2014D08454

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
In de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport bestond er
bij enkele fracties behoefte een aantal vragen en opmerkingen voor te
leggen aan de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
over de brief van 6 februari 2014 inzake intramurale herstelzorg
(Kamerstuk 30 597, nr. 420).
De voorzitter van de commissie,
Neppérus
Adjunct-griffier van de commissie,
Clemens

nds-tk-2014D08454

1

Inhoudsopgave
I.
II.

blz.

Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Reactie van de Staatssecretaris

2
6

I. VRAGEN EN OPMERKINGEN VANUIT DE FRACTIES
Vragen en opmerkingen van de VVD-fractie
De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van voorliggende brief. Genoemde leden hebben nog enkele vragen
hierbij.
De Staatssecretaris geeft aan dat hij in 2014 opnieuw de mogelijkheid tot
tijdelijke opname in een AWBZ-instelling in verband met herstelzorg wil
accommoderen. Voor hoeveel cliënten verwacht de Staatssecretaris dat
deze tijdelijke opname noodzakelijk zal zijn? Wat zijn de verwachte kosten
hiervan en op welke wijze wordt deze mogelijkheid gefinancierd?
Over de inrichting van de oplossing is de Staatssecretaris in gesprek met
de betrokken partijen. Ook geeft de Staatssecretaris aan dat transferverpleegkundigen per half februari weer intramurale herstelzorg vanuit de
AWBZ kunnen inzetten. Welke beslissingen rondom de inrichting van de
oplossing moeten nog genomen worden? Op welke wijze kan deze
oplossing worden ingezet door transferverpleegkundigen, als het overleg
met de betrokken partijen nog loopt? Wanneer verwacht de Staatssecretaris het overleg met betrokken partijen af te ronden?
Vragen en opmerkingen van de PvdA-fractie
De leden van de fractie van de PvdA hebben met belangstelling kennisgenomen van de brief van de Staatssecretaris over de intramurale
herstelzorg. Het is volgens deze leden niet wenselijk dat mensen na een
ziekenhuisopname met een kortdurende zorgvraag blijven zitten, zonder
dat hier goede zorg voor beschikbaar is. Genoemde leden zijn dan ook blij
met het feit dat de Staatssecretaris zich inzet om te voorkomen dat
mensen na een ziekenhuisopname met een kortdurende zorgvraag van
goede zorg verstoken blijven. Is de Staatssecretaris het met de leden van
de PvdA-fractie eens dat geen cliënt tussen wal en schip mag vallen? Deze
leden lezen dat de verwachting is dat een groep van circa 300 cliënten van
de in totaal 400 cliënten met een mogelijk continuïteitsprobleem per
maand wel naar huis kan worden ontslagen omdat er sprake is van
mantelzorg die samen met de professionele zorgverleners de benodigde
zorg aan de cliënt thuis kan bieden. Kan er een uitgebreide toelichting
gegeven worden waarop deze verwachting gebaseerd is?
De leden van de PvdA-fractie lezen met belangstelling dat cliënten waarbij
de zorg na ziekenhuisopname thuis niet afdoende kan worden geregeld in
het jaar 2014 de mogelijkheid tot tijdelijke opname in een AWBZ-instelling
houden. Hoe gaat dit in de jaren hierna? Blijft deze mogelijkheid na 2014
bestaan? Zo nee, waarom niet en hoe wordt deze zorgvraag dan opgelost?
Deze leden ontvangen graag een nadere toelichting en uitleg van de
Staatssecretaris. Wanneer wordt de Kamer geïnformeerd over de nadere
inrichting van deze oplossing aan de hand van gesprekken met betrokken
partijen die momenteel plaatsvinden?

2

Vragen en opmerkingen van de SP-fractie
De leden van de SP-fractie zijn blij dat ze nog enige redelijkheid hebben
kunnen ontdekken in het beleid van de Staatssecretaris. Zij vinden het
positief dat de Staatssecretaris inziet dat mensen voor tijdelijke
herstelzorg in 2014 weer een plek moeten kunnen krijgen in een zorginstelling. Is de Staatssecretaris bereid om mensen met een zorgzwaartepakket (ZZP) 1, 2, 3 of 4 ook weer onbeperkte toegang te geven tot
zorginstellingen? Zo nee, waarom niet?
De leden van de SP-fractie vragen of de Staatssecretaris kan onderbouwen waarop het aantal van 400 mensen voor intramurale herstelzorg
per maand precies is gebaseerd. Waar komen de overige 300 mensen
terecht die volgens de Staatssecretaris voorheen wel de zorg van een
zorginstelling tijdelijk nodig hadden, maar volgens de Staatssecretaris nu
niet met een continuïteitprobleem worden geconfronteerd? Kan de
Staatssecretaris cijfers en de onderbouwing hiervan aan de Kamer
zenden?
De leden van de SP-fractie vragen of de Staatssecretaris kan toelichten
welk deel van de 11 miljoen beschikbaar gestelde middelen wordt ingezet
voor de mantelzorgondersteuning rondom tijdelijke opnames in het kader
van herstelzorg. Kan de Staatssecretaris een definitie geven van «cliënten
waarbij de zorg na ziekenhuisopname thuis niet afdoende kan worden
geregeld»? Wat is in dit kader «niet afdoende»?
De Staatssecretaris geeft aan dat de problemen met tijdelijke herstelzorg
vooral mensen met een zorgzwaartepakket 3 betrof. In hoeverre geldt
deze problematiek ook voor mensen die een zorgzwaartepakket 1 of 2
hebben? Kan de Staatssecretaris dat nader toelichten?
De leden van de SP-fractie vragen een overzicht van (het verschil in) de
kosten van extra dagen ziekenhuisopname en opname in een zorginstelling (voor twee dagen, vijf dagen, zeven dagen, 14 dagen en 21
dagen)? Kan de Staatssecretaris dit onderbouwen en de Kamer hierover
informeren? Deze leden vragen hoeveel mensen hogere kosten hebben
gemaakt doordat zij geconfronteerd werden met alternatieve vormen van
intramurale herstelzorg. Op welke wijze worden deze mensen gecompenseerd?
Wat verstaat de Staatssecretaris onder de mogelijkheid tot tijdelijke
opname in een AWBZ-instelling in verband met herstelzorg zodra dit thuis
niet afdoende geregeld kan worden? De leden van de SP-fractie vragen
wie gaat bepalen of mensen wel of niet terecht kunnen in een zorginstelling. Genoemde leden wijzen erop dat de kans op misbruik en/of
afschuiven van zorg op mantelzorgers, familieleden en vrijwilligers
vergroot wordt omdat dit goedkoper is. Welke maatregelen neemt de
Staatssecretaris om dit te voorkomen?
Kan de Staatssecretaris uiteenzetten op welke wijze de intramurale
herstelzorg in 2015 wordt geregeld, zo vragen de leden van de SP-fractie
tot slot.
Vragen en opmerkingen van de PVV-fractie
De leden van de PVV-fractie hebben niet echt met verbazing kennisgenomen van de brief over de intramurale herstelzorg. Deze leden geven
immers al een jaar aan dat het extramuraliseren van ZZP 1 tot en met 3
desastreuze gevolgen zal hebben en zij hebben hierover dan ook nog de
nodige vragen en opmerkingen.

3

De afgelopen jaren werd ZZP 3 zo’n 700 keer per maand door transferverpleegkundigen ingezet voor intramurale herstelzorg in een verzorgingshuis na een ziekenhuisopname, volgens een standaardindicatieprotocol. Het gaat om cliënten met een kortdurende (intensieve) zorgvraag,
als gevolg van verzwakking na operatie c.q. ziekenhuisopname (een status
na een fractuur, longproblemen of een hartoperatie). Zij zijn daardoor
gedurende een periode van 6 tot 12 weken niet zelfredzaam bij hun
dagelijkse activiteiten. De leden van de PVV-fractie vragen op basis
waarvan er nu vanuit wordt gegaan dat 300 van die 700 mensen die zorg
ineens niet nodig hebben. Is er dan al die jaren fout geïndiceerd? Wie is er
verantwoordelijk voor het indicatieprotocol en zijn er fouten gemaakt bij
het opstellen van het protocol en de daarbij behorende criteria?
De schatting is nu dat er bij circa 400 cliënten per maand na ontslag uit
het ziekenhuis een continuïteitsprobleem in de zorgverlening zou kunnen
ontstaan en dat die dus wel intramurale herstelzorg nodig hebben. Op
welke wijze gaat de Staatssecretaris deze zorg garanderen? Het ene na het
andere verzorgingshuis valt om. Er wordt nu al gesleept met ouderen die
van de ene naar de andere locatie moeten verhuizen. Waar gaat de
Staatssecretaris deze mensen plaatsen?
De leden van de PVV-fractie vragen ook hoeveel mensen die voor
intramurale herstelzorg in aanmerking komen, nu al geïndiceerd worden
voor het veel duurdere ZZP 9a (geriatrische revalidatiezorg) en ZZP 9b
(herstelgerichte behandeling met verpleging en verzorging).
Heeft de bezuinigingsdrift van de Staatssecretaris niet tot gevolg dat er
aanspraak gemaakt gaat worden op veel duurdere zorg, waardoor hij over
een jaar weer gaat roepen dat de zorgkosten weer teveel zijn gestegen?
De leden van de PVV-fractie kijken dan ook uit naar de inventarisatie die
nu wordt gedaan en verzoeken de Staatssecretaris ook het aantal ZZP’s 9a
en 9b mee te nemen. Mensen worden steeds sneller het ziekenhuis uit
gejaagd vanwege de hoge kosten en op deze manier worden diezelfde
mensen de dure AWBZ-zorg in gejaagd door de afbraak van de verzorgingshuizen en dat kan volgens deze leden nooit de bedoeling zijn.
Vragen en opmerkingen van de CDA-fractie
De leden van de CDA-fractie hebben kennisgenomen van de brief van de
Staatssecretaris betreffende de intramurale herstelzorg. Deze leden maken
graag van de gelegenheid gebruik om enkele aanvullende vragen te
stellen.
Het zorgzwaartepakket verpleging en verzorging 3 werd de afgelopen
jaren zo’n 700 keer ingezet voor herstelzorg. Deze mogelijkheid was
uitgewerkt in een standaardindicatieprotocol voor transferverpleegkundigen, zo lezen deze leden. Genoemde leden vragen waarom deze
mogelijkheid nog wel is opgenomen in het indicatieprotocol van de
transferverpleegkundigen. In de AWBZ is het immers voor nieuwe cliënten
niet meer mogelijk. De leden van de CDA-fractie vragen ook of deze vorm
van zorg thuishoort in een AWBZ-zorgzwaartepakket. Zij lezen ook dat die
mogelijkheid geboden wordt in 2014.
Kan de Staatssecretaris aangeven wat er in 2015 gaat gebeuren met
mensen die tijdelijk moeten worden opgenomen in een intramurale
setting omdat deze ouderen niet tijdelijk thuis kunnen zijn.
Vervolgens vragen de leden van de CDA-fractie of deze tijdelijke
mogelijkheid – intramurale herstelzorg – niet mogelijk moet zijn via de
aanspraak geriatrische verpleeghuiszorg. Kan de Staatssecretaris
toelichten waarom hier niet voor gekozen is?

4

Wat betreft de geriatrische verpleeghuiszorg vragen deze leden hoe het
hier concreet mee staat. Zij waren verbaasd te lezen dat de Minister van
VWS geen probleem in de aanspraak ziet. Zij horen nog wel – onder
andere van ActiZ – praktische problemen uit het veld over de inzet van
geriatrische verpleeghuiszorg. Graag ontvangen genoemde leden een
toelichting op dit punt.
Naar aanleiding van de beantwoording van commissievragen door de
Minister van VWS over de brief van 16 oktober 2013 inzake de reactie op
de gewijzigde motie van de leden Leijten en Bruins Slot over problemen
met de verwijzing in de geriatrische revalidatiezorg vragen de leden van
de CDA-fractie of de Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot
bevordering der Geneeskunst (KNMG) het onderzoek inmiddels heeft
afgerond. Zo ja, wat is hier concreet uitgekomen, welke acties onderneemt
de Minister? Zo nee, wanneer komt dit onderzoek?
Vragen en opmerkingen van de 50PLUS-fractie
De leden van de fractie van 50PLUS hebben met belangstelling kennisgenomen van de brief van de Staatssecretaris betreffende intramurale
herstelzorg.
Deze leden zijn ingenomen met het feit dat de Staatssecretaris heeft
besloten ZZP 3 intramurale herstelzorg weer onder te brengen bij de
langdurige zorg. Dit is immers een onmisbare voorziening voor ouderen
die na een ziekenhuisopname moeten aansterken of revalideren, maar dit
om wat voor reden dan ook niet in hun thuissituatie kunnen doen.
Genoemde leden hebben echter wel enkele vragen hierbij.
De Staatssecretaris geeft aan dat op basis van gesprekken met V&VN en
ActiZ geschat wordt dat er circa 400 cliënten per maand na ontslag uit het
ziekenhuis onvoldoende zorg en ondersteuning zullen hebben. Kan de
Staatssecretaris concreet aangeven hoe deze schatting tot stand is
gekomen? Is er bijvoorbeeld een inventarisatie uitgevoerd onder
instellingen voor ouderenzorg naar de behoefte aan herstelzorg die zij
signaleren? Of zijn er ziekenhuizen geraadpleegd over de ervaringen
hiermee? Hoe verhoudt dit zich tot het aantal van 700 plekken per maand
die de afgelopen jaren werden ingezet? De leden van de 50PLUS-fractie
ontvangen graag een concrete toelichting met berekening van de
Staatssecretaris.
Daarnaast wordt gesteld dat het opzetten van nieuw aanbod van
zorgorganisaties voor circa 300 cliënten per maand in een dergelijke
situatie een oplossing kan bieden. De leden van de 50PLUS-fractie hebben
dezelfde vraag als in de vorige alinea: kan de Staatssecretaris concreet,
met berekening, aangeven hoe dit cijfer tot stand is gekomen?
Een simpele rekensom leert dat er dus in 2014 landelijk 100 plekken per
maand beschikbaar komen voor intramurale herstelzorg. Begrijpen de
leden van de 50PLUS-fractie dit goed? Genoemde leden vinden dit een
laag aantal. Zeker gezien het recente bericht bij de NOS dat de
doorstroom in ziekenhuizen stagneert, doordat veelal ouderen noodgedwongen het ziekenhuisbed bezet houden. Met landelijk 100 plekken
wordt dit probleem niet afdoende opgelost, vrezen deze leden. En dit
terwijl onnodig lang verblijf in een ziekenhuis een onnodig opdrijvend
effect heeft op de zorgkosten en bovendien voor langere wachttijden
zorgt. De leden van de 50PLUS-fractie wachten de eerder gevraagde
berekeningen af, maar schatten in dat het aantal plekken voor intramurale
herstelzorg omhoog zou moeten om afdoende te zijn. Daarnaast rijst bij
zo’n beperkt aantal de vraag of een betrokkene inspraak heeft waar hij

5

intramurale herstelzorg ontvangt. Kan het voorkomen dat een betrokkene
ver van zijn woonplaats een plek toegewezen krijgt?
De leden van de 50PLUS-fractie vragen of de Staatssecretaris kan
aangeven hoe de beschikbare plekken verdeeld worden. Gaat dat per
regio, per instelling, of op een andere wijze? Worden er concrete,
uniforme criteria opgesteld om te toetsen of iemand in aanmerking komt
voor een dergelijke plek? Wat gebeurt er als er meer behoefte is aan
plekken dan het aantal dat beschikbaar is voor 2014? Komen er dan meer
plekken beschikbaar of houdt het dan gewoon op? Hoe wordt voorkomen
dat kwetsbare mensen tussen wal en schip vallen, door gebrek aan
beschikbaarheid of wellicht door strikte criteria?
Daarnaast vragen genoemde leden of er een bepaalde opnameduur is
gekoppeld aan een plek voor intramurale herstelzorg. Is deze duur
gemaximeerd of kan de betrokkene zo lang blijven als nodig is voor zijn
volledige herstel?
De leden van de 50PLUS-fractie zien deze vragen graag beantwoord.
II. REACTIE VAN DE STAATSSECRETARIS

6