Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2023–2024

27 858

Gewasbeschermingsbeleid

Nr. 641

BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, NATUUR EN
VOEDSELKWALITEIT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 16 november 2023
Hierbij informeer ik uw Kamer over de uitkomst van het beroepscomité op
16 november 2023 over het voorstel van de Europese Commissie (EC) om
de goedkeuring van glyfosaat met 10 jaar te verlengen. Dit beroepscomité
volgde op de uitkomst van de stemming van 13 oktober 2023 waarbij
geen gekwalificeerde meerderheid voor of tegen dit voorstel werd bereikt
(Kamerstuk 27 858, nr. 635).
Omdat het voorstel van de EC tijdens het beroepscomité opnieuw en
ongewijzigd aan de lidstaten is voorgelegd, heeft de Nederlandse
delegatie zich, in lijn met mijn brief naar uw Kamer van 10 oktober 2023
(Kamerstuk 27 858, nr. 636), ook hier onthouden van stemming. Bijgevoegd is tevens de stemverklaring die is overgebracht bij de stemming.
Uw Kamer is eerder geïnformeerd (Kamerstuk 21 501-32, nr. 1250) dat de
stem van individuele lidstaten, conform comitologie-procedure1,
vertrouwelijk is en het aan de lidstaten zelf is om transparant te zijn over
hun eigen inzet en stemgedrag tijdens vergaderingen.
De uitkomst van de stemming is:
• Dat 17 lidstaten hebben ingestemd met het voorstel van de EC. Dit
komt overeen met 42% van de Europese bevolking.
• Dat 3 lidstaten tegen het voorstel van de EC hebben gestemd. Dit komt
• overeen met 3% van de Europese bevolking.
• Dat 7 lidstaten hebben zich onthouden van stemming. Dit komt
overeen met 55% van de Europese bevolking.

1

kst-27858-641
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Overeenkomstig artikel 9, lid 2, en artikel 12, lid 2, van het reglement van orde van het comité
van beroep wordt in het beknopt verslag geen melding gemaakt van de individuele standpunten van de leden. Tijdens de besprekingen van het comité van beroep en zijn de beraadslagingen van het comité van beroep vertrouwelijk. Zie artikel 10, lid 2, en artikel 13, lid 2, van het
standaardreglement van orde voor comités (PB C 206 van 12.7.2011, blz. 11).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 27 858, nr. 641

1

Om een gekwalificeerde meerderheid te bereiken zijn minimaal
15 lidstaten nodig die minimaal 65% van de Europese bevolking vertegenwoordigen. Dit betekent dat wederom geen gekwalificeerde meerderheid
vóór of tegen het voorstel is bereikt. Conform comitologie-procedures is
de EC nu gemachtigd om een eigenstandige beslissing te nemen op het
voorstel. Inmiddels heeft de EC aangekondigd2om een positieve
beslissing te zullen nemen op het voorstel om de goedkeuring van
glyfosaat voor 10 jaar te verlengen. Omdat de goedkeuring van glyfosaat
op 15 december verloopt, zal deze beslissing uiterlijk 14 december worden
genomen.
Nu de EC heeft aangekondigd het voorstel door te zetten wil ik snel in
kaart brengen hoe het gebruik van glyfosaat in Nederland verder
gereduceerd kan worden. Ik ben inmiddels met de WUR in overleg om
voor de zomer 2024 een analyse op te leveren voor welke teelten het
gebruik van glyfosaat noodzakelijk is in het kader van de voedselproductie
en waarvoor geen alternatieven zijn, en waar het gebruik van glyfosaat
kan worden gereduceerd.
Daarnaast zet ik zelf een aantal acties in gang die er toe leiden dat er snel
meer duidelijkheid komt over de gevolgen voor glyfosaat en Parkinson en
antwoord geven op vragen die er leven:
1. Ik ben inmiddels samen met de Minister van Volksgezondheid, Welzijn
en Sport in overleg met het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en
Milieu RIVM) om een specifiek wetenschappelijk onderzoek te starten
naar de mogelijke relatie tussen glyfosaat en het ontstaan van
Parkinson. Dit onderzoek levert over 3–5 jaar gegevens op, waarmee
een causaal verband tussen stof en ziekte aangetoond, dan wel
uitgesloten kan worden. Ik zal het RIVM verzoeken om EFSA en het
Ctgb bij de onderzoeksopzet te betrekken, zodat deze past bij de in
Europa gebruikte wetenschappelijke standaarden en methoden,
waardoor de uitkomsten van dit onderzoek direct bruikbaar zijn.
2. Als dit (of ander) wetenschappelijk onderzoek op enig moment (dus
ook gedurende het onderzoek) uitwijst dat glyfosaat niet meer veilig is
en er directe risico’s zijn, dan zullen lidstaten en EC directe actie te
ondernemen en beschermende maatregelen te nemen (dit is vastgelegd in artikel 69–71 van Vo 1107/2009). In Nederland zullen middelen
op basis van glyfosaat dan per direct worden ingetrokken door het
Ctgb, zonder respijt- en opgebruiktermijn.
3. Ik heb – conform het coalitieakkoord (Bijlage bij Kamerstuk 35 788,
nr. 77) – reeds een opdracht aan het RIVM verstrekt voor het uitvoeren
van een meerjarig onderzoek naar gezondheidseffecten van gewasbeschermingsmiddelen in de breedte op omwonenden en agrarische
ondernemers en naar neurologische aandoeningen in het bijzonder.
Het project betreft een breed consortiumonderzoek met verschillende
nationale en internationale partijen. Deze studie loopt van 2023 t/m
2030. Het RIVM zal de EC steeds op de hoogte houden van de
bevindingen.
4. Ik ondersteun EFSA bij het ontwikkelen van nieuwe testprotocollen om
specifieke neurodegeneratieve effecten van gewasbeschermingsmiddelen in kaart te brengen en te kunnen beoordelen.
De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
P. Adema

2

https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/statement_23_5792

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 27 858, nr. 641

2