, kan middels bezuinigen op de uitgaven en/of door
(hogere) belastingen te heffen op andere grondslagen. Milieuheffingen
zijn een mogelijk middel om deze kosten op te vangen en daarnaast kan
een milieubelasting bijdragen aan de klimaattransitie door middel van het
beprijzen van negatieve externe effecten. De potentie hiervan zal tijdens
de Eurogroep worden besproken. Een mogelijk gevolg van het invoeren
van milieuheffingen is een regressief effect, omdat deze prijzen opdrijven.
Nederland ziet daarnaast het risico dat belastingopbrengsten op lange
termijn teruglopen als bedrijven schoner gaan produceren om een heffing
te voorkomen. Het is daarom de vraag of het een duurzame dekking
oplevert voor lagere belasting op arbeidsinkomen.
Ierland post-programmasurveillance – 12de review
Document: https://ec.europa.eu/info/news/staff-statement-followingtwelfth-post-programme-surveillance-mission-ireland-2019-nov-21_en
Aard bespreking: Gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: N.v.t.
De Eurogroep zal een terugkoppeling ontvangen van de twaalfde post
programma-surveillance (PPS) missie naar Ierland. De missie in het kader
van PPS, waaraan de Europese Commissie, de ECB, het ESM en het IMF
deelnamen, heeft plaatsgevonden van 19 tot 21 november jl. Het doel van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-07, nr. 1650

3

PPS is om de economische, budgettaire en financiële ontwikkelingen van
een land dat financiële steun heeft ontvangen te monitoren, om zodoende
de terugbetaalcapaciteit te beoordelen. Het rapport is nog niet
beschikbaar. Wel is er een persverklaring gepubliceerd.6
De persverklaring benoemt dat tijdens de missie is gesproken over
ontwikkelingen ten aanzien van belastingen en de financiële sector. Deze
gesprekken hebben plaatsgevonden tegen de achtergrond van risico’s op
de lange termijn zoals de toekomstige relatie met het Verenigd Koninkrijk
en internationale handelsspanningen. Tijdens de missie heeft Ierland
aangegeven de veerkracht van de overheidsfinanciën te willen versterken
en de prestaties van de bankensector te willen verbeteren, in het bijzonder
door de reductie van niet-presterende leningen. Nederland erkent de
meerwaarde van PPS-missies en haar bevindingen en aanbevelingen. De
volgende PPS-missie naar Ierland zal plaatsvinden in de lente van 2020.
Winterraming Commissie
Document: Alle ramingen van de Commissie zijn te vinden op:
https://ec.Europa.eu/info/business-economy-euro/economic-performanceand-forecasts/economic-forecasts_en
Aard bespreking: Gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: N.v.t.
Toelichting:
De Europese Commissie zal naar verwachting de belangrijkste uitkomsten
van haar winterraming toelichten. De raming is op het moment van
schrijven nog niet beschikbaar.
Aanbevelingen voor de Eurozone 2020
Document: De conceptaanbevelingen voor de eurozone zijn te vinden
op: https://ec.europa.eu/info/sites/info/files/2020-european-semester-euroarea-recommendation_en.pdf
Aard bespreking: Gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: N.v.t
Toelichting:
De Europese Commissie heeft op dinsdag 17 december jl. haar voorstel
voor de jaarlijkse aanbeveling van de Raad over het economisch beleid
van de eurozone (eurozone-aanbevelingen) gepubliceerd. De Eurogroep
zal deze bespreken en de Ecofinraad zal de (aangepaste) aanbeveling
goedkeuren. De Europese Raad bekrachtigt daarna de aanbevelingen,
waarna de Ecofinraad deze formeel aanneemt. Tijdens de Eurogroep van
20 januari heeft de Europese Commissie de eurozone-aanbevelingen
reeds gepresenteerd.
De Europese Commissie doet dit jaar een voorstel voor aanbevelingen
voor het economisch beleid van de eurozone op het gebied van (1) het
bevorderen van de economische groei, veerkracht en het tegengaan van
onevenwichtigheden, 2) het afbouwen van publieke schulden, verbeteren
van de samenstelling van overheidsfinanciën, een ondersteunend
begrotingsbeleid in geval van een verslechtering van de vooruitzichten
voor de economische groei en het bestrijden van agressieve belastingplanning, 3) het verlagen van lasten op arbeid, versterken van onderwijssystemen en doorvoeren van arbeidsmarkthervormingen, 4) de financiële
sector, risicoreductie en het voltooien van de bankenunie en 5) het
vervolmaken van de Economische en Monetaire Unie (EMU) en de
internationale rol van de euro.
6

https://ec.europa.eu/info/news/staff-statement-following-twelfth-post-programme-surveillancemission-ireland-2019-nov-21_en.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-07, nr. 1650

4

Het kabinet onderschrijft de aanbevelingen om de economische groei en
weerbaarheid te bevorderen en publieke schulden terug te brengen. De
Europese Commissie beveelt landen met overschotten op de lopende
rekening van de betalingsbalans, zoals Nederland, aan om actief
maatregelen te nemen om de loongroei te bevorderen en investeringen te
stimuleren. Nederland neemt dergelijke maatregelen, maar benadrukt dat
lonen in Nederland worden bepaald door overleg van sociale partners.
Voor het kabinet is van belang dat de aanbevelingen voor de eurozone in
lijn zijn met eerder gemaakte afspraken over bijvoorbeeld het versterken
van de EMU en het voltooien van de bankenunie. Hiernaast is het kabinet
een sterke voorstander van Europees anti-witwastoezicht en staat het
kabinet achter het verder ontwikkelen van de kapitaalmarktunie. Uw
Kamer is op 15 januari jl. geïnformeerd over de kabinetspositie t.a.v. het
herfstpakket, waar de eurozone-aanbevelingen deel van uitmaken7.
Inclusieve samenstelling
BICC – rapport over een mogelijke IGA
Document: N.v.t.
Aard bespreking: Gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: N.v.t.
Toelichting:
Tijdens de Eurogroep van 9 oktober jl. hebben lidstaten afgesproken dat
de financiering van het Begrotingsinstrument voor Convergentie en
Concurrentievermogen (BICC) zal worden bepaald in de context van het
Meerjarig Financieel Kader (MFK). Nederland is van mening dat het BICC
gefinancierd dient te worden uit de reguliere middelen van de
EU-begroting, onder het MFK-plafond, om de eenheid van de
EU-begroting te bewaken. Een aantal landen wil dat eurolanden additionele bijdragen leveren aan het instrument, bovenop de financiering uit
de reguliere middelen van de EU-begroting. Tegen deze achtergrond heeft
de Eurogroep van 9 oktober aan de ambtelijke werkgroep van de
Eurogroep de opdracht gegeven om een rapport op te stellen over de
noodzaak, inhoud, modaliteiten en omvang van een intergouvernementele overeenkomst, waarmee aanvullende middelen voor een IGA
zouden kunnen worden vastgelegd.
Dit rapport zal door de Eurogroep worden besproken en ten behoeve van
de besluitvorming over het MFK doorgestuurd worden naar de Europese
Raad. Hiermee geeft de Eurogroep opvolging aan het verzoek van de
Eurotop van 13 december jl. om spoedig te rapporteren over geschikte
financieringsopties voor het BICC. Voor Nederland is van belang dat het
rapport duidelijk maakt dat een IGA niet noodzakelijk is, maar wel nuttig
kan zijn als landen besluiten om additionele bijdragen aan het BICC te
leveren. Daarnaast is voor Nederland van belang dat het rapport bevestigt
dat deelname aan een IGA niet verplicht is, maar een soevereine
beslissing van iedere lidstaat.
Ecofinraad
Any other business – Stand van zaken financiële diensten
dossiers
Document: 5083/20
Aard bespreking: Gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: N.v.t.
Toelichting:
7

Kamerstuk 21 501-20, nr. 1509

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-07, nr. 1650

5

Het voorzitterschap van de Raad voorziet de Ecofinraad zoals gebruikelijk
van informatie over de huidige wetgevingsvoorstellen voor financiële
diensten.
Europees Semester: Herfstpakket
Document: Het volledige Herfstpakket, gepubliceerd door de Commissie
op 17 december 2019, is te vinden onder deze link:
https://ec.europa.eu/info/publications/2020-european-semester-autumnpackage_en. De concept Raadsconclusies en aanbeveling van de Raad zijn
nog niet beschikbaar
Aard bespreking: Aanname Raadsconclusies ASGS en AMR,
goedkeuring EAR
Besluitvormingsprocedure: Aanname Raadsconclusies met consensus,
goedkeuring EAR met gekwalificeerde meerderheid
Toelichting:
De Europese Commissie heeft op 17 december 2019 de start van het
Europees Semester 2020 ingeluid met de publicatie van drie documenten
in het zogenoemde Herfstpakket: de jaarlijkse analyse van groeiprioriteiten van de Europese Unie voor 2020 (Annual Sustainable Growth
Strategy), het jaarlijkse rapport over het waarschuwingsmechanisme
(Alert Mechanism Report) in het kader van de macro-economische
onevenwichtighedenprocedure (MEOP) en het voorstel voor de aanbeveling van de Raad over het economisch beleid van de eurozone (EAR).
De Ecofinraad neemt op 18 februari Raadsconclusies over de Annual
Sustainable Growth Strategy (ASGS) en het Alert Mechanism Report
(AMR) aan. Met betrekking tot de eurozoneaanbevelingen zal de
Eurogroep op 17 februari het voorstel bespreken en de Ecofinraad zal op
18 februari de (aangepaste) aanbeveling goedkeuren. De Europese Raad
bekrachtigt daarna de (aangepaste) eurozone-aanbeveling, waarna de
Ecofinraad deze formeel aanneemt.
In de ASGS blikt de Europese Commissie vooruit op de belangrijkste
economische beleidsuitdagingen voor het komende jaar. In vergelijking
met vorig jaar ligt de nadruk op duurzame groei en maatregelen om
klimaatverandering tegen te gaan. De volgende prioriteiten zijn door de
Europese Commissie geïdentificeerd: 1) duurzaamheid; 2) productiviteit;
3) rechtvaardigheid en 4) stabiliteit. Het kabinet onderschrijft deze
prioriteiten.
In het AMR worden aan de hand van een scorebord met indicatoren
mogelijke macro-economische onevenwichtigheden opgespoord en
bepaald welke lidstaten onderworpen worden aan nader onderzoek. Deze
onderzoeken moeten uitwijzen of en in welke mate de betreffende
lidstaten te kampen hebben met macro-economische onevenwichtigheden en in hoeverre deze een risico vormen voor de lidstaten zelf, de
Economische en Monetaire Unie, of de Europese Unie als geheel.
De Europese Commissie is voornemens om dit jaar 13 lidstaten nader te
onderzoeken om vast te stellen in welke mate zij kampen met onevenwichtigheden. Dit zijn Bulgarije, Kroatië, Cyprus, Frankrijk, Duitsland,
Griekenland, Ierland, Italië, Portugal, Roemenië, Spanje, Zweden en
Nederland. Dit zijn dezelfde landen als vorig jaar. De resultaten van de
diepteonderzoeken worden in het voorjaar van 2020 verwacht. Nederland
zal zich blijven inzetten voor het aanpakken van onevenwichtigheden.
De Europese Commissie doet dit jaar een voorstel voor aanbevelingen
voor het economisch beleid van de eurozone op het gebied van (1) het
bevorderen van de economische groei, veerkracht en het tegengaan van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-07, nr. 1650

6

onevenwichtigheden, 2) het afbouwen van publieke schulden, verbeteren
van de samenstelling van overheidsfinanciën, een ondersteunend
begrotingsbeleid in geval van een verslechtering van de vooruitzichten
voor de economische groei en het bestrijden van agressieve belastingplanning, 3) het verlagen van lasten op arbeid, versterken van onderwijssystemen en doorvoeren van arbeidsmarkthervormingen, 4) de financiële
sector, risicoreductie en het voltooien van de bankenunie en 5) het
vervolmaken van de Economische en Monetaire Unie (EMU) en de
internationale rol van de euro.
Het kabinet onderschrijft de aanbevelingen om de economische groei en
weerbaarheid te bevorderen en publieke schulden terug te brengen. De
Europese Commissie beveelt landen met overschotten op de lopende
rekening van de betalingsbalans, zoals Nederland, aan om actief
maatregelen te nemen om de loongroei te bevorderen en investeringen te
stimuleren. Nederland neemt dergelijke maatregelen, maar benadrukt dat
lonen in Nederland worden bepaald door overleg van sociale partners.
Voor het kabinet is van belang dat de aanbevelingen voor de eurozone in
lijn zijn met eerder gemaakte afspraken over bijvoorbeeld het versterken
van de EMU en het voltooien van de bankenunie. Uw Kamer heeft op
15 januari jl. een brief ontvangen met een kabinetsappreciatie van het
herfstpakket8.
Evaluatie van de Commissie van het «six-pack» en «two-pack»
van het Stabiliteits- en Groeipact
Document: De documenten van de evaluatie zijn te vinden op: https://
ec.europa.eu/info/business-economy-euro/economic-and-fiscal-policycoordination/eu-economic-governance-monitoring-prevention-correction/
stability-and-growth-pact/economic-governance-review_es
Aard bespreking: Gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: N.v.t.
Toelichting:
Op 5 februari jl. heeft de Europese Commissie haar evaluatie van de
«six-pack» en «two-pack» wetgeving van het Stabiliteits- en Groeipact
(SGP) gepubliceerd. De evaluatie vloeit voort uit een bepaling die is
opgenomen in deze wetgeving, die stelt dat de Europese Commissie elke
vijf jaar een verslag uitbrengt over de toepassing ervan. In dat verslag zal
de doeltreffendheid ervan worden beoordeeld en de vooruitgang die is
geboekt bij het waarborgen van een nauwere coördinatie van het
economisch beleid en aanhoudende convergentie van de economische
prestaties van de lidstaten. Het verslag dient te worden toegezonden aan
het Europees Parlement en de Raad.
Tijdens de Ecofinraad zal de Europese Commissie de evaluatie presenteren. Met het oog hierop zal de Kamer alvorens deze bespreking in de
Ecofinraad een kabinetsappreciatie ontvangen die tevens als leidraad zal
dienen voor de Nederlandse inbreng. De Europese Commissie heeft in de
evaluatie geen aanbevelingen gedaan voor aanpassing van de wetgeving.
Er is geen besluitvorming voorzien.
Voorbereiding G20 vergadering februari
Document: EU Terms of Reference for the G20 Finance Ministers and
Central Bank Governors Meeting on 20–23 February 2020, Riyadh
Aard bespreking: Aanname EU Terms of Reference
Besluitvormingsprocedure: Gekwalificeerde meerderheid
Toelichting:
8

Kamerstuk 21 501-20, nr. 1509

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-07, nr. 1650

7

Op 20–23 februari vindt de G20 vergadering voor Ministers van Financiën
en Centrale Bank presidenten (FMCBG) plaats in Riyadh. De EU-inzet voor
de Europese Commissie en het EU-voorzitterschap voor deze vergadering
wordt uitgedrukt in de EU Terms of Reference (ToR). De bijeenkomst van
20–23 februari is de eerste FMCBG-meeting onder het Saoedische
voorzitterschap. Belangrijke onderwerpen zijn: (i) de mondiale economie,
(ii) infrastructuur investeringen, (iii) internationale belastingen en (iv)
financiële sector.
In de ToR wordt benadrukt dat het van groot belang is de huidige
handelsspanningen op te lossen. Het werk op mondiale onevenwichtigheden moet daarnaast worden voortgezet en de EU roept landen met
hoge schulden op om budgettaire buffers op te bouwen. De EU blijft
gecommitteerd aan het op regels gebaseerde multilaterale handelssysteem en aan de implementatie en evaluatie van de overeengekomen
G20 hervormingen van de financiële sector.
De EU verwelkomt de infrastructuurprioriteiten van het G20 voorzitterschap en ziet uit naar de implementatie van de G20 principes voor
kwalitatieve infrastructuur en hecht grote waarde aan het vinden van
internationale oplossingen voor belastingen in de digitale economie.
Nederland kan zich goed vinden in de EU-inzet zoals uitgedrukt in de EU
ToR.
Rapport van de Gedragscodegroep en aanname Raadsconclusies
lijst van fiscaal niet-coöperatieve landen
Document: Nog niet beschikbaar
Aard bespreking: Voortgangsrapportage en aanname Raadsconclusies
Besluitvormingsprocedure: Unanimiteit
Toelichting:
De Gedragscodegroep onderzoekt belastingmaatregelen die potentieel
schadelijke belastingconcurrentie vormen en derhalve onder de
EU-Gedragscode (inzake de belastingregeling voor ondernemingen)
vallen. Zij toetst deze belastingmaatregelen aan de (vijf) criteria van de
Gedragscode om vast te stellen of daadwerkelijk sprake is van schadelijke
belastingconcurrentie. De Gedragscodegroep doet van haar bijeenkomsten halfjaarlijks verslag in een voortgangsrapportage aan de
Ecofinraad.
Meer specifiek gaat het verslag in op de werkzaamheden met betrekking
tot standstill en rollback. Het standstill-principe houdt de afspraak in om
geen nieuwe schadelijke maatregelen te introduceren. Onder rollback
moet een maatregel die door de Gedragscodegroep als schadelijk is
beoordeeld, worden aangepast of ingetrokken. In het kader hiervan heeft
een aantal lidstaten belastingmaatregelen aangemeld, waarvan de
Gedragscodegroep moet vaststellen of al dan niet sprake is van schadelijke belastingconcurrentie. Verder zijn richtsnoeren opgesteld over de
inrichting van notionele renteaftrekregimes.
Daarnaast zal het verslag van de Gedragscodegroep stilstaan bij de lijst
van niet-coöperatieve jurisdicties op belastinggebied (hierna: de zwarte
lijst). Tijdens de Ecofinraad van 5 december 2017 was de eerste versie van
de zwarte lijst vastgesteld. Daarnaast werd ook een grijze lijst opgesteld
van landen die niet voldeden aan de standaard maar op hoog politiek
niveau hadden toegezegd om binnen een bepaalde periode alsnog aan de
hieronder opgestelde criteria te voldoen:
1. Fiscale transparantie: de jurisdicties voldoen aan de wereldwijde
standaard op het gebied van de uitwisseling van fiscale informatie,
en

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-07, nr. 1650

8

2.

3.

Geen schadelijk belastingconcurrentie: de jurisdicties mogen geen
schadelijke preferentiële regimes of schadelijke generieke 0%
regimes toepassen, en
De jurisdicties participeren aan het internationale proces van de
OESO om grondslaguitholling en winstverschuiving tegen te gaan.

Tijdens de Ecofinraad van 12 maart 2019 is de uitkomst bekend gemaakt
van de beoordeling van de toezeggingen dat de wetgeving uiterlijk eind
2018 zou voldoen aan de criteria. Dit resulteerde erin dat toen in totaal 15
landen op de zwarte lijst kwamen te staan. Sindsdien zijn er weer 7
landen9van de zwarte lijst afgehaald omdat deze voldeden aan de
minimum standaard. Op dit moment staan er 8 landen op de zwarte lijst.10
Tijdens de aankomende Ecofinraad zullen de landen beoordeeld worden
die hebben toegezegd uiterlijk eind 2019 aan de criteria te voldoen. Dit ziet
voornamelijk op toezeggingen die zijn gedaan door ontwikkelingslanden
zonder financieel centrum. Deze landen hadden een jaar langer de tijd
gekregen om aan hun verplichtingen te voldoen. Ten aanzien van de lijst
van niet-coöperatieve jurisdicties op belastinggebied zullen Raadsconclusies worden aangenomen.
Decharge over de EU-begroting 2018
Document: 5760/20
Aard bespreking: Aanname Raadsaanbeveling
Besluitvormingsprocedure: Gekwalificeerde meerderheid11
Toelichting:
Op basis van het jaarverslag van de Europese Rekenkamer (ERK) stelt de
Ecofinraad ieder jaar aanbevelingen op als onderdeel van de dechargeprocedure van de EU-begroting. De Europese Rekenkamer geeft over het
jaar 2018 een «verklaring met beperking» over de uitgaven van de
EU-begroting. Het foutenpercentage berekent de ERK voor 2018 op 2,6%,
een lichte verslechtering ten opzichte van voorgaand jaar (2017: 2,4%), en
nog steeds boven de materialiteitsgrens van 2%.
Hoofdoorzaak van het te hoge foutenpercentage is het subsidiëren van
kosten en projecten die daarvoor niet in aanmerking hadden mogen
komen omdat niet is voldaan aan de subsidievoorwaarden (eligibility). De
volgende beleidsvelden blijven persistent foutengevoelig: economische,
sociale en territoriale cohesie (5%), natuurlijke hulpbronnen (2,4%) en
concurrentievermogen voor groei en werkgelegenheid (2%).
Daarnaast concludeerde de ERK dat de kwaliteit van het werk van de
nationale auditautoriteiten verbetering vergt en dat de foutenpercentages
per fonds substantieel lager zouden zijn geweest als de Europese
Commissie en de lidstaten alle beschikbare informatie hadden gebruikt
om fouten tijdig te signaleren en te corrigeren. Verder legde de ERK uit
dat het type financiering ten grondslag ligt aan de foutgevoeligheid:
– «Entitlements» zijn op rechten gebaseerde vergoedingen zoals het
aantal hectares. Er zijn geen materiële fouten bij dit type betalingen
aangetroffen (betreft vooral landbouw, circa een derde van de EU
begroting).

9

Aruba, Barbados, Belize, Bermuda, Dominica, Marshall eilanden, Verenigde Arabische
Emiraten.
10
Amerikaanse Maagdeneilanden, Amerikaans Samoa, Fiji, Oman, Samoa, Trinidad & Tobago en
Vanuatu.
11
Vervolgens beslist het Europees Parlement of zij overgaat tot het verlenen van kwijting aan de
Europese Commissie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-07, nr. 1650

9

–

«Declaraties» zijn afrekeningen op basis van werkelijke kosten of
standaard kosten («bonnetjes»). Deze bekostiging wordt toegepast bij
de Europese structuur- en investeringsfondsen, concurrentievermogen
en innovatie en bij plattelandsontwikkeling. Hier doen zich structureel
hoge foutenpercentages voor.

Een meerderheid van de lidstaten is voorstander van het aannemen van
een positief dechargeadvies. Gedurende de afgelopen jaren is de
Europese wetgeving voor financieel beheer aanscherpt en is het jaarlijkse
gemiddelde foutenpercentage gedaald (behalve in 2018: stijging van
0,2%). De dalende trend houdt geen stand en het foutenpercentage
bevindt zich nog boven de tolerantiegrens van 2%, met uitschieters van
fondsen waar zich al jarenlang de grootste problemen voordoen.
Nederland zal om die reden dit jaar wederom tegen het positieve
dechargeadvies van de Raad stemmen. Daarmee geeft Nederland de
boodschap af dat urgente verbetering belangrijk is, met name op de
beleidsvelden met persistente fouten.
Begrotingsrichtsnoeren 2021
Document: 5759/20
Aard bespreking: Aanname Raadsconclusies
Besluitvormingsprocedure: Gekwalificeerde meerderheid
Toelichting:
Voordat wordt gestart met de onderhandelingen over de EU-begroting
voor het jaar 2021 worden er door de Raad begrotingsrichtsnoeren
opgesteld. Deze liggen in de Ecofinraad ter aanname voor. Lidstaten
kunnen de Europese Commissie – via deze richtsnoeren – sturing geven
bij het opstellen van de (concept) begroting over 2021. De begrotingsrichtsnoeren zijn niet juridisch bindend. De begroting voor het jaar 2021 is de
eerste begroting van het volgende Meerjarig Financieel Kader voor de
periode 2021–2027.
In de concept richtsnoeren wordt allereerst het belang van een prudente
begroting benadrukt, waarbij tegelijkertijd wordt aangegeven dat er
voldoende middelen beschikbaar dienen te zijn om de prioriteiten in de
EU te ondersteunen. Daarnaast benadrukt de Raad in de richtsnoeren,
evenals in voorgaande jaren, het belang van budgettaire discipline in de
EU: de plafonds binnen het MFK raamwerk moeten gerespecteerd worden
en er dienen voldoende marges onder de plafonds te resteren om te
kunnen reageren op onvoorziene omstandigheden. Verder wordt het
belang genoemd van betrouwbare en precieze ramingen om de voorspelbaarheid van de afdrachten van lidstaten aan de EU te vergroten. Tevens
roept de Raad alle EU-instituties op om zich te houden aan de afspraken
omtrent personeelsformatie.
Het kabinet is voornemens om in te stemmen met laatste bekende versie
van de richtsnoeren. Deze geven een gebalanceerd beeld van de
prioriteiten van de Raad ten aanzien van het proces voor de begroting
voor 2021. De Europese Commissie neemt de richtsnoeren mee in het
voorstel voor de begroting van 2021 dat naar verwachting in juni 2020
verschijnt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 21 501-07, nr. 1650

10