2017D16134

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
De vaste commissie voor Veiligheid en Justitie heeft een aantal vragen ter
beantwoording voorgelegd aan de Minister van Veiligheid en Justitie over
de jaarverslagen van het Landelijk Bureau Bibob en de kwaliteitscommissie Bibob over het jaar 2016 (Kamerstuk 31 109, nr. 22).
I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
1. Inleiding
De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de stukken die aanleiding hebben gegeven voor dit schriftelijk
overleg. De Wet Bevordering Integriteitsbeoordelingen door het Openbaar
Bestuur (Wet Bibob) voorkomt dat de overheid criminele activiteiten
faciliteert door organisaties en personen te screenen op hun integriteit. Zo
wordt een eerlijke bonafide ondernemer beschermd. De genoemde leden
onderschrijven dit doel. Zij zijn dan ook verheugd om te lezen dat uit het
jaarverslag blijkt dat de onderzoeken van het Landelijk Bureau Bibob (LBB)
voldoen aan een hoge standaard van zorgvuldigheid.
De leden van de D66-fractie hebben met interesse kennisgenomen van het
jaarverslag van het LBB. Zij onderschrijven de belangrijke taak die het LBB
uitoefent om de verwevenheid tussen onder- en bovenwereld tegen te
gaan en te voorkomen dat de overheid criminele activiteiten faciliteert.
Ook lezen zij met tevredenheid dat de onderzoeken van het LBB volgens
de kwaliteitscommissie Bibob aan een hoge standaard van zorgvuldigheid
voldoen en dat de doorlooptijden van Bibob-onderzoeken in 2016 een
significante verbetering laten zien ten opzichte van 2015.
2. Advies aanvragen
De leden van de VVD-fractie constateren dat uit de provincies Groningen
en Gelderland de meeste aanvragen binnenkomen. De genoemde leden
vragen waardoor dit komt en of een verklaring te geven valt voor het feit
dat andere provincies minder aanvragen doen.
De genoemde leden merken op dat wat betreft de doorlooptijden er een
verbetering is waar te nemen: 55% van de adviezen worden binnen de 8
weken-termijn uitgebracht. Hoe gaat hier nog een (verdere) verbeterslag
gerealiseerd worden?
De leden van de D66-fractie lezen dat van bestuursorganen vanuit de
provincies Groningen en Gelderland substantieel meer aanvragen zijn
binnengekomen dan voorgaande jaren. Wat is de verklaring voor de
toename van aanvragen vanuit deze provincies?
De genoemde leden lezen dat er in 2016 vijftien Bibob-adviezen zijn
uitgebracht in de coffeeshopbranche. Hoeveel van deze adviezen zijn
onderverdeeld in de categorie «ernstig gevaar», «mindere mate van
gevaar» en «geen gebleken gevaar»? Hoeveel van deze vergunningaanvragen zijn naar aanleiding van het uitgegeven Bibob-advies afgewezen
en hoeveel zijn er toegewezen?
De leden van de D66-fractie hebben enkele vragen over het gewicht dat
aan Bibob-adviezen gehangen wordt door bestuursorganen. Zo lezen zij
dat de adviezen van het LBB kunnen worden onderverdeeld in de mate
van gevaar dat de beschikking mede zal worden gebruikt om crimineel
verkregen vermogen te benutten of om strafbare feiten te plegen. In 2016

nds-tk-2017D16134

1

concludeerde het LBB 116 maal een ernstig gevaar. In hoeveel gevallen is
wel en in hoeveel gevallen is niet overgegaan tot vergunningverlening op
basis van een advies van ernstig gevaar? Kunt u toelichten in welke
branches de adviezen van ernstig gevaar plaatsvonden? Tevens lezen de
leden dat in 93 gevallen het LBB geen gevaar concludeerde in de zin van
de wet-Bibob. In hoeveel van deze gevallen is wel en in hoeveel gevallen
is niet overgegaan tot vergunningverlening op basis van dit advies?
De genoemde leden merken op dat onderzoek naar criminele activiteiten
van personen die een vergunning aanvragen zich niet alleen tot
Nederland hoeft te beperken, aangezien onder andere georganiseerde
criminaliteit, financieel-economische en cybercriminaliteit ook op
internationale schaal plaats kan vinden. Op welke wijze betrekt het LBB dit
internationale component in de totstandkoming van een advies over een
vergunningsaanvraag? Hoe werkt het LBB samen met internationale
partners om tot een advies te komen? Welke internationale partners zijn
dit? Kent deze samenwerking nog knelpunten? Zo ja, welke en hoe
worden deze verbeterd?
3. Ontwikkelingen 2016
De leden van de VVD lezen dat crowdfunding in opkomst is. Waar
anonieme crowdfunding plaatsvindt kan er geen vergunning gegeven
worden. Hoe wordt er omgegaan met deze ontwikkeling? Is het al
voorgekomen dat een vergunning hierdoor niet is afgegeven?
De leden van de D66-fractie lezen de problemen die kunnen ontstaan door
anonieme crowdfunding en de gevolgen voor de vergunning(aanvraag),
die hierdoor ingetrokken of buiten behandeling gesteld kan worden. Hoe
vaak is dit in 2016 voorgekomen? Ligt het in de lijn der verwachting dat de
komende jaren vaker anonieme crowdfunding plaatsvindt en daarmee
vergunningsaanvragen ingetrokken of buiten behandeling gesteld
worden? Op welke wijze ziet u of het LBB hiervoor oplossingsmogelijkheden?
4. Kwaliteitscommissie Bibob
De leden van de VVD-fractie lezen dat de kwaliteitscommissie concludeert
dat er nu nog geen sprake is van een uniforme dossieropbouw. Waarom is
dat zo en gaat het LBB dit – op advies van de commissie- nu wel doen? De
kwaliteitscommissie concludeert voorts dat in sommige gevallen Bibob
niet het juiste instrument is. De aan het woord zijnde leden willen weten
hoe in de toekomst voorkomen gaat worden dat er een aanvraag in
behandeling wordt genomen terwijl andere handhavingsinstrumenten
beter zijn.
De leden van de D66-fractie lezen dat de kwaliteitscommissie aanbeveelt
om het digitale dossier van een onderzoek eenvormig en helder in te
richten, om zo de zorgvuldigheid van raadpleging van de gesloten
bronnen te kunnen toetsen. Op welke wijze wordt de uniformiteit, zoals de
kwaliteitscommissie aanbeveelt, in de opbouw van het digitale dossier
door het LBB verbeterd?
De genoemde leden constateren dat de kwaliteitscommissie verschillende
aanbevelingen doet om de onderbouwing van de conclusie getrokken
door het LBB uitgebreider te motiveren, onder andere om in het advies
nog nader toe te lichten waarom er sprake is van samenhang tussen de
gepleegde feiten en de aangevraagde vergunning. Hoe gaat het LBB deze
aanbevelingen in de praktijk brengen?

2

De leden van de D66-fractie lezen voorts in de aanbevelingen dat de
kwaliteitscommissie de vraag stelt of in sommige gevallen Bibob het
juiste instrument is om te handhaven als er ook genoeg andere handhavingsmogelijkheden zijn bij andere bestuursorganen. Het is van belang
om bewust te zijn van het gegeven dat het LBB een advies geeft voor een
handelen in de toekomst, op grond van gegevens uit het heden. De
genoemde leden achten dit een terechte opmerking. Dit is echter niet voor
buitenstaanders altijd duidelijk. Op welke wijze handelt het LBB naar eigen
zeggen vanuit deze invalshoek? Op welke wijze gaat dit naar buitenstaanders toe verduidelijkt worden? Is het LBB voornemens deze vragen,
zoals de kwaliteitscommissie voorstelt, te onderzoeken?
Ook in het jaarverslag van de kwaliteitscommissie lezen de genoemde
leden over het belang van het kunnen betrekken van het internationale
component in het onderzoek door het LBB. De kwaliteitscommissie
signaleert het probleem voor het LBB dat er geen informatie voor bv’s uit
het buitenland kan worden opgevraagd. Op welke wijze kan dit verbeterd
of aangepast worden?
II. Reactie van de Minister
De fungerend voorzitter van de commissie,
Visser
Adjunct-griffier van de commissie,
Zeldenrijk

3