Overzicht stand van zaken aanbevelingen rapport-Ruys februari 2020
Gericht aan minister van BZK
Nr.
Aanbeveling
6

De Minister van BZK benoemt een interim-bestuur. Dit interimbestuur is verantwoordelijk voor de herstart van het Huis en
daarmee zowel voor de huidige werkzaamheden van het Huis als
voor de uitvoering van de aanbevelingen van dit rapport om te
komen tot het Huis voor Klokkenluiders 2.0. De huidige
directeur ondersteunt het interim-bestuur bij deze werkzaamheden.

7

Laat de transitieperiode tot benoeming van het interim-bestuur
zo kort mogelijk zijn.

Stand van zaken Kamerbrief
d.d. 11 november 2019
•
Conform aanbeveling
uitgevoerd, zie ook de
Kamerbrief van 15
februari 2019. 1

•

•

8

1
2

Stand van zaken
•

Reeds uitgevoerd.

Conform aanbeveling
uitgevoerd, zie ook de
Kamerbrief van 15
februari 2019. 2
Per 1/7/18 is de nieuwe
voorzitter benoemd. Per
11/3/19 zijn de
bestuursleden advies en
onderzoek benoemd.

•

Reeds uitgevoerd.

Benoeming bestuur
bestaande uit drie
personen is uitgevoerd.
Bestuursreglement is
goedgekeurd.

•

Reeds uitgevoerd.

Kies in de structurele situatie voor een bestuur met een voorzitter
en twee leden. Alle leden zijn verantwoordelijk voor het
functioneren van het Huis als geheel en voor het realiseren van
een open en op samenwerking gerichte werkwijze binnen en tussen
de afdelingen. Stel een bestuursreglement op en leg dit voor aan
de Minister van BZK.

•

9

Benoem in de structurele situatie eerst de voorzitter en daarna in
overleg met de voorzitter de twee andere leden.

•

Conform aanbeveling
uitgevoerd.

•

Reeds uitgevoerd.

10

De voorzitter is eindverantwoordelijk voor het functioneren en de
kwaliteit van het Huis, is het boegbeeld en vertegenwoordigt het
Huis actief naar buiten. Hij/zij moet besluiten kunnen nemen over
de inrichting/de werkwijze en moet actief geïnformeerd
zijn/worden, ook over (geanonimiseerde) casuïstiek. De voorzitter
is eerste aanspreekpunt voor de stafmedewerkers en de afdeling

•

Voorzitter is per 1/7/18
benoemd. Het aantal
beschikbare werkdagen is
tijdelijk verruimd naar
drie en een halve dag per
week.

•

Reeds uitgevoerd.

Kamerstukken II 2018/19, 33258, nr. 39.
Kamerstukken II 2018/19, 33258, nr. 39.
1

•

Nr.

11

22

3

Aanbeveling
Kennis & Preventie. De voorzitter is twee à drie dagen per week
beschikbaar.
De leden van het bestuur zijn medeverantwoordelijk voor het
functioneren van het Huis als geheel en zijn voorts het eerste
aanspreekpunt voor de afdeling Advies respectievelijk de afdeling
Onderzoek. Zij zijn verantwoordelijk voor de kwaliteit en de
besluitvorming ten aanzien van de individuele casuïstiek binnen de
afdeling en dragen zorg voor een goede samenwerking en
overdracht tussen beide afdelingen. Zij zijn één à twee dagen per
week beschikbaar.
Verduidelijk bij de eerstkomende wijziging van de wet:
•
De verantwoordelijkheden van de bestuursleden. Hierbij kan
explicieter worden dat de bestuursleden onder
eindverantwoordelijkheid van de voorzitter gezamenlijk
verantwoordelijk zijn voor het functioneren van het Huis als
geheel en dat de scheiding van advies en onderzoek betrekking
heeft op individuele casuïstiek.
•
De omschrijving van de ontvankelijkheid van onderzoek zodat
conform de intenties van de wet recht wordt gedaan aan de
ongelijkheid van het speelveld voor de klokkenluider.
•
Het belang van preventie, integriteitsonderzoek en voorlichting
als taken van het Huis.

Stand van zaken Kamerbrief
d.d. 11 november 2019

Stand van zaken

Voor de overige
bestuursleden is het
aantal beschikbare
werkuren tijdelijk
verruimd naar twee dagen
per week.
Raakvlak met adviespunt
8 van Van Zutphen

•

Reeds uitgevoerd.

•

Zie adviespunt 8 van Van
Zutphen

•

Voor zover nodig wordt de
wet in het komende
wetstraject verduidelijkt,
zie adviespunt 2 van Van
Zutphen.

•

Zie adviespunt 2 van Van
Zutphen

•

Dit punt wordt
meegenomen in de
evaluatie.

•

Niet gewijzigd.

•

Wordt overgenomen, zie
adviespunt 5 van Van
Zutphen.

•

Zie adviespunt 5 van Van
Zutphen

•

•

23

Evalueer het functioneren van het Huis conform artikel 20 van de
wet over uiterlijk 2,5 à 3 jaar (na verschijnen rapport Ruys in
december 2017). Na de herstart verdient het Huis 2.0 enige tijd om
zich opnieuw te bewijzen.

•

Streven is de evaluatie
van de wet in het
voorjaar van 2020 uit te
voeren, zie adviespunt 2
van Van Zutphen.

•

Zie adviespunt 2 van Van
Zutphen.

24

Bezie afhankelijk van de uitkomsten van de interne beoordeling van
af te ronden onderzoeken van het Huis bij de wetsevaluatie de
volgende punten:
•
Moet de relatie met het strafrecht expliciet worden opgenomen
in de wet? 3

•

Deze punten worden
meegenomen in de
evaluatie.
Bescherming van de
klokkenluider wordt in

•

Niet gewijzigd.

Zie artikel 69 van de Rijkswet Onderzoeksraad voor veiligheid.

2

•

Nr.

Aanbeveling
•

Stand van zaken Kamerbrief
d.d. 11 november 2019
ieder geval versterkt door
omkering van de
bewijslast (implementatie
EU-richtlijn).

Is de bescherming van de klokkenluider met deze wet
voldoende?

Stand van zaken

Overzicht stand van zaken aanbevelingen advies Van Zutphen februari 2020
I. Gericht aan minister BZK
Nr.
Advies
1

Start spoedig met regelmatig overleg tussen het bestuur van het
Huis en u en uw ambtelijke top over organisatorische zaken.

2

Start spoedig met de evaluatie van de wet en de voorbereiding
voor de implementatie van de richtlijn.

Stand van zaken Kamerbrief
d.d. 11 november 2019
•
Vanaf september 2018
vindt overleg plaats
tussen de ambtelijke top
van BZK en het bestuur
van het Huis over diverse
onderwerpen.
•
Minister van BZK blijft zelf
ook in gesprek met het
bestuur, met als
gezamenlijke inzet om
van het Huis een goed
functionerende
organisatie te maken.
•

•

3

Streven is om de
implementatie van de
richtlijn en de evaluatie te
laten samenkomen in één
wetstraject.
Om de EU-richtlijn tijdig
(d.w.z. uiterlijk 17
december 2021) te
kunnen implementeren
dient de evaluatie van de
wet in het voorjaar van
2020 te worden
uitgevoerd.

Stand van zaken
•

Naar aanleiding van het
advies van de heer Van
Zutphen is dit overleg
geïntensiveerd. Op hoog
ambtelijk niveau betekent
dit dat het overleg
maandelijks plaatsvindt,
het overleg tussen het
bestuur van het Huis en
de secretaris-generaal
vindt vier keer per jaar
plaats.

•

De evaluatie en de
voorbereiding van de
implementatie van de
richtlijn zijn gestart.
Het streven is het
onderzoeksrapport met
conclusies voor de zomer
gereed te hebben.
Op basis van de
uitkomsten van de
evaluatie wordt bezien of
de evaluatie op punten
wetswijziging met zich
brengt en of deze kunnen

•

worden meegenomen in
het wetstraject voor de
implementatie van de
richtlijn of nader
onderzoek vergen.
3

Betrek de huidige structuur en samenstelling van het bestuur bij de
komende evaluatie.

•

Overgenomen: wordt
betrokken bij de komende
evaluatie.

•

Niet gewijzigd.

4

Breng alle andere vormen van ondersteuning (dan bij het Huis
belegd) onder bij andere organisaties dan het Huis, en zoek daarbij
aansluiting bij de richtlijn.

•

Voornemen is om voor de
zomer van 2020 een
verkenning uit te voeren
naar mogelijkheden voor
deze ondersteuning. De
mogelijkheden die de EUrichtlijn hiervoor optioneel
biedt, zullen eveneens
worden betrokken.

•

Streven is de verkenning
voor de zomer af te
ronden. De Kamer wordt
over de uitkomst
geïnformeerd.

5

Maak het Huis een kennisinstituut en veranker dit in de wet.

•

Wordt betrokken bij het
komende wetstraject.

•

Niet gewijzigd.

II Gericht aan minister BZK en het bestuur
Nr.
Advies
6

•

7

•

Geef aan de medewerkers van het Huis alleen verzoeken om
onderzoek in behandeling die het Huis sinds 1 januari 2019
heeft ontvangen.
Beleg bij externe deskundigen de advisering (aan het Huis)
over de behandeling van elk van de verzoeken om onderzoek
die vóór 1 januari 2019 bij het Huis zijn ingediend.

4

Stand van zaken d.d. 11
oktober 2019
•
Het bestuur heeft laten
weten daartoe het
initiatief te nemen.

Stand van zaken
HvK:
•
alle verzoeken tot
onderzoek, zowel die van
voór 1 januari 2019 als
die van erna, zijn
inmiddels in behandeling
bij de afdeling Onderzoek.
•
voor wat betreft de
verzoeken tot onderzoek
van vóór 1 januari 2019
heeft het bestuur van het

8

Werk samen als één bestuur dat gezamenlijk en integraal
verantwoordelijk is voor het Huis. Ga daarbij voorbij aan het
wettelijke verschil tussen de portefeuilles advies en onderzoek.

•

Het bestuur heeft
aangegeven deze
zienswijze van de heer
Van Zutphen te
onderschrijven.

•

•

De wet biedt voldoende
ruimte om samen te
werken als één bestuur
dat gezamenlijk en
integraal verantwoordelijk
is voor het functioneren
van het Huis. Hierbij geldt
wel dat de scheiding
tussen de advies- en de
onderzoeksfase in een
individuele casus
voldoende geborgd moet
zijn.
Voor zover nodig wordt de
wet in het komende
wetstraject verduidelijkt.

•

BZK: niet gewijzigd.

•

BZK: niet gewijzigd.

Het bestuur heeft
aangegeven dat het
inmiddels actief overleg
zoekt met deskundigen en
stakeholders om te
komen tot de inrichting

•

HvK: Een Raad van
Advies is in oprichting.
Met een beoogd voorzitter
is inmiddels gesproken.
Het streven is voor de

•

9

Formeer op korte termijn een kring van deskundigen, die na de
evaluatie en aanpassing van de wet kan voortgaan als Raad van
Advies.

5

Huis inmiddels een
commissie van
deskundigen ingesteld die
is begonnen met
bestudering van de eerste
zaken.
HvK: het bestuur van het
Huis heeft aangegeven te
opereren als één
organisatie en daarbij
vertrouwelijk advies en
onafhankelijk onderzoek
in een individuele casus te
waarborgen.

•

•

10

11

Bepaal de positie van de klokkenluider in onderzoeken naar
misstanden en breng deze tot uitdrukking in de beschrijving van
het onderzoeksproces in wetgeving en in het onderzoeksprotocol.

Formuleer de adviestaak van het Huis zo, dat deze past bij de
kerntaken van het Huis en zorg dat de werkprocessen en de wet
aansluiten bij die adviestaak.

6

van een maatschappelijke
raad van advies
Bij de evaluatie en de
aanpassing van de wet zal
worden bezien of een
wettelijke verankering
van deze Raad van Advies
noodzakelijk is.

zomer een constituerend
beraad te beleggen.
•

BZK: niet gewijzigd.

Het bestuur van het Huis
heeft aangegeven het
Protocol afdeling
Onderzoek op dit punt te
analyseren en zo nodig
aan te passen.

•

HvK: het Huis is op dit
moment bezig met de

•

Wordt betrokken bij de
evaluatie van de wet.

•

BZK: niet gewijzigd.

•

Het bestuur van het Huis
heeft meegedeeld dat zij
hun protocollen op dit
punt zullen aanscherpen.

•

HvK: Het Huis heeft
aangegeven dat het zijn
protocollen op dit punt
aanscherpt. De werkwijze
Advies is de afgelopen

•

aanpassing van het
onderzoeksprotocol. De
werkwijze onderzoek is de
afgelopen periode
uitvoerig besproken en
aangepast, mede op basis
van de ervaringen die het
afgelopen jaar zijn
opgedaan. Deze werkwijze
is (binnenkort) te vinden
op de (vernieuwde)
website van het Huis voor
klokkenluiders. Deze
gereviseerde werkwijze zal
leiden tot een nieuw
beschreven
Onderzoeksprotocol dat
vervolgens in de
Staatscourant zal worden
geplaatst.

periode uitvoerig
besproken en aangepast,
mede op basis van de
ervaringen die het
afgelopen jaar zijn
opgedaan. Deze
werkwijze is (binnenkort)
te vinden op de
(vernieuwde) website van
het Huis voor
klokkenluiders. Deze

gereviseerde werkwijze zal
leiden tot een nieuw
beschreven Adviesprotocol
dat vervolgens in de
Staatscourant zal worden
geplaatst.
•

7

De wet wordt op dit punt
verduidelijkt.

•

BZK: niet gewijzigd