Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2014–2015

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2758
Vragen van de leden Segers en Voordewind (beiden ChristenUnie) aan de
Staatssecretarissen van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid en de Minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties over de aanpak van huiselijk geweld in Caribisch Nederland
(ingezonden 16 juni 2015).
Antwoord van Staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid, Welzijn en Sport),
mede namens de Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en
de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (ontvangen 30 juni
2015).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van het artikel «Betrek gezin bij oplossen huiselijk
geweld»?1 Wat vindt u van dit bericht?
Antwoord 1
Ja, ik heb kennisgenomen van dit artikel. Bij een ketenaanpak van huiselijk
geweld en kindermishandeling gaat het om voorkomen (preventie), signaleren, stoppen en beperken van de schadelijke gevolgen van de mishandeling.
Bij een integrale aanpak past dat het gezin en het omringende netwerk wordt
betrokken.
Vraag 2
Kunt u uiteenzetten wat op dit moment in Caribisch Nederland het beleid is
aangaande het tegengaan van huiselijk geweld? Klopt het dat de aanpak in de
praktijk zich vooral focust op een justitiële aanpak? Hoe komt dit?
Antwoord 2
Het rapport van Regioplan, die in opdracht van het Kabinet onderzoek hebben
gedaan welke maatregelen in Caribisch Nederland getroffen moeten worden
om te voldoen aan het op 11 mei 2011 te Istanboel tot stand gekomen
Verdrag van de Raad van Europa inzake het voorkomen en bestrijden van
geweld tegen vrouwen en huiselijk geweld2 (Verdrag van Istanboel), en die ik
uw Kamer in mijn brief van d.d. 19 mei 2014 heb toegestuurd 3 maakt

1

«Betrek gezin bij oplossen huiselijk geweld», Amigoe, 1 juni 2015
Tractatenblad, jaargang 2012, nr. 233
3
Kamerstukken II, 2013–2014, 28 345, nr. 129
2

ah-tk-20142015-2758
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

1

duidelijk dat de aanpak van huiselijk geweld niet los kan worden gezien van
de brede aanpak van sociale problematiek op de eilanden. Pas wanneer ook
op deze terreinen vooruitgang wordt geboekt, zal een investering in de
aanpak van huiselijk geweld daadwerkelijk tot een structurele verbetering van
de situatie in Caribisch Nederland kunnen leiden. Het gaat bij de aanpak van
huiselijk geweld en kindermishandeling in Caribisch Nederland dus om een
integrale aanpak, waarin naast justitiële maatregelen, ook aandacht uitgaat
naar preventie en hulpverlening. Mede naar aanleiding van het eerder
genoemde onderzoek zijn door de eilanden een aantal maatregelen genomen.
Zo is er op Saba en Sint Eustatius een maatschappelijk werker aangesteld. En
op Bonaire wordt met subsidie van het Ministerie van Veiligheid en Justitie
(VenJ) een veiligheidshuisconstructie ingericht. Daarnaast worden er in de
integrale aanpak projecten uitgevoerd die gericht zijn op armoedebestrijding,
een van de oorzaken van huiselijk geweld. Bonaire kent een integrale
wijkaanpak, met wijkteams die de wijken ingaan en via de «achter de
voordeur» methodiek zicht krijgen op de problematiek in gezinnen. Tevens
nemen alle drie de eilanden deel aan de WE CAN YOUNG campagne die zich
richt op het vergroten van de relationele en seksuele weerbaarheid van
jongeren. Verder zet het Kabinet samen met de eilanden in op het tot stand
brengen van een basisaanpak huiselijk geweld op Caribisch Nederland. In juni
2014 is er tijdens de Caribisch Nederland week met de Openbare Lichamen
gesproken over de uitkomsten van het eerder genoemde onderzoek en is er
besloten tot het instellen van een Taskforce kinderrechten en huiselijk geweld
Caribisch Nederland, die onder andere zorg draagt voor het opstellen van een
plan van aanpak kinderrechten en huiselijk geweld per eiland. Tijdens de
afgelopen Caribisch Nederland week (juni 2015) zijn deze plannen van aanpak
besproken met alle drie de eilanden en zijn afspraken gemaakt over de
implementatie van de plannen. Op Saba zal een projectleider worden
aangesteld voor de aanpak van huiselijk geweld en kinderrechten. Op Bonaire
zal men voor de speerpunten uit het actieplan kinderrechten een programma
van eisen uitwerken, waarin ook de verbinding wordt gelegd met de aanpak
van huiselijk geweld.
Vraag 3 en 4
Deelt u de mening van Chris Palm, directeur van het Centrum voor Jeugd en
Gezin (CJG) op Bonaire, dat slimme voorzorgsmaatregelen (zoals coaching en
de Eigen Kracht methodiek, bespreekbaar maken van huiselijk geweld en
meer aandacht voor interacties in het gezin i.p.v. aanpak richten op straffen
huiselijk geweldplegers) beter passen bij een structurele aanpak van huiselijk
geweld dan complex ingrijpen door het justitieel apparaat? Deelt u de mening
dat deze preventieve aanpak rondom huiselijk geweld beter vandaag dan
morgen ingezet kan worden?
Hebben de CJG’s voldoende financiële middelen om dit soort laagdrempelige
hulp aan te bieden bij huiselijk geweld?
Antwoord 3 en 4
Uit het hierboven genoemde rapport blijkt dat gebruik moet worden gemaakt
van de kleinschalige infrastructuur van de eilanden door de zorgketen en de
justitiële keten direct aan elkaar te koppelen. Verder is het noodzakelijk dat de
hulpverleningsketen wordt versterkt. Dit betekent dat er onder andere
geïnvesteerd moet worden in het professionaliseren van hulpverleners, het
geven van voorlichting en het opzetten van preventieactiviteiten. In de
plannen van aanpak voor huiselijk geweld is dit ook terug te vinden en de
eilanden zijn voornemens om zich in te zetten voor het versterken van de
preventie en hulpverlening.
Om een impuls te geven aan het verbeteren van de kinderrechten in
Caribisch Nederland is per amendement van uw Kamer op de begroting van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) een bedrag van € 3 miljoen
beschikbaar gesteld voor de jaren 2015 – 2017. Daarnaast zijn er voor de
aanpak van huiselijk geweld door het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn
en Sport (VWS) structureel middelen begroot voor de aanpak van huiselijk
geweld.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

2

Vraag 5 en 6
Bent u bereid samen met het CJG Bonaire een pilotproject vorm te geven dat
het tweedelige doel heeft om 1. huiselijk geweld bespreekbaar te maken, en
2. bij incidenten van huiselijk geweld eerst de «zachte aanpak» van bijvoorbeeld coaching of Eigen Kracht aan te wenden, alvorens tot complex
ingrijpen over te gaan? Wilt u, mocht deze pilot ontwikkeld en succesvol zijn,
dit project uitrollen over en aanbieden aan alle CJG’s van het Caribisch
gebied?
Bent u bereid in de uitvoering van de twee aangenomen moties naar
aanleiding van het Verdrag van Istanboel over samenwerking en trainingen4
dit project mee te nemen? Wilt u hierover de Kamer informeren vóór het
Algemeen overleg Actieplan kinderrechten in het Koninkrijk voorzien op
25 juni 2015?
Antwoord 5 en 6
De Ministeries van VWS, VenJ en BZK steunen het initiatief (BZK door een
financiële bijdrage) van het Openbaar Lichaam (OL) van Bonaire om nog dit
jaar een Eigen Kracht conferentie te organiseren. Mocht de conferentie een
succes blijken te zijn, dan zullen de resultaten gedeeld worden met de andere
eilanden conform de aangenomen moties inzake samenwerking en het delen
van trainingsmateriaal tijdens het debat met uw Kamer van 3 juni jongstleden
over de ratificatie van het Verdrag van Istanboel. Ik wil hierbij wel opmerken
dat de drie eilanden qua aard en omvang van de problematiek verschillen, en
dat wat op één eiland succesvol blijkt, niet per definitie hetzelfde effect zal
hebben op een ander eiland.

4

Kamerstuk 34 038, R 2039, nrs. 8 en 12

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

3