Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

30 573

Migratiebeleid

Nr. 51

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN JUSTITIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 18 november 2009
Bij brief van 30 juni 2009 (Kamerstukken II 2008/09, 30 573 en 19 637,
nr. 45) heb ik uw Kamer geïnformeerd over de uitvoering van de motie
van het lid Van de Camp (Kamerstukken II 2008/09, 30 573, nr. 27). Deze
motie strekt tot het in het ouderenbeleid handhaven van de garantstelling
door de kinderen voor de volledige periode van het verblijf van de ouder.
In het algemeen overleg met uw Kamer op 2 juli 2009 heb ik toegezegd
dat ik die motie zal betrekken bij de bredere visie op gezinsmigratie. Met
deze brief kom ik die toezegging na, waarbij ik ervoor heb gekozen het
ouderenbeleid in relatie tot het gezinsmigratiebeleid te behandelen, maar
in een aparte brief. Daarnaast heb ik tijdens het algemeen overleg met uw
Kamer over het vreemdelingen- en asielbeleid op 14 oktober 2009 toegezegd dat ik hierbij het beroep op de openbare kas door toegelaten
ouderen zal betrekken.
Het ouderenbeleid betreft de toelating als familie- of gezinslid van de
vreemdeling die vijfenzestig jaar of ouder is, in het land van herkomst
alleenstaand is en in Nederland wil verblijven bij een van zijn kinderen. In
mijn brief van 30 juni 2009 is geconstateerd dat de ouder na drie jaar
verblijf in aanmerking komt voor een vergunning voor voortgezet verblijf
en na vijf jaar voor een vergunning voor onbepaalde tijd of het Nederlanderschap. Wanneer binnen deze periode van respectievelijk drie en vijf
jaar de oudere een beroep doet op de openbare kas, wordt de verleende
verblijfsvergunning ingetrokken dan wel niet verlengd.
Voor de volledigheid merk ik op dat zowel in 2007 als in 2008 ongeveer 80
aanvragen in het kader van het ouderenbeleid zijn ingewilligd. Om aan de
zorg van uw Kamer met betrekking tot de extra druk op de Nederlandse
samenleving tegemoet te komen, zal ik in de komende periode onderzoeken hoe vaak deze categorie vreemdelingen een beroep op de openbare kas doet. Daarnaast verwacht ik niet gelet op de criteria voor toelating, dat het nieuwe migratiebeleid tot structureel meer aanvragen leidt.
Na inwerkingtreding van dit beleid zal ik deze aantallen echter nauwgezet
volgen en betrekken in de evaluatie daarvan.

KST137585
0910tkkst30573-51
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 30 573, nr. 51

1

Binnen dit juridisch kader heb ik onderzocht op welke wijze uitvoering kan
worden gegeven aan mijn toezegging, waarbij het ouderenbeleid bovendien beter zou aansluiten bij de algemene voorwaarden die voor familieen gezinsmigratie gelden. Ik wil dat doen door het stellen van een samenwoningsvereiste van de ouder bij het kind, zo lang de ouder een afhankelijke verblijfsvergunning heeft. Hiermee wordt voorkomen dat de ouder
een beroep op de woningmarkt doet. Bovendien past het samenwoningsvereiste goed binnen de systematiek van het modern migratiebeleid,
waarbij een grotere verantwoordelijkheid voor het verblijf van de vreemdeling bij de referent wordt neergelegd. In het algemeen geldt dit samenwoningsvereiste voor migranten die verblijf in Nederland wensen op
grond van een verblijfsdoel binnen de categorie «familie en gezin». Tot nu
toe gold het samenwoningsvereiste binnen het ouderenbeleid niet. Invoering van het samenwoningsvereiste in het ouderenbeleid brengt met zich
mee dat, wanneer een zorgbehoefte ontstaat, de nadruk op mantelzorg
komt te liggen.
Onder het modern migratiebeleid zal, zoals in de Blauwdruk modern
migratiebeleid is opgenomen, van de referent niet langer een garantstelling worden gevraagd. In plaats daarvan komen als handhavingsinstrumenten de bestuurlijke boete en het kostenverhaal bij uitzetting. Onder
het modern migratiebeleid krijgt de referent wettelijke informatie- en
zorgplichten. Indien de referent niet aan deze verplichtingen voldoet, kan
hem een bestuurlijke boete worden opgelegd. Indien het verblijf van de
vreemdeling is geëindigd en deze niet zelfstandig terugkeert, kunnen de
kosten voor terugkeer op de referent worden verhaald. Een en ander
wordt nader toegelicht in het voorstel tot wijziging van de Vreemdelingenwet 2000 en enkele andere wetten in verband met de versterking van
de positie van de referent in het reguliere vreemdelingenrecht en versnelling van de vreemdelingenrechtelijke procedure (Wet modern migratiebeleid), dat bij koninklijke boodschap van 9 september 2009 aan uw Kamer is
aangeboden (Kamerstukken II 2008/09, 32 052, nrs. 1–3).
Voorts is de ouder ook onder het huidige beleid verplicht een zorgverzekering af te sluiten. Daarnaast heeft de ouder in Nederland geen AOW-rechten opgebouwd. Tot slot geldt dat de afhankelijke verblijfsvergunning van
een ouder kan worden ingetrokken indien het kind een beroep op de
openbare kas doet. Dit alles zal onder het modern migratiebeleid niet
veranderen.
Hiermee meen ik mijn toezegging aan uw Kamer gestand te hebben
gedaan.
De staatssecretaris van Justitie,
N. Albayrak

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 30 573, nr. 51

2