Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

22 112

Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven
van de lidstaten van de Europese Unie

Nr. 851

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 24 april 2009
Overeenkomstig de bestaande afspraken heb ik de eer u hierbij drie fiches
aan te bieden die werden opgesteld door de werkgroep Beoordeling
Nieuwe Commissievoorstellen (BNC):
1. Verordening inzake langetermijnplan noordelijk heekbestand; (Kamerstuk 22 112, nr. 850)
2. Mededeling inzake inzet van ict voor overgang naar een energieefficiënte, koolstofarme economie;
3. Mededeling inzake strategie voor een sterkere ICT markt in Europa.
(Kamerstuk 22 112, nr. 852)
De staatssecretaris van Buitenlandse Zaken,
F. C. G. M. Timmermans

KST130641
0809tkkst22112-851
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 851

1

Fiche: Mededeling inzake inzet van ICT voor overgang naar een
energie-efficiente, koolstofarme economie
1. Algemene gegevens

Voorstel: Mededeling inzake de inzet van informatie- en communicatietechnologieën (ICT) voor het vergemakkelijken van de overgang naar een
energie-efficiënte, koolstofarme economie
Datum Commissiedocument: 12 maart 2009
Nr. Commissiedocument: COM(2009) 111 definitief
Pre-lex: http://ec.europa.eu/prelex/detail_dossier_real.cfm?CL=nl&DosId=
198049

Nr. impact assessment Commissie en Opinie Impact-assessment Board:
Niet opgesteld
Behandelingstraject Raad: VTE-raad (Telecom deel), raadswerkgroep
Telecom.
Eerstverantwoordelijk ministerie: Economische Zaken
2. Essentie voorstel
Europa heeft zich in het kader van het Europese energiebeleid ambitieuze
doelen gesteld voor 2020, namelijk 20% te besparen op het primaire
energieverbruik, broeikasgasemissies met 20% terug te dringen en het
aandeel van hernieuwbare energie tot 20% op te voeren. Om die doelstellingen te halen, is het van groot belang dat de energie-efficiëntie van
producten en gebouwen wordt verbeterd. Ondanks de huidige inspanningen zullen de benodigde energiebesparingen zonder aanvullende
maatregelen niet snel genoeg worden gerealiseerd. Volgens recente
rapporten zouden de huidige maatregelen in 2020 een energiebesparing
van ongeveer 13% opleveren, als zij volledig zouden worden uitgevoerd.1
Het energieverbruik van ICT-producten en diensten beloopt circa 7,8% van
het elektriciteitsverbruik in de EU en dit zou door intensiever gebruik van
ICT kunnen oplopen tot 10,5% in 2020.2
Aanvullende specifieke acties zijn mogelijk en noodzakelijk om de
gestelde doelen te behalen. Onderhavige mededeling heeft ten doel om
met behulp van informatie en communicatietechnologie (ICT) op grotere
schaal in de hele economie energie te besparen. In de mededeling worden
oplossingsrichtingen uiteengezet. Enerzijds zijn deze gericht op het reduceren van het energieverbruik van de ICT-sector, anderzijds op de inzet
van ICT in alle sectoren van de economie. De ICT-sector kan bijvoorbeeld
bijdragen aan energiebesparing in de vastgoed- en bouwsector, door het
gebruik van slimme meettechnologie en lichtbeheerssystemen en in de
vervoerssector door het gebruik van intelligente vervoerssystemen. Daarnaast kan het gedrag van consumenten en bedrijven worden beïnvloed
door het gebruik van slimme meters bij het verbruik van energie.

1

Zie pagina 12 van het Commissievoorstel,
zie tevens COM(2008)772.
2
Zie pagina 5 van het Commissievoorstel.

Tenslotte kan ICT gebruikt worden om een kwantitatieve basis te leggen
voor de ontwikkeling, uitvoering en beoordeling van energie-efficiënte
strategieën, door het meten en berekenen van het effect van deze strategieën op het energieverbruik. De voorgestelde visie beoogt impulsen te
geven aan de bestaande regelgevende en niet-regelgevende maatregelen
op het gebied van energie-efficiëntie en daarmee een belangrijke bijdrage
te leveren aan de doelstellingen voor 2020.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 851

2

De mededeling vormt de achtergrond voor een aanbeveling die de
Commissie in de tweede helft van 2009 zal goedkeuren.
3. Kondigt de Commissie acties, maatregelen of concrete wet- en
regelgeving aan voor de toekomst? Zo ja, hoe luidt dan het
voorlopige Nederlandse oordeel over bevoegdheidsvaststelling,
subsidiariteit en proportionaliteit en hoe schat Nederland de
financiële gevolgen in?
De mededeling heeft met name een agenderende functie door de potentie
te benadrukken van ICT bij het behalen van de 20/20/20 doelstellingen. Er
wordt geen nieuwe wetgeving aangekondigd en de Commissie komt niet
met concrete maatregelen. Er worden geen nieuwe (financiële) instrumenten aangekondigd. De bestaande (financiële) instrumenten kunnen
worden ingezet voor energiebesparing m.b.v. ICT, bijv. KP 7 (zevende
Kader programma).
Wel kondigt de Commissie aan met een aanbeveling te willen komen. Het
is op dit moment nog onvoldoende duidelijk wat er precies in deze aanbeveling zal staan. Naar het oordeel van Nederland zou de aanbeveling zich
moeten richten op het uitwisselen van best practices, kennisdeling over
ICT en energiebesparing en kennisontwikkeling over business modellen
voor slimme toepassingen. Bij vervolgvoorstellen wenst Nederland
aandacht voor het voorkomen van onnodige regeldruk voor bedrijven,
aandacht voor een goede rechtsbasis en voor het subsidiariteitprincipe.
Verder is het voor Nederland van belang dat de Commissie bij vervolgvoorstellen een degelijk impact assessment bijvoegt, inclusief een
volwaardige kosten-batenanalyse.
4. Nederlandse positie over de mededeling
De in de Mededeling genoemde rol van ICT is een ondersteuning van het
Nederlandse beleid. De inzet van ICT t.b.v. energiebesparing is reeds
onderdeel van lopend beleid, zoals bijvoorbeeld slimme elektriciteitsnetten. Hiernaast is er het generieke programma Duurzaam Inkopen dat
voor alle productcategorieën inkoopcriteria vaststelt, waaronder ICT hardware, sofware en datacenters.
Nederland ondersteunt de opvattingen van de Commissie t.a.v. het
gebruik van ICT voor monitoring van energieverbruik als basis voor het
beoordelen en evalueren van de effectiviteit van beleidsmaatregelen op
het terrein van energiebesparing. Een sterkere nadruk kan worden gelegd
op het gebruik van monitoring voor evaluatie en aanpassing van Europese instrumenten zoals Energy Star.
De Mededeling kent een sterk aanbodgerichte benadering. Essentieel bij
het daadwerkelijk realiseren van het potentieel voor energiebesparing is
het consumentengedrag. Dit element blijft onderbelicht. Dit wordt
verklaard door het feit dat het stimuleren van energiebewust gedrag
onder de verantwoordelijkheid van de lidstaten valt. ICT kan wel behulpzaam zijn bij het realiseren van gedragsveranderingen, bijvoorbeeld door
intelligente meetapparatuur die bij consumenten bewustwording over
energiegebruik stimuleert.
Er is geen uitgebreid impact assessment gemaakt. Wel worden cijfers
m.b.t. besparingspotentieel genoemd. Hierbij wordt verwezen naar de
brondocumenten

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 851

3