Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

30 196

Duurzame ontwikkeling en beleid

Nr. 59

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR WONEN, WIJKEN EN INTEGRATIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 27 mei 2009
Zoals aangegeven in de brief aan Uw Kamer van 19 februari 2009,
kenmerk 30 196 nummer 48, voert de VROM-inspectie (VI) een onderzoek
uit naar het gebruik en de betrouwbaarheid van het energielabel voor
woningen. U zou geïnformeerd worden over de resultaten van het onderzoek. Mijn reactie is gericht op de belangrijkste aanbevelingen van de VI
over de betrouwbaarheid van het energielabel. Voor een uitgebreide weergave van de onderzoeksresultaten en de aanbevelingen verwijs ik u naar
het bijgevoegde onderzoeksrapport.1

Resultaten onderzoek VROM-Inspectie
Het doel van het onderzoek is tweeledig. Het onderzoek dient ten eerste
om inzicht te krijgen in het gebruik van het energielabel. Ten tweede is het
onderzoek gericht op de betrouwbaarheid van het energielabel. De focus
van het onderzoek ligt bij het energielabel voor de woningbouw. Binnenkort wordt er een vergelijkbaar onderzoek uitgevoerd door de VI naar
gebruik en betrouwbaarheid van het energielabel in de utiliteitsbouw.
De belangrijkste conclusies van het onderzoek zijn:
– In 2008 is in 19,4% van de transacties van koopwoningen een energielabel overlegd. Het energielabel is aanwezig bij de formele overdracht
van de woning bij de notaris.
– De VI signaleert verschillen in de energie-index. De inspectie heeft
120 woningen uit de energielabeldatabase voor een tweede keer laten
labelen. Uit deze herkeuring blijkt dat bij meer dan 60% van de
gevallen de energie-index afwijkt ten opzichte van de oorspronkelijke
energie-index. De afwijking bedraagt meer dan de 8% zoals vastgelegd
in de beoordelingsrichtlijn. Dit kan er in sommige gevallen toe leiden
dat er bij herkeuring een andere labelklasse wordt vastgesteld dan
oorspronkelijk.
1

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

KST131303
0809tkkst30196-59
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 30 196, nr. 59

1

Aanbevelingen onderzoek
De VI geeft aan dat een groot gedeelte van de verschillen in de energieindex wordt veroorzaakt doordat het opnameprotocol niet altijd goed
wordt gevolgd. Uitgangspunt van de beoordelingsrichtlijn 9500–01 is dat
een daadwerkelijke woningopname de basis vormt voor het energielabel
en dat de energielabeladviseur de opname op basis van waarneming
verricht. Dit betekent dat de gecertificeerde adviseur bij de woningeigenaar thuis komt en daar ter plekke gaat controleren hoe het zit met
onder meer de oppervlakte van de woning, de isolatie, de kierdichting, de
verwarmings- en koelinginstallatie, het leidingverloop en de ligging van
de woning. In de praktijk gebeurt dit te vaak op basis van tekeningen en
informatie van de woningeigenaar. De aanbeveling van de VI is om ervoor
te zorgen dat er in alle gevallen gecontroleerd wordt op basis van daadwerkelijk waarneming.
Het VI-onderzoek toont verder aan dat de kwaliteit van het energielabel
niet alleen afhankelijk is van het volgen van het opnameprotocol voor de
woning. Andere factoren, als bijvoorbeeld de aansluiting tussen de software en de beoordelingsrichtlijnen en relevante ISSO-publicaties, spelen
een belangrijke rol. Dit heeft namelijk effect op de gebruiksvriendelijkheid
van de software. De software moet voor de adviseur makkelijk te
gebruiken zijn. Tevens adviseert de VROM-inspectie om de nieuwste technieken zo spoedig mogelijk op te nemen in de ISSO-publicatie en de opleiding voor adviseurs.

Beleidsreactie
De resultaten van het VROM-inspectie onderzoek vormen een bevestiging
van het eerder uitgevoerde onderzoek van Milieucentraal en signalen
vanuit marktpartijen. In mijn brief aan uw Kamer van 19 februari 2009 heb
ik reeds aangegeven dat het niet volgen van het protocol van de woningopname reden tot zorg is. Uit het onderzoek van de VI blijkt nu ook dat dit
één van de belangrijke oorzaken is voor afwijkingen in de energie-index.
Ook zijn de gebruiksvriendelijkheid van de software en het opnemen van
nieuwe technieken genoemd als zorgpunten.
Het huidige verbetertraject is sterk gericht op het voorkomen van de afwijkingen in de energie-index door aanpassingen in de beoordelingsrichtlijn
en de ISSO-publicatie. Ook wordt de software en de beoordelingsrichtlijn
9501 voor de software geactualiseerd. Tevens is toegezegd dat nieuwe
technieken jaarlijks in de bepalingsmethodiek van het energielabel
worden opgenomen.
Het onderzoek van de VROM-inspectie onderstreept opnieuw de noodzaak
tot het verbeteren van de kwaliteit van het energielabel. Het is een zeer
uitgebreid onderzoek dat de richting van het verbetertraject bevestigt. Het
merendeel van de aanbevelingen over de betrouwbaarheid van het
energielabel is reeds in dit traject opgenomen. In samenwerking met
betrokken marktpartijen wordt er hard gewerkt om het pakket aan verbeteringen te realiseren.
Ik vertrouw erop dat door de nauwgezette manier waarop het verbetertraject door de marktpartijen wordt uitgevoerd de kwaliteit van het
energielabel rond oktober verbeterd is. In het verbetertraject zijn ook
testen ingebouwd om te onderzoeken of de verbeteringen het juiste effect
sorteren.
Eén van de aanbevelingen uit het onderzoek van de VROM-Inspectie is om
een sanctie-instrumentarium te ontwikkelen, teneinde de verplichting tot

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 30 196, nr. 59

2

het hebben van een energielabel te kunnen afdwingen. Ik geef er de voorkeur aan eerst in te zetten op het verbeteren van het energielabel en
daaraan gekoppeld het herstel van het consumentenvertrouwen om
vervolgens een beslissing te nemen over sanctionering. De mogelijkheden
om te sanctioneren worden door mijn ambtenaren momenteel verder
verkend. Dit onder meer op basis van het vergelijkend onderzoek naar
sanctionering in andere EU-lidstaten waar ik u per brief op 17 april 2009,
kenmerk 30 196, nummer 55, over berichtte.
Ik zal u voor oktober verder informeren over de afronding van de verbetertraject en de introductie van het vernieuwd energielabel op de woningmarkt.
De minister voor Wonen, Wijken en Integratie,
E. E. van der Laan

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 30 196, nr. 59

3