Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

32 847

Integrale visie op de woningmarkt

Nr. 60

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR WONEN EN RIJKSDIENST
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 11 april 2013
Hierbij bied ik u de rapportage «Wonen in ongewone tijden» aan.1 Het
rapport bevat de belangrijkste uitkomsten uit het Woononderzoek
Nederland 2012 (WoON 2012).
Het WoON 2012
Het WoON is een periodiek terugkerend onderzoek dat door het Ministerie
van BZK in samenwerking met het CBS wordt uitgevoerd. De belangrijkste
onderwerpen zijn de actuele woonsituatie, de woonlasten, de gerealiseerde verhuizingen in de 2 jaar voorafgaand aan de enquête en – in het
geval er verhuisplannen bestaan – de woonwensen.
In totaal zijn er 70.000 personen geïnterviewd van 18 jaar en ouder over
wonen in brede zin. Van de interviews zijn 40.000 in opdracht van BZK
uitgevoerd,de overige in opdracht van gemeenten, provincies en andere
regionale samenwerkingsverbanden. Lokale partijen – ook corporaties –
worden daarbij aangemoedigd om gemeenschappelijk mee te doen, zodat
er een gedeelde basis is voor het lokale woonbeleid.
Belangrijkste inzichten
De eerste rapportage van het WoON 2012 «Wonen in ongewone tijden»
geeft op hoofdlijnen de belangrijkste uitkomsten. Deze uitkomsten zijn
hieronder gerangschikt naar de volgende onderwerpen: verhuiswensen,
gerealiseerde verhuizingen en woonlasten.
Verhuiswensen: meer dan ooit
• De verhuiswens is groter dan ooit. Het aantal mensen dat binnen twee
jaar wil verhuizen is toegenomen met 14%. Het blijkt dat mensen hun
gewenste verhuizing in deze tijd van crisis uitstellen, maar niet

1

kst-32847-60
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 32 847, nr. 60

1

afstellen. In het bijzonder eigenaarbewoners en mensen boven 45 jaar
zijn sterk vertegenwoordigd onder de huishoudens met verhuisplannen.
Verhuizingen: starters nog even succesvol
• Het aantal verhuisde starters is gelijk gebleven, waarbij zij vaker dan in
2009 voor een huurwoning hebben gekozen.
• In totaal is het aantal verhuisde huishoudens met 19% afgenomen ten
opzichte van de vorige meting in 2009. De stagnatie raakt vooral de
doorstromers in de koopsector. De doorstroming binnen de koopsector
is gehalveerd en in de huursector beperkt afgenomen.
Meer vraag naar en aanbod van duurdere huurwoningen
• Sinds 2009 is de voorkeur voor een huurwoning toegenomen, vooral
het goedkopere segment en de vrije sector zijn in trek.
• Vanaf 2006 nam het aandeel woningen tussen aftoppingsgrens en
liberalisatiegrens toe van 15 naar 21 procent en het aandeel boven de
liberalisatiegrens verdubbelde bijna: van 7 naar 12 procent.
Meer kopers onder water
• Uit het WoON blijkt dat bijna 570.000 huishoudens op het moment van
het afnemen van het onderzoek «onder water staan» (2009: 410.000).
Bij verkoop op dit moment zou een restschuld ontstaan, omdat de
waarde van de woning lager is dan de hypotheekschuld minus het
opgebouwde vermogen om deze schuld af te lossen.
Scheefheid neemt af
De goedkope scheefheid is afgenomen en met name bij woningen in bezit
van corporaties. De afname kent een meerdere oorzaken:
• het toewijzingsbeleid is in werking getreden;
• de inkomens zijn gedaald;
• de huren zijn gestegen;
• de vrije sector is groter geworden.
Woonlasten
• De netto woonuitgaven van huurders en kopers zijn tussen 2009 en
2012 met 4% toegenomen. Dit is voor een belangrijk deel gecompenseerd door de afname van de bijkomende woonlasten, waardoor de
totale woonlasten slechts beperkt zijn toegenomen. Het aandeel van
het inkomen dat huurders en kopers betalen aan woonlasten is vooral
als gevolg van inkomensdaling toegenomen.
De minister voor Wonen en Rijksdienst,
S.A. Blok

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 32 847, nr. 60

2