Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2023–2024

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

890
Vragen van het lid Eerdmans (JA21) aan de Staatssecretaris van Justitie en
Veiligheid over de antwoorden op schriftelijke vragen over de voornemens van
het kabinet tot asielopvang in Albergen (ingezonden 6 november 2023).
Antwoord van Staatssecretaris Van der Burg (Justitie en Veiligheid)
(ontvangen 29 januari 2024). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2023–2024, nr. 485.
Vraag 1
Kunt u exact aangeven op welke momenten en welke manieren de gemeente
Tubbergen gewezen zou zijn op het voornemen van het kabinet om indien
nodig het juridisch instrumentarium in te zetten, en dat erop gewezen zou zijn
dat de mogelijke toepassing van het instrumentarium voor deze locatie nader
onderzocht zou worden, zoals u als onderdeel van het antwoord op vraag 4
aangeeft, en of dit bestuurlijk of ambtelijk is geweest en kunt u daarvan
bewijsstukken leveren?1 Wat is uw reactie op het gegeven dat de gemeente
Tubbergen dit in alle toonaarden ontkent?
Antwoord 1
In aanloop naar de bekendmaking van het voornemen om vanuit het Rijk de
vergunning te verlenen voor het AZC in Albergen is er vanaf april 2022 op
zowel bestuurlijk als ambtelijk niveau contact geweest tussen het COA en de
gemeente Tubbergen. Hierbij is gewezen op het voornemen van het kabinet
om indien nodig het dwingend juridisch instrumentarium in te zetten, en dat
de mogelijke toepassing van het instrumentarium voor deze locatie nader
onderzocht zou worden. De precieze contactmomenten zijn reeds gepubliceerd en staan op pagina 218 van het besluit op het besluit «Woo-verzoek
inzake opvang van asielzoekers in landhotel ’t Elshuys in Albergen.2»
Ik begrijp dat het College, de Raad en de inwoners van de gemeente
Tubbergen zich overvallen voelden door deze maatregel. De gemeente
Tubbergen was immers de eerste (en enige) die met dit voornemen werd
geconfronteerd. Hierbij heb ik aangegeven altijd in contact te willen blijven
met de gemeente Tubbergen. Voordat het ruimtelijk ordeningsinstrumentarium daadwerkelijk ingezet zou worden, is er overeenstemming bereikt met

1
2

ah-tk-20232024-890
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2024

Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2023–2024, nr. 189.
Besluiten op Woo-verzoek inzake opvang van asielzoekers in landhotel ’t Elshuys in Albergen |
Woo-besluit | Rijksoverheid.nl

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, Aanhangsel

1

de gemeente Tubbergen om in de betreffende locatie 150 asielzoekers op te
vangen.
Vraag 2
Zal het Ruimtelijk Ordeningsinstrumentarium vaker worden ingezet indien de
spreidingswet niet aangenomen wordt en kunnen we in dat geval soortgelijke
situaties als die in Albergen verwachten, aangezien als onderdeel van het
antwoord op vraag 5 wordt aangegeven dat om in de toekomst inzet van het
Ruimtelijk Ordening instrumentarium te voorkomen dit wetsvoorstel is
ingediend?
Antwoord 2
Zoals hiervoor aangegeven is het ruimtelijk ordeningsinstrumentarium
uiteindelijk niet ingezet omdat er met de gemeente, het COA en het Rijk
overeenstemming is bereikt over de komst van de opvang. Om in de
toekomst inzet van het Ruimtelijk Ordening instrumentarium te voorkomen,
en asielzoekers beter te spreiden over het land, heb ik het wetsvoorstel «Wet
gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen» ingediend. De
Eerste Kamer heeft op 23 januari ingestemd met dit voorstel.
Vraag 3 en 4
Kunt u vraag 6 («Bent u zich bewust van de impact die de beslissing om
dwang toe te passen heeft en heeft gehad, op de inwoners van Albergen, op
het bestuur van de gemeente Tubbergen, op de verhouding tussen inwoner
en de overheid en het vertrouwen van de inwoner in de overheid, en kunt u
in al deze vier opzichten reflecteren op de gevolgen van de keuze om dwang
toe te passen door middel van het ruimtelijk ordeningsinstrumentarium?»)
alsnog zorgvuldig beantwoorden en een grondige reflectie toepassen op de
genoemde aspecten, aangezien daarvan geen sprake is in de beantwoording
die wij hebben mogen ontvangen?
Kunt u tevens alsnog een concreet antwoord gegeven op het laatste deel van
vraag 7 («Kunt u aangeven of dit (het te doorlopen proces tussen het COA, de
gemeente Tubbergen en commissies bestaande uit omwonenden en andere
betrokkenen) ook naar tevredenheid verloopt volgens de gemeente Tubbergen en de eerdergenoemde commissies?»)?
Antwoord 3 en 4
Zoals bij de beantwoording van vraag 1 aangegeven snap ik dat het College,
de raad en de bevolking van Tubbergen zich overvallen voelden door het
voornemen van het Rijk om de noodzakelijke vergunningen te verlenen en
dat dit een negatieve impact heeft op het vertrouwen en de relatie tussen de
inwoners van Albergen en de overheid.
Uiteindelijk is, zoals hierboven aangegeven het voornemen om het ruimtelijk
ordeningsinstrumentarium in te zetten niet geeffectueerd en is er geen dwang
toegepast. Met de gemeente en het COA ben ik samen tot overeenstemming
gekomen over de vestiging van het AZC.
Tegelijkertijd weet ik ook dat een deel van de inwoners van Albergen tegen
de komst van het AZC is. Samen met het COA en de gemeente werk ik aan
het versterken van deze relatie en het draagvlak voor de opvang in Albergen.
Vraag 5, 6 en 9
Kunt u onomwonden bevestigen dat er na 1 november 2032 geen sprake
meer is van opvang van asielzoekers en statushouders in het voormalige
hotel in Albergen, aangezien als onderdeel van het antwoord op vraag 9 en
10 wordt aangegeven dat de bestuursovereenkomst na tien jaar eindigt?
Hoe kunt u verklaren dat er enerzijds wordt gesproken over een harde
einddatum en sluiting op 1 november 2032, maar dat het anderzijds aan het
dan zittend college, de dan zittende gemeenteraad en het Centraal Orgaan
opvang asielzoekers (COA) is om te bezien of er nieuwe afspraken worden
gemaakt? Is er dan sprake van definitieve sluiting op 1 november 2032, of is
dat niet het geval?
Wat zal er met het voormalig hotel gebeuren na 1 november 2032?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, Aanhangsel

2

Antwoord 5, 6 en 9
Met het college van Tubbergen is afgesproken dat de bestuursovereenkomst
na 10 jaar eindigt. De letterlijke tekst betreft: «Deze bestuursovereenkomst
wordt aangegaan voor een periode van maximaal 10 jaar. De uiterlijke
einddatum van het azc Albergen wordt vastgesteld op 1 november 2032.»
Het is op dat moment (zijnde na 31 oktober 2032) aan het dan zittende
college, en de dan zittende gemeenteraad en het COA om te bezien of nieuwe
afspraken gemaakt worden. Volgens de huidige afspraken sluit de opvang op
31 oktober 2032.
Vraag 7 en 8
Bent u bekend met het derdenbeding, een juridisch instrument, en is het
eventueel toepassen van dit instrument aan bod gekomen in de overleggen
voor de totstandkoming van de bestuursovereenkomst?
Bent u bereid om het derdenbeding alsnog toe te laten passen in de
bestuursovereenkomst om de einddatum van 1 november 2032 juridisch
bindender te formuleren?
Antwoord 7 en 8
Het derdenbeding is in de overeenkomst met de gemeente Tubbergen niet
wenselijk. Het COA sluit de overeenkomst voor de vestiging van het AZC met
het college van burgemeester en Wethouders. Het college heeft het mandaat
van, en wordt gecontroleerd door, de gemeenteraad. De gemeenteraad
controleert het handelen van het gemeentebestuur en fungeert als derde en
de vertegenwoordiging van de inwoners van Tubbergen in dezen.
Vraag 10 en 11
Hoe gaat u de afspraak nakomen uit een eerder vastgelegde kaderovereenkomst tussen het COA, de gemeente Tubbergen en u dat ook inwoners van
de gemeente Tubbergen geen financiële nadelen zullen ondervinden van de
komst van het asielzoekerscentrum (azc), aangezien als onderdeel van het
antwoord op vraag 12 wordt aangegeven dat derden geen aanspraak kunnen
maken op de financiële regeling?
Kunt u reflecteren op de totstandkoming en de onderbouwing van de
financiële regeling?
Antwoord 10 en 11
De uitwerking financiële regeling kaderovereenkomst is een regeling waarin
het rijk bepaalde financiële afspraken heeft vastgelegd. Onderdeel van deze
afspraken is een investering in de Albergen samenleving, die door de
gemeente vrij besteed kan worden. Mochten omwonenden schade hebben
ondervonden door de komst van het AZC, kan dit conform de normale
(planschade) procedure worden verhaald.
Vraag 12
Kunt u met uw reactie in antwoord op vraag 13 dat het niet noodzakelijk is
om aanvullende bebouwing te plaatsen daarmee ook uitsluiten dat er
aanvullende bebouwing geplaatst zal worden op het perceel waarop het
voormalig hotel is gelegen?
Antwoord 12
Met de gemeente is afgesproken dat er maximaal 150 bewoners in de het
voormalige hotel worden opgevangen. Dit kan gerealiseerd worden binnen
de bestaande bebouwing.
Vraag 13
Kunt u deze vragen voor 20 november 2023 beantwoorden?
Antwoord 13
Nee, dat is helaas niet gelukt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, Aanhangsel

3