Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2872
Vragen van de leden Aartsen en Lodders (beiden VVD) aan de Minister van
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de Staatssecretaris van Financiën over
volkscultuur die door de Belastingdienst ongelijk wordt behandeld, als niet
cultuur wordt erkend en zodoende geen gebruik kan maken van het gunstige
lage btw-tarief voor culturele activiteiten (ingezonden 23 april 2019).
Antwoord van Staatssecretaris Snel (Financiën), mede namens de Ministers
van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, en voor Basis- en Voortgezet
Onderwijs en Media (ontvangen 3 juni 2019).
Vraag 1
Deelt u de mening dat uitingen van volkscultuur zoals onder andere
bloemencorso’s, carnavalsverenigingen en schutterijen, eenzelfde culturele
waarden hebben als andere vormen van cultuur zoals opera, musea en
theater? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 1
Het onderwerp van deze Kamervragen in combinatie met de gestelde vragen
doet vermoeden dat voor de toepassing van het verlaagde btw-tarief een
waardering van cultuuruiting relevant is. Dat is niet het geval. De Belastingdienst toetst aan de hand van Tabel I behorende bij de Wet op de omzetbelasting 1968 (hierna: Wet OB) welke leveringen van goederen of verrichtingen
van diensten in aanmerking komen voor toepassing van het verlaagd
btw-tarief aan de hand van de aldaar met name genoemde prestaties. In
relatie tot de gestelde vragen is bijvoorbeeld ingevolge post b-14 van
genoemde Tabel I het verlaagde btw-tarief van toepassing «voor het verlenen
van toegang tot:
a. circussen;
b. dierentuinen;
c.
openbare musea of verzamelingen, daaronder begrepen nauw daarmee
samenhangende leveringen van goederen, zoals catalogi, foto’s en
fotokopieën;
d. muziekuitvoeringen en toneeluitvoering, daaronder begrepen opera’s,
operettes, dansen, pantomimes, revues, musicals en cabarets, alsmede
lezingen, met uitzondering van peepshows en andere optredens die
primair zijn gericht op erotisch vermaak;
e. bioscopen;
f.
sportwedstrijden, sportdemonstraties en dergelijke;

ah-tk-20182019-2872
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

g.

attractieparken, speel- en siertuinen, en andere dergelijk primair en
permanent voor vermaak en dagrecreatie ingerichte voorzieningen.»
In post b-15 van Tabel I is eveneens onder het verlaagde tarief gebracht de
«diensten van exploitanten van reizende inrichtingen voor vermaak op
kermissen», en in post b-17 het «optreden door uitvoerende kunstenaars».Zoals uit de opsomming van deze posten blijkt, bestaat er bij de toepassing van
het verlaagde tarief geen onderscheid in het soort cultuur. Ook blijkt uit de
opsomming dat de term «cultuur» geen criterium is voor de toepassing van
het verlaagde btw-tarief.
Gelijk aan de fiscale duiding zoals hiervoor is toegelicht, maakt de rijksoverheid geen onderscheid in verschillende vormen van cultuur en culturele
waarden. Uitingen van volkscultuur/immaterieel erfgoed kunnen evenzeer
cultuur en erfgoed zijn en zijn evenzeer van waarde net als andere uitingen
van cultuur.
Voor de volledigheid merk ik op dat er naast een verlaagd btw-tarief ook een
sociaal-culturele vrijstelling bestaat (artikel 11, eerste lid, onderdeel f Wet OB)
waarvoor een individuele aanwijzing nodig is, dan wel vermelding in bijlage
B behorende bij het Uitvoeringsbesluit omzetbelasting 1968. In laatstgenoemde bijlage staan bijvoorbeeld vermeld amateurtoneelverenigingen,
amateurmuziekverenigingen, carnavalsverenigingen en kleindierverenigingen.
Vraag 2
Deelt u de mening dat het ongelijk is dat deze vormen van volkscultuur door
de Belastingdienst niet als cultuur worden erkend en dat hierin een onterecht
verschil wordt gemaakt? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 2
Zoals ik hiervoor heb toegelicht, speelt bij de toets van de Belastingdienst of
het verlaagde btw-tarief van toepassing is de erkenning van cultuur of
onderscheid in vormen van cultuur geen rol. De Wet OB kent een limitatieve
opsomming van leveringen en diensten waarop het verlaagde btw-tarief mag
worden toegepast. Het verschil in btw-tarieven voor de genoemde vormen
van volkscultuur is dus niet terug te voeren op het al dan niet erkennen als
cultuur door de Belastingdienst.
Vraag 3
Deelt u de mening dat volkscultuur ook cultuur is en zodanig ook gelijk met
andere vormen van cultuur door de Belastingdienst moet worden gezien? Zo
nee, waarom niet?
Antwoord 3
In mijn antwoord op vraag 1 heb ik aangegeven dat de Belastingdienst geen
onderscheid maakt in de verschillende vormen van cultuur bij de toetsing van
de toepassing van het verlaagde btw-tarief.
Vraag 4
Herkent u de signalen dat verenigingen en stichtingen die actief zijn met
volkscultuur niet door de Belastingdienst worden aangemerkt als «cultuur»,
«culturele activiteit», «culturele instelling» en/of «cultureel amusement/
vermaak» en dat zij hierdoor geen gebruik kunnen maken van het gunstige
lage btw-tarief van 9% voor culturele organisaties?
Antwoord 4
Nee, dat signaal herken ik niet. Tabel I bij de Wet OB bevat een limitatieve
opsomming van leveringen en diensten waarop het verlaagde btw-tarief van
toepassing is. Iedere ondernemer die de in Tabel I genoemde leveringen of
diensten verricht, kan het verlaagde btw-tarief toepassen. Daarvoor is niet
vereist dat een vereniging of stichting wordt aangemerkt als een culturele
instelling. Uit de bij het antwoord op vraag 1 gegeven opsomming van de
activiteiten waarop het verlaagde btw-tarief van toepassing is, blijkt dat de
term «cultuur» geen criterium is voor de toepassing van het verlaagde tarief.
Vraag 5
Gelet op bovenstaande vragen, deelt u de mening dat volkscultuur daarom
ook fiscaal gelijk behandeld zou moeten worden, net zoals andere culturele
instellingen en activiteiten? Zo nee, waarom niet?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2

Antwoord 5
Uit mijn voorgaande beantwoording volgt dat er geen sprake is van een
ongelijke fiscale behandeling bij de toepassing van het verlaagde btw-tarief.
Vraag 6
Wat is de definitie van een «uitvoerend kunstenaar» onder post b 17 van de
Wet op de Omzetbelasting (Wet OB)? Bent u van mening dat ontwerpers,
kunstenaars en andere creatievelingen binnen de volkscultuur hier ook onder
vallen? Zo ja, wat vindt u dan van de beslissing van de Belastingdienst dat
deze ontwerpers, kunstenaars en creatievelingen binnen volkscultuur niet
onder «uitvoerende kunstenaars» vallen? Zo nee, waarom niet en kunt u
onderbouwen onder welke categorie u hen dan wel ziet?
Antwoord 6
In het beleidsbesluit Toelichting Tabel I (22 december 2017, nr. 2017–16288) is
een uitgebreide toelichting op post b-17 opgenomen met betrekking tot de
toepassing van het verlaagde btw-tarief voor «het optreden door uitvoerende
kunstenaars». Voor het antwoord op de vraag of sprake is van een optreden
door een uitvoerende kunstenaar is bepalend of een artistieke prestatie wordt
verricht. In de toelichting worden diverse voorbeelden gegeven van wat
daaronder wordt verstaan. Dat is ook het kader waarbinnen de inspecteur die
competent is in voorkomend individueel geval ongeacht de aard van de
cultuuruiting, toetst of het verlaagde btw-tarief van toepassing is.
Vraag 7
Deelt u de mening dat volkscultuur door de belastingdienst gelijk moet
worden behandeld met andere vormen van cultuur en zodoende dus ook
gebruik moet kunnen maken van het gunstige lage btw-tarief voor culturele
organisaties en activiteiten?
Antwoord 7
Ik verwijs u naar mijn antwoorden op de vragen 1 tot en met 5.
Vraag 8
Kunt u deze vragen één voor één beantwoorden?
Antwoord 8
Ja.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

3