Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2020–2021

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2330
Vragen van de leden Smeets (D66), Kuik (CDA), Jasper van Dijk (SP), Ceder
(ChristenUnie) en Piri (PvdA) aan de Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid
over het bericht «Tina en Jacob moeten weg!» (ingezonden 8 april 2021).
Antwoord van Staatssecretaris Broekers-Knol (Justitie en Veiligheid)
(ontvangen 14 april 2021).
Vraag 1
Kent u het artikel «Tina en Jacob moeten weg!»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Hoeveel Armeense Syriërs bevinden zich in Nederland? Hoeveel van hen
zitten nog in een procedure en hoeveel van hen hebben een verblijfsvergunning? Hoeveel van hen hebben een brief van de IND ontvangen over het
voornemen tot het intrekken van hun verblijfsvergunning en in hoeveel zaken
is hier al een definitief besluit over genomen?
Antwoord 2
De gevraagde cijfermatige gegeven kunnen niet verstrekt worden. In het
geautomatiseerde informatie- en registratiesysteem indigo van de IND wordt
geen registratie bijgehouden van specifieke groepen binnen een nationaliteit,
zoals in onderhavig geval de groep van Etnische Armenen afkomstig uit
Syrië.
Vraag 3
Klopt het dat van de groep die deze brief heeft ontvangen, uiteindelijk een
deel toch hun verblijfsvergunning mag houden en een deel niet? Kunt u hier
een verklaring voor geven?
Antwoord 3
In algemene zin kan ik uw kamer hierover melden dat in zaken van vreemdelingen waarbij achteraf na het verlenen van de vergunning wordt geconstateerd dat de vreemdeling mogelijk geen recht (meer) heeft op asielbescher-

1

ah-tk-20202021-2330
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2021

De Groene Amsterdammer, 31 maart 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

1

ming de zaak opnieuw wordt beoordeeld. Een herbeoordeling van de zaak
kan ook plaatsvinden indien achteraf bekend wordt dat een vreemdeling een
tweede nationaliteit heeft (gehad).
Een herbeoordeling zal enkel worden opgestart wanneer er voldoende
aanwijzingen zijn dat er mogelijk sprake is van een intrekkingsgrond op grond
waarvan de statushouder geen recht (meer) heeft op de reeds verleende
asielvergunning. Iedere herbeoordeling vindt plaats op basis van de
individuele omstandigheden van de zaak. Een aanvullend (extern) onderzoek
kan deel uit maken van de individuele beoordeling. De bewijslast of er een
intrekkingsgrond voordoet ligt bij de IND.
Bij de vraag of de intrekking van een verblijfsvergunning aan de orde is, kijkt
de IND altijd naar de feiten en omstandigheden in de onderliggende zaak. De
procedure en het onderzoek worden heel zorgvuldig en op basis van de
individuele omstandigheden (ex nunc en ex tunc) uitgevoerd, ook hier met
waarborgen voor de rechten van de vreemdeling.
Als in het ene geval een verblijfsvergunning wel wordt ingetrokken, maar in
het andere geval niet, dan liggen hier verschillende en mogelijk bijzondere
omstandigheden aan ten grondslag. Zo kan het bijv. zijn dat het tegenwerpen
van een veilig derde land in het individuele geval niet redelijk wordt geacht
vanwege verschillende bijzondere individuele omstandigheden of dat er op
grond van artikel 8 EVRM alsnog verblijf moet worden toegestaan. Ook komt
het voor dat de IND onvoldoende kan aantonen dat de vreemdeling in het
bezit is of is geweest van de Armeense nationaliteit. Dat betekent dat ook de
uitkomst in deze procedures kunnen verschillen en bij sommige zaken een
intrekking van de asielvergunning wordt doorgezet, terwijl in andere zaken
daartoe onvoldoende aanleiding of mogelijkheid wordt gezien.
Een dergelijke herbeoordeling vind ik rechtvaardig vanuit een oogpunt van
rechtsgelijkheid en volgt uit het (internationaal) asielrecht2. Als blijkt dat een
vreemdeling die verzoekt om bescherming een tweede nationaliteit heeft en
naar dat land kan vertrekken, wordt geen asielvergunning verleend. Als
iemand die kennis niet eerder in het kader van zijn asielprocedure naar voren
heeft gebracht en die pas na de asielverlening blijkt, is het vanuit een
oogpunt van rechtsgelijkheid rechtvaardig de asielstatus opnieuw te
beoordelen en waar van toepassing in te trekken.
Vraag 4
Bent u bekend met de uitspraak van de rechtbank Haarlem3 over de
geconstateerde rechtsongelijkheid in de wijze waarop de IND met deze zaken
van Armeense Syriërs is om gegaan in het wel of niet definitief intrekken van
hun verblijfsvergunning? Wat is uw reactie hierop? Hoe verklaart en
verantwoordt u deze rechtsongelijkheid?
Antwoord 4
Ik ben bekend met de uitspraak van de rechtbank Den Haag, zittingsplaats
Haarlem, van 15 februari 2021 in de zaken NL20.6147 en NL20.6149. Het ging
in die zaken niet om een weigering van de IND om Armeens-Syrische
asielzoekers een asielstatus te verlenen, zoals u lijkt te suggereren in uw
vraag. De zaken gingen over een verzoek tot heroverweging van de eerdere
besluiten tot intrekking van een asielstatus van Armeens-Syrische personen.
De rechtbank heeft niet geoordeeld dat er sprake is of lijkt te zijn van
rechtsongelijkheid. Kort gezegd heeft de rechter in die zaak geoordeeld dat de
IND het besluit onvoldoende heeft gemotiveerd inzake het beroep op het
gelijkheidsbeginsel en de IND opgedragen om beter gemotiveerd in te gaan
op het beroep op het gelijkheidsbeginsel. De IND probeert op dit moment te
achterhalen op welke zaken exact een beroep wordt gedaan omdat niet
aangegeven is op welke concrete zaken het beroep op het gelijkheidsbeginsel
precies ziet
Vraag 5
Als het enkele bezit van een paspoort voldoende is om binding vast te stellen
met een land, hoe verhoudt zich de formalistische opstelling van de afdeling
bestuursrechtspraak van de Raad van State zich dan tot de in het kader van

2
3

Zie ook artikel 32 en 35 van de Vreemdelingenwet.
https://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:RBDHA:2021:1307

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

2

de toeslagenaffaire aangekondigde reflectie door diezelfde Raad van State op
dit punt?
Antwoord 5
Het is vanzelfsprekend niet aan mij om te spreken voor de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, maar wel wil ik aangegeven dat ik het
niet onredelijk acht om te concluderen dat iemand een band met een land
heeft als hij eerder de nationaliteit heeft gehad van dat land.
Vraag 6, 7
Is het enkele feit dat iemand ooit een Armeens paspoort bezit c.q. bezat wat u
betreft voldoende reden om deze persoon naar Armenië uit te zetten? Kunt u
uw antwoord toelichten? Op welke manier wordt meegewogen dat de groep
Armeense Syriërs uit Syrië afkomstig is en daar geworteld is c.q. was?
Is bij die afweging nog van belang of er behoudens het paspoort nog enige
binding met Armenië bestaat? Zo nee, waarom niet? Op welke manier wordt
rekening gehouden met de binding van volwassenen, en in het bijzonder
minderjarigen, in Nederland?
Antwoord 6, 7
In het asielrecht staat de vraag centraal of de vreemdeling bescherming
nodig heeft. Enkel in dat geval mag internationale asielbescherming, zoals
volgt uit de EU-kwalificatierichtlijn worden verleend.
Indien een vreemdeling twee of meer nationaliteiten heeft, wordt de positie
van de vreemdeling in beide landen bezien en beoordeeld of hij in één van
deze landen veilig kan verblijven. In het geval de vreemdeling in één van de
landen veilig kan verblijven is er geen reden voor asielbescherming in
Nederland. Dit is overeenkomstig het Vluchtelingenverdrag en ook in
overeenstemming met het Unierecht4.
Ook indien de vreemdeling niet (meer) de nationaliteit van dat land heeft, kan
de IND de aanvraag voor asielbescherming afwijzen als dat land als veilig
derde land kan worden aangemerkt. De IND beoordeelt daarvoor of er een
zodanige band bestaat met het betrokken derde land op basis waarvan kan
worden geoordeeld dat het voor de vreemdeling redelijk zou zijn naar dat
land te gaan. Daadwerkelijk eerder verblijf in dat land is niet noodzakelijk of
doorslaggevend. Bij het beoordelen van die band moet de IND een redelijkheidstoets aanleggen waarbij alle individuele omstandigheden moeten
worden meegewogen. Uiteraard toetst de IND in dat kader ook zorgvuldig of
het in het betreffende land, in casu Armenië, voor de betrokken vreemdeling
persoonlijk veilig genoeg is en of hij toegang tot dit land zal krijgen.
Toelichting:
Deze vragen dienen ter aanvulling op eerdere vragen terzake van het lid
Jasper van Dijk (SP), ingezonden 7 april 2021 (vraagnummer 2021Z05443).

4

Zie ook jurisprudentie van het Europees Hof van Justitie (arrest C-720/17 Bilali).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

3