Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

25 424

Geestelijke gezondheidszorg

Nr. 609

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR LANGDURIGE ZORG EN SPORT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 10 mei 2022
In april 2020 trad het «plan hoogcomplexe ggz» in werking1. In zijn brief
van 13 november 20202 heeft mijn ambtsvoorganger u toegezegd de
evaluatie van het plan hoog complex ggz met uw Kamer te delen.
Bijgaand treft u de zogenoemde «Rapportage monitor casuïstiektafels
hoogcomplexe ggz» aan, die in opdracht van de Nederlandse ggz en
Zorgverzekeraars Nederland (ZN) door SiRM is uitgevoerd3.
De voor mij belangrijkste conclusie uit het evaluatierapport is dat de tafels
meerwaarde hebben voor mensen met een hoogcomplexe ggz-zorgvraag.
De casuïstiektafels bieden een overlegstructuur waarmee voor mensen
met een hoogcomplexe zorgvraag een passend aanbod kan worden
gerealiseerd. Daarnaast bieden de tafels expertise op bovenregionaal
niveau, ook buiten het plan hoogcomplexe ggz; SiRM geeft aan dat er
sprake is van een «expertisenetwerk», waarbij ook consultatie, verwijzing
of de organisatie van samenwerking en financiering geboden wordt voor
casussen die níet op de casuïstiektafels terecht komen.
In totaal zijn er in 2020 en 2021 77 cliënten aangemeld op de casuïstiektafels (exclusief het aantal cliënten waarvoor consultatie is verleend). Dat
is een lager aantal dan aanvankelijk werd verwacht4. SiRM geeft echter
aan dat – afgaand op beschikbare informatie – de meeste cliënten met een
hoogcomplexe ggz-vraag in beeld zijn. Bovendien concludeert SiRM dat
acties ten behoeve van de zichtbaarheid en bekendheid van de casuïstiektafels – die tijdens de looptijd van het plan werden ingezet door onder
meer de Nederlandse ggz, ZN en VWS – een positief effect hebben gehad.

1

Kamerstuk 25 424, nr. 525.
Kamerstuk 25 424, nr. 559.
3
Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl.
4
Bij de totstandkoming van het plan hoogcomplexe ggz, werd het aantal cliënten met een
hoogcomplexe zorgvraag door de Nederlandse ggz en ZN (grofweg) geschat op 200–300, het
equivalent van 10% van de groep ggz-cliënten met de hoogste zorgkosten.
2

kst-25424-609
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 25 424, nr. 609

1

Dit neemt niet weg dat de bekendheid en zichtbaarheid van de casuïstiektafels een blijvend aandachtspunt is.
De Nederlandse ggz en ZN blijven hieraan werken en pakken signalen van
casussen die – mogelijk onterecht – niet op een casuïstiektafel terecht
komen serieus op. Met partijen uit de landelijke stuurgroep Toegankelijkheid en Wachttijden ggz5 is afgesproken dat ook landelijke partijen zich
waar dat nodig is inzetten om de hoogcomplexe ggz casuïstiek op de
juiste plek te adresseren.
Het grootste deel van de cliënten die op de casuïstiektafels waren
aangemeld is inmiddels een passend aanbod gedaan. In zeven gevallen
lukte het niet een passend aanbod te doen. SiRM geeft in het rapport aan
dat de redenen hiervoor verschillen per casus: «In een aantal gevallen
leidde de complexiteit van de casuïstiek ertoe dat veel benaderde
zorgaanbieders niet konden helpen vanwege exclusiecriteria. In een ander
deel van de gevallen waren cliënten op zoek naar een zeer specifiek
zorgaanbod dat niet binnen een voor de cliënt haalbare afstand aanwezig
was»6.
Zoals mijn ambtsvoorganger al meldde voor aanvang van het plan
hoogcomplexe ggz, kunnen er ondanks alle mogelijkheden van zorgbemiddeling toch situaties bestaan waarin het een zoektocht blijft naar wat
het meest passend is voor een cliënt7. Ik ben bij de Nederlandse ggz en
ZN nagegaan hoe de zeven gevallen waarin er geen passend aanbod werd
gedaan zich verhouden tot het principe van «opschaling tot een passende
oplossing is gevonden»8 en hoe het nu verder gaat met deze zeven
casussen. Zij hebben aangegeven dat zij niet beschikken over de actuele
situatie van de betreffende personen, maar dat zij er zorg voor dragen dat
de zeven casussen conform de gemaakte afspraken opvolging krijgen.
Hierbij voorzie ik de volgende vervolgstappen: 1. De zorgvraag is
inmiddels wel ingevuld of achterhaald, 2. Er vindt escalatie plaats naar het
(regionale) bestuurlijk niveau en in het uiterste geval naar VWS binnen
regionale doorzettingsmacht of 3. De reden is gelegen in specifieke
wensen van de cliënt waaraan niet voldaan kan worden. In dat geval
wordt de cliënt niet «losgelaten» maar wordt er samen met de cliënt naar
hernieuwd perspectief gezocht.
De Nederlandse ggz en ZN hebben aangegeven daarbij te gaan bezien wat
geleerd kan worden uit deze zeven casussen om het proces voor de
toekomst nog verder aan te scherpen. Over de vervolgstappen en de
lessen die getrokken kunnen worden zullen ze mij na de zomer informeren. Voor wat betreft de gevallen waarin cliënten op zoek waren naar
een zeer specifiek zorgaanbod wat niet binnen een voor de cliënt haalbare
afstand aanwezig was, vind ik het belangrijk te achterhalen hoe drempels
om een langere afstand af te leggen kunnen worden overbrugd. Voor zeer
specifiek zorgaanbod kan ik mij namelijk voorstellen dat het alleen
mogelijk is dit meer centraal te organiseren.
Vervolg
Het advies van SiRM om de functie van de casuïstiektafels te behouden,
zij het in een iets andere vorm waarbij regio’s meer autonomie krijgen
maar wel aan bepaalde voorwaarden omtrent kwaliteit en toeganke5

Voorheen de «stuurgroep wachttijden in de ggz», bestaande uit: de Nederlandse ggz, ZN,
MIND, InEen, MeerGGZ, de Landelijke Huisartsenvereniging (LHV) en de Vereniging van
Nederlandse Gemeenten (VNG).
6
Zie de rapportage monitor casuïstiektafels hoogcomplexe ggz, pagina 6.
7
Kamerstuk 25 424, nr. 525.
8
Een van de uitgangspunten van het plan hoogcomplexe ggz, zie Kamerstuk 25 424, nr. 525.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 25 424, nr. 609

2

lijkheid worden geacht te voldoen, nemen opdrachtgevers de Nederlandse ggz en ZN ter harte. Zij blijven het aanspreekpunt voor de
bovenregionale casuïstiektafels en zullen de tafels tevens monitoren. De
uitkomsten van deze monitoring worden besproken in het bestuurlijk
overleg dat ik met betrokken partijen voer. Ik zal uw Kamer over relevante
ontwikkelingen op de hoogte houden.
De Minister voor Langdurige Zorg en Sport,
C. Helder

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 25 424, nr. 609

3