Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1023
Vragen van de leden Kooiman (SP) en Volp (PvdA) aan de Staatssecretaris
van Veiligheid en Justitie over het van binnenuit kunnen vergrendelen van
celdeuren (ingezonden 12 november 2015).
Antwoord van Staatssecretaris Dijkhoff (Veiligheid en Justitie) (ontvangen
6 januari 2016). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2015–2016,
nr. 849.
Vraag 1, 3
Klopt het dat medewerkers van de Penitentiaire Inrichting Sittard instructies
hebben gekregen over de wijze waarop zij in een noodsituatie een van
binnenuit geblokkeerde celdeur open kunnen maken? Klopt het dat zij de
instructie hebben gekregen om gebruik te maken van een aantal gereedschappen, zoals een slijptol, om inbusbouten te verwijderen, insneden te
maken in de borgbouten, het verwijderen van deze borgbouten en het
verwijderen van de sluitkom?
Is het, gezien de benodigde deskundigheid, de tijd die het kost en de
veiligheid van het personeel, volgens u wel een goede, snelle en veilige
manier om te voorkomen dat deuren simpel van binnenuit vergrendeld
kunnen worden? Zo ja, waarom?
Antwoord 1, 3
Het klopt dat deze instructie opnieuw onder de aandacht is gebracht van
medewerkers in PI Sittard. Om veiligheidsredenen kan echter niet worden
ingegaan op de wijze waarop een (geblokkeerde) celdeur van buitenaf kan
worden geopend. De instructie die hiervoor geldt, is erop gericht om een van
binnen vergrendelde celdeur zo snel en veilig mogelijk te openen.
Vraag 2, 4, 5
Klopt het dat de celdeuren in lijn met deze instructies aangepast moeten
worden? Zo ja, wat zijn daar de redenen en de kosten van?

ah-tk-20152016-1023
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2016

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Zijn dergelijke instructies tijdelijk en dus alleen van kracht totdat uit onderzoek naar het incident te PI Zoetermeer1 is gebleken wat er precies fout is
gegaan bij het van binnenuit vergrendelen van de celdeur en het openbreken
van deze celdeur? Zo nee, waarom niet?
Worden deze instructies rijksbreed toegepast in alle justitiële inrichtingen of
zijn de instructies per inrichting anders? Welke andere instructies zijn er dan
in omloop?
Antwoord 2, 4, 5
Naar aanleiding van het dodelijke steekincident in PI Haaglanden, locatie
Zoetermeer, is een landelijke inventarisatie door de Dienst Justitiële
Inrichtingen (DJI) uitgevoerd naar de bevestiging van de celdeursloten en
over de wijze waarop wordt gehandeld in geval van een geblokkeerd
celdeurslot. Op basis van deze inventarisatie blijkt dat de celdeuren niet
aangepast hoeven te worden. Wel worden in een aantal inrichtingen de
bouten in de sluitkom vervangen ofwel de sluitkommen aangepast.
Het incident is aanleiding om binnen alle inrichtingen van DJI de instructie
voor het ontgrendelen van een geblokkeerd of defect celdeurslot nog eens
extra onder de aandacht te brengen. Dit betreft een eenduidige instructie
voor alle inrichtingen binnen DJI. Deze instructie is ook eerder meegeleverd
toen het huidige brandveiligheidsslot in gebruik is genomen.
Vraag 6, 7
Welke andere mogelijkheden zijn of worden onderzocht om van binnenuit
vergrendelde celdeuren snel en veilig open te krijgen? Indien dit niet het
geval is, waarom dan niet?
Welke mogelijkheden zijn of worden onderzocht om te voorkomen dat
gedetineerden zich kunnen insluiten? Indien dit niet het geval is, waarom dan
niet?
Antwoord 6, 7
Dat een gedetineerde zijn celdeurslot moedwillig blokkeert en zich daarmee
insluit kan nooit 100% worden voorkomen. De aanwezige voorzieningen
maken dat de mogelijkheden hiertoe beperkt zijn. Er bestaan diverse
mogelijkheden om een (moedwillig) geblokkeerd celdeurslot te openen of de
betreffende cel weer toegankelijk te maken. In een crisissituatie heeft daarbij
de meest eenvoudige en efficiënte wijze van openen de voorkeur.
Vraag 8
Zijn er meerdere incidenten geweest met van binnenuit vergrendelde deuren?
Zo ja, hoeveel en in welke justitiële inrichtingen? Hoe is daar toen mee
omgegaan?
Antwoord 8
Het komt sporadisch voor dat celdeursloten geblokkeerd worden of defect
raken. In de gevallen waarbij dit gebeurt, is het de gedetineerde zelf die de
celdeur opent, of wordt volgens de voorgeschreven procedure de celdeur van
buitenaf geopend. Deze gevallen hebben niet geleid tot incidenten.

1

http://www.volkskrant.nl/binnenland/dode-bij-steekincident-gevangenis-zoetermeer~a4146054/
http://www.nrc.nl/nieuws/2015/09/20/politie-omsingelt-gevangenis-zoetermeer-een-persoonafgevoerd/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2