Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2022–2023

32 637

Bedrijfslevenbeleid

Nr. 514

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN
KLIMAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 9 november 2022
Het kabinet heeft op 14 oktober uw Kamer geïnformeerd over de regeling
Tegemoetkoming Energiekosten (TEK) voor energie intensieve
mkb-bedrijven (Kamerstuk 32 637, nr. 507). In deze brief is uiteengezet wat
het huidige economisch beeld is, welke koopkrachtmaatregelen het
kabinet reeds heeft genomen en welke regelingen er naast de TEK nog
meer bestaan om ondernemers te ondersteunen in een periode van
gestegen energieprijzen, waaronder de BMKB-Groen. In dat kader en naar
aanleiding van het commissiedebat bedrijfsleven van 19 oktober jl.
(Kamerstuk 32 637, nr. 507) informeer ik uw Kamer over de steunmaatregelen die andere EU-lidstaten hebben genomen om bedrijven te ondersteunen in een periode van gestegen energiekosten. Daarnaast informeer
ik uw Kamer ten slotte over de uitvoering van nader gewijzigde motie van
de leden Omtzigt en Dassen.1
Vooraleer ik u een overzicht geef van de maatregelen in een aantal ons
omringende landen, hecht ik er aan u enige context te geven over het
EU-staatssteunkader.
In het kader van de oorlog in Oekraïne en de daarmee aanzienlijk
gestegen elektriciteits- en gasprijzen heeft de Europese Commissie (de
Commissie) op 23 maart jl. een tijdelijke kader voor staatssteunmaatregelen ter ondersteuning van de economie geïntroduceerd (het Temporary
Crisis Framework, TCF)2. Op 20 juli jl. en op 28 okt. jl. heeft de Commissie
een herziening van het tijdelijk crisissteunkader vastgesteld. Steunmaatregelen onder het tijdelijk crisis staatssteunkader worden door de
1

Kamerstuk 36 200, nr. 129. Verzoek om een afbakening te maken van sectoren die van belang
zijn voor voedselzekerheid, energiezekerheid en strategische autonomie, en een aantal
uitgewerkte beleidsopties op tafel te leggen om ervoor te zorgen dat cruciale sectoren niet
permanent uit Europa verdwijnen.
2
https://competition-policy.ec.europa.eu/system/files/2022-10/
C_2022_7945_1_EN_ACT_part1_v5.pdf.

kst-32637-514
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 514

1

Commissie getoetst aan de voorwaarden in het TCF. Het kabinet
benadrukt bij de Commissie dat de staatssteunregels verstoring van het
gelijke speelveld zoveel mogelijk moeten voorkomen en dat staatssteun
voor de gestegen energieprijzen daarom gericht en tijdelijk moet zijn,
waarbij prikkels tot verduurzaming bovendien zo min mogelijk worden
verstoord.
Sinds 28 oktober jl. kunnen lidstaten tot maximaal 2 mln. euro steun
verlenen aan bedrijven die door de huidige crisis worden geraakt. Voor
bedrijven in de landbouw en visserij geldt een maximaal steunbedrag van
respectievelijk € 250.000 en € 300.000. Daarnaast kan onder het steunkader liquiditeitssteun in de vorm van staatsgaranties en gesubsidieerde
leningen worden verleend, waarbij de hoogte van de steun afhankelijk is
van omzet, energiekosten en specifieke liquiditeitsbehoeften. Hiermee
kunnen lidstaten onder meer energiebedrijven ondersteunen die door de
acute prijsstijgingen in liquiditeitsproblemen komen (margin calls). Ook
biedt het kader ruimte voor compensatie van hoge energieprijzen (gas en
elektriciteit), voor maximaal 50% van de totale energiekosten met een
maximum van 4 mln euro per onderneming. Ook mag steun voor
maximaal 40% met een maximum van 100 mln euro per onderneming
worden verleend, waarbij ook geldt dat de steun niet hoger mag zijn dan
70% van de operationele kasstroom van 2021 van de onderneming. In
geval van energie-intensieve bedrijven waarbij er sprake is van verliezen
geldt maximaal 65% van de kosten met een maximum van 50 mln en
maximaal 80% van de kosten met een maximum van 150 mln voor
specifieke sectoren (waaronder metaal, glas, papier- en pulp, kunstmest,
waterstof, basismaterialen). Ook hierbij geldt dat de steun niet hoger mag
zijn dan 70% van de operationele kasstroom in 2021 van een onderneming. Onder het TCF kunnen ook maatregelen genomen worden om de
uitrol van hernieuwbare energie te versnellen en maatregelen ter
bevordering van het koolstofvrij maken van industriële processen. Ook is
het mogelijk om steun te verlenen voor additionele reductie van elektriciteitsconsumptie om de reductiedoelen zoals opgenomen in
EU-regelgeving te behalen. Tot slot heeft de Commissie de voorwaarden
verduidelijkt voor herkapitalisatie van bedrijven die cruciaal zijn voor de
energiemarkt of andere markten die van systemisch belang zijn voor de
economie. Het tijdelijk crisiskader geldt tot 31 december 2023.
Goedgekeurde maatregelen worden gepresenteerd op de website van
DG-Competition.3 Per half september heeft de Commissie 113 nationale
steunmaatregelen goedgekeurd onder het TCF, ter waarde van zo’n
425 mld. euro. Hierbij dient opgemerkt te worden dat dit maximale
budgetten zijn die niet met zekerheid worden uitgegeven. Tijdens de
coronacrisis vormde het bedrag aan goedgekeurde maatregelen een
veelvoud van het bedrag aan daadwerkelijk uitgegeven middelen. Het is
verder van belang om op te merken dat dit overzicht uitsluitend maatregelen van lidstaten betreffen die kwalificeren als staatssteun. Algemene
maatregelen, zoals generieke belastingverlichting, kwalificeren niet als
staatssteun en zijn dus niet in dit overzicht opgenomen. Vanwege de
continue beweging op dit vlak, verwijs ik u voor de meest recente
informatie dan ook naar eerdergenoemde website van de Commissie.
Het onderstaande overzicht van Duitsland, Frankrijk, België, Denemarken
en Oostenrijk geeft een globale weergave van het soort maatregelen dat
getroffen wordt, zowel binnen als buiten het TCF. Hierbij moet bedacht
worden dat dit een momentopname betreft en dat vanwege de grote
diversiteit aan maatregelen en verschillen – tussen bedrijven, tussen de
verschillende economische en fiscale structuur van de lidstaten, en
3

https://competition-policy.ec.europa.eu/state-aid/ukraine_en.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 514

2

verschillende impact van de hoge energieprijzen – nationale pakketten en
maatregelen lastig vergelijkbaar zijn. Daarnaast moeten alle maatregelen
gezien worden in hun specifieke nationale politiek-bestuurlijke context.4
Daarnaast houdt denktank Bruegel een overzicht bij van nationale
begrotingsmaatregelen gericht op de energiecrisis.5
Duitsland
Sinds de oorlog in Oekraïne heeft Duitsland vier steunpakketten aangekondigd voor bedrijven en consumenten. Pakket 1 en 2 (Q1 2022) van
ca. 30 mld. euro zijn gericht op belastingmaatregelen en directe compensatie voor consumenten en industrie en zijn reeds formeel besloten en
geïmplementeerd/afgesloten. Begin september volgde pakket 3 van
65 mld. euro gericht op doelgroep-specifieke compensatiemaatregelen,
m.n. voor consumenten. De maatregelen zijn gedeeltelijk geïmplementeerd. Momenteel in het centrum van de discussie staat pakket 4
(september 2022), het meest omvangrijke pakket met 200 mld. euro in
vorm van kredieten in het Wirtschafts- und Stabilitätsfonds (afgekort
WSF). De middelen zijn door Bondsdag goedgekeurd6 en een speciaal
aangestelde Gas-Kommission heeft deze week in haar eindrapport
geadviseerd over de uitwerking van deze maatregelen7. Besluit door
Bondsdag volgt naar verwachting half november. Parallel aan deze vier
pakketten heeft de regering systeemrelevante energiebedrijven (deels)
overgenomen, ook gepaard met omvangrijke steun (e.g. Uniper, SEFE,
Rosneft Deutschland).
Tot eind 2022 kunnen bedrijven die aantoonbaar door de oorlog geraakt
zijn nog aanspraak maken op een aantal maatregelen. Allereerst staan
leningen tegen gunstige condities via het KfW-leningsprogramma
UBR20228 ter beschikking, in totaal 100 mln. euro beschikbaar. Daarnaast
bestaan garantie-programma’s van ca. 1,25–20 mln. euro per aanvraag9.
Verschillende maatregelen richten zich specifiek op energie-intensieve
bedrijven. Het «margining-instrument» dekt voor bedrijven de waarborgsommen (zogenaamde margins) die verplicht zijn bij de handel in
energie10. De aanvragen worden tot eind 2022 in behandeling genomen
en uitbetaling loopt tot mid. 2023. Het «Energiekostendampfungsprogramm» voorziet in een compensatie van de gestegen energiekosten
tussen 30–70%, afhankelijk van het bedrijf, en tegen specifieke
voorwaarden (o.a. t.a.v. energie-efficiëntie)11. Ook dit programma stopt
eind 2022 en gaat over in de hierna beschreven strom- und gaspreisbremse. Verder richt het «Spitzenausgleich» programma zich op de
productie-industrie middels compensatie voor hoge energiebelastingen in
piekmomenten, ook afhankelijk per bedrijf van een specifieke berekening

4

Vanuit enkele energie-intensieve industriesectoren wordt de Indirecte Kostencompensatie ETS
vaak opgebracht als gedeeltelijke remedie tegen hoge energieprijzen. Echter, omdat deze
staatssteunregeling geen direct verband houdt met de hoge energieprijzen die de oorlog in
Oekraïne heeft veroorzaakt maar op hogere stroomprijzen als gevolg van het ETS-systeem,
wordt een dergelijke regeling in dit overzicht buiten beschouwing gelaten.
5
National fiscal policy responses to the energy crisis (bruegel.org).
6
Kritiek bestaat op DUI Bondsregering over deze vorm van «schaduwfinanciering» buiten de
begroting om.
7
Adviesrapport van commissie van 01.11, «Sicher durch den Winter», zie samenvatting BMWK –
Kommission für Gas und Wärme legt Abschlussbericht vor.
8
KfW-Sonderprogramm UBR 2022 | KfW.
9
Programma’s: garanties tot 1,25 mln. euro bij BürgschaftsBank Berlin en 1,25–20 mln. euro via
IBB.
10
Zie ook Bundesfinanzministerium – Weiteres Absicherungsinstrument (Margining) aus dem
Schutzschild der Bundesregierung für von Kriegsfolgen betroffene Unternehmen startet.
11
Zie ook BAFA.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 514

3

en voorwaarden, o.a. t.a.v. energie-intensiteit en efficiëntie12. Het
programma is recentelijk met een jaar verlengd t/m 202313, waardoor
verdere ca. 9000 bedrijven met 1,7 mld. euro ondersteund worden.
Voor begin 2023 voorziet regering een overgang van deze beschreven
instrumenten in twee centrale vehicles voor zowel consumenten als
bedrijven en de industrie: een «gasprijsrem» en «stroomprijsrem», met
als basisprincipe een lagere, vaste prijs voor een basiscontingent gebruik
van gas en elektriciteit. Gezien het formele besluit voor deze maatregelen
pas half november genomen zal worden berust de navolgende informatie
op het huidige concept van de regering (gebaseerd op advies van de
Gascommissie).
De stroomprijs-rem geldt naar verwachting vanaf januari 2023 tot april
202414. Hierbij gaat het voor specifiek industriële verbruikers om 70% van
het gebruik tegen maximale prijs van 13 cent per kWh voor aftrek
belastingen/heffingen. Voor gebruik boven basiscontingent geldt de
marktprijs. De rem functioneert als een maandelijkse toelage op de
elektriciteitsrekening en staat vast – dit betekent dat bij verbruik onder het
basiscontingent de uitbetaling gelijk blijft. De kosten worden geraamd op
30–36 mld. euro voor bedrijven. Uit het 200-mld. pakket is hiervoor reeds
30 mld. euro gereserveerd, daarnaast plant regering de invoering van
(technologie-specifieke) overwinstbelasting op bijv. bruinkool-, kern- en
hernieuwbare elektriciteitsproductie met terugwerkende kracht vanaf
september jl.
De gasprijs-rem geldt voor kleinere bedrijven (tot 1500 MW p.j.) (en
particuliere huishoudens) naar verwachting vanaf februari 2023 tot april
202415. Voor aardgas geldt voor 80% van het gebruik een maximale prijs
van 12 cent per kWh en voor stadsverwarming 9,5 cent per kWh. Voor
industriële spelers (vanaf 1500 MW p.j.) gaat de gasprijsrem naar
verwachting in per januari 2023 tot april 2024 en geldt voor 70% van het
gebruik een maximale prijs van 7 cent per kWh. Deze laatste groep omvat
naar verwachting 25.000 bedrijven en 1900 ziekenhuizen. Net als bij de
stroomprijsrem werkt de uitbetaling via een maandelijkse toelage en
wordt voor gebruik boven basiscontingent de marktprijs betaald. De
benodigde middelen komen net als bij stroom uit het WSF en uit middels
te implementeren overwinstbelasting.
Gezien de gasprijsrem voor kleinere bedrijven (en consumenten) naar
verwachting pas vanaf februari grijpt, heeft de regering op 2 november
besloten om voor december 2022 eenmalig de aardgasrekening van
eindgebruikers over te nemen («Soforthilfe»). Verwachting kosten
momenteel 9 mld. euro, formeel besluit Bondsdag en Bondsraad is
gepland voor begin november. Daarnaast heeft de regering voor
«bijzonder moeilijke gevallen» nogmaals 12 mld. euro gereserveerd
binnen het WSF, waarvan 8 mld. euro specifiek voor zorginstellingen en
ziekenhuizen. Over specifieke steun voor bijzonder geraakte bedrijven zijn
de regering en de deelstaten nog in overleg, besluit wordt begin
december verwacht.

12

Zie ook Bundesfinanzministerium – Gesetz zur Änderung des Energiesteuer- und des
Stromsteuergesetzes zur Verlängerung des sogenannten Spitzenausgleichs.
13
Zie ook Deutscher Bundestag – Verlängerung von Spitzenausgleich bei Strom- und
Energiesteuer.
14
Onder voorbehoud verlenging EU-TCF en goedkeuring ikv EU-staatssteunwetgeving.
Energie-branche kritisch over uitvoerbaarheid.
15
Zie 9.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 514

4

Naast de gas- en stroomprijsrem profiteren bedrijven van verschillende
maatregelen gericht op verlagen van energieheffingen. Zo is per 1 oktober
de btw op aardgas en stadsverwarming verlaagd van 19% naar 7% met
werking tot april 2024. Eerder dit jaar is de hernieuwbare-energie-heffing
(EEG) op de elektriciteitsprijs afgeschaft. Ook zal de ophoging van de
nationale CO2-prijs met een jaar worden uitgesteld. Verder zijn er indirecte
voorverkeringen genomen, zoals het verlengen van Kurzarbeit om zo
personeelskosten te drukken. Ook raadt de gascommissie in haar
adviesrapport aan om voor bedrijven een flankerend kredietprogramma in
te richten (op gelijke wijze als tijdens COVID pandemie).
Frankrijk
Geconfronteerd met stijgende energieprijzen heeft de Franse regering op
27 oktober 2022 een intensivering van de verschillende steunregelingen
voor ondernemingen aangekondigd, voor een totaalbedrag van naar
eigen zeggen 10 mld. euro, waarvan 3 mld. euro afkomstig is uit middelen
die al eerder waren gealloceerd maar niet zijn gebruikt. Maatregelen
worden uiteengezet in drie categorieën: steunmaatregelen voor energie
intensieve-bedrijven, maatregelenpakket prijsplafond en energiebelasting
en maatregelen voor kleine bedrijven en MKB.
De eerste categorie betreft de steunregeling voor gas- en elektriciteitskosten t.b.v. energie-intensieve bedrijven. Deze is sinds 1 juli 2022 van
kracht. Doel is om de extra kosten van energie-intensieve bedrijven te
compenseren. De maatregel komt ten goede aan al deze bedrijven,
ongeacht de sector waarin zij actief zijn, en is bedoeld om de productie op
de locaties die het meeste gas en elektriciteit verbruiken te handhaven. De
steun bestaat uit maxima van respectievelijk 2 mln. euro, 25 mln. euro en
50 mln. euro, afhankelijk van de specifieke kenmerken van de
onderneming.
De onderneming moet een grote energieverbruiker zijn, d.w.z. (1) gas
en/of elektriciteitskosten bedragen ten minste 3% van de omzet over 2021,
en (2) er moet sprake zijn van een verdubbeling van de gas- en/of
elektriciteitskosten voor de voor subsidie in aanmerking komende periode
ten opzichte van de referentieperiode in 2021. Afhankelijk van de situatie
van de onderneming wordt de steun als volgt toegekend:
− vergoeding van 30% van de kosten, met een maximum van
2 mln. euro, voor ondernemingen met een negatief brutoexploitatieoverschot of waarvan het brutoexploitatieoverschot, berekend op
maandbasis, ten opzichte van 2021 is gedaald;
− vergoeding van 50% van de kosten, met een maximum van
25 mln. euro, voor ondernemingen met een negatief brutoexploitatieoverschot en waarvan de verliezen maximaal gelijk zijn aan twee keer
de voor steun in aanmerking komende kosten. De compensatie is
beperkt tot 80% van de betreffende verliezen;
− vergoeding van 70% van de kosten, met een maximum van
50 mln. euro, voor ondernemingen die aan dezelfde criteria voldoen
als bovengenoemde situatie en die actief zijn in één van de sectoren
die het meest te maken hebben met internationale concurrentie en die
zijn opgenomen in de bijlage van de tijdelijke kaderregeling.16 De
steun is wederom beperkt tot 80% van de betreffende verliezen.
Op 27 oktober 2022 heeft de regering aangekondigd dat de bovengenoemde criteria eind november 2022 worden vereenvoudigd en dat de
maatregel ook in 2023 van kracht zal zijn.
16

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/FR/TXT/PDF/
?uri=CELEX:52022XC0324(10)&from=EN#pagina=16).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 514

5

De tweede categorie betreft het maatregelenpakket prijsplafond en
energiebelasting. Het maatregelenpakket, dat eind 2021 werd ingevoerd,
beperkte de stijging van de gas- en elektriciteitsrekening van huishoudens
tot 4%. In 2023 wordt de maatregel verlengd en gaat er een maximale
prijsstijging van 15% gelden (voor gas vanaf januari 2023 en voor
elektriciteit vanaf februari 2023). Kleine bedrijven (minder dan tien
10 werknemers en een jaarlijkse omzet van minder dan twee mln. euro)
met een elektriciteitsmeter met een vermogen van minder dan 36 kVA
komen in aanmerking voor deze regeling in 2022 en 2023.
Op 1 februari 2022 heeft de regering de belasting op het eindverbruik van
elektriciteit (TICFE) verlaagd om de stijging van de verkoopprijs van
elektriciteit en aardgas te beperken. De maatregel geldt voor een periode
van één jaar en past de door de EU vastgestelde minimumtarieven toe, te
weten 0,50 euro/MWh voor bedrijven (en 1 euro/MWh voor particulieren).
De derde categorie betreft nieuwe maatregelen voor kleine bedrijven en
MKB die op 27 oktober 2022 werden aangekondigd door de regering, en
vanaf 1 januari ingaat voor een periode van 12 maanden. Er is een
forfaitaire subsidie op 25% van het verbruik van de ondernemingen,
waardoor het verschil tussen de bodemprijs van 325 euro/MWh en een
plafondprijs van 800 euro/MWh kan worden gecompenseerd. Daarnaast is
er een plafondprijs van 800 euro/MWh is gekozen om de blootstelling van
de overheidsbegroting te beperken. De maximale steun bedraagt
daardoor bijna 120 euro/MWh bedragen voor de betrokken bedrijven. De
subsidie wordt automatisch en rechtstreeks in mindering gebracht op de
elektriciteitsrekening van de onderneming. De financiële compensatie zal
door de Staat direct aan de energieleveranciers worden betaald.
België
De federale Belgische regering heeft enkele generieke maatregelen
getroffen en aangekondigd naar aanleiding van de hoge energieprijzen
ten gevolge van de oorlog in Oekraïne. Energie-intensieve bedrijven
kunnen vanaf 1 oktober 2022 gebruik maken van een nieuw stelsel van
tijdelijke werkloosheid door hoge energiekosten (tegemoetkoming
doorbetaling loonkosten) dat soepeler is dan de bestaande regelingen van
tijdelijke werkloosheid wegens economische oorzaken. Om dat te kunnen
inroepen moeten werkgevers voldoen aan twee voorwaarden. Ten eerste
moeten de energiekosten minstens 3 procent van de toegevoegde waarde
uitmaken. Ten tweede moet de energiefactuur in 2022 verdubbeld zijn ten
opzichte van die in 2021. Voor de dagen van tijdelijke werkloosheid
energie krijgt de medewerker een uitkering van 70 procent van het
geplafonneerd gemiddeld brutoloon, verhoogd met een supplement van
6,10 euro per dag. Deze regeling loopt tot 31 maart 2023.
In België zijn de loonkosten sterk gestegen als gevolg van automatische
indexering. Om de gestegen loonkosten te temperen komt er een korting
van 7,07% op de werkgeversbijdragen voor sociale zekerheid voor Q1 en
Q2 van 2023. Voor Q3 en Q4 komt er uitstel van betaling van 7,07% van de
werkgeversbijdragen.
Zelfstandigen die hun activiteiten tijdelijk moeten onderbreken als gevolg
van hoge energiekosten, kunnen een beroep doen op het zogenaamde
overbruggingsrecht. De aanvrager moet kunnen aantonen dat de
voortzetting van zijn zelfstandige activiteit niet langer rendabel is door de
stijging van de energieprijzen. Er dient een volledige onderbreking of
stopzetting te zijn van elke beroepsactiviteit gedurende minstens zeven
dagen. De tegemoetkoming voor het overbruggingsrecht bedraagt
1.454,81 euro per maand voor een zelfstandige zonder gezinslast en

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 514

6

1.817,94 euro per maand voor een zelfstandige met gezinslast. Tevens
kunnen zelfstandigen een beroep doen op langere afbetalingsplannen
voor sociale zekerheid.
Er is een permanente btw-verlaging doorgevoerd van 21% naar 6% op gas
en elektriciteit. Een verlaging van de accijnzen op diesel en benzine van
17 eurocent per liter loopt tot 31 maart 2023. Bedrijven kunnen bovendien
een beroep doen op uitstel van betaling van belastingen en fiscale
schulden. Ook is er een moratorium op faillissementen voor bedrijven die
failliet dreigen te gaan door acties van hun energieleveranciers.
Daarnaast zijn er ook steunmaatregelen op gewestelijk niveau. Zo heeft de
Vlaamse overheid 14 oktober jl. besloten dat bedrijven met een operationeel verlies in de periode van 1 oktober tot en met 31 december 2022 in
aanmerking komen voor steun. Het moet gaan over meer dan een
verdubbeling van de energieprijzen in het vierde kwartaal 2022 ten
opzichte van 2021. Alle bedrijven die in 2021 minstens 7.500 euro aan
energie-uitgaven hadden, komen in aanmerking voor een steun tot 80%
van hun operationeel verlies en tot maximaal 500.000 euro per kwartaal.
Voor meer energie-intensieve ondernemingen loopt dat maximumbedrag
op tot 4 of 7,5 mln. euro per kwartaal. De maximale steunpercentages
liggen op respectievelijk 25, 30 en 35%. In ruil voor de steun mogen die
bedrijven geen dividenden uitkeren. Verder zal de bestaande overbruggingslening, die bedrijven in staat stelt te lenen tegen een rente van 1,5%,
worden uitgebreid tot een maximum bedrag van 750.000 euro. De Waalse
en Brusselse gewesten hebben vergelijkbare steunmaatregelen genomen.
Oostenrijk
De Oostenrijkse regering heeft maatregelen getroffen om het MKB en
energie-intensieve bedrijven tegemoet te komen. De wettelijke kaders
hiervoor zijn vastgesteld in het UnternehmensEnergiekostenzuschussgesetz. Hierin is vastgelegd dat de staat bedrijven
financieel tegemoet kan komen, indien de energiekosten minimaal 3% van
de productiewaarde of omzet bedragen of de totale omzet minder dan
700.000 euro is. Specificaties voor de steunpakketten zijn terug te vinden
op website van de Oostenrijkse kamer van koophandel17. Initieel was
hiervoor 450 mln. euro voorzien, op 28 september jl. is dit bedrag
verhoogd naar 1,3 mld. euro. Vanaf begin november zijn
voor-aanmeldingen mogelijk. De vastgestelde steunpakketten voor het
bedrijfsleven zijn met terugwerkende kracht voor de periode 1 februari
2022–30 september 2022.
Denemarken
Vooralsnog heeft Denemarken geen directe steunmaatregelen voor
bedrijven aangekondigd omwille van de hoge energieprijzen. Wel heeft de
Deense regering 13,5 mld. euro vrijgemaakt voor staatsgaranties aan
energiebedrijven om leveringszekerheid te garanderen en krijgen
bedrijven en huishoudens meer tijd om hun energierekening te betalen.
Daarnaast worden binnenkort tijdelijk de belastingen op energie verlaagd.
Verder worden, indien goedgekeurd door het parlement, subsidies
beschikbaar gesteld om bedrijven minder energieafhankelijk te laten
worden.

17

Energy cost subsidy for companies: information on funding – WKO.at.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 514

7

Motie van de leden Omtzigt en Dassen
Naast de aangekondigde maatregelen voor het energie-intensieve MKB,
onderzoekt het kabinet momenteel of het wenselijk is om voor het
energie-intensieve industriele grootbedrijf tot een nieuw handelingsperspectief te komen. Op deze manier komt het tegemoet aan de motie van
de leden Omtzigt en Dassen. Uitgangspunt hierin is dat het kabinet grote
waarde hecht aan een sterke strategisch gepositioneerde en groene
industrie in Europa. Ook ziet het kabinet een belangrijke rol voor de
industrie in het realiseren van de Nederlandse verduurzamingsdoelen. De
huidige onzekerheid op de Europese energiemarkten creëert nu veel
onrust, waarmee ook de urgentie om op nationaal dan wel Europese
schaal tot gepaste antwoorden te komen wordt vergroot.
Het kabinet zet zich daarom in om een goede impactanalyse te doen voor
de sectoren. Op basis hiervan kunnen kwetsbaarheden van de industrie,
weerbaarheid van de economie en mogelijke ongewenste afhankelijkheden in de mondiale keten worden vastgesteld. Het kabinet zal voor het
eind van het jaar haar visie, plus een afwegingskader voor eventueel
handelen geven op nationaal en Europees niveau. Mogelijke verstoring
van het gelijke speelveld binnen Europa zal hier ook in worden meegewogen, nu verschillende Europese bondgenoten al maatregelen hebben
aangekondigd om de eigen industrie te ondersteunen.
De Minister van Economische Zaken en Klimaat,
M.A.M. Adriaansens

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 637, nr. 514

8