Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

32 374

Wijziging van de Wet houdende wijziging van de
Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet ter
verbetering van de werking van de elektriciteitsen gasmarkt

Nr. 4

ADVIES RAAD VAN STATE EN NADER RAPPORT1
Hieronder zijn opgenomen het advies van de Raad van State d.d.
8 februari 2010 en het nader rapport d.d. 20 april 2010, aangeboden aan
de Koningin door de minister van Economische Zaken. Het advies van de
Raad van State is cursief afgedrukt.
Bij Kabinetsmissive van 15 januari 2010, no. 10.000077, heeft Uwe
Majesteit, op voordracht van de Minister van Economische Zaken, bij de
Raad van State ter overweging aanhangig gemaakt het voorstel van wet
houdende wijziging van de Wet houdende wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet ter verbetering van de werking van de
elektriciteits- en gasmarkt, met memorie van toelichting.
Blijkens de mededeling van de Directeur van Uw kabinet van 15 januari
2010, nr. 10.000077, machtigde Uwe Majesteit de Raad van State zijn
advies inzake het bovenvermelde voorstel van wet rechtstreeks aan mij te
doen toekomen. Dit advies, gedateerd 8 februari 2010, nr. W10.10.0008/III,
bied ik U hierbij aan.

1

De oorspronkelijke tekst van het voorstel
van wet en van de memorie van toelichting
zoals voorgelegd aan de Raad van State is ter
inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt
Tweede Kamer.
2
Voorstel van wet houdende wijziging van de
Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet ter
verbetering van de werking van de
elektriciteits- en gasmarkt (Kamerstukken I
2007/08, 31 374, A).
3
Waarover de Raad heden eveneens advies
uitbrengt (W10.10.0007/III).
4
Voorstel van wet implementatie
EG-richtlijnen energie-efficiëntie (Kamerstukken I 2007/08, 31 320, B).
5
Richtlijn nr. 2006/32/EG van het Europees
Parlement en de Raad van de Europese Unie
van 5 april 2006 betreffende energie-efficiëntie
bij het eindgebruik en energiediensten en
houdende intrekking van Richtlijn 93/76/EG
van de Raad (PbEU L 114).

kst-32374-4
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2010

Het wetsvoorstel betreft een novelle, welke het wetsvoorstel houdende
wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet ter verbetering van
de werking van de elektriciteits- en gasmarkt2 (hierna: het wetsvoorstel)
wijzigt. Het hangt samen met de novelle3 tot wijziging van het
wetsvoorstel implementatie EG-richtlijnen energie-efficiëntie.4 De beide
wetsvoorstellen, die mede dienen ter implementatie van richtlijn
2006/32/EG5, voorzien onder andere in de grootschalige introductie en het
gebruik van zgn. slimme meters. Dat zijn meters die op afstand
uitleesbaar zijn door de netbeheerder. Zij zijn in staat om actuele
gegevens over het energiegebruik te genereren, en kunnen zo
behulpzaam zijn bij het besparen op energieverbruik.
De novelles worden voorgesteld naar aanleiding van de discussie in de
Eerste Kamer der Staten-Generaal (EK) over beide wetsvoorstellen. Deze
discussie spitste zich vooral toe op de verplichting voor eindgebruikers
om mee te werken aan de plaatsing van slimme meters en daaraan
verbonden sancties bij weigering (de zogenoemde verplichte groot-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 374, nr. 4

1

1

Artikel 13 luidt:
1. De lidstaten zorgen ervoor dat eindafnemers voor elektriciteit, aardgas, stadsverwarming en/of stadskoelingen en warm water
voor huishoudelijke doeleinden, voorzover dit
technisch mogelijk en financieel redelijk is en
voorzover dit in verhouding staat tot de
potentiële energiebesparingen, tegenconcurrerende prijzen de beschikking krijgen over
individuele meters die het actuele energieverbruik van de eindafnemer nauwkeurig
weergeven en informatie geven over de tijd
waarin sprake was van daadwerkelijk verbruik.
Wanneer een bestaande meter wordt
vervangen, worden deze individuele meters
tegen concurrerende prijzen altijd ter
beschikking gesteld, tenzij dit technisch
onmogelijk is of niet kostenefficiënt in
verhouding tot de geraamde potentiële
besparingen op lange termijn.
Wanneer een nieuwe aansluiting wordt
gemaakt in een nieuw gebouw of in geval van
een ingrijpende renovatie overeenkomstig
Richtlijn 2002/91/EG worden deze individuele
meters tegen concurrerende prijzen altijd ter
beschikking gesteld.
2. De lidstaten zorgen ervoor dat, indien van
toepassing, de facturering door energiedistributeurs, distributienetbeheerders en
detailhandelaars in energie is gebaseerd op
het actuele energieverbruik en in duidelijke en
begrijpelijke taal is gesteld. De eindafnemer
krijgt samen met de rekening de nodige
informatie zodat hij over een volledig
overzicht van de huidige energiekosten
beschikt. De facturering op basis van het
daadwerkelijke verbruik is frequent genoeg
om de afnemers in staat te stellen hun eigen
energieverbruik te regelen.
3. De lidstaten zorgen ervoor dat, indien van
toepassing, de energiedistributeurs, distributienetbeheerders of detailhandelaars in
energie in of bij rekeningen, contracten,
transacties en/of ontvangstbewijzen bij
distributiestations in duidelijke en begrijpelijke
taal de volgende informatie aan de eindafnemers beschikbaar stellen:
a) de huidige actuele prijzen en het daadwerkelijke verbruik van energie;
b) een vergelijking van het huidige energieverbruik van de eindafnemer met het verbruik in
dezelfde periode van het voorgaande jaar, bij
voorkeur in grafische vorm;
c) wanneer dit mogelijk en nuttig is, een
vergelijking met een gemiddelde genormaliseerde of benchmark-energieverbruiker van
dezelfde verbruikerscategorie;
(d) contactinformatie voor consumentenorganisaties, energieagentschappen of soortgelijke
organen, met inbegrip van webadressen, waar
informatie kan worden verkregen over de
beschikbare maatregelen ter verbetering van
energie-efficiëntie, vergelijkende eindgebruikersprofielen en/of objectieve technische
specificaties voor energieverbruikende
apparatuur.
2
Zie in deze zin ook een rapport van oktober
2008 dat door Cuijpers en Koops (UvT) is
opgesteld in opdracht van de Consumentenbond. Dit rapport heeft in de behandeling in
de Eerste Kamer een rol gespeeld.
3
De Engelse en de Duitse taalversie lijken
meer te wijzen in de richting van verplichte
plaatsing. De Franse geeft geen uitsluitsel.
Overigens geeft de considerans in dezen geen
nader inzicht.

schalige uitrol), alsmede op de privacyaspecten van het gebruik van
slimme meters. De novelles strekken ertoe de verplichte uitrol te
vervangen door plaatsing van slimme meters op basis van vrijwilligheid,
met daarbij het schrappen van de voorgestelde sancties. Tevens leiden ze
tot gebruik van door de meters gegenereerde gegevens – afgezien van
enkele basisgegevens, benodigd voor de facturering – op basis van
toestemming van de eindgebruiker. Eindgebruikers kunnen de plaatsing
van een slimme meter weigeren. Indien een slimme meter reeds is
geplaatst, kan de eindgebruiker de meter «administratief» uit laten zetten.
Dat houdt in dat de meter niet automatisch gegevens doorgeeft aan de
netbeheerder (het opgeven van de meterstanden gebeurt dan op de
traditionele wijze). Voor het gebruik van de slimme meterfuncties is de
toestemming van de eindgebruiker vereist.
De Raad van State maakt een opmerking met betrekking tot de plaatsing
en het gebruik van slimme meters in het licht van richtlijn 2006/32/EG, met
name artikel 13.1 Hij is van oordeel dat in verband daarmee aanpassing
van het voorstel wenselijk is.
a. Plaatsing slimme meter: verplicht of vrijwillig?
In dit verband dient allereerst de vraag te worden beantwoord of artikel 13
van richtlijn 2006/32/EG uitgaat van een verplichte uitrol van de slimme
meters, of dat dit artikel slechts verplicht tot het aanbieden van deze
meters.
De formulering van het eerste lid van artikel 13 lijkt ervan uit te gaan dat
een slimme meter weliswaar in bepaalde gevallen ter beschikking moet
worden gesteld aan de eindafnemer, maar lijkt niet tevens te betekenen
dat deze meter door de eindafnemer ook daadwerkelijk moet worden
geaccepteerd.2 De minister heeft aanvankelijk, in de nadere memorie van
antwoord aan de EK, deze interpretatie weersproken. De richtlijn zou er
geen twijfel over laten bestaan dat in de situaties van nieuwbouw en
renovatie een digitale meter op de aansluiting verplicht moet worden
gerealiseerd, zonder dat dit een wilsbeschikking van de eindafnemer
vereist. In het debat dat nadien in de EK is gevoerd, is de minister
kennelijk van inzicht veranderd, getuige de novelle waarin van de
tegenovergestelde benadering wordt uitgegaan.
Het ter beschikking stellen kan ook zo worden gelezen, dat het eerste lid
van artikel 13 uitgaat van plaatsing (en daarmee van de verplichting de
meter te aanvaarden), en beoogt de gevallen te regelen waarin een
slimme meter wordt geplaatst. Vergelijking tussen de verschillende
taalversies leidt niet tot een ondubbelzinnige conclusie op dit punt.3 Uit de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 374, nr. 4

2

rechtspraak van het HvJ EG1 blijkt dat indien tussen de verschillende
taalversies verschillen bestaan, de betrokken bepaling volgens het Hof,
gelet op de noodzaak van een eenvormige uitleg van deze versies, moet
worden uitgelegd met inachtneming van de algemene opzet en de
doelstelling van de regeling waarvan zij een onderdeel vormt. In dit
verband kan worden gewezen op het verschil in afwegingscriteria voor de
verschillende situaties (ingrijpende renovatie en nieuwbouw, vervanging,
en overige situaties) in artikel 13, eerste lid.2 Verder kan worden gewezen
op het tweede lid van artikel 13, dat voorschrijft dat – indien van
toepassing – leveranciers inzicht moeten verschaffen in het actuele
energieverbruik, door een facturering die frequent genoeg is om de
afnemers in staat te stellen hun eigen energieverbruik te regelen. Slimme
meters lijken hiervoor een onmisbaar instrument te zijn. Tot slot kan
worden gewezen op punt 2 van bijlage I bij richtlijn nr. 2009/72/EG3,
waarin, onder voorbehoud van een gunstige evaluatie van de invoering
van slimme meters (deze evaluatie vindt uiterlijk 3 september 2012
plaats), wordt bepaald dat in 2020 ten minste 80% van de consumenten
moet zijn voorzien van een slimme meter. Een vrijwillige benadering, met
acceptatievrijheid, staat op gespannen voet met deze doelstelling. In de
nadere memorie van antwoord aan de EK had de minister overigens al
gemeld dat verschillende andere lidstaten (Frankrijk, Zweden, Italië,
Verenigd Koninkrijk uitgaan van verplichte plaatsing.4
Het voorgaande leidt tot de conclusie dat in de richtlijn niet scherp is
omschreven of met betrekking tot slimme meters sprake moet zijn van
een verplichte uitrol, dan wel dat dit wordt opengelaten en ook vrijwilligheid mogelijk is. Een verplichte uitrol lijkt echter het meeste recht te
doen aan doel en strekking van de richtlijn, mede gelet op het oogmerk
dat uiteindelijk sprake is van een dekkingsgraad van 80%. Over het tempo
waarin dat geschiedt, zegt de richtlijn niets, maar een aanpak op basis van
vrijwilligheid kan leiden tot onzekerheid over het behalen van dit resultaat.

1

Zaak C-72/95, Kraaijeveld, Jur. 1996 I-5408,
overweging 28.
2
Zo geldt voor nieuwbouw dat slimme meters
altijd ter beschikking worden gesteld, om te
voorkomen dat net geplaatste meters binnen
korte tijd weer zouden moeten worden
vervangen. Een vrijwillige benadering past
hierin niet.
3
Richtlijn nr. 2009/72/EG van het Europees
Parlement en de Raad van de Europese Uniue
van 13 juli 2009 betreffende gemeenschappelijke regels voor de interne markt voor
elektriciteit en tot intrekking van Richtlijn
2003/54/EG (PbEU L 211).
4
Kamerstukken I 2008/09, 31 320 en 31 374, H,
blz. 3.
5
Gelet op de onzekerheden over de uitleg van
artikel 13 verdient het bij deze benadering
aanbeveling een en ander op geschikte wijze
af te stemmen met de Europese Commissie.

Daar staat tegenover dat de richtlijn niet met zoveel woorden uitgaat van
een verplichte uitrol van slimme meters. Bovendien moet uiterlijk in 2012
een evaluatie plaatsvinden aan de hand waarvan de doelstelling van een
dekkingsgraad van 80% in 2020 al dan niet zal gaan gelden. Zo bezien zou,
zoals in de toelichting wordt betoogd, voor de korte termijn met de thans
gekozen benadering op basis van vrijwilligheid een start kunnen worden
gemaakt die inzicht geeft in de werking van de meters en in de verschillende aspecten die aan de meters zijn verbonden (waaronder privacyaspecten). Dit inzicht kan worden ingebracht in de ingevolge richtlijn
2009/72/EG vereiste evaluatie. Deze evaluatie geeft aldus een toets- en
bijsturingsmoment voor de verdere introductie van slimme meters in de
periode daarna. Dat geeft bovendien tijd om op Europees niveau voor de
verschillende aspecten (waaronder privacyaspecten) eventueel tot een
meer definitieve en eenduidige benadering te komen. De introductie van
slimme meters zou daarmee een pilotkarakter krijgen. Een aanpak op
basis van vrijwilligheid kan in die context passend zijn.5
Er moet echter wel goed rekening worden gehouden met de mogelijkheid
dat op relatief korte termijn (na de evaluatie) alsnog een verplichting zal
moeten worden ingevoerd om tijdig tot de beoogde 80% dekkingsgraad te
komen. Dit betekent ook dat waar in de nabije toekomst niet-slimme
meters worden geïnstalleerd (met name nieuwbouw), er een grote kans
bestaat dat die op korte termijn weer moeten worden vervangen, met alle
kosten van dien (vervanging, afschrijving e.d.). Zo bezien, is de nu, in de
novelle, gekozen oplossing omslachtig, en brengt zij de nodige extra
kosten mee.
De Raad zal hierna, onder b, eerst ingaan op het gebruik van de slimme
meter, en aan het slot van dat onderdeel terugkomen op de keuze, met de
novelle, om (vooralsnog) af te zien van de verplichte uitrol.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 374, nr. 4

3

a. In het wetsvoorstel is voorgesteld om de verplichte acceptatie van de
op afstand uitleesbare meters door kleinverbruikers los te laten. De Raad
van State werpt de vraag op of deze vrijwillige benadering mogelijk is op
grond van richtlijn nr. 2006/32/EG van het Europees Parlement en de Raad
van de Europese Unie van 5 april 2006 betreffende energie-efficiëntie bij
het eindgebruik en energiediensten en houdende intrekking van Richtlijn
93/76/EEG van de Raad (PbEG L 114) (hierna: richtlijn energie-efficiëntie).
Ik deel de conclusie van de Raad van State dat de richtlijn energieefficiëntie niet met zoveel woorden uitgaat van een verplichte uitrol van
de slimme meters. In paragraaf 2.1 van de memorie van toelichting is
nader ingegaan op de verenigbaarheid.
De Raad bekijkt de richtlijn energie-efficiëntie echter ook in het licht van
richtlijn nr. 2009/72/EG van het Europees Parlement en de Raad van de
Europese Unie van 13 juli 2009 betreffende gemeenschappelijke regels
voor de interne markt voor elektriciteit en tot intrekking van Richtlijn
2003/54/EG (PbEU L 211) (hierna: derde elektriciteitsrichtlijn). In de derde
elektriciteitsrichtlijn wordt bepaald dat in 2020 80% van de consumenten
voorzien moet zijn van een slimme meter, mits de evaluatie in 2012
positief is. Volgens de Raad staat de vrijwillige benadering in dit
wetsvoorstel op gespannen voet met de doelstelling van de derde
elektriciteitsrichtlijn. De Raad geeft aan dat een verplichte uitrol het meest
recht lijkt te doen aan doel en strekking van de derde elektriciteitsrichtlijn,
gelet op het oogmerk dat er bij positieve evaluatie er sprake moet zijn van
een dekkingsgraad van 80%. Na weging van het advies van de Raad van
State is ervoor gekozen om vast te houden aan de vrijwillige benadering.
Het is van belang om op basis van vrijwilligheid ervaring op te doen met
de op afstand uitleesbare meter. Op die manier kan er draagvlak ontstaan
voor de besparingsmogelijkheden die de meter biedt en de aanvullende
diensten die de meter mogelijk maakt. De ontwikkelingen rond de op
afstand uitleesbare meter zullen worden gemonitord. Indien besloten
wordt tot een grootschalige uitrol op basis van een economische analyse
en tijdens de uitrol blijkt dat de vrijwillige benadering onvoldoende
zekerheid biedt dat de doelstelling van de derde elektriciteitsrichtlijn wordt
gehaald, dan zullen op een later moment alsnog aanvullende voorstellen
worden gedaan om aan de verplichtingen van die richtlijn te voldoen.
b. Gebruik slimme meter (gegevensverstrekking)
Een van de belangrijkste discussiepunten tijdens de behandeling van het
wetsvoorstel in de Staten-Generaal was de bescherming van persoonsgegevens bij het gebruik van slimme meters. Met de slimme meters zou zeer
veel informatie beschikbaar komen voor de netbeheerder en de energieleverancier. Het gaat daarbij bijvoorbeeld om gegevens over het elektriciteitsgebruik per kwartier.1
Thans wordt voorgesteld dat slechts een beperkt aantal gegevens, dat
nodig is voor de facturering, verplicht moet worden verstrekt door
eindgebruikers, al dan niet met gebruikmaking van de functies van een
slimme meter. Voor het verstrekken en verzamelen van verdergaande
gegevens met gebruikmaking van de functies van slimme meters is de
toestemming van de eindgebruiker noodzakelijk. Voorts is in de novelle
geregeld wat er vervolgens met de aldus verzamelde gegevens mag
gebeuren. Met deze maatregelen wordt verzekerd dat voor het verzamelen
van gebruiksgegevens met slimme meters wordt voldaan aan de uit de
richtlijn privacybescherming (95/46/EWG) en de Wet bescherming
persoonsgegevens (Wbp) voortvloeiende eisen.
1

Het in het oorspronkelijke wetsvoorstel
voorgestelde artikel 26ab van de Elektriciteitswet 1998 (Kamerstukken II 2007/08, 31 374, nr.
2).

Ook in verband met de bescherming van de persoonlijke levenssfeer is
van belang na te gaan welke verplichtingen dienaangaande uit de
richtlijnen voortvloeien.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 374, nr. 4

4

In dit verband is artikel 13, tweede en derde lid, van richtlijn 2006/32/EG
van belang. Uit artikel 13, tweede lid, wordt duidelijk, dat de richtlijn
uitgaat van gebruik van de slimme meters met een zodanige frequentie
dat deze inzicht geeft in het actuele gebruik, zodat eindgebruikers hun
gebruik kunnen regelen.1 Dit betekent in elk geval een grotere frequentie
dan die van een jaarlijkse facturering. Over de nadere invulling daarvan
ontbreken in de richtlijn echter duidelijke aanwijzingen, zodat op dit punt
aan de lidstaten (en partijen) de nodige ruimte wordt gelaten.
Tegen deze achtergrond kan de Raad zich vinden in de gekozen
benadering: basisgegevens moeten worden verstrekt om aan de Europese
verplichtingen te voldoen, maar voor het meerdere geldt een toestemmingsvereiste. Door het toestemmingsvereiste (zowel voor het verzamelen als voor het verdere gebruik van de betreffende gegevens) wordt
voldoende recht gedaan aan de eis tot bescherming van de persoonlijke
levenssfeer. Wel vraagt de Raad er aandacht voor dat voorkomen dient te
worden dat het toestemmingsvereiste feitelijk wordt uitgehold door
standaardclausules in energiecontracten met eindverbruikers, indien die
zouden dwingen tot een (frequentie van) aanlevering van gegevens die
een te vergaande inbreuk zou betekenen op de persoonlijke levenssfeer.
Met de novelle is het belangrijkste bezwaar tegen het wetsvoorstel,
betreffende de privacybescherming, weggenomen. Gelet daarop is het de
vraag of het plaatsen van slimme meters nog wel zo problematisch moet
worden geacht. De eindverbruiker heeft in de thans gekozen benadering
immers de mogelijkheid alle «slimme» functies van de meter uit te
schakelen, waardoor deze als een traditionele meter functioneert.
De hiervoor aangeduide problemen die zouden rijzen bij een keuze voor
een verplichte plaatsing van slimme meters kunnen daarmee reeds
worden vermeden. Door de voorgestelde vrijwilligheid op het punt van
het gebruik, behoeft daarom uit een oogpunt van het belang van
bescherming van de persoonlijke levenssfeer naar het oordeel van de
Raad geen overwegend bezwaar te bestaan tegen de verplichte uitrol. In
dit verband wijst de Raad ten slotte nog op het belang dat leveranciers en
netbeheerders volgens de toelichting (paragraaf 5) hechten aan de
introductie van slimme meters, als een belangrijke randvoorwaarde voor
een spoedige introductie van het leveranciersmodel. Zij wijzen er blijkens
de toelichting op dat een deel van de voordelen pas behaald kan worden
als elke aansluiting over een slimme meter beschikt, ongeacht of die
meter administratief uit staat of niet.
Tegen de achtergrond van het voorgaande is er, naar het oordeel van de
Raad, reden om de keuze, met de novelle, om alsnog af te zien van
verplichte uitrol nader te bezien.

1

Zie daartoe ook punt 1, onder i, van bijlage I
van richtlijn 2009/72/EG (waar het gaat om de
voorschriften inzake consumentenbescherming) waarin een en ander aldus is verwoord:
i) naar behoren worden geïnformeerd over
hun daadwerkelijk elektriciteitsverbruik en de
kosten daarvan, zulks voldoende frequent om
hen in staat te stellen hun eigen elektriciteitsverbruik te regelen. Voor de verstrekking van
de informatie wordt een voldoende ruime
termijn ingesteld, waarbij rekening wordt
gehouden met de capaciteit van de meetapparatuur van de afnemer en met het elektriciteitsproduct in kwestie. Er wordt naar behoren
rekening gehouden met de kostenefficiëntie
van deze maatregelen. Voor deze dienst
mogen de verbruiker geen extra kosten
worden aangerekend;

De Raad adviseert in de toelichting nader op het vorenstaande in te gaan
en zo nodig het voorstel aan te passen.
b. De Raad stelt dat door de mogelijkheid te introduceren dat de op
afstand uitleesbaarheid van de meter kan worden uitgeschakeld het
belangrijkste bezwaar tegen het oorspronkelijke wetsvoorstel, de
privacybescherming, is weggenomen. Gelet daarop zou het dan volgens
de Raad niet meer problematisch zijn om een uitrol van de op afstand
uitleesbare meter met een verplicht karakter te hebben.
De privacybezwaren in combinatie met een uitrol met een verplicht
karakter zijn de directe aanleiding geweest voor deze novelle. De
keuzevrijheid is niet alleen een extra waarborg voor de privacy van de
kleinverbruikers, maar ook een belangrijk middel om draagvlak te creëren
bij de afnemers. Daarom wordt, ondanks dat ook op andere wijze al aan
de privacybezwaren tegemoet wordt gekomen, de keuzevrijheid voor de
kleinverbruiker gehandhaafd in dit wetsvoorstel.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 374, nr. 4

5

De Raad vraagt verder aandacht voor de wijze waarop toestemming wordt
verleend om meer persoonsgegevens te verwerken dan dat het
wetsvoorstel voorschrijft. Op grond van het wetsvoorstel worden de
gegevens die de netbeheerder nodig heeft voor het uitvoeren van zijn
wettelijke taak verzameld en verwerkt. Bij op afstand uitleesbare meters is
dat bijvoorbeeld het zes keer per jaar verzamelen en verwerken van de
meterstanden, om de leveranciers in de gelegenheid te stellen een
overzicht van het energieverbruik te kunnen sturen aan de kleinverbruiker.
Indien er meer gegevens worden verzameld is de toestemming van de
kleinverbruiker vereist. De Raad wijst er op dat het toestemmingsvereiste
niet uitgehold mag worden door standaardclausules in energiecontracten.
Een uitholling van het toestemmingsvereiste is niet mogelijk, omdat aan
de bepalingen van de Wet bescherming persoonsgegevens zal moeten
worden voldaan. Het College bescherming persoonsgegevens houdt hier
toezicht op.
c. Van de gelegenheid is gebruik gemaakt om de samenloop te regelen
met het voorstel van wet tot wijziging van de Gaswet en de Elektriciteitswet 1998, tot versterking van de werking van de gasmarkt, verbetering van de voorzieningszekerheid en houdende regels met betrekking
tot de voorrang voor duurzame elektriciteit, alsmede enkele andere
wijzigingen van deze wetten (31 904). In het wetsvoorstel 31 904 zijn reeds
enkele samenloopbepalingen opgenomen. Echter niet op alle punten is
voldoende voorzien in de situatie dat dit wetsvoorstel, samen met het
voorstel van wet houdende wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en de
Gaswet ter verbetering van de werking van de elektriciteits- en gasmarkt
(31 374), eerder in werking zou treden dan het wetsvoorstel 31 904. Met de
in dit wetsvoorstel opgenomen samenloopbepalingen wordt hier alsnog
in voorzien.
Voorts is van de gelegenheid gebruik gemaakt om ondergeschikte
redactionele en technische aanpassingen aan te brengen in de memorie
van toelichting.
De Raad van State geeft U in overweging het voorstel van wet te zenden
aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal, nadat met het vorenstaande
rekening zal zijn gehouden.
De Vice-President van de Raad van State,
H. D. Tjeenk Willink
Ik moge U verzoeken het hierbij gevoegde gewijzigde voorstel van wet en
de gewijzigde memorie van toelichting aan de Tweede Kamer der
Staten-Generaal te zenden.
De minister van Economische Zaken,
M. J. A. van der Hoeven

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 374, nr. 4

6