Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

31 066

Belastingdienst

35 927

Wijziging van enkele belastingwetten en enige
andere wetten (Belastingplan 2022)

Nr. 983

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 28 februari 2022
In mijn brief van 1 februari en in het Kamerdebat van 2 februari over box 3
heb ik toelichting gegeven over de wijze waarop het kabinet besluitvorming voorbereidt naar aanleiding van het arrest van de Hoge Raad van
24 december 2021 (Handelingen II 2021/22, nr. 45, item 13). Het kabinet
heeft besloten om te koersen op uiteindelijke besluitvorming over de
gevolgen van het arrest van de Hoge Raad in het voorjaar. Zoals in mijn
brief van 1 februari aangegeven heeft deze latere besluitvorming
gevolgen voor deadlines in de uitvoering. De lopende processen bij de
Belastingdienst, zoals de aangiftecampagne 2021 en voorlopige aanslagen
2022, gaan ondertussen door. Daarmee ontstaan er dilemma’s over hoe er
in deze lopende processen wordt omgegaan met het arrest van de Hoge
Raad. In de te maken keuzes zal het kabinet het belang van de belastingplichtige vooropstellen en zo veel mogelijk inzetten op heldere communicatie en ondersteuning. Met deze brief informeer ik uw Kamer over de
gevolgen voor de aangiftecampagne 2021 en de voorlopige aanslagen
2022, en hoe de Belastingdienst hiermee omgaat.
Aangiftecampagne 2021
Op 1 maart gaat de aangiftecampagne 2021 van start. In het huidige
aangifteprogramma 2021 zijn de gevolgen van het arrest van de Hoge
Raad van 24 december 2021 niet verwerkt, omdat hierover nog geen
politieke besluitvorming heeft plaatsgevonden en daardoor nog geen
aanpassingen in de ICT-systemen konden worden doorgevoerd. Hierdoor
zien belastingplichtigen met box 3 inkomen in het aangifteprogramma
een inkomen en een berekend belastingbedrag dat mogelijk niet juist is.
Aanpassing van het aangifteprogramma 2021 is pas mogelijk nadat een
keuze is gemaakt ten aanzien van de gevolgen van het arrest van de Hoge
Raad.

kst-31066-983
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 31 066, nr. 983

1

Ondanks dat er nog geen duidelijkheid is over de heffing in box 3, worden
alle burgers gevraagd wel op de gebruikelijke manier hun aangifte over
belastingjaar 2021 te doen. Bij het vaststellen van de definitieve aanslag
wordt rekening gehouden met het arrest van de Hoge Raad. De Belastingdienst houdt de aangiftes met box 3 apart tot de automatisering is
aangepast aan de gevolgen van het arrest en een juiste aanslag kan
worden opgelegd. Voor mensen met inkomen uit box 3 vermogen worden
de definitieve aanslagen daarom waarschijnlijk later dan de gebruikelijke
datum van 1 juli opgelegd. Het te betalen bedrag inkomstenbelasting
box 3 zal gelijk of lager zijn dan het bedrag dat nu in de aangiften is
berekend. Hierover worden burgers geïnformeerd, via brieven, de website
van de Belastingdienst en in de online aangifte 2021.
Bij een aantal belastingplichtigen waarbij door toepassing van het arrest
het box 3 inkomen lager zal worden vastgesteld dan in de aangifte is
berekend, kan het doen van aangifte met het nog niet aangepaste
aangifteprogramma wel consequenties hebben. Dit geldt voor belastingplichtigen met een fiscale partner die achteraf bezien in de aangifte geen
optimale verdeling van het gezamenlijke inkomen en box 3 vermogen
hebben gekozen. Dit geldt ook voor belastingplichtigen die door
toepassing van het arrest een lager niet-aftrekbaar drempelbedrag voor
zorgkosten en giften hebben waardoor zij achteraf bezien wel voor aftrek
hiervan in aanmerking komen, maar dit niet hebben vermeld in de
aangifte. De Belastingdienst onderzoekt hoe de gevolgen voor deze groep
zo veel als mogelijk gemitigeerd kunnen worden.
Er is overwogen om de aangiftetermijn te verlengen tot een aangepast
aangifteprogramma beschikbaar is, maar dit zal de zorgvuldig geplande
aangiftecampagne verstoren en tot verstoring van de productieplanning
van de Belastingdienst leiden vanwege de te verwachten latere indiening
van aangiften. Van de ca. 12,5 miljoen mensen die over het belastingjaar
2021 aangifte inkomstenbelasting zullen doen, hebben ongeveer 2 miljoen
belastingplichtigen inkomen uit box 3. Het is daarom in het belang van
alle belastingplichtigen, ook zonder inkomen uit box 3, dat zij zoveel
mogelijk tijdig voor 1 mei aangifte kunnen doen, zodat aanslagen tijdig en
in de actualiteit kunnen worden vastgesteld. Dit geldt temeer wanneer er
een recht bestaat op inkomensafhankelijke regelingen. Het vaststellen van
de aanslagen en het daarbij vastgestelde verzamelinkomen heeft
gevolgen voor inkomensafhankelijke regelingen, zoals bijvoorbeeld
toeslagen. Daarom zal de voorbereide campagne doorgaan, zodat burgers
op de reguliere wijze aangifte kunnen doen. Burgers kunnen desgewenst
uitstel tot het doen van aangifte aanvragen. Deze mogelijkheid is er voor
alle burgers en hiervoor gelden de normale regels. Bij indiening van de
aangifte na 1 mei wordt echter wel belastingrente in rekening gebracht als
er sprake is van een te betalen aanslag inkomstenbelasting. Met fiscale
dienstverleners vindt afstemming plaats over het tijdstip waarop binnen
de reguliere uitstelregeling voor adviseurs (Beconregeling) gestart kan
worden met het indienen van aangiften waarin box 3 aspecten een rol
spelen.
Voorlopige aanslagen 2022
Ook in de voorlopige aanslag 2022 (VA 2022) is nog geen rekening
gehouden met de eventuele gevolgen van de uitspraak van de Hoge Raad.
Hierdoor kan de te betalen voorlopige aanslag 2022 voor burgers met een
box 3 inkomen te hoog zijn. Voor burgers met een terug te ontvangen
bedrag kan de teruggaaf hierdoor te laag zijn vastgesteld. De Belastingdienst heeft de voorlopige aanslagen 2022 opgelegd omdat het belangrijk
is dat burgers hun voorlopige teruggaaf ontvangen en dat men een te
betalen aanslag desgewenst verspreid over het jaar kan betalen. Alle

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 31 066, nr. 983

2

belastingplichtigen kunnen de voorlopige aanslag gewoon betalen. De
voorlopige aanslagen 2022 van burgers met inkomen uit box 3 zullen later
bij definitieve aanslag worden hersteld en de burger hoeft hier geen actie
voor te ondernemen. Door de voorlopige aanslag te betalen worden
burgers niet benadeeld en zal het te betalen bedrag bij de aanslag
inkomstenbelasting 2022 minder hoog zijn of tot een teruggaaf leiden,
aangezien al een deel hiervan bij voorlopige aanslag 2022 is betaald.
Omdat het arrest van de HR echter nog niet verwerkt is in de voorlopige
aanslag en dit vragen kan oproepen bij burgers met een inkomen uit
box 3 wil de Belastingdienst een invorderingspauze bieden voor de
burgers die de voorlopige aanslag 2022 (deels) niet betalen.
De invorderingspauze betekent dat er geen (dwang)invorderingsmaatregelen zoals betalingsherinneringen en aanmaningen worden genomen als
de VA 2022 (deels) niet wordt betaald. Tijdens de invorderingspauze wordt
bekeken in welke voorlopige aanslagen sprake is van box 3 inkomen. Bij
belastingschuldigen die geen inkomen uit box 3 hebben, wordt de
invorderingspauze beëindigd; zij ontvangen één brief over de te betalen
termijnen. Voor belastingschuldigen mét inkomen uit box 3 blijft de
invorderingspauze gelden. Zij ontvangen een brief met informatie over
deze invorderingspauze en hoe wordt omgegaan met de invorderingsrente. Dit betekent dat niet betaalde termijnen op de VA 2022 niet worden
ingevorderd totdat een definitieve aanslag 2022 (of in bepaalde gevallen
een automatische voorlopige aanslag naar aanleiding van de ingediende
aangifte 2022) wordt opgelegd waarin de gevolgen van het arrest zijn
verwerkt.
De Staatssecretaris van Financiën,
M.L.A. van Rij

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 31 066, nr. 983

3