Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

353
Vragen van het lid Bruins Slot (CDA) aan de Minister voor Medische Zorg
over de vrijwilligers- en bestuurdersproblematiek binnen de breedtesport
(ingezonden 5 oktober 2018).
Antwoord van Minister Bruins (Medische Zorg) (ontvangen 23 oktober 2018).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van het artikel «Alarmfase rood voor sportclubs»1 en
het artikel «Veteraan houdt club overeind»?2
Antwoord 1
Ja
Vraag 2
Deelt u de zorgen die geuit worden in de artikelen over de sterk dalende
ledenaantallen en vrijwilligers, incomplete besturen en de daarbij horende
daling van de traditionele sportverenigingen in Nederland? Wat is uw analyse
rondom deze zorgwekkende situatie binnen de breedtesport?
Antwoord 2
Er bestaan terecht enige zorgen, maar een nuancering van de geschetste
situatie is wel op zijn plaats. Uit onderzoek van sportkoepel NOC*NSF (Bron:
Lidmaatschappen en sportdeelname 2017) blijkt dat de afgelopen jaren het
aantal sporters dat via een sportclub, welke aangesloten is bij een bij
NOC*NSF aangesloten sportbond, een zeer licht dalende trend heeft en
eigenlijk nagenoeg gelijk blijft. Van «sterk dalende ledenaantallen» is dus
geen sprake. Als specifiek gekeken wordt naar verschillende sporten en
sportbonden dan zijn er sportbonden die structureel groeien en sportbonden
die structureel kleiner worden. Tegelijkertijd neemt de wekelijkse sportdeelname in Nederland significant toe. Er is eerder sprake van een verschuiving;
het marktaandeel van sporters dat via sportbonden sporten neemt af.
De Sportaanbiedersmonitor van NOC*NSF 2016 laat duidelijk een tweedeling
zien bij sportclubs en sportverenigingen. De helft van het aantal clubs in
Nederland krimpt en de andere helft groeit juist. Ook de vaak genoemde
problemen lijnen hiermee uit. Of clubs hebben te kampen met een opeensta-

1
2

ah-tk-20182019-353
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

De Telegraaf, 13 september 2018
De Telegraaf, 14 september 2018

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

peling van problemen (ledendaling, vrijwilligerstekort, weglopende sponsoren
en tekort aan bestuurders) of clubs doen het juist goed (toename van leden,
voldoende vrijwilligers, groeiende sponsor portefeuille en voldoende
bestuurders). Deze laatste categorie is ook significanter meer «open en vitaal»
dan de eerste categorie.
Het is van belang te leren van de reden waarom de ene helft van de
sportclubs het relatief goed doet en de andere helft niet. De sleutel blijkt te
liggen in een capabel en divers bestuur. Bij clubs waar bestuurders gezamenlijk een duidelijke visie hebben, waar ze vrijwillig kader begeleiden en
waarderen, openstaan voor de behoefte van de gehele achterban (inclusief de
silent majority) en willen verbinden aan de buurt, bij die clubs is de lokale
sportsituatie eerder florerend dan zorgwekkend.
Vraag 3 en 4
Op welke manier wordt de begrote negen miljoen euro voor vitale sportaanbieders verdeeld? Welk deel hiervan is begroot voor de stimulering van
vrijwilligerswerk binnen de sport en ligt er een plan van aanpak klaar voor
het vrijwilligersvraagstuk?
Ziet u een belangrijke rol voor uzelf weggelegd om de problematiek rondom
de dalende leden- en vrijwilligersaantallen, incomplete besturen en het
daaropvolgend verdwijnen van traditionele sportverenigingen in Nederland
tegen te gaan? Zo ja, kunt u aangeven op welke wijze dit mogelijk is? Zo nee,
waarom niet?
Antwoord 3 en 4
De € 10 miljoen uit het regeerakkoord voor het versterken van bonden &
verenigingen landt volledig in deelakkoord «Vitale aanbieders». Een deel
hiervan zal worden benut voor het programma «impuls versterken sportbonden» waarvoor NOC*NSF een subsidieaanvraag heeft ingediend die bij VWS
in behandeling is. Daarnaast wordt een deel van het budget besteed aan de
uitbreiding van de buurtsportcoachregeling teneinde meer buurtsportcoaches
in te kunnen zetten voor de ondersteuning van sportaanbieders. Het restant
zal ingezet worden voor maatregelen om het (vrijwillig) kader (trainers,
coaches, bestuurders) in de sport te versterken, de verenigingsondersteuning
te professionaliseren en voor impulsen om sportaanbieders te helpen zich te
ontwikkelen richting vitale/open aanbieders. NB. Vitale/open sportaanbieders
zijn aanbieders, die hun organisatorische- en financiële basis op orde hebben
en daarnaast de ambitie en mogelijkheden hebben om hun maatschappelijke
rol te verbreden met meer sport- en beweegactiviteiten.
De samenwerkende partners van het sportakkoord werken op dit moment een
gezamenlijk plan uit om de exacte maatregelen te definiëren. Hoe het budget
exact verdeeld wordt over deze maatregelen en via welke partijen dit gaat
lopen, is momenteel onderwerp van gesprek tussen de partners van het
sportakkoord. Ik zal de Kamer voor het kerstreces hierover informeren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2