1 jaar
nationale
politie
Financiële Verantwoording

2013

Financiële
Verantwoording 2013
Politie

Auteur: Directie Financiën
Status: Definitief
Versie 1.0
02-05-2014

Pagina 1 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Inhoudsopgave
Inhoudsopgave ........................................................................................................................................ 2
Samenvatting........................................................................................................................................... 3
1. Verslag ................................................................................................................................................ 5
1.1 Inleiding................................................................................................................................... 5
1.2 Financiële resultaten .............................................................................................................. 6
1.3 Monitoring besparingsdoelstellingen ................................................................................... 8
1.4 Belangrijkste ontwikkelingen balans ................................................................................... 9
1.5 Risicoparagraaf ....................................................................................................................... 9
2. Jaarrekening 2013 ............................................................................................................................. 12
2.1 Balans per 31 december 2013 ........................................................................................... 12
2.2 Exploitatierekening 2013..................................................................................................... 13
2.3 Kasstroomoverzicht 2013.................................................................................................... 14
2.4 Algemene toelichting en grondslagen ............................................................................... 15
2.5 Toelichting op de balans per 31 december 2013............................................................. 22
2.6 Toelichting op de exploitatierekening................................................................................ 32
2.7 Toelichting op de treasury .................................................................................................. 40
2.8 Bedrijfsvoeringsparagraaf ................................................................................................... 41
3. Overige gegevens.............................................................................................................................. 46
3.1 Gebeurtenissen na balansdatum........................................................................................ 46
3.2 Verwerking saldo/resultaatbestemming ........................................................................... 46
3.3 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant.................................................... 46
Bijlagen ................................................................................................................................................. 49
Bijlage I: Staat van overdrachten en bestedingen (rijks)bijdragen ....................................... 49
Bijlage II: Reorganisatiekosten .................................................................................................... 50
Bijlage III: Meerkosten Aanvalsprogramma Informatievoorziening Politie ........................... 52

©2013 Politie, all rights reserved.
Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, op geautomatiseerde wijze opgeslagen of openbaar gemaakt in enige vorm of op
enigerlei wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke
toestemming van de Politie.

Samenvatting
Voor u ligt de eerste jaarrekening van de politie. De nationale politie is per 1 januari 2013 van start
gegaan, als samenvoeging van de 25 voormalige regiokorpsen, het KLPD en de vtsPN. De uitkomsten
in de jaarrekening worden vergeleken met de begroting 2013, die op 21 december 2012 door de
minister van Veiligheid en Justitie (VenJ) is vastgesteld.
Deze jaarrekening is het sluitstuk van de uitvoering van het eerste begrotingsjaar van de nationale
politie. De begrotingscyclus is het belangrijkste instrument aan de hand waarvan de korpsleiding het
financieel beheer binnen de politie stuurt en beheerst. In de financiële managementrapportages is
door de korpschef gerapporteerd aan de minister over de begrotingsuitvoering gedurende het jaar.
Aan de hand van deze managementrapportages zijn in 2013 vroegtijdig maatregelen getroffen om
hierin geraamde tekorten aan het eind van het jaar te voorkomen of te compenseren, wat nagenoeg is
gerealiseerd.
Samengevat zijn de financiële resultaten over het jaar 2013 als volgt:

Vergelijking exploitatieresultaat 2013 met begroting
(cf presentatie begroting)
Bedragen x € 1.000
Totaal bijdragen
Totaal exploitatiekosten
Resultaat uit normale bedrijfsvoering (cf de jaarrekening)
Buitengewone baten (cf opstelling begroting)
Exploitatieresultaat (vergelijkbaar met de begroting)

Jaarrekening
2013
5.025.159
5.139.371
-114.212
103.783
-10.429

Begroting
2013
5.021.172
5.116.606
-95.434
95.434
-

Het exploitatieresultaat is ten opzichte van de begroting circa € 10 miljoen lager. De personele lasten
zijn in 2013 circa € 120 miljoen hoger dan begroot. Deze hogere personele lasten zijn in 2013
grotendeels gecompenseerd door incidentele meevallers in de materiële kosten. De deels structureel
hogere personele kosten worden veroorzaakt door een hogere bezetting en gestegen, niet
gecompenseerde, sociale lasten. De meevallers in de materiële componenten zijn met name
veroorzaakt door terughoudendheid in investeringen en aanloopkosten voor de nieuwe organisatie,
voortkomend uit een wijziging in de planning van de personele reorganisatie.
De te hoge feitelijke bezetting zet druk op de financiële situatie van de politie. Voor het aankomende
jaar moeten extra maatregelen worden getroffen om het geraamde tekort door deze ontwikkelingen
om te buigen. Ook de jaren na 2014 zullen onder druk komen te staan, waardoor strakke sturing
noodzakelijk is.
In de jaarrekening wordt overeenkomstig de presentatiegrondslagen het resultaat uit normale
bedrijfsvoering als het exploitatieresultaat gepresenteerd en vervolgens via de resultaatbestemming in
de reserves verwerkt. De onttrekkingen aan het eigen vermogen als gevolg van de niet ingevulde
korting inzake evenementen, alsmede de verwerking van de meerkosten met betrekking tot het BAVP,
worden in de jaarrekening niet als bate verwerkt zoals dit in de begroting het geval is. Hierdoor
ontstaat er, technisch gezien, een negatief resultaat van € 114 miljoen, die via de
resultaatbestemming wordt verwerkt. Ten opzichte van de begroting is de onttrekking aan de
bestemmingsreserve ICT hoger, vanwege een boekhoudkundige wijziging in de wijze van verwerking
van de meerkosten van het BAVP over de komende jaren.
Het negatieve exploitatieresultaat wordt ten laste gebracht van de reserves van de politie. Er wordt €
44 miljoen onttrokken aan de bestemmingreserve ICT. Conform de begroting wordt € 60 miljoen
onttrokken aan de algemene reserve in verband met het niet doorbelasten van kosten voor
evenementen. Hiernaast wordt, als gevolg van het negatieve exploitatieresultaat, additioneel € 10
miljoen aan de algemene reserve onttrokken.

Pagina 3 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Het eigen vermogen van de politie is in 2013 afgenomen, als gevolg van het negatieve
exploitatieresultaat. Met 5,2% van de gemiddelde bijdragen van de afgelopen drie jaar blijft het eigen
vermogen binnen de daarvoor geldende bandbreedte van 1,5%-7,5%. Deze berekening is exclusief de
bestemmingsreserves. Het eigen vermogen dient als bufferfunctie voor eventuele toekomstige
tegenvallers.
In de bedrijfsvoeringsparagraaf (hoofdstuk 2.8) wordt nader ingegaan op de onderwerpen:

financiële rechtmatigheid;

financieel en materieel beheer;

misbruik en oneigenlijk gebruik.

1. Verslag
1.1

Inleiding

Met de inwerkingtreding van de Politiewet 2012 is de nationale politie per 1 januari 2013 van start
gegaan. Conform artikel 35 van deze Politiewet is de eerste jaarrekening van de politie opgesteld. In
de jaarrekening wordt verslag gedaan van de financiële resultaten van de politie over het jaar 2013.
De financiële resultaten worden vergeleken met de begroting 2013 en de medio 2013 vastgestelde
openingsbalans.
Conform artikel 7 van de Regeling financieel beheer wordt de jaarrekening, te zien als bijlage van de
jaarrekening van het Ministerie van Veiligheid en Justitie (VenJ), ter informatie aan de StatenGeneraal gezonden.

Begroting 2013 en meerjarenraming 2014-2017
Op 21 december 2012 heeft de minister van VenJ de begroting 2013 inclusief meerjarenraming 20142017 van de politie vastgesteld. Op 18 januari 2013 is de begroting door de minister aan de Tweede
Kamer der Staten-Generaal aangeboden.
De begroting 2013 en meerjarenraming 2014-2017 gaat uit van een operationele sterkte van ten
minste 49.500 fte’s zoals met de Tweede Kamer is afgesproken. Als gevolg van de centralisatie van de
bedrijfsvoering moet door de vorming van de nieuwe politieorganisatie een geleidelijke daling van de
niet-operationele sterkte ontstaan, die in de begroting 2013 en meerjarenraming 2014-2017 is
verwerkt. Daarnaast is er sprake van een over deze periode begrote daling van de materiële lasten.
De bedragen die beschikbaar zijn voor de vorming van de nieuwe politieorganisatie zijn taakstellend in
deze begroting opgenomen.
In de begroting 2013 zijn ombuigingen en toevoegingen van middelen uit het regeerakkoord van het
kabinet Rutte I en het Begrotingsakkoord 2013 verwerkt. Ook zijn de effecten van de afgesloten Cao
2012-2014 en het (Bijgestelde) Aanvalsprogramma Informatievoorziening Politie (hierna BAVP)
opgenomen.
Ten tijde van het opstellen van de begroting 2013 was de Regeling financieel beheer politie (MRFB)
nog niet definitief. De begroting is opgesteld conform de regeling die gold voor de toenmalige
regiokorpsen, het KLPD en de vtsPN. In de vergelijking van de begroting en realisatie ontstaan
hierdoor verschillen. Deze verschillen worden daar waar noodzakelijk toegelicht.

Openingsbalans
De Politiewet 2012 is op 1 januari 2013 in werking getreden. De financiële start van de nationale
politie wordt gemarkeerd door de openingsbalans. Mede op basis van de jaarrekeningen 2012
(beschikbaar eind april 2013) van de voormalige regiokorpsen, het KLPD en de vtsPN is de
openingsbalans van de politie opgesteld. De openingsbalans van de politie geeft inzicht in de omvang
en de samenstelling van het vermogen van de politie op de startdatum.
Op 22 juli 2013 heeft de minister van VenJ aan de Tweede Kamer der Staten-Generaal de door hem
vastgestelde openingsbalans van de politie aangeboden.
Bij het opstellen van de openingsbalans is rekening gehouden met de resultaten van de, door een
extern accountantskantoor opgestelde, financiële risicoanalyse uit 2011. Een aantal majeure thema’s
die, in relatie tot de openingsbalans hierin naar voren komen, zijn: Inkoop Max, FLO, ICT en
Huisvesting. In de openingsbalans zijn hiervoor voorzieningen respectievelijk een bestemmingsreserve
gevormd. In de openingsbalans is daarnaast een bestemmingsreserve ICT opgenomen voor de
meerkosten van het Aanvalsprogramma Informatievoorziening Politie. De hoogte hiervan is bepaald
aan de hand van de uitgangspunten zoals opgenomen in de Regeling financieel beheer politie, waarin
is opgenomen dat in eigen beheer ontwikkelde software niet mag worden geactiveerd.

Pagina 5 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

In de jaarrekening is de openingsbalans als vergelijkende cijfers opgenomen bij de balans ultimo
2013.
Leeswijzer
Het vervolg van hoofdstuk 1 gaat in op de voornaamste ontwikkelingen ten aanzien van de exploitatie
en balans. Tevens bevat dit hoofdstuk de risicoparagraaf. Het tweede hoofdstuk begint met
overzichten
van
de
balans,
exploitatierekening
en
kasstroom.
Daarna
volgen
de
waarderingsgrondslagen en de uitgebreidere toelichtingen op de ontwikkelingen in 2013. Hoofdstuk 3
betreft de bedrijfsvoeringsparagraaf. Hierin wordt onder meer ingegaan op de financiële
rechtmatigheid en het financieel en materieel beheer. Het laatste hoofdstuk bevat informatie over de
gebeurtenissen na balansdatum, de resultaatbestemming en tevens de controleverklaring van de
accountant. In de bijlagen zijn gespecificeerde overzichten opgenomen van de rijks- en overige
bijdragen, de reorganisatiekosten en van de meerkosten met betrekking tot het BAVP.

1.2

Financiële resultaten

Het jaar 2013 is geëindigd met een negatief exploitatieresultaat van € 114 miljoen. Het in de
begroting 2013 geraamde negatieve exploitatieresultaat bedroeg € 95 miljoen. Ten opzichte van de
begroting zijn de kosten € 24 miljoen hoger. Tevens is € 4 miljoen meer aan (rijks)bijdragen besteed
en derhalve als bate verantwoord.

Exploitatierekening en resultaatbestemming
Bedragen x € 1.000

Totaal bijdragen
Totaal exploitatiekosten
Resultaat uit normale bedrijfsvoering
Buitengewone baten
Exploitatieresultaat

Resultaatbestemming
Saldo mutaties bestemmingsreserves
Saldo mutaties algemene reserve
Bestemming Exploitatieresultaat

Jaarrekening
2013
5.025.159
5.139.371
-114.212
-114.212

Begroting
2013
5.021.172
5.116.606
-95.434
-95.434

Jaarrekening
2013
-43.783
-70.429
-114.212

Begroting
2013
-35.434
-60.000
-95.434

Het negatieve exploitatieresultaat wordt ten laste gebracht van de reserves van de politie. Er wordt
€ 44 miljoen onttrokken aan de bestemmingsreserve ICT ter dekking van de meerkosten voor het
BAVP. Dit past binnen de meerjarige raming voor het programma.
De minister van VenJ heeft, conform de Regeling financieel beheer politie, met instemming van de
Minister van Financiën bepaald dat in 2013 het eigen vermogen wordt aangewend ter alternatieve
invulling van de doorberekening van politiekosten bij evenementen. Conform de begroting wordt
hiervoor in de jaarrekening € 60 miljoen onttrokken aan de algemene reserve. Hiernaast wordt, als
gevolg van het negatieve exploitatieresultaat, additioneel € 10 miljoen aan de algemene reserve
onttrokken.
Ten behoeve van de leesbaarheid zijn de onttrekkingen aan het eigen vermogen in de begroting
gepresenteerd als buitengewone baten. De toepassing hiervan op het gerealiseerde resultaat geeft
onderstaand overzicht.

Vergelijking exploitatieresultaat 2013 met begroting
(cf presentatie begroting)
Bedragen x € 1.000
Totaal bijdragen
Totaal exploitatiekosten
Resultaat uit normale bedrijfsvoering (cf de jaarrekening)
Buitengewone baten (cf opstelling begroting)
Exploitatieresultaat (vergelijkbaar met de begroting)

Jaarrekening
2013
5.025.159
5.139.371
-114.212
103.783
-10.429

Begroting
2013
5.021.172
5.116.606
-95.434
95.434
-

Ten opzichte van de sluitende begroting is er een negatief exploitatieresultaat van € 10 miljoen. Dit
leidt tot een additionele onttrekking aan de algemene reserve.
Hierna wordt de ontwikkeling van het exploitatieresultaat nader toegelicht.
Bijdragen
In 2013 is € 4 miljoen meer aan (rijks)bijdragen besteed en derhalve als bate verantwoord. Dit betreft
een saldo van begrote bijdragen die niet volledig in 2013 zijn besteed, additioneel ontvangen
bijdragen (o.a. NSS) en de besteding van resterende bijdragen die in voorgaande jaren zijn
ontvangen. Tegenover het nog niet volledig besteden van de bijdragen voor de vorming van de
nationale politie staat met name het aanwenden van openstaande bijdragen die overgenomen zijn
vanuit de voormalige regiokorpsen, het KLPD en de vtsPN. Zie voor meer details bijlage I van de
jaarrekening.

Personele en opleidingskosten
In 2013 is € 120 miljoen meer besteed aan personeel en opleidingen dan begroot. Hier aan ten
grondslag liggen een hogere gemiddelde personele bezetting, een stijging van de gemiddelde loonsom
en meer kosten voor ingehuurd personeel.
De gerealiseerde gemiddelde bezetting in 2013 ligt 746 fte’s boven het begrote aantal. De
voornaamste oorzaak hiervoor ligt in het hogere aantal aspiranten eind 2012 dan tijdens het opstellen
van de begroting 2013 werd verondersteld.
Wijzigingen in de sociale lasten, premiepercentages, franchises en grondslagen hebben tot een
lastengroei geleid. Hiernaast hebben de afwikkeling van de uitloopmogelijkheden voor GGP-functies
(HAP II), een ander tijdsverloop en schaalniveau van in- en uitstroom van personeel en de latere
invoering van de vergoedingsregeling voor aspiranten tot hogere salarislasten geleid.
Ten opzichte van de begroting is in 2013 een hoger bedrag besteed aan ingehuurd personeel. Dit
betreft onder andere extra kosten voor het BAVP, naar aanleiding van de gedurende het jaar herziene
programmabegroting. Tevens betreft dit additionele inhuur in verband met de inrichting van de politie.

Materiële kosten
De in 2013 gerealiseerde materiële kosten bedragen € 96 miljoen minder dan was begroot. Voor een
groot deel ligt hier nog niet geëffectueerd beleid aan ten grondslag. De uitgestelde activiteiten hebben
weliswaar tot lagere kosten in dit jaar geleid, maar zullen een extra druk geven op toekomstige jaren.
Een van deze gedeeltelijk uitgestelde activiteiten betreft de realisatie van het Strategisch
Huisvestingsplan. De hiervoor beschikbare bedragen zijn niet volledig besteed. Dit zal in komende
jaren wel gaan gebeuren en is als zodanig verwerkt in de begroting 2014 en meerjarenraming 20152018. Hiernaast is tijdelijk terughoudend geïnvesteerd in ICT-goederen.

Pagina 7 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Ten tijde van het opstellen van de begroting 2013 is uitgegaan van de comptabele regelgeving voor de
voormalige regiokorpsen, het KLPD en de vtsPN. Conform de regelgeving voor de politie heeft in de
openingsbalans afwaardering van in eigen beheer ontwikkelde software plaatsgevonden en is de
bestemmingsreserve ICT aangepast. Dit heeft geleid tot lagere afschrijvingslasten dan begroot voor
2013.
Verder is de besteding betreffende een aantal programma’s en projecten achtergebleven bij de
begroting.

1.3

Monitoring besparingsdoelstellingen

De politie heeft een meerjarige besparingsdoelstelling opgelegd gekregen, die oploopt tot jaarlijks
€ 230 miljoen. Deze doelstelling hangt samen met de vorming van de politie tot één korps, waardoor
meer efficiency in de bedrijfsvoering mogelijk wordt. Het integreren van de uitvoering van de
zogenaamde PIOFACH-taken in het Politiedienstencentrum (PDC) is voorwaardelijk voor het realiseren
van deze besparingen.
Door de latere start van de nationale politie is een discrepantie ontstaan tussen de verwerkte
bezuinigingsdoelstelling enerzijds (die gebaseerd zijn op de oorspronkelijke planning) en de feitelijke
uitvoering van de reorganisatie anderzijds. Overigens hebben de voormalige regiokorpsen, het KLPD
en de vtsPN vanaf 2011 een terughoudend beleid gevoerd ten aanzien van de vervanging van nietoperationeel personeel.
In de begroting 2013 en meerjarenraming 2014-2017 zijn de besparingen verwerkt. Thans wordt het
bij de besparingsmaatregelen horende beleid ten aanzien van onder meer verantwoordelijkheid,
implementatie en ‘monitoring’ binnen de politie uitgewerkt. De besparingsmaatregelen betreffen onder
andere:

een daling van de niet-operationele sterkte;

een verlaging van de instroom van aspiranten om de operationele bezetting terug te brengen naar
de operationele doelsterkte van 49.802 fte’s per eind 2015;

het met één jaar vertraging inboeken van de inverdieneffecten van de businesscases;

het invoeren van een taakstelling op beïnvloedbare kostenposten.
De sturing op de niet-operationele sterkte is al door de voormalige regiokorpsen, het KLPD en de
vtsPN ingezet en wordt door de nationale politie versterkt doorgezet. Ten opzichte van het peiljaar
2008 vermindert de overhead en ondersteuning met in totaal 3.944 fte’s in 2018. In geld uitgedrukt
komt dat neer op een reductie van de personeelslasten met € 248 miljoen in 2018. Tezamen met de
bijbehorende inverdieneffecten op het gebied van het materieel (€ 105 miljoen) geeft dat een totale
besparing van € 353 miljoen in 2018.
De opgenomen besparingsdoelstellingen voor het jaar 2013 zijn vanuit de begroting vertaald in
budgetten. De budgetten zijn taakstellend aan de hoofdbudgethouders opgelegd. In de budgetfilosofie
die de politie volgt, wordt de uitputting van de budgetten bewaakt. Impliciet wordt verondersteld dat
de taakstellingen worden gerealiseerd, indien de verantwoordelijken binnen de budgetten blijven. Een
aparte besparingsmonitor wordt dan ook niet gehanteerd. De verantwoordelijkheid voor het realiseren
van de besparingen is belegd bij de hoofdbudgethouders. Over de budgetten leggen de budgethouders
periodiek verantwoording af.
De politie rapporteert periodiek in de financiële managementrapportages over de uitnutting van de
budgetten. In deze rapportages zal zij in beschrijvende zin de voortgang van de besparingen op
hoofdlijnen inzichtelijk maken, waarbij inzicht wordt gegeven in de belemmerende of versnellende
factoren.

1.4

Belangrijkste ontwikkelingen balans

In 2013 is het balanstotaal van de politie gedaald met € 288 miljoen. De belangrijkste ontwikkelingen
aan de activa- en passivazijde van de balans worden hieronder toegelicht.

Verkorte balans (na resultaatbestemming)
Bedragen x € 1.000
31 december 2013

Openingsbalans

3.055.832
596.484
3.652.316

3.119.574
820.423
3.939.997

31 december 2013

Openingsbalans

618.406
1.250.296
502.360
1.281.254
3.652.316

732.618
1.409.927
742.272
1.055.180
3.939.997

ACTIVA
Vaste activa
Vlottende activa
TOTAAL ACTIVA

PASSIVA
Eigen vermogen
Voorzieningen
Langlopende schulden
Kortlopende schulden
TOTAAL PASSIVA

Activa
Onder de vaste activa zijn de materiële vaste activa en de financiële vaste activa opgenomen. De
materiële vaste activa zijn beperkt gemuteerd in 2013. De financiële vaste activa betreffen de
vorderingen op het Ministerie van VenJ ten aanzien van Inkoop Max en FLO. Naar aanleiding van de
betalingen aan (voormalige) medewerkers zijn ook de vorderingen afgenomen.
De politie onderhoudt voor de liquide middelen een rekening-courantverhouding met het Ministerie van
Financiën. Als gevolg van het negatieve exploitatiesaldo en de aflossingen op langlopende leningen is
het saldo van de liquide middelen afgenomen.

Passiva
Het eigen vermogen van de politie is in 2013 afgenomen, als gevolg van het negatieve
exploitatieresultaat. Met 5,2% van de gemiddelde bijdragen van de afgelopen drie jaar blijft het eigen
vermogen binnen de daarvoor geldende bandbreedte van 1,5%-7,5%.
De voorzieningen betreffen de verplichtingen voor Inkoop Max en FLO. Deze voorzieningen hebben
betrekking op in het verleden aan werknemers in de cao gedane toezeggingen in aanvulling op de
bestaande pensioenregelingen. Naar aanleiding van de betalingen aan (voormalige) medewerkers zijn
de voorzieningen afgenomen.
Vanwege het opnemen van het aflossingsdeel van komend jaar onder kortlopende schulden dienen
deze in samenhang gezien te worden met de langlopende schulden. Tegenover de daling van de
langlopende schulden door aflossing staat een toename van de kortlopende schulden. Dit betreft een
toename van de openstaande rijksbijdragen en de getroffen reservering voor de betaling van OVWperiodieken.

1.5

Risicoparagraaf

In dit hoofdstuk worden de onderwerpen benoemd die ultimo 2013 bij de politie bekend zijn en van
materiële betekenis kunnen zijn voor de (toekomstige) financiële positie van de politie. In verband met
de beperkte zekerheid hierover kunnen daarvoor geen voorzieningen worden getroffen.

1.5.1 Risico’s personele kosten
De personele component in de kosten van de politie is relatief groot. Het is daarom belangrijk om de
uitvoering van afspraken, in nauw overleg met het Ministerie van VenJ, goed te monitoren. Dat geldt
in elk geval voor de onderwerpen waarover afspraken zijn gemaakt in de cao van de politie, alsmede
voor die onderwerpen die samenhangen met de vorming van nationale politie.
Pagina 9 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Invoering Landelijk Functiegebouw Nederlandse Politie
De invoering van het Landelijk Functiegebouw Nederlandse Politie (LFNP) heeft nog niet
plaatsgevonden. Voor de kosten die hiermee samenhangen is een reservering gevormd. Mede gezien
de lopende bezwaarprocedure is het nog niet duidelijk wanneer de overgang en plaatsing via het LFNP
naar het inrichtingsplan van de nationale politie plaats zal vinden en of deze reservering van
voldoende omvang is. De definitieve invoering van het LFNP kan uiteindelijk leiden tot een aanvullende
behoefte aan middelen.
Cao 2012-2014
Medio 2012 is in de cao voor de politie afgesproken dat aan medewerkers in bepaalde functies met
onvermijdelijk verzwarende werkomstandigheden (OVW) additionele periodieken worden toegekend.
De toekenning van de periodieken is afhankelijk van de invoering van het LFNP. De verwachte hogere
kosten worden gedekt door een daarvoor ter beschikking gestelde bijzondere bijdrage. De
daadwerkelijke uitvoering van deze afspraken kunnen echter leiden tot onvoorziene financiële effecten.

Inkoop Max
De actuariële uittreedleeftijd, waarmee de voorziening Inkoop Max is berekend, is 63 jaar. Bij het
verder opschuiven van de uittreedleeftijd nemen de kosten mogelijk toe. De extra kosten in de
berekening nemen van 63 jaar tot 64 jaar mogelijk met € 20,5 miljoen toe. Het verder opschuiven
naar 65 jaar zou additioneel € 18,8 miljoen kunnen kosten. Eind 2013 is het eerste geboortecohort uit
1951 63 jaar geworden. Komende jaren zal blijken of de werkelijke (gemiddelde) uittreedleeftijd de
actuariële uittreedleeftijd gaat benaderen. Uittreden is in theorie tot 70 jaar mogelijk.
Als gevolg van een verdere verschuiving naar een hogere uittreedleeftijd, alsmede mogelijke
tariefaanpassingen door grondslagverzwaringen, zouden de vordering op het Ministerie van VenJ en de
voorziening kunnen toenemen. Het risico voor deze eventuele meerkosten ligt, conform expliciete
afspraken, bij het Ministerie van VenJ.
De uit deze regeling resulterende verplichtingen zijn onderhevig aan de volgende effecten:

De aanspraak per medewerker kan worden verhoogd als de financiële situatie van het ABP zodanig
is, dat het ABP besluit tot actualisatie van de uitkeringen.

De premietarieven die het ABP vaststelt en hanteert kunnen onderhevig zijn aan verhoging in
verband met hersteloperaties voor het vermogen van het ABP, de verhoging van de
levensverwachting en de invloed van de renteontwikkeling.

De uitstroomleeftijd wordt beïnvloed door het uitstroomgedrag van het rechthebbende personeel.
Op basis van enquêtes onder het rechthebbende personeel en op basis van de realisatie tot
balansdatum wordt jaarlijks een vaste actuariële uitstroomleeftijd vastgesteld. Op basis van die
uitstroomleeftijd worden door de politie, binnen de tabel premietarieven van het ABP, de te
hanteren premietarieven bij uitstroom voor mannen en vrouwen bepaald.

Jaarlijks worden de verplichtingen beïnvloed door de bestandsontwikkeling (de veroudering van de
medewerker) aan de hand van de door het ABP vastgestelde sectorale grondslagen. Driejaarlijks
wordt de verplichting bijgesteld aan de hand van de nieuwe sectorale grondslagen.

Pensioenen
Het kabinet heeft in 2013 aangekondigd het financieel toetsingskader voor pensioenfondsen per
1 januari 2015 te willen aanscherpen, teneinde meer zekerheid te borgen ten aanzien van de
nakoming van toegezegde pensioenaanspraken. Besluitvorming over het wetsvoorstel dient nog plaats
te hebben. Dit kan financiële gevolgen hebben, welke niet zijn meegenomen in deze jaarrekening.

Reorganisatiekosten
Het Ministerie van VenJ heeft een bijzondere bijdrage van € 230 miljoen taakstellend beschikbaar
gesteld inzake de vorming van de nationale politie. Deze bijdrage is als volgt opgebouwd. Vanuit de
conversie eigen vermogen politie op basis van het onderhandelingsakkoord 2009 tussen de minister
van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en de korpsbeheerders is meerjarig € 100 miljoen
beschikbaar gesteld. Op basis van het Regeerakkoord Rutte I is een bijzondere bijdrage van € 130
miljoen toegezegd. Er is nog geen definitieve besluitvorming over toekenning van laatstgenoemde
bijzondere bijdrage. Met uitzondering van € 30 miljoen die bij de vaststelling van de begroting 2013 is
vrijgegeven, zal definitieve besluitvorming over de vrijgave van de resterende € 100 miljoen nog
plaatsvinden.

Er is een risico dat deze middelen uiteindelijk niet beschikbaar worden gesteld. Tevens is het mogelijk
dat de kosten in de toekomst de beschikbare middelen overtreffen, wat zal leiden tot druk op
toekomstige budgetten, die scherpe sturing vragen.

1.5.2 Risico’s overige onderwerpen
Naast de risico’s die gesignaleerd worden ten aanzien van de personele kosten zijn de volgende
onzekerheden bekend.

Boekwaarden huisvesting
Dit risico houdt verband met onzekerheden omtrent realisatiewaarden bij toekomstige afstoting van
panden in eigendom van de politie ten opzichte van de geadministreerde boekwaarden van die
panden. Mutaties in de huisvestingsportefeuille zullen nodig zijn om de huisvesting van de politie aan
te laten sluiten op de doelstellingen van de nationale politie. Op gefaseerde wijze zal uitwerking
worden gegeven aan de huisvestingsplannen nationale politie. Het is niet aannemelijk dat het risico
van boekwaardeverliezen zich acuut en omvangrijk gaat voordoen. Immers, de huisvestingsplannen
van de politie kennen een doorloop tot 2025 en in deze periode worden wijzigingen in de
huisvestingsportefeuille heel geleidelijk en weloverwogen doorgevoerd. Daarbij kunnen tal van keuzes
gemaakt worden om boekwaardeverliezen te voorkomen of te beperken.

Fiscale risico’s
De politie verkeert in een transitiefase, waarbij administratief bezien de individuele regiokorpsen, het
KLPD en de vtsPN overgaan naar de nationale politie. Voor de belastingpositie betekent dit dat 27
entiteiten die voorheen zelfstandig belastingplichtig waren, zijn overgaan naar één entiteit die als
nationale politie belastingplichtig is. Met de Belastingdienst zijn afspraken gemaakt omtrent deze
transitie, waarbij is overeengekomen dat de overgang van 27 belastingplichtigen naar één
belastingplichtige gefaseerd zal geschieden. Vanaf 2014 heeft de politie te maken met één
belastingeenheid en niet meer met lokale belastinginspecteurs per voormalig regiokorps.
Om de overgang naar de nieuwe situatie niet te laten verstoren door zaken die zich in het verleden
hebben afgespeeld en de wens te komen tot horizontaal toezicht, zal de politie een zogenaamd
zelfreinigend onderzoek houden binnen de organisatie. De bedoeling van dit zelfreinigend onderzoek is
om een inventarisatie te maken van de fiscale risico’s vanuit het verleden en deze risico’s te
kwantificeren. In overleg met de Belastingdienst zullen dan zo nodig aanvullende belastingaangiften en
-afdrachten worden gedaan. Momenteel is nog geen inzicht in de hoogte van eventuele aanvullende
aangiften.

Incompliancy softwarelicenties
In de afgelopen jaren zijn op een aantal grote softwarelicentiedossiers de risico’s van het nietcompliant zijn inzichtelijk gemaakt, opgepakt en opgelost. Momenteel loopt met één leverancier een
discussie over het aantal in gebruik zijnde softwarelicenties. Op het moment van het opstellen van de
resultaten over het jaar 2013 is onvoldoende zekerheid of hier kosten uit voort zullen vloeien.

Pagina 11 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

2. Jaarrekening 2013
2.1

Balans per 31 december 2013

Balans (na resultaatbestemming)
Bedragen x € 1.000
31 december
2013

Openingsbalans

2.120.912
934.920
3.055.832

2.130.364
989.210
3.119.574

21.841
163.857
398.877
11.909
596.484

21.089
171.814
616.939
10.581
820.423

3.652.316

3.939.997

31 december
2013

Openingsbalans

EIGEN VERMOGEN
Algemene reserve (7)
Bestemmingsreserves (8)
Totaal eigen vermogen

261.712
356.694
618.406

332.141
400.477
732.618

VOORZIENINGEN (9)

1.250.296

1.409.927

LANGLOPENDE SCHULDEN (10)

502.360

742.272

KORTLOPENDE SCHULDEN (11)
Kortlopende deel leningen
Openstaande rijksbijdragen
Schulden personeel
Crediteuren en overlopende posten
Totaal kortlopende schulden

251.493
182.198
642.707
204.856
1.281.254

79.811
152.474
532.864
290.031
1.055.180

TOTAAL PASSIVA

3.652.316

3.939.997

ACTIVA
VASTE ACTIVA
Materiële vaste activa (1)
Financiële vaste activa (2)
Totaal vaste activa
VLOTTENDE ACTIVA
Voorraden (3)
Vorderingen en overlopende activa (4)
Rekening-courant Ministerie van Financiën (5)
Liquide middelen (6)
Totaal vlottende activa
TOTAAL ACTIVA

PASSIVA

2.2

Exploitatierekening 2013

Exploitatierekening en resultaatbestemming
Bedragen x € 1.000
Jaarrekening
2013

Begroting
2013

4.997.029
28.130
5.025.159

5.002.139
19.033
5.021.172

Totaal exploitatiekosten

3.912.619
20.634
92.810
329.961
192.027
340.367
41.439
102.684
106.830
5.139.371

3.792.935
25.362
94.291
355.746
188.254
385.430
48.656
100.578
125.354
5.116.606

Resultaat uit normale bedrijfsvoering

-114.212

-95.434

Bijdragen (12)
Bijdragen VenJ
Overige bijdragen
Totaal bijdragen

Exploitatiekosten
Personeel (13)
Rente (14)
Opleiding en vorming (15)
Huisvesting (16)
Vervoer (17)
Verbindingen en automatisering (18)
Geweldmiddelen en uitrusting (19)
Operationeel (20)
Beheer (21)

Buitengewone lasten
Buitengewone baten
Exploitatieresultaat

Resultaatbestemming

-114.212

-95.434

Jaarrekening
2013

Begroting
2013

43.783
-43.783

35.434
-35.434

Mutaties bestemmingsreserves
Toevoegingen bestemmingsreserves
Onttrekkingen bestemmingsreserves
Saldo mutaties bestemmingsreserves

Mutaties algemene reserve
Toevoeging algemene reserve
Onttrekkingen algemene reserve
Vermogensconversie
Saldo mutaties algemene reserve
Bestemming Exploitatieresultaat

Pagina 13 van 53

70.429
-70.429
-114.212

60.000
-60.000
-95.434

Financiële Verantwoording 2013 Politie

2.3

Kasstroomoverzicht 2013

Kasstroomoverzicht
Bedragen x € 1.000
Beginstand liquide middelen (6)

Jaarrekening
2013
10.581

Operationele activiteiten
Exploitatieresultaat
Afschrijvingen vaste activa (1)
Overige mutaties financiële vaste activa 2013 (2)
Mutatie voorzieningen (9)
Overige mutaties eigen vermogen
Mutatie werkkapitaal (excl. liquide middelen)

Kasstroom operationele activiteiten

-114.212
266.503
6.996
-159.631
342.133
341.789

Investeringsactiviteiten
Investeringen materiële vaste activa (1)
Desinvesteringen materiële vaste activa (1)
Investeringen financiële vaste activa (2)

Kasstroom investeringsactiviteiten

-259.021
1.969
-3.598
-260.650

Financieringsactiviteiten
Ontvangsten langlopende schulden (10)
Aflossingen langlopende schulden (10)

Kasstroom financieringsactiviteiten
Totaal kasstroom
Eindstand liquide middelen (6)

-79.811
-79.811
1.328
11.909

2.4

Algemene toelichting en grondslagen

Algemene toelichting
Activiteiten
De missie van de politie wijzigt met de invoering van de nationale politie niet. Onveranderd is de
politie ‘waakzaam en dienstbaar’ aan de waarden van de rechtsstaat. Deze missie vervult de politie
door, afhankelijk van de situatie, gevraagd en ongevraagd te beschermen, te begrenzen of te
bekrachtigen.
Bij het beschermen van burgers gaat het om hun leven, vrijheid en bezittingen. De politie grijpt in
acute noodsituaties dwingend in, zonder aanzien des persoons. Waar anderen een stap terug doen,
stappen politiemedewerkers naar voren en treden zij op, desnoods met geweld.
Bij begrenzen gaat het om het beperken en beëindigen van ongeoorloofd, al dan niet gewelddadig
gedrag. Veiligheidsproblemen worden beheersbaar gemaakt of teruggebracht binnen aanvaardbare
grenzen. Aan onwettig gedrag, ongeacht of het kleine overtredingen of zware misdrijven zijn, wordt
paal en perk gesteld.
Bij bekrachtigen gaat het om de ondersteuning van gewenst gedrag en het creëren van structurele
samenwerkingsverbanden die de veiligheid bevorderen. De politie treedt dan met raad en daad op als
betrouwbare en vakkundige partner in initiatieven van burgers, overheid, instellingen en bedrijven. De
politie treedt op als eenheid en toont daadkracht waar en wanneer dat noodzakelijk is.
Vestigingsadres
De politie is feitelijk gevestigd op Juliana van Stolberglaan 4-10, 2595 CL te Den Haag.
Stelselwijzigingen en schattingswijzigingen
In 2013 hebben zich geen stelsel- en/of schattingswijzigingen voorgedaan.
Oordelen en schattingen
Bij de toepassing van de grondslagen en regels voor het opstellen van de jaarrekening vormt de
leiding van de organisatie zich diverse oordelen en schattingen. De belangrijkste oordelen en
schattingen, inclusief de bijbehorende veronderstellingen, worden toegelicht bij de relevante posten.
Verbonden partijen
Als verbonden partij worden alle rechtspersonen aangemerkt waarover overheersende zeggenschap,
gezamenlijke zeggenschap of invloed van betekenis kan worden uitgeoefend. Ook rechtspersonen die
overwegende zeggenschap kunnen uitoefenen worden aangemerkt als verbonden partij.
Transacties van betekenis met verbonden partijen worden toegelicht voor zover deze niet onder
normale marktvoorwaarden zijn aangegaan. Hiervan wordt toegelicht de aard en de omvang van de
transactie en andere informatie die nodig is voor het verschaffen van het inzicht.
Toelichting op het kasstroomoverzicht
Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. De geldmiddelen in het
kasstroomoverzicht bestaan uit de liquide middelen. Kasstromen in vreemde valuta zijn omgerekend
tegen een geschatte gemiddelde koers. Ontvangsten en uitgaven uit hoofde van interest zijn
opgenomen onder de kasstroom uit operationele activiteiten.

Pagina 15 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Algemene grondslagen
Algemeen
De jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met de Regeling financieel beheer politie (MRFB). In
deze regeling wordt zo veel mogelijk aangesloten bij de grondslagen voor de verslaggeving,
neergelegd in Titel 9 van Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek. Expliciet zijn van toepassing de artikelen
361 tot en met 388, met uitzondering van artikelen 363, zesde lid, artikel 380, artikel 381a, 381b,
383, 383a tot en met 383e, van Titel 9 van Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek. De regels voor de
verslaggeving in BW2 zijn uitgewerkt door de Raad van de Jaarverslaggeving in de Richtlijnen voor de
jaarverslaglegging. Afdeling 1 tot en met 3 van deze richtlijnen bevatten algemene
verslaggevingregels ten aanzien van balans, exploitatierekening en toelichting. Zoals gebruikelijk in
het maatschappelijk verkeer volgt de politie deze richtlijnen bij het opstellen van haar jaarrekening,
rekening houdend met aanvullende regels zoals neergelegd in de MRFB. De modellen voor de
jaarrekening worden conform de MRFB voorgeschreven vanuit het Ministerie van VenJ.
Activa en verplichtingen worden in het algemeen gewaardeerd tegen de verkrijgings- of
vervaardigingsprijs of de actuele waarde. Indien geen specifieke waarderingsgrondslag is vermeld,
vindt waardering plaats tegen de verkrijgingsprijs. In de balans, exploitatierekening en het
kasstroomoverzicht zijn referenties opgenomen. Met deze referenties wordt verwezen naar de
toelichting.
Ter vergelijking opgenomen cijfers
Ter vergelijking zijn voor de balans de openingsbalans en voor de exploitatie de begroting 2013
opgenomen. Dit in verband met de start van de nationale politie per 1 januari 2013.
Vreemde valuta
Functionele valuta
De jaarrekening is opgesteld in euro’s; dit is zowel de functionele als de presentatievaluta van de
politie.
Transacties, vorderingen en schulden
Transacties in vreemde valuta gedurende de verslagperiode zijn in de jaarrekening verwerkt tegen de
koers op transactiedatum.

Grondslagen voor waardering van activa en passiva
Materiële vaste activa
Als materiële vaste activa zijn te beschouwen alle materiële activa die bestemd zijn om de uitoefening
van de werkzaamheid van de politie duurzaam te dienen.
De materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen de verkrijgingsprijs, verminderd met de
cumulatieve afschrijvingen gedurende de verwachte toekomstige gebruiksduur en cumulatieve
bijzondere waardeverminderingen. De van de voormalige regionale regiokorpsen, het KLPD en de
vtsPN overgenomen activa zijn ingebracht tegen de boekwaarde.
De afschrijving is lineair en gebaseerd op de verwachte gebruiksduur. Indien de verwachting omtrent
de afschrijvingsmethode, gebruiksduur en/of restwaarde in de loop van de tijd wijzigingen ondergaat,
worden zij als een schattingswijziging verantwoord.
De MRFB bevat regelgeving voor de waardering van de materiële vaste activa. De volgende
afschrijvingstermijnen worden gehanteerd:

de terreinen worden niet afgeschreven;

de bedrijfsgebouwen worden lineair afgeschreven op basis van de geschatte economische
levensduur van 35 jaar;

gebouwtechnische installaties 15 jaar;

inrichting gebouwen/inventaris 10 jaar;

opvallende voertuigen 3 jaar;

onopvallende voertuigen 5 jaar;









bijzondere voertuigen 5-10 jaar;
vaartuigen 3-10 jaar;
vliegtuigen 10 jaar;
verbindingsmiddelen 5-10 jaar;
ICT apparatuur 3-5 jaar;
geweldmiddelen en uitrusting 5-10 jaar;
overige materiële vaste activa worden lineair afgeschreven op basis van de geschatte economische
levensduur van 5 jaar.

Buiten gebruik gestelde materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen de boekwaarde dan wel de
lagere opbrengstwaarde.
Financiële vaste activa
De onder financiële vaste activa opgenomen vorderingen worden gewaardeerd op nominale waarde
onder aftrek van noodzakelijk geachte voorzieningen.
Bijzondere waardeverminderingen van vaste activa
Op elke balansdatum wordt beoordeeld of er aanwijzingen zijn dat een vast actief aan een bijzondere
waardevermindering onderhevig kan zijn. Indien dergelijke indicaties aanwezig zijn, wordt de
realiseerbare waarde van het actief vastgesteld. Van een bijzondere waardevermindering is sprake als
de boekwaarde van een actief hoger is dan de realiseerbare waarde; de realiseerbare waarde is de
hoogste van de opbrengstwaarde en de bedrijfswaarde. Bijzondere waardeverminderingen worden in
mindering gebracht in de exploitatierekening.
De uit het Strategisch Huisvestingsplan voortvloeiende huisvestingsmutaties worden in onderlinge
samenhang beoordeeld. Dit betekent dat van onderling samenhangende portfolio’s wordt uitgegaan
die gezamenlijk worden beoordeeld, waar het mogelijke bijzondere waardeverminderingen betreft.
Voorraden
De voorraden betreffen hoofdzakelijk reserveonderdelen en verbruiksmaterialen voor voertuigen,
uitrustingstukken en munitie.
De voorraden worden gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs of lagere opbrengstwaarde. Bij de bepaling
van de opbrengstwaarde wordt rekening gehouden met de incourantheid van de voorraden.
Vorderingen
Vorderingen worden gewaardeerd tegen de reële waarde van de tegenprestatie. Voorzieningen wegens
oninbaarheid worden in mindering gebracht op de boekwaarde van de vordering.
Liquide middelen
Liquide middelen bestaan uit kas, banktegoeden en deposito’s met een looptijd korter dan twaalf
maanden. Rekening-courantschulden bij banken zijn opgenomen onder schulden aan
kredietinstellingen onder kortlopende schulden. Liquide middelen worden gewaardeerd tegen nominale
waarde.
Eigen vermogen
Binnen het eigen vermogen wordt onderscheid gemaakt naar de algemene reserve en
bestemmingsreserves. Bestemmingsreserves zijn afgezonderde vermogensbestanddelen met een
specifieke bestemming voor bepaalde doeleinden. Voor het gebruik van reserves is altijd een expliciet
besluit vereist.
Voorzieningen
Voorzieningen worden gevormd voor in rechte afdwingbare of feitelijke verplichtingen die op de
balansdatum bestaan, waarbij het waarschijnlijk is dat een uitstroom van middelen noodzakelijk is en
waarvan de omvang op betrouwbare wijze is te schatten.
De voorzieningen worden gewaardeerd tegen de beste schatting van de bedragen die noodzakelijk zijn
om de verplichtingen per balansdatum af te wikkelen. De voorzieningen worden gewaardeerd tegen de
nominale waarde van de uitgaven die naar verwachting noodzakelijk zijn om de verplichtingen af te
wikkelen, tenzij anders vermeld.
Pagina 17 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Wanneer de verwachting is dat een derde de verplichtingen vergoedt, en wanneer het waarschijnlijk is
dat deze vergoeding zal worden ontvangen bij de afwikkeling van de verplichting, dan wordt deze
vergoeding als een actief in de balans opgenomen.
De voorzieningen hebben over het algemeen een langlopend karakter.
Voorziening Functioneel Leeftijdsontslag (FLO)
Deze voorziening heeft betrekking op in het verleden aan werknemers gedane toezeggingen in
aanvulling op de bestaande pensioenregelingen. Deze toezeggingen hebben een voorwaardelijk
karakter en worden alleen onvoorwaardelijk als op een vastgelegde datum de werknemer nog steeds
in dienst is van de politie. De voorziening betreft zowel ingegane als niet-ingegane toezeggingen. Zie
voor verdere grondslagen de paragraaf Pensioenen.
Voorziening Inkoop Max
Deze voorziening heeft betrekking op aan bepaalde werknemers gedane toezeggingen in aanvulling op
de bestaande pensioenregelingen. Deze toezeggingen aan deze medewerkers die op 1 januari 2006 in
dienst waren, hebben een voorwaardelijk karakter en worden alleen onvoorwaardelijk als op een
vastgelegde datum de werknemer nog steeds in dienst is van de politie. Bij het bepalen van de
voorzieningen is rekening gehouden met sectorale grondslagen zoals vastgesteld door het ABP ten
aanzien van het uit dienst treden van de werknemer tussen 1 januari 2013 en de afgesproken datum
dat de aanspraken onvoorwaardelijk worden. Tevens wordt uitgegaan van een gemiddelde leeftijd van
ingang van pensioen van 63 jaar. Zie voor verdere grondslagen de paragraaf Pensioenen.
Voorziening dienstjubilea
Deze voorziening heeft betrekking op werknemers die in aanmerking komen voor een uitkering in het
kader van ambtsjubilea bij 12½, 25 of 40 jaar dienst. Voor de uitkering bij 12½ jaar worden sociale
lasten berekend, bij 25 en 40 jaar is de uitkering niet belast. Het salaris is herrekend naar maandloon,
hierbij is de vakantietoelage (conform artikel 75 BARP) verwerkt. Er wordt gerekend met een factor
van 50% (blijfkans of sterftekans van een medewerker) van de totale berekende waarde. Voor de
uitkering bij 40 jaar wordt een blijfkans van 90% berekend, indien de periode in dienst groter is dan
30 jaar. Dit alles conform de richtlijn van het Ministerie van VenJ. De onttrekkingen uit de voorziening
worden rechtstreeks geboekt vanuit de salarisadministratie.
Voorziening wachtgeld/WW/WAO
Deze voorziening heeft betrekking op voormalige werknemers
wachtgeldregeling c.q. uitkeringsregeling de dienst hebben verlaten.

die

door

middel

van

een

Voorziening huisvesting, leegstand panden
Deze voorziening is ter dekking van verlieslatende contracten van panden die momenteel leegstaan en
niet meer in gebruik zullen worden genomen.
Schulden
Schulden worden bij de eerste verwerking gewaardeerd tegen reële waarde. Transactiekosten die
direct zijn toe te rekenen aan de verwerving van de schulden worden in de waardering bij eerste
verwerking opgenomen. Schulden worden na eerste verwerking gewaardeerd tegen geamortiseerde
kostprijs, zijnde het ontvangen bedrag rekening houdend met agio of disagio en onder aftrek van
transactiekosten.
Het verschil tussen de bepaalde boekwaarde en de uiteindelijke aflossingswaarde wordt op basis van
de effectieve rente gedurende de geschatte looptijd van de schulden in de winst-en-verliesrekening als
interestlast verwerkt.
Belastingen
De politie is niet belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting.

Niet in de balans opgenomen activa en verplichtingen
Onder de niet in de balans opgenomen verplichtingen zijn die verplichtingen opgenomen die niet als
schuld of als voorziening in de balans kunnen worden opgenomen. Onder de niet in de balans
opgenomen activa zijn die activa opgenomen waarvan de toekomstige realisatie omgeven is door een
dermate grote mate van onzekerheid dat deze niet in de balans kunnen worden opgenomen. Voor de
beoordeling van de financiële positie kan het van belang zijn deze mogelijke toekomstige voordelen
mee te wegen.

Grondslagen voor de waardering van het resultaat
Algemeen
Het resultaat wordt bepaald als het verschil tussen de toegerekende bijdragen en de kosten en andere
lasten over het jaar. Ontvangsten en uitgaven worden in de exploitatierekening toegerekend aan de
periode waarop ze betrekking hebben. Bij de toerekening wordt een bestendige gedragslijn gevolgd.
Dit houdt in dat rekening wordt gehouden met de aan een periode toe te rekenen bedragen die in een
andere periode zijn of worden ontvangen dan wel betaald. De toegerekende bijdragen worden
verantwoord in het jaar waarin zij zijn gerealiseerd.
Rijksbijdragen VenJ en overige bijdragen
Algemene bijdragen VenJ
De algemene bijdragen van VenJ zijn toegerekend aan de periode, waarvoor deze bijdragen ontvangen
zijn.
Bijzondere bijdragen VenJ en overige instanties
Voor specifieke taken en activiteiten worden zowel door het Ministerie van VenJ als andere
departementen of overheidsinstanties bijzondere bijdragen verstrekt. Voor deze bijdragen dient in het
algemeen een operationele en financiële verantwoording te worden afgelegd en dient een eventueel
overschot of tekort te worden verrekend. De ontvangen bijdragen worden in de balans opgenomen
onder de kortlopende schulden als nog te besteden bijdragen. Aan de hand van de bestedingen in het
lopende boekjaar, verband houdende met deze bijdragen, worden deze bijdragen in de exploitatie
verantwoord.
Lasten
De lasten worden bepaald op historische kostenbasis en toegerekend aan het verslagjaar waarop zij
betrekking hebben. De lasten zijn onderverdeeld in:

personeel (zie hieronder);

rente (zie hieronder);

opleiding en vorming: dit zijn kosten voor opleiding en vorming van personeel, niet zijnde
personeelskosten, maar wel vergoedingen voor aspiranten;

huisvesting: waaronder grond, opstallen en bijbehorende technische installaties en inventaris;

vervoer: kosten met betrekking tot vervoermiddelen incl. opbouw opvallende voertuigen en
voertuigtechnische aanpassingen, excl. ingebouwde verbindingsmiddelen en levende have;

verbindingen en automatisering: technische communicatiemiddelen (incl. netwerken, spraak- en
datacommunicatie, technische inrichting, verbindingsmiddelen in voertuigen, automatisering, harden software);

geweldmiddelen en uitrusting: de kosten van direct op de persoon verstrekte kleding en
uitrustingstukken (incl. vuurwapens), alsmede persoonlijke beschermingsmiddelen en de kosten
van onderhoud en gebruik daarvan;

operationeel: alle zaken direct samenhangend met de uitvoering of directe ondersteuning van het
primaire proces;

beheer: kosten voor het onderhouden van het apparaat zoals: drukwerk, kantoorartikelen,
kopieerkosten etc., accountantscontrole, deskundigenadviezen, marketing en onderzoek,
schadevergoeding aan derden, kosten salarisadministratie, representatie en vergaderingen.
Personeelsbeloningen
Periodiek betaalbare beloningen
Lonen, salarissen en sociale lasten worden op grond van de arbeidsvoorwaarden verwerkt in
exploitatierekening voor zover ze verschuldigd zijn aan werknemers.

Pagina 19 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Pensioenen
De politie heeft de pensioenregelingen verwerkt volgens de verplichtingenbenadering. De
werkgeverslasten verbonden aan de reguliere regeling van het ABP komen ten laste van de werkgever.
De premies worden verantwoord als personeelskosten zodra deze verschuldigd zijn. Vooruitbetaalde
premies worden opgenomen als overlopende activa indien dit tot een terugstorting leidt of tot een
vermindering van toekomstige betalingen. Nog niet betaalde premies worden als verplichting op de
balans opgenomen. Voor bestaande verplichtingen (anders dan de te betalen premies) jegens de
pensioenuitvoerder wordt uitsluitend indien een bijstortingsverplichting bestaat een voorziening
opgenomen.
Naast deze reguliere verplichting aan de verschuldigde pensioenpremies voor actieve medewerkers is
er sprake van een drietal bijzondere regelingen voor medewerkers.
Voor deze verplichtingen naar de medewerkers is een drietal voorzieningen getroffen. Omdat de drie
regelingen aanzienlijk van doelstelling en opzet verschillen, is hieronder een toelichting op hoofdlijnen
opgenomen per regeling.
De regeling Inkoop Max is een regeling die in de vorm van dienstverlening aan de politie wordt
uitgevoerd. Pas na de inkoop vormt de inkoopwaarde een onderdeel van de reguliere ABPverplichtingen. Voor de regeling Inkoop Max is afgesproken dat de rechthebbende medewerkers vanaf
60 jaar tot en met 70 jaar met pensioen kunnen gaan. Tevens is overeengekomen dat eind 2022 de
inkoopwaarde van nog niet ingegane pensioenen vanwege wettelijke verplichtingen in een keer moet
worden ingekocht. Rechthebbenden zijn medewerkers met een executieve status en ATH-status met
een aangewezen functie, gelijk te stellen aan de executieve status en een geboortedatum voor
2 januari 1951 en in dienst op 31 december 2006 bij de rechtsvoorgangers van de nationale politie.
Voor de regeling Inkoop Max wordt alleen bij pensionering van de medewerker de aanspraak
ingekocht, zoals berekend naar de stand van 31 december 2006. Eventuele salarisverhogingen hebben
dus geen effect op de omvang van deze verplichting. Er is sprake van een voorwaardelijke regeling.
Deze inkoopwaarde wordt door het ABP aan de aanspraak van de medewerker toegevoegd en levert
voor de medewerker een verhoging van het reguliere pensioen op. De medewerker wordt hierover met
het jaarlijkse Overzicht Pensioen Uitvoering van het ABP geïnformeerd.
De voorziening is de resultante van de volgende berekening: het aantal medewerkers met hun
respectieve aanspraak vermenigvuldigd met het respectieve premietarief (m/v) en de respectieve
sectorale grondslagen. Aan het Grondslagenonderzoek over de jaren 2008-2010 van het ABP, zoals in
april 2013 is vastgesteld, zijn de sectorale grondslagen ontleend, die de kans weergeven dat de
rechthebbende medewerkers geen gebruik zullen maken van de regeling, o.a. door eerder uittreden.
Die kansen leiden tot een verlaging van de voorziening.
Om de regeling te financieren is in de balans in nauwe afstemming met het Ministerie van VenJ een
renteloze vordering op het Ministerie van VenJ opgenomen voor de voorziening Inkoop Max die alleen
op balansdatum qua bedrag van de voorziening verschilt, omdat de cumulatieve aflossing op de
vordering verschilt van het cumulatieve bedrag van de betaalde inkopen. Alle andere effecten op de
voorziening Inkoop Max worden verwerkt in de vordering op het Ministerie van VenJ. Het risico voor
eventuele toekomstige bijstellingen van de voorziening ligt dan ook bij het Ministerie van VenJ. Om
een goede aansluiting te houden met het Ministerie van VenJ vindt waardering van de vordering en de
voorziening tegen nominale waarde plaats.
In de FLO-regeling is sprake van twee verschillende berekeningen van de omvang van de
verplichtingen. In deze regeling zijn nog gerechtigd de rechthebbende medewerkers uit de jaren 1949,
1950 en zo de regeling wil de eerste dag van het jaar 1951. Voor de rechthebbenden is in de
berekening van de nominale verplichting rekening gehouden met een opslag voor de effecten van
loonstijging, als gevolg van cao-afspraken. Er is geen rekening gehouden met een voortijdige
uitstroom, waarbij het recht vervalt.

Een deel van de rechthebbenden heeft al een beroep op deze regeling gedaan en geniet dus
uitkeringen die door de politie worden vergoed. In mindering op deze uitkeringen wordt door het ABP
een deel van de uitkering door het VUT-fonds vergoed. Voor de ingegane pensioenen is volstaan met
het berekenen van de nominale vergoeding van de uitkering inclusief werkgeverslasten tot aan de
maand van ingang van het reguliere ouderdomspensioen.
Voor de niet ingegane uitkeringen is per medewerker een berekening gemaakt van de verwachte
nominale uitkeringen, rekening houdend met het Vendrikeffect en zonder de verwachte vergoeding uit
het VUT-fonds. Bij deze uitkeringen is bij het cohort 1950 en 1 januari 1951 rekening gehouden met
de strafheffing van 52% over alle componenten van deze uitkering.
Deze uitkeringen kunnen als gevolg van cao-afspraken worden aangepast. In de FLO-regeling is in
afstemming met het Ministerie van VenJ geen rekening gehouden met een contante waarde
berekening. Voor de controle op de rechtmatigheid op de uitvoering van de regeling qua
bijverdiensten, overlijden of anderszins wordt gesteund op bij het ABP getroffen maatregelen van
interne controle bij alle in het beheer zijnde regelingen bij het ABP en daarop uitgevoerde
accountantscontrole.
Naast deze regeling is er sprake van een FLO-regeling voor de vliegers. Voor de vliegers bij de
Landelijke Eenheid van de politie is sprake van een ontslagregeling die vanaf de 55-jarige leeftijd een
uitkering garandeert van 10 jaar. Ook deze regeling is onderhevig aan de strafheffing van 52%. De
berekening van de totale uitkering is de som van de nominale uitkeringen per medewerker zonder
rekening te houden met eerdere, voortijdige uitstroom of overlijden van de medewerker.
Voorwaarde voor dit recht is het hebben van een dienstbetrekking als vlieger op 31 december 2006 bij
het voormalige KLPD. Bij de berekening is geen rekening gehouden met toekomstige
salarisverhogingen door groei in de schaal of door mogelijke loonsverhogingen. Deze worden jaarlijks
in de berekening van deze regeling meegenomen. Ook hier is sprake van ingegane en nog in te gane
verplichtingen. Bij deze regeling is geen sprake van een vergoeding uit het VUT-fonds.
Afschrijvingen
Materiële vaste activa worden vanaf het moment van ingebruikneming afgeschreven over de
verwachte toekomstige gebruiksduur van het actief. Over terreinen wordt niet afgeschreven.
Afschrijvingen worden in de exploitatie verantwoord in de daarvoor geldende economische categorie.
Indien een schattingswijziging plaatsvindt van de toekomstige gebruiksduur, dan worden de
toekomstige afschrijvingen aangepast. Boekwinsten en -verliezen bij incidentele verkoop van materiële
vaste activa en investeringssubsidies zijn begrepen onder de afschrijvingen.
Rentebaten en rentelasten
Rentebaten en rentelasten worden tijdsevenredig verwerkt, rekening houdend met de effectieve
rentevoet van de betreffende activa en passiva. Bij de verwerking van de rentelasten wordt rekening
gehouden met de verantwoorde transactiekosten op de ontvangen leningen die als onderdeel van de
berekening van de effectieve rente worden meegenomen.
Financiële instrumenten en risicobeheersing
Verwezen wordt naar het afzonderlijke hoofdstuk inzake treasury.

Pagina 21 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

2.5

Toelichting op de balans per 31 december 2013

Materiële vaste activa (1)
Materiële vaste activa
Bedragen X € 1.000

Stand 1 januari 2013
Aanschafwaarde
Cumulatieve afschrijvingen
Boekwaarde
Mutaties
Investeringen
Desinvesteringen
Aanschafwaarde
Cumulatieve afschrijvingen
Herrubricering aanschafwaarde
Herrubricering afschrijvingen

Afschrijvingen [jaarlast]
Stand 31 december 2013
Aanschafwaarde
Cumulatieve afschrijvingen
Boekwaarde
Vaste activa in uitvoering

Grond en
terreinen

Casco
Overige Totaal kolom
gebouwen huisvesting
huisvesting

Vervoer

ICT

Overige
activa

Totaal
materiële
vaste activa

240.719
-356
240.363

1.831.623
-810.266
1.021.357

878.992
-467.947
411.045

2.951.334
-1.278.569
1.672.765

619.871
-359.352
260.519

541.952
-402.251
139.701

153.601
-96.222
57.379

4.266.758
-2.136.394
2.130.364

317

37.701

48.624

86.642

83.877

71.293

17.209

259.021

-838
16
3.213
-1.050
-99

-62.771
65.648
-94.404
51.789
-52.134

-131.645
126.550
91.490
-54.272
-60.983

-195.254
192.215
299
-3.533
-113.215

-114.318
111.060
12.516
-5.543
-81.694

-87.464
87.677
-91.058
90.546
-54.293

-22.506
26.622
-10.029
6.802
-17.301

-419.543
417.574
-88.272
88.272
-266.503

243.411
-1.488
241.923

1.712.149
-744.963
967.186

887.461
-456.652
430.809

2.843.021
-1.203.103
1.639.918

601.945
-335.529
266.416

434.723
-278.321
156.401

138.275
-80.099
58.176

4.017.964
-1.897.052
2.120.912

-

48.421

9.698

58.119

71

36.919

-32

95.077

(inbegrepen in bovenstaand model)

Huisvesting
Ten aanzien van huisvesting is in 2013 geïnvesteerd in onder andere de bouw van nieuwe
multifunctionele gebouwen in Den Haag en Rotterdam en de aanschaf van een pand in het centrum
van Amsterdam. De investeringen uit hoofde van de businesscase Huisvesting zijn getemporiseerd, in
afwachting van de uitvoering van het Strategisch Huisvestingsplan.
Op basis van de ultimo 2013 bekende informatie over onder meer het voortgezet gebruik van
huisvesting, ligt de actuele huisvestingswaarde op basis van taxaties en WOZ-informatie boven de
boekwaarde van € 1,64 miljard (afwijking is marginaal).
Voertuigen
De gerealiseerde investeringen in vervoer betreffen de vervanging van het voer-, vaar- en
vliegtuigenpark van de politie.
ICT
De begrote investeringen in ICT hebben betrekking op vervanging van bestaande ICT-apparatuur en
op vervanging en vernieuwing als gevolg van het BAVP.
Overige
De begrote ‘overige’ investeringen bestaan uit de vervanging van apparatuur in de functionele
categorieën Geweldmiddelen en Uitrusting, Operationeel en Beheer.
Desinvesteringen
Dit betreft voornamelijk het desinvesteren van activa met een boekwaarde van nihil.
Vaste activa in uitvoering
Dit betreft activa die zijn geactiveerd, maar waarop nog niet wordt afgeschreven. Het totale bedrag
aan vaste activa in uitvoering bedraagt ultimo 2013 € 95 miljoen, waarvan € 58 miljoen voor
huisvesting en € 37 miljoen voor ICT. Ten aanzien van huisvesting betreft dit een pand in aanbouw in
Rotterdam. Ten aanzien van ICT betreft dit meerdere projecten, waaronder upgrades van de
infrastructuur van de rekencentra en de migratie van de werkplekken naar Windows 7.
In 2013 hebben zich geen duurzame waardeverminderingen voorgedaan.

Financiële vaste activa (2)

Financiele vaste activa
Bedragen x € 1.000
Inkoop max
932.400

FLO
51.500

Overig
5.310

Totaal
989.210

Investeringen
Overige mutaties 2013 [+/-]
Kortlopend deel 2014

-6.032
13.303

-118
37.589

3.598
-846
-

3.598
-6.996
50.892

Stand 31 december 2013

913.065

13.793

8.062

934.920

Stand 1 januari 2013

Vordering Inkoop Max
Dit betreft de vordering van de politie op het Ministerie van VenJ inzake de uitgaven aan de regeling
Inkoop Max. Hiervan zijn de verwachte aflossingen in 2015 en volgende jaren, van € 913,1 miljoen,
opgenomen onder de financiële vaste activa en de tranche 2014, van € 13,3 miljoen, onder de
kortlopende vorderingen. Over het gemiddeld saldo van deze vordering wordt geen rente berekend.
Het Ministerie van VenJ lost de vordering in een vooraf vastgesteld schema af. De aflossing van het
Ministerie van VenJ is de eerste jaren lager dan de raming van de uitgaven voor Inkoop Max. In latere
jaren is het andersom. Het verschil tussen de voorziening en de vordering eind 2013 is € 4,7 miljoen
en wordt door de politie voorgefinancierd. De rentekosten hiervan worden door de politie gedragen.
De mutaties in 2013 als gevolg van uitstroom (inkoop, overlijden, uit dienst treden en
arbeidsongeschiktheid) hebben geleid tot een afname van de voorziening van € 2,2 miljoen. De
jaarlijkse actualisatie van de sectorale grondslagen en premietarieven heeft tot een afname van de
voorziening geleid van € 3,8 miljoen. Deze effecten zijn eveneens verwerkt in de waardering van de
vordering op het Ministerie van VenJ.
Vordering inzake FLO
Dit betreft de door het Ministerie van VenJ toegezegde aflossingen op de vordering die de politie op
het ministerie heeft voor de FLO-regeling. Het Ministerie van VenJ heeft voor 2014 en 2015 in totaal
€ 51,5 miljoen beschikbaar. Hiervan is de verwachte aflossing in 2015 van € 13,8 miljoen opgenomen
onder de financiële vaste activa en de tranche 2014 van € 37,6 miljoen opgenomen onder de
kortlopende vorderingen. Over het gemiddeld saldo van deze vordering wordt geen rente berekend.
Overige
Dit betreffen o.a. aan werknemers en derden verstrekte leningen met een looptijd langer dan één jaar
en uitstaande bedragen inzake diverse samenwerkingsverbanden tussen brandweer, GHOR en politie
m.b.t. gezamenlijke meldkamers. In 2013 is een nieuwe rentedragende lening verstrekt voor de
financiering van een meldkamer, met een looptijd van vijf jaar. In de toekomst zal de landelijke
meldkamerorganisatie beheersmatig worden ondergebracht bij de politie.

Voorraden (3)

Voorraden
Bedragen x € 1.000
31 december
2013

Openingsbalans

Voorraden Unit Logistieke Dienst (kleding, wapens en munitie)
Overige voorraden

15.924
5.917

12.769
8.320

Totaal

21.841

21.089

Pagina 23 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Voorraden Unit Logistieke Dienst (ULD)
De ULD in Apeldoorn verzorgt de inkoop en distributie van de kleding, wapens en munitie voor de
politie. Hiervoor worden centraal voorraden ingekocht. Voor incourante voorraden is een voorziening
van € 1,6 miljoen opgenomen. In de openingsbalans betrof dit een voorziening van € 0,6 miljoen. De
toename heeft te maken met de introductie van het nieuwe uniform en dienstwapen, waardoor een
deel van de oude artikelen incourant geworden is.
Overige voorraden
De overige voorraden betreffen voornamelijk onderdelen voor het onderhoud in eigen beheer van de
voertuigen en de luchtvloot.

Vorderingen en overlopende activa (4)

Vorderingen en overlopende activa
Bedragen x € 1.000

Debiteuren
Voorschotten en leningen
Vordering op VenJ Inkoop Max
Vordering op VenJ FLO
ESF-subsidies
Vooruitbetaalde bedragen
Overlopende activa
Overige vorderingen
Totaal

31 december
2013

Openingsbalans

20.286
4.088
13.303
37.589
6.259
59.312
10.362
12.658

19.715
4.369
14.000
60.100
7.319
35.363
17.789
13.159

163.857

171.814

Debiteuren
Ter dekking van het risico op mogelijk oninbare vorderingen is een voorziening dubieuze debiteuren
opgenomen van € 1,7 miljoen. In de openingsbalans was hiervoor € 2,2 miljoen opgenomen.
Voorschotten en leningen
Dit betreffen reisvoorschotten en leningen aan personeel.
Vordering op Ministerie van VenJ inzake Inkoop Max
Onder deze post is de door het Ministerie van VenJ toegezegde tranche 2014 van de aflossingen op de
vordering Inkoop Max van € 13,3 miljoen opgenomen. Over het gemiddeld saldo van deze vordering
wordt geen rente berekend.
Vordering op Ministerie van VenJ inzake FLO
Onder deze post is de door het Ministerie van VenJ toegezegde tranche 2014 van de aflossingen op de
vordering inzake de regeling FLO van € 37,6 miljoen opgenomen. Over het gemiddeld saldo van deze
vordering wordt geen rente berekend.
ESF-subsidies
Een aantal van de voormalige regiokorpsen en het voormalige KLPD hebben over de periode 20052012 in een aantal tranches subsidie aangevraagd en ontvangen uit het Europees Sociaal Fonds, ten
behoeve van de IBT-training. De toegekende subsidies zijn pas onherroepelijk, nadat de termijn is
verstreken waarbinnen de EU nog controles uit kan oefenen.
Vooruitbetaalde bedragen
De balanspost vooruitbetaalde bedragen heeft grotendeels betrekking op vooruitbetaalde ICTonderhoud en softwarelicenties.
Alle vorderingen hebben een resterende looptijd korter dan een jaar.

Rekening-courant Ministerie van Financiën (5)

Rekening-courant Ministerie van Financiën
Bedragen x € 1.000
Jaarrekening 2013
Deposito's:
Stand per 1 januari (openingsbalans)
Stortingen
Opname

5.443.000
5.143.000

Stand per 31 december

300.000
300.000

Rekening-courant Ministerie van
Financiën:
Stand per 1 januari (openingsbalans)
Mutatie 2013
Stand per 31 december

616.939
-518.062
98.877

Stand per 31 december

398.877

Deposito's
Ultimo 2013 staat voor € 300 miljoen aan liquide middelen uit in deposito’s bij het Ministerie van
Financiën. Gezien de liquiditeitspositie en de marktrente is ervoor gekozen om een belangrijk deel van
de liquide middelen kortlopend bij het Ministerie van Financiën uit te zetten. De deposito’s worden
uiterlijk aan het einde van het eerste kwartaal 2014 afgewikkeld.
Rekening-courant Ministerie van Financiën
Dit betreft de rekening-courantverhouding
hoofdboekhouding).

met

het

Ministerie

van

Financiën

(de

Rijks-

Alle financiële transacties met leveranciers en het Ministerie van VenJ vinden plaats via de
Rijkshoofdboekhouding. Per 1 januari 2013 zijn de rekening-courantverhoudingen met de Rijkshoofdboekhouding van de politieonderdelen omgezet naar een rekening-courant met de nationale politie.
Via deze rekening-courant vindt dagelijks saldoregulatie plaats met de door de politie aangehouden
rekeningen bij de bankinstellingen.
In beslag genomen gelden
Een bedrag van circa € 18 miljoen betreft in beslag genomen gelden. Deze gelden staan derhalve niet
ter vrije beschikking aan de politie.

Liquide middelen (6)

Liquide middelen
Bedragen x € 1.000
31 december
2013

Openingsbalans

Kassen
Banken

1.297
10.612

1.226
9.355

Totaal

11.909

10.581

Naast de gelden in rekening-courant bij het Ministerie van Financiën zijn bovenstaande liquide
middelen aangehouden. In het kasstroomoverzicht bij de jaarrekening is het verloop van de liquide
middelen gepresenteerd. De liquide middelen staan ter vrije besteding van de politie.

Pagina 25 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Algemene reserve (7)

Algemene reserve
Bedragen x € 1.000

Stand per 1 januari (openingsbalans) 2013

332.141

Resultaatbestemming boekjaar

-70.429

Stand per 31 december 2013

261.712

De mutatie in de algemene reserve betreft het aan deze reserve toe te rekenen gedeelte van het
gerealiseerde exploitatieresultaat. Naast de begrote onttrekking van € 60 miljoen in verband met het
niet doorberekenen van kosten voor evenementen wordt er additioneel € 10 miljoen onttrokken.
De omvang van de algemene reserve ultimo 2013 bedraagt 5,2% van de gemiddelde bijdragen van de
laatste drie jaar, voorafgaand aan het jaar waarover dit deel van het vermogen wordt berekend.
Daarmee ligt de algemene reserve binnen de op grond van de artikelen 20 en 24 van de Regeling
financieel beheer politie geldende wettelijke bandbreedte van minimaal 1,5% en maximaal 7,5%.
Gedurende vijf jaar na inwerkingtreding van de Politiewet 2012 mag de algemene reserve maximaal
7,5% bedragen van de gemiddelde bijdragen van de laatste drie jaar. Daarna is dat maximaal 5%.

Bestemmingsreserves (8)

Bestemmingsreserves
Bedragen x € 1.000
Jaarrekening 2013
Bestemmingsreserve ICT
Stand per 1 januari (openingsbalans)
Mutatie 2013
Stand per 31 december

365.600
-43.783

Bestemmingsreserve groot onderhoud
Stand per 1 januari
Mutatie 2013
Stand per 31 december

34.877
-

Totaal bestemmingsreserves

321.817

34.877
356.694

Conform de Regeling financieel beheer politie bestaat het eigen vermogen naast de algemene reserve
uit een bestemmingsreserve ICT en een bestemmingsreserve groot onderhoud van gebouwen.
Bestemmingsreserve ICT
In de openingsbalans van de politie is een bestemmingsreserve gevormd om de meerjarige extra
exploitatielasten te dekken vanaf 2013. In de resultaatbestemming voor het jaar 2013 zijn deze
exploitatielasten met betrekking tot de meerkosten met betrekking tot het BAVP ten laste van deze
bestemmingsreserve gebracht.
Bestemmingsreserve groot onderhoud
Tot en met de balans per ultimo 2013 wordt op de balans van de politie een tijdelijke
bestemmingsreserve groot onderhoud gebouwen opgenomen De minister zal in een komende
jaaraanschrijving beslissen of hij, gehoord hebbende de politie, na het vervallen van deze
bestemmingsreserve, wel of niet wil overgaan tot het vormen van een voorziening groot onderhoud
gebouwen.

Voorzieningen (9)
Voorzieningen
Bedragen x € 1.000
FLO Inkoop max

Jubilea

Wachtgeld Huisvesting
Overige
WAO, WW leegstaande voorzieningen
huurpanden

Totaal

Stand per 1 januari (openingsbalans) 2013
Bij: Dotatie verslagperiode
Af: Aanwending
Vrijval

348.957
125.835
1.287

946.400
24.738
-

71.266
5.767
6.018
17

28.191
5.239
6.529
203

4.676
3.147
139

10.437
2.065
4.290
499

1.409.927
13.071
170.557
2.145

Stand per 31 december 2013

221.835

921.662

70.998

26.698

1.390

7.713

1.250.296

FLO
In de openingsbalans is voor deze regelingen € 349 miljoen als voorziening opgenomen. Bij de
berekening van deze verplichting is uitgegaan van de nominale waarde van de uitkeringen en is geen
rekening gehouden met mutaties door eerder uittreden, overlijden of arbeidsongeschiktheid. De
uitgaven voor 2013 zijn geraamd op € 127,2 miljoen en belopen qua realisatie € 125,9 miljoen. De
mutaties in de voorziening hebben geleid tot een voordelig resultaat van € 1,3 miljoen. Dit voordeel
komt ten gunste van de exploitatie van de politie. De voorziening eind 2013 is geraamd op € 221,8
miljoen, waarvan € 31,3 miljoen betrekking heeft op de vliegers.
Inkoop Max
In de openingsbalans van de politie was een voorziening ad € 946,4 miljoen voor Inkoop Max
opgenomen. De inkopen in 2013, die ten laste komen van de voorziening, beliepen € 18,7 miljoen.
De mutaties in 2013 als gevolg van uitstroom (inkoop, overlijden, uit dienst treden en
arbeidsongeschiktheid) hebben geleid tot een afname van de voorziening van € 2,2 miljoen. De
jaarlijkse actualisatie van de sectorale grondslagen en premietarieven heeft tot een afname van de
voorziening geleid van € 3,8 miljoen. Deze bedragen komen ten gunste van het Ministerie van VenJ.
De eindstand van de voorziening is aldus € 921,7 miljoen.
Leegstand huurpanden
Vanuit de voormalige regiokorpsen, het KLPD en de vtsPN is in de openingsbalans een beperkt aantal
voorzieningen voor verlieslatende huurcontracten overgenomen. In de richting van de einddatum van
de betreffende contracten neemt de voorziening af.
Overige voorzieningen
Dit betreft voornamelijk een aantal bestaande personeelsvoorzieningen die zijn overgenomen van de
voormalige regiokorpsen, het KLPD en de vtsPN en met een beperkte looptijd.

Langlopende schulden (10)

Langlopende schulden
Bedragen x € 1.000
31 december
2013

Openingsbalans

Langlopende leningen (10a)
Overige langlopende schulden

494.461
7.899

742.272
-

Totaal

502.360

742.272

Pagina 27 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Langlopende leningen (10a)

Langlopende leningen
Bedragen x € 1.000
rente %

Ministerie Financiën conversielening
Ministerie Financiën overige leningen
BNG
ABN-AMRO

3,3%
2,2%
3,2%
5,1%

Stand per 31 december

Stand per
Aflossings31-12-2013* verplichting 2014
280.000
435.881
13.641
12.750

40.000
205.438
1.373
1.000

742.272

247.811

Stand per 31-12- Resterende
2013 excl aflossing looptijd > 1
jaar
240.000
160.000
230.443
102.738
12.268
5.368
11.750
11.750
494.461

279.856

Resterende
looptijd > 5
jaar
80.000
127.705
6.900
214.605

* inclusief aflossing 2014

Lening Ministerie van Financiën in verband met vermogensconversie
De lening van € 400 miljoen is in 2011 aangegaan, ter financiering van het in verband met
bezuinigingen afgeroomde eigen vermogen van de voormalige regiokorpsen, het KLPD en de vtsPN. De
lening wordt met € 40 miljoen per jaar afgelost. De laatste aflossing vindt plaats in 2020.
Overige leningen Ministerie van Financiën
De leningen van het Ministerie van Financiën dienen ter financiering van de investeringen in vaste
activa. De leningen hebben een langlopend saldo van € 230 miljoen. Hiervan zal in 2017 € 29 miljoen
euro en in 2018 € 50 miljoen euro worden afgelost. De overige jaren zal een bedrag van gemiddeld
€ 6 miljoen euro worden afgelost, tot en met de laatste aflossing in 2040.
Van de verstrekte leningen aan de voormalige regiokorpsen, het KLPD en de vtsPN is in 2013 € 38
miljoen afgelost. In 2014 worden leningen afgelost, waaronder de leningen verstrekt aan de
voormalige vtsPN van € 190 miljoen. Deze verplichtingen zijn ultimo 2013 onder de kortlopende
schulden verantwoord.
Leningen BNG en ABN-AMRO
Hierbij gaat het om leningen die rechtstreeks aangegaan zijn bij bankinstellingen. Deze leningen zullen
conform de aflossingstermijnen worden afgelost.
Er zijn zeven leningen derden, met een langlopend saldo van € 24 miljoen euro. In 2016 valt een
lening vrij met een aflossing van € 11 miljoen euro. De laatste lening zal in 2033 worden afgelost.
Overige langlopende schulden
Dit betreffen in het verleden ontvangen renteloze bijdragen ter dekking van de afschrijvingen op
materiële vaste activa.
Alle leningen zijn afgesloten in euro’s.

Kortlopende schulden (11)

Kortlopende schulden
Bedragen x € 1.000

Kortlopende deel leningen
Openstaande (rijks)bijdragen (11a)
Schulden personeel (11b)
Crediteuren en overlopende posten (11c)
Totaal

31 december
2013

Openingsbalans

251.493
182.198
642.707
204.856

79.811
152.474
532.864
290.031

1.281.254

1.055.180

Kortlopend deel leningen
In 2014 worden de leningen ter waarde van € 190 miljoen afgelost die verstrekt waren aan de
voormalige vtsPN, voor de financiering van activa. Deze verplichting is ultimo 2013 onder de
kortlopende schulden verantwoord, samen met de aflossing van andere leningen.

Openstaande (rijks)bijdragen (11a)
Het saldo van de openstaande bijdragen is in 2013 toegenomen. Dit wordt met name veroorzaakt
doordat een aantal bijdragen nog niet volledig zijn aangewend. Dit betreft onder andere de ontvangen
bijdragen voor Reorganisatie, C2000, Cybercrime en NSS. Deze gelden zullen de komende perioden
worden besteed conform het doel waarvoor zij verstrekt zijn. Voor een nadere detaillering wordt
verwezen naar de staat van overdrachten en bestedingen in bijlage I.

Openstaande (rijks)bijdragen
Bedragen x € 1.000
31 december
2013

Openingsbalans

Openstaande bijdragen VenJ
Openstaande bijdragen overig

176.825
5.373

144.957
7.517

Totaal

182.198

152.474

Openstaande bijdragen VenJ
Bedragen x € 1.000
31 december
2013
Stand 1 januari 2013
Ontvangen in 2013
Totaal besteed in 2013
Restitutie

144.957
5.034.801
4.997.029
5.904

Stand per 31 december 2013

176.825

Schulden personeel (11b)

Schulden personeel
Bedragen x € 1.000
31 december
2013

Openingsbalans

Vakantiegeld / verlof en overuren
Functiegebouw
Loonheffing en sociale lasten
Schuld VenJ inkoop max
Schuld VenJ FLO
Overige schulden personeel

217.286
58.741
177.984
1.056
9.904
177.736

207.488
58.741
181.073
85.562

Totaal

642.707

532.864

Het saldo bij het vakantiegeld is de weergave van het totaal van het opgebouwde recht op vakantieuitkering van de in dienst zijnde medewerkers.
Het saldo bij de verlof- en overuren is de financiële weergave van het resterende aantal verlofuren aan
het einde van het jaar, en van de overuren die in het komende jaar uitbetaald zullen worden. Bij de
berekening van het saldo verlof- en overuren is een landelijk normtarief gehanteerd van € 23 per uur.
Het saldo bij het landelijk functiegebouw is het totaal van de reserveringen die gedaan zijn om een
mogelijke lastenstijging als gevolg van de implementatie van het nieuwe functiegebouw LFNP te
financieren. Op dit moment is er geen additionele informatie beschikbaar om de in het verleden
gevormde reservering te herzien.
De nog te betalen loonheffing en sociale lasten hebben betrekking op de af te dragen loonheffing en
premies van de maand december.

Pagina 29 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

De kortlopende schulden aan VenJ inzake Inkoop Max en FLO worden verrekend met de eerste
kwartaalbetaling 2014.
De overige schulden personeel hebben betrekking op salarisinhoudingen van premies die vervolgens
afgedragen dienen te worden aan derde partijen. Dit betreft pensioenpremies (circa € 54 miljoen) en
premies zorgverzekeringen. De gereserveerde bedragen voor de invoering van de OVW-periodieken en
de geblokkeerde levensloopbijdragen zijn tevens hieronder opgenomen.
De bovenstaande schulden hebben een kortlopend karakter (korter dan 1 jaar). De reële waarde van
de schulden benadert derhalve de boekwaarde.
Crediteuren en overlopende posten (11c)

Crediteuren en overlopende posten
Bedragen x € 1.000

Crediteuren
Overlopende posten
Overig
Totaal

31 december
2013

Openingsbalans

84.293
93.482
27.081

136.048
133.934
20.049

204.856

290.031

Het saldo aan crediteuren en overlopende posten is afgenomen ten opzichte van de openingsbalans. In
de openingsbalans was onder meer een eenmalige reservering opgenomen voor de extra opslag op de
pensioenpremie. Deze is eind 2013 afgewikkeld.

Niet in de balans opgenomen activa en verplichtingen
Niet in de balans opgenomen verplichtingen
Niet in de balans opgenomen verplichtingen betreffen doorlopende contracten, die deel uitmaken van
de normale bedrijfsvoering. Voor veel contracten geldt dat de financiële verplichting afhankelijk is van
de opgevraagde dienst/hoeveelheid producten. Indien dit variabel is, is geen verplichting
gekwantificeerd in de specificatie hieronder.
Voor andere contracten geldt een vast bedrag per jaar. De belangrijkste verplichtingen betreffen
doorlopende huurcontracten voor onroerend goed, leaseverplichtingen voor het wagenpark en
afgesloten contracten inzake ICT.
Ultimo 2013 zijn de verplichtingen als volgt te specificeren:

Verplichtingen te betalen binnen 1 jaar

Verplichtingen te betalen tussen 1 en 5 jaar

Verplichtingen te betalen na 5 jaar
Totaal

€ 135 miljoen
€ 143 miljoen
€ 41 miljoen
€ 319 miljoen

Niet in de balans opgenomen activa
Claim helikopters
Het in 2001 gesloten contract voor de aanschaf van acht helikopters is na herhaalde vertragingen per
1 maart 2005 ontbonden. Hierna zijn diverse gerechtelijke procedures gevoerd. Bij alle vonnissen is
hoger beroep ingesteld. Alle arresten in hoger beroep zijn ten gunste van de Staat der
Nederlanden/Politie uitgesproken. Het laatste arrest door het Gerechtshof is in 2012 uitgesproken.
Verder is bepaald, contractueel overeengekomen en door het Gerechtshof bekrachtigd, dat na de
ontbinding van het contract de geleden schade en nog te lijden schade voor zover die schade het
bedrag van de toegekende boete te boven gaat, welk bedrag zal dienen te worden opgemaakt bij
staat, deze worden vermeerderd met de wettelijke rente vanaf door het Gerechtshof bepaalde datum
tot aan de dag der algehele voldoening. De hoogte van de schade zal door de rechtbank worden
bepaald. Aan de invordering daarvan worden de benodigde juridische stappen ondernomen.

Garanties




Gemeenschappelijke Meldkamer Utrecht: voor de Gemeenschappelijke Meldkamer Utrecht is bij de
bank een garantie afgegeven voor € 0,7 miljoen. Dit is afgegeven voor de vorming van de
nationale politie.
Hypotheekfonds voor Overheidspersoneel: uit deze balans blijkt niet de garantstelling voor de
leningen van het Hypotheekfonds voor Overheidspersoneel, waarvoor het voormalige regiokorps
Drenthe borgstellingen heeft verleend. Het voormalige korps Drenthe verleende sedert 1995 deze
borgstelling aan het eigen personeel. In 2013 zijn geen nieuwe borgstellingen verleend en betreft
ultimo 2013 totaal € 4,4 miljoen. Er zijn aan deze borgstelling beperkt risico's verbonden,
aangezien er een redelijk verschil is tussen de werkelijke waarde van het onroerend goed en de
aangegane borgstelling.

Pagina 31 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

2.6

Toelichting op de exploitatierekening

Bijdragen (12)

Bijdragen
Bedragen x € 1.000
Algemene bijdrage VenJ
Bijzondere bijdragen VenJ
Overige bijzondere bijdragen VenJ
Totaal bijdragen VenJ (12a)
Overige bijdragen [o.a. gemeenten en derden]
Totaal

Jaarrekening
2013
4.607.607
187.144
202.278
4.997.029
28.130

Begroting
2013
4.605.611
223.191
173.337
5.002.139
19.033

5.025.159

5.021.172

De bijdragen bestaan uit algemene, bijzondere en overige rijksbijdragen van VenJ en bijdragen van
andere departementen, gemeenten en subsidieverstrekkers. De omvang van de gerealiseerde
bijdragen ligt per saldo € 4 miljoen boven het begrote niveau. De voornaamste ontwikkelingen worden
hieronder toegelicht.
Algemene bijdrage VenJ
Van algemene bijdragen vanuit het Ministerie van VenJ is meer besteed dan was begroot. Ten behoeve
van de huisvesting en opbouw van de Dienst Logistiek is voor een aantal jaren middelen toegezegd. In
de jaren 2013 en 2014 ontvangt de politie elk jaar nog een bedrag. Het bedrag voor 2013 is
toegekend bij de jaaraanschrijving 2014.
Bijzondere bijdragen VenJ
Van bijzondere bijdragen vanuit het Ministerie van VenJ is per saldo minder besteed dan was begroot.
Dit betreft voornamelijk het nog niet volledig besteden van de bijdragen voor de vorming van de
nationale politie. Hiernaast is ook een aantal andere in 2013 ontvangen bijdragen nog niet volledig
besteed, waaronder die voor de Aanhoudings- en Ondersteuningseenheden (AOE). Daar tegenover
staat de besteding van openstaande bijdragen, onder andere met betrekking tot de Nationale
Recherche.
Overige bijzondere bijdragen VenJ
Van overige bijdragen vanuit het Ministerie van VenJ is per saldo meer besteed dan was begroot.
Enerzijds betreft dit het nog niet volledig besteden van de in 2013 ontvangen bijdragen voor onder
andere Uitzendingen, Programma Afpakken en Nuclear Security Summit. Anderzijds heeft besteding
plaatsgevonden van openstaande bijdragen. Daarbij gaat het om onder andere de openstaande
bijdragen voor Progis en IPOL.
Overige bijdragen
Van overige bijdragen is per saldo meer besteed dan was begroot. Dit betreft enerzijds de besteding
van openstaande bijdragen, waaronder die voor de Joint Investigation Teams en Video Fingerprinting.
Tevens is een aantal bijdragen in 2013 ontvangen, die niet voorzien waren in de begroting. Dit betreft
voornamelijk bijdragen van de Stichting Arbeidsmarkt- en Opleidingsfonds Politie (SAOP).

Totaal bijdragen VenJ (12a)
In onderstaande tabel is tevens de aansluiting met de ontvangen bijdragen van VenJ in 2013
opgenomen.

Bijdragen VenJ
Bedragen x € 1.000
Jaarrekening
2013
Ontvangen bijdragen in 2013
Niet besteed in 2013
Besteding ontvangen bijdragen in 2013
Besteding ontvangsten voorgaande jaren

5.034.801
-105.447
4.929.354
67.675

Totaal bijdragen VenJ

4.997.029

Voor nadere details wordt verwezen naar de staat van overdrachten en bestedingen in bijlage I.

Personeel (13)

Personeel
Bedragen x € 1.000
Salarissen huidig personeel
Toelagen huidig personeel
Sociale lasten huidig personeel
Bijkomende personeelslasten huidig personeel
Vrijwillige politie
Personeel van derden
Toevoeging aan voorzieningen
Af:
Baten uitbesteed personeel
Totaal

Jaarrekening
2013
2.613.471
241.954
770.021
119.813
3.781
172.876
11.585
3.933.501

Begroting
2013
2.577.447
239.281
723.276
166.997
4.469
117.378
8.487
3.837.335

20.882

44.400

3.912.619

3.792.935

Salarissen, toelagen en sociale lasten
Met betrekking tot salarissen, toelagen en sociale lasten is het lastenniveau ongeveer € 85 miljoen
hoger geworden dan in de begroting is opgenomen. De belangrijkste aspecten die hierbij een rol
spelen zijn: het prijseffect (circa € 70 miljoen) en het bezettingseffect (circa € 15 miljoen).
Prijseffect
Ten aanzien van het prijsniveau van salarissen, sociale lasten en toelagen van het eigen personeel
heeft een aantal ontwikkelingen geleid tot bijna € 70 miljoen hogere lasten dan begroot. De
voornaamste ontwikkelingen zijn:
• Schaalsalarissen € 39 miljoen meer lasten: de afwikkeling van de uitloopmogelijkheden voor GGPfuncties (HAP II), een ander tijdsverloop en schaalniveau van in- en uitstroom van personeel en de
latere invoering van de vergoedingsregeling voor aspiranten hebben tot hogere salarislasten geleid. Dit
betreft de schaalsalarissen en bijbehorende sociale lasten.
• Overwerk € 10 miljoen meer lasten: de omvang van verloonde overuren leidt tot een overschrijding
van de begroting. In de begroting is op dit onderdeel een taakstelling opgenomen. Deze taakstelling is
in 2013 niet volledig gerealiseerd, mede vanwege de inzet voor grote evenementen en de vorming van
de nationale politie. Het laatste heeft tevens een relatie met het nog niet doorgevoerd hebben van de
personele reorganisatie.

Pagina 33 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

• Overige toelagen € 7 miljoen minder lasten: dit onderwerp bestaat uit operationele toelagen,
levenslooptoelagen en overige toelagen. Per saldo is sprake van een onderschrijding van € 7 miljoen.
Voornamelijk door een beperktere omvang van het aantal medewerkers dat voor de iTBF-toelage in
aanmerking komt, vallen de levenslooptoelagen lager uit dan in de begroting is voorzien.
• Sociale lasten € 28 miljoen meer lasten: met ingang van 2013 zijn verdere stijgingen doorgevoerd in
de premies voor pensioen en sociale verzekeringen. Deze waren bij het opmaken van de begroting nog
niet bekend. Ultimo december 2013 is een eenmalige tegemoetkoming in sociale lasten toegekend
samenhangend met het Belastingplan 2014. De bate van € 15 miljoen wordt als match voor hogere
lasten in 2014 toegerekend aan 2014.
Bezettingseffect
De gemiddelde operationele sterkte is in 2013 hoger dan begroot. Dit betreft een beperkt verschil in
de reguliere operationele sterkte en een groter verschil in het aantal aspiranten. Er zijn gemiddeld
920 fte’s aspiranten meer in dienst geweest dan in de begroting was voorzien. Dit laatste is een gevolg
van een hogere eindsterkte in 2012.
De gemiddelde niet-operationele sterkte is 113 fte’s lager dan begroot. In afwachting van de personele
reorganisatie wordt zeer terughoudend omgegaan met het invullen van vacatures in de nietoperationele functies.
In onderstaande tabel zijn de gemiddelde personele sterktes van de drie personeelscategorieën
weergegeven.

Personele bezetting 2013
(aantallen in fte)
Bezetting Gerealiseerde
ultimo 2013
gemiddelde
bezetting

Begrote
gemiddelde
bezetting

Operationeel (excl. aspiranten)
Aspiranten
Totaal operationeel

47.073
4.525
51.598

46.747
4.828
51.575

46.694
4.120
50.814

Niet-operationeel

10.318

10.477

10.562

Totaal

61.916

62.052

61.376

Afgezet tegen de begrote loonsommen bedraagt het financiële (bezettings)effect van de hogere
gemiddelde sterkte per saldo € 15 miljoen negatief.
De werknemers zijn in Nederland aangesteld. Het kan voorkomen dat werknemers in het buitenland
worden ingezet.
Bijkomende personele kosten
Binnen de categorie van de bijkomende personeelskosten is sprake van een onderschrijding ten
opzichte van de begroting van € 47 miljoen. Deze onderuitputting is voornamelijk toe te wijzen aan de
temporisering in het reorganisatietraject, waardoor er geen uitgaven gedaan zijn inzake het Landelijk
Sociaal Statuut, hetgeen wel begroot was.
Personeel van derden
De kosten voor personeel van derden zijn € 56 miljoen hoger dan begroot. Dit wordt onder meer
veroorzaakt door € 25 miljoen hogere kosten inhuur gerelateerd aan het BAVP, die in de begroting ten
gevolge van het activeren als immaterieel actief opgenomen waren onder de afschrijvingskosten. De
regeling financieel beheer staat activering als immaterieel actief echter niet toe.
Hiernaast worden de hogere kosten voor personeel van derden veroorzaakt door een aantal
doorlopende contractverplichtingen. De overige additionele kosten hebben onder andere betrekking
op projecten en programma’s, mede voortkomend uit het nog niet doorgevoerd hebben van de
personele reorganisatie.

Toevoeging aan voorzieningen
Dit betreft voorzieningen voor wachtgeld/WW, dienstjubilea en enkele overige onderwerpen. In 2013 is
€ 3 miljoen meer aan de personele voorzieningen gedoteerd dan begroot.
Baten personeel
De baten betreffen in het algemeen detacheringen van medewerkers aan derden, veelal binnen het
veiligheidsdomein. In 2013 is € 24 miljoen minder gerealiseerd dan begroot. Deze onderschrijding
wordt volledig veroorzaakt door gewijzigde comptabele regelgeving met betrekking tot het activeren
van uren die medewerkers van de politie besteden aan de ontwikkeling van software. De verwerking in
de begroting heeft ertoe geleid dat de intern gemaakte personeelskosten voor de ontwikkeling van
software ten gevolge van de activering en afschrijving als baten zijn opgenomen.
Gegevens betreffende WNT
Met ingang van 1 januari 2013 geldt in verband met de bezoldiging van bestuurders, toezichthouders
en andere topfunctionarissen binnen de publieke en semipublieke sector een nieuwe wet. Dat is de
Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector, beter bekend als de
Wet Normering Topinkomens of WNT. Deze geeft aanwijzingen over de hoogte van de bezoldiging en
over de openbaarmaking van de bezoldiging van deze functionarissen in genoemde sectoren en
vervangt de Wet Openbaarmaking Topinkomens (WOPT).
Onder de WNT geldt een publicatieverplichting in de jaarrekening, evenals een opgave daarvan bij de
vakminister. Concreet betekent dit dat in de jaarrekening 2013 de volgende gegevens moeten worden
opgenomen:
Bezoldiging topfunctionarissen & gewezen topfunctionarissen - met dienstbetrekking
Naam

dhr. Mr. G.L. Bouman
dhr. R.G.C. Bik
mw. J.A. van den Berg
dhr. Mr. H.P. van Essen
dhr. D.G.T.M. Heerschop
dhr. L. Th.C. Kuijs

functie(s)

beloning

belastbare
vaste en
variabele
onkostenvergoedingen

Korpschef
lid Korpsleiding / plv KC
lid Korpsleiding
lid Korpsleiding
CIO
lid Korpsleiding

165.750
147.966
132.488
41.585
133.431
50.211

6.005
5.742
5.674
1.436
5.605
1.802

voorzieningen
ten behoeve
van
beloningen
betaalbaar op
termijn
34.425
33.850
26.677
7.544
27.217
10.003

Totale
bezoldiging

duur van het
omvang van
dienstverband
het
in het jaar
dienstverband
(in dagen)
in het jaar
(fte)

206.180
187.559
164.839
50.565
166.254
62.016

365
365
365
92
365
113

1,1
1,1
1,1
0,3
1,1
0,3

Bezoldiging overige functionarissen - met dienstbetrekking
Functie

belastbare vaste en variabele
onkosten-vergoedingen

Adviseur

voorzieningen
ten behoeve
van beloningen
betaalbaar op
termijn

Totale
bezoldiging

duur van het
dienstverband
in het jaar
(in dagen)

omvang van het
dienstverband in het
jaar
(fte)

39.974

267.907

365

1,1

Toelichting
Overige functionarissen - bezoldiging
Naam
Adviseur

Totale
bezoldiging
267.907

WNT-norm
228.599

Motivering overschrijding
Respecteren bestaande afspraken arbeidsvoorwaarden

Bij de samenstelling van de in deze paragraaf opgenomen verantwoording uit hoofde van de WNT zijn
de beleidsregels ‘toepassing WNT d.d. 26 februari 2014 inclusief de wijziging van 12 maart 2014’ van
het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties als uitgangspunt gehanteerd.
De politie herkent de door de minister van BZK in zijn kamerbrief d.d. 27 februari 2014 onderkende
uitvoeringsproblemen met betrekking tot externe niet-topfunctionarissen. In lijn met paragraaf 6 van
de (gewijzigde) Beleidsregels toepassing WNT legt de politie geen verantwoording af over externe
niet-topfunctionarissen.

Pagina 35 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Rente (14)

Rente
Bedragen x € 1.000
Rente rekening-courant krediet Ministerie van
Financiën
Rente lening Ministerie van Financiën
Rente lening derden
Rente lening i.v.m. vermogensconversie
Af:
Ontvangen rente van Ministerie van Financiën
Ontvangen rente van derden

Totaal

Jaarrekening
2013
17

Begroting
2013
-

10.961
1.167
10.694
22.839

14.332
1.595
10.435
26.362

1.669
536
2.205

600
400
1.000

20.634

25.362

De rentelasten komen ten opzichte van de begroting bijna € 5 miljoen lager uit. Dit houdt verband met
meerdere factoren zoals het beleid om langlopende leningen af te lossen, het terughoudende
investeringenbeleid en de gunstige marktrente.

Opleiding en vorming (15)

Opleiding en vorming
Bedragen x € 1.000
Afschrijvingen
Boekresultaat activa
Huren en lease
Duurzame goederen
Munitie en pepperspray
Overige zaken en diensten
Totaal

Jaarrekening
2013
515
276
432
10.909
80.678

Begroting
2013
472
276
-123
10.240
83.426

92.810

94.291

De gerealiseerde kosten met betrekking tot de opleidingen zijn € 1,6 miljoen lager dan begroot. Dit
wordt voornamelijk veroorzaakt door het later effectueren van het opleidingsplan.

Huisvesting (16)

Huisvesting
Bedragen x € 1.000
Afschrijvingen
Energie
Huren, pachten en lease
Duurzame goederen
Overige zaken en diensten
Toevoeging aan voorzieningen
Totaal

Jaarrekening
2013
112.273
40.186
61.256
7.678
108.707
-139

Begroting
2013
125.267
40.557
56.925
14.042
118.955
-

329.961

355.746

De huisvestingslasten zijn € 25 miljoen lager dan in de begroting. Voor € 13 miljoen betreft dit de
afschrijvingen op casco en installaties. In afwachting van het Strategisch Huisvestingsplan is
terughoudend geïnvesteerd, wat blijkt uit een lager uitvallend investeringsvolume in 2013, maar ook
eerdere jaren. Hiernaast resulteert het nog niet besteden van beschikbare transitiegelden voor de
realisatie van de businesscase Huisvesting in € 13 miljoen lagere lasten. In de begroting 2014-2018 is
hiermee rekening gehouden en zijn deze uitgestelde uitgaven opnieuw begroot.
Vervoer (17)

Vervoer
Bedragen x € 1.000
Afschrijvingen
Boekwinst activa
Brandstof
Huren en lease
Duurzame goederen
Overige zaken en diensten
Totaal

Jaarrekening
2013
79.816
-3.466
39.567
16.457
2.736
56.917

Begroting
2013
79.541
37.472
19.741
1.239
50.261

192.027

188.254

De lasten voor vervoermiddelen zijn bijna € 4 miljoen hoger dan in de begroting was voorzien. Dit
betreft onder andere € 2 miljoen hogere brandstofkosten, veroorzaakt door gestegen prijzen.
Hiernaast is boekwinst gerealiseerd op de verkoop van te vervangen voertuigen, die economisch reeds
volledig afgeschreven waren.

Verbindingen en automatisering (18)

Verbinding en automatisering
Bedragen x € 1.000
Afschrijvingen
Boekverlies activa
Huren en lease
Duurzame goederen
Overige zaken en diensten
Toevoeging aan voorzieningen
Totaal

Pagina 37 van 53

Jaarrekening
2013
52.549
-340
453
16.646
270.966
93

Begroting
2013
100.400
4.093
26.306
254.631
-

340.367

385.430

Financiële Verantwoording 2013 Politie

De kosten voor Verbindingen en Automatisering zijn € 45 miljoen lager dan begroot. Voor een groot
deel betreft dit lagere afschrijvingslasten als gevolg van het toepassen van de MRFB in de realisatie. Er
is een relatie met de personele kosten, waarin de dekking was voorzien voor de uren van eigen
medewerkers die in de begroting als investering werden beschouwd.
Verder houden de lagere afschrijvingen verband met beperktere investeringen in de jaren 2012 en
2013.
Verder vallen de onder Verbindingen en Automatisering opgenomen meerkosten voor het BAVP lager
uit, door voornamelijk een beperktere inzet van werkpakketten (uitbesteed werk). Dit als gevolg van
de langere doorlooptijd van het aantrekken van extra capaciteit.
In 2013 is additionele ICT-dienstverlening aan ketenpartners gerealiseerd. De inkoopwaarde van deze
omzet zorgt binnen de categorie Verbindingen en Automatisering voor extra kosten. Hier tegenover
worden ook extra bijdragen ontvangen, waardoor dit per saldo resultaatneutraal is.
Verder zijn in 2013 extra kosten gemaakt inzake 112-dienstverlening en voor het project ODIN. Ter
compensatie van de kosten voor ODIN is de daarvoor verstrekte rijksbijdrage aangewend.

Geweldmiddelen en uitrusting (19)

Geweldmiddelen en uitrusting
Bedragen x € 1.000
Afschrijvingen
Duurzame goederen
Overige zaken en diensten
Totaal

Jaarrekening
2013
1.427
3.495
36.517

Begroting
2013
3.975
4.246
40.435

41.439

48.656

De lasten voor geweldmiddelen en uitrusting zijn ruim € 7 miljoen lager dan in de begroting. Dit wordt
voornamelijk veroorzaakt door € 2 miljoen niet-begrote baten voor leveringen aan de Politieacademie.
De lagere afschrijvingen zijn het gevolg het toepassen van de MRFB in de realisatie. Binnen deze
regelgeving wordt niet meer afgeschreven op wapens.

Operationeel (20)

Operationeel
Bedragen x € 1.000
Afschrijvingen
Boekverlies activa
Huren en lease
Duurzame goederen
Overige zaken en diensten
Totaal

Jaarrekening
2013
14.234
25
1.401
5.378
81.646

Begroting
2013
15.050
185
2.588
82.755

102.684

100.578

De operationele lasten en baten betreffen met name lasten verband houdende met opsporing, tolken,
in beslag genomen goederen, arrestanten en dienstreizen. Ten opzichte van de begroting is er per
saldo € 2 miljoen meer lasten gerealiseerd. Hogere lasten zijn er bij de aanschaf van duurzame
goederen: als gevolg van het toepassen van de MRFB in de realisatie is minder aan goederen
geactiveerd, maar onder duurzame goederen verantwoord.

Beheer (21)

Beheer
Bedragen x € 1.000
Afschrijvingen
Huren en lease
Duurzame goederen
Overige zaken en diensten
Toevoeging aan voorzieningen

Jaarrekening
2013
324
6.267
465
99.365
409

Begroting
2013
626
4.912
537
119.279
-

106.830

125.354

Totaal

De beheerkosten zijn € 19 miljoen lager dan de begroting. In de bestedingsplannen van de politiechefs
en stafdirecteuren zijn binnen deze categorie maatregelen opgenomen die het niet realiseren van de
taakstellingen op overwerk en inhuur personeel grotendeels compenseren. Verder zijn de bestedingen
met betrekking tot programma’s en projecten doorgeschoven naar komende jaren.
Specificatie accountantshonoraria

Honoraria 2013 PricewaterhouseCoopers Accountants N.V.
Bedragen x € 1.000
Controle van de jaarrekening
Andere controle werkzaamheden
Fiscale advisering
Andere niet-controlediensten
Totaal

Pagina 39 van 53

Accountants
PwC
498
162
-

Overige
netwerk PwC
272
423

Totaal
PwC
498
434
423

660

695

1.355

Financiële Verantwoording 2013 Politie

2.7

Toelichting op de treasury

Toelichting op de kasstroom
In het jaar 2013 is er per saldo een nagenoeg neutrale kasstroom geweest. Hieronder volgt de
toelichting per activiteit.
Kasstroom operationele activiteiten
Ondanks het negatieve exploitatieresultaat in 2013 en de onttrekkingen aan de voorzieningen voor
Inkoop Max en FLO is er een positieve kasstroom ten aanzien van de operationele activiteiten. Dit
wordt veroorzaakt door het volume aan afschrijvingen en de positieve mutatie op het werkkapitaal.
Door onder andere ontvangen (rijks)bijdragen niet volledig te besteden, is er geld in kas gebleven.
Kasstroom investeringsactiviteiten
De negatieve kasstroom ten aanzien van de investeringsactiviteiten betreft voornamelijk de
investeringen die in 2013 zijn gedaan.
Kasstroom financieringsactiviteiten
De negatieve kasstroom ten aanzien van de financieringsactiviteiten betreft de aflossing in 2013 op de
langlopende leningen. Er zijn geen nieuwe leningen aangetrokken.

Treasurystatuut
De realisatie van de opgenomen doelstellingen in het Treasurystatuut is per doelstelling als volgt:


Het in de tijd optimaal afstemmen van de beschikbare middelen aan de financierings- en
liquiditeitsbehoefte:
Op basis van de ontwerpbegroting is een liquiditeitsprognose opgesteld voor het boekjaar 2013.
De overtollige liquide middelen zijn conform de voorschriften in depot uitgezet en vrijgevallen op
het moment van noodzakelijke beschikbaarheid.



Het beschermen van de politie tegen financiële risico’s, zoals renterisico en liquiditeitsrisico:
Gedurende het boekjaar 2013 was er een lage rentestand. Echter, het vervroegd aflossen van
lopende leningen had in verband met een hoge boeterente geen positief effect op de betaalde
rente.
De beschikbare liquiditeit is in 2013 gedaald. Het boekjaar 2013 kent echter geen
liquiditeitstekort. Hierdoor was het aangaan van nieuwe langlopende leningen niet van toepassing.



Het minimaliseren van de in- en externe verwerkingskosten bij het beheren van de geldstromen en
de financiële posities:
Het jaar 2013 heeft zich voornamelijk gekenmerkt door het inzichtelijk maken van de
geldstromen. Daarnaast worden de administraties van de voormalige regiokorpsen, het KLPD en
de vtsPN geleidelijk geüniformeerd en geïntegreerd. De crediteuren- en salarisbetalingen lopen in
toenemende mate over de centrale bankrekening van de financiële administratie. Daarnaast is in
2013 de treasuryfunctie volledig geïntegreerd.



Een doelmatig rekeningen- en rekeningen-courantbeheer:
Na inventarisatie is een start gemaakt met, waar mogelijk, het opheffen van de 225 decentrale
bankrekeningen.

Regeling financieel beheer politie
In artikel 19, lid 1 is opgenomen dat de politie deelneemt aan het schatkistbankieren bij het Ministerie
van Financiën. In lid 2 is de rekening-courantkredietlimiet van € 250 miljoen opgenomen. In lid 3 is
vastgelegd dat de begroting een financieringsparagraaf met daarin opgenomen een investeringsplan
bevat, waarin de leenbehoefte voor dat jaar en meerjarig is onderbouwd. In lid 4 is opgenomen dat
leningen alleen mogen worden aangegaan voor investeringen in vaste activa, voor zover deze
onderdeel uitmaken van het investeringsplan, bedoeld in lid 3. In lid 5 is vastgelegd dat de politie
gebruikmaakt van het door de minister vastgestelde Treasurystatuut.
De politie neemt deel aan het schatkistbankieren, waarbij de bankrekeningen dagelijks worden
afgeroomd naar de rekening-courantrekening van de politie bij het Ministerie van Financiën. In 2013
heeft de politie enkele dagen een maximaal rekening-courantkrediet van € 155 miljoen gekend. Er zijn
in 2013 geen nieuwe leningen aangegaan. Het Treasurystatuut Politie is op 22 november 2013 in de
Staatscourant gepubliceerd onder nummer 32504.

2.8

Bedrijfsvoeringsparagraaf

Algemeen
De minister van Veiligheid en Justitie heeft op 1 november 2013 het controleprotocol voor de
jaarrekening van de politie vastgesteld. Dit controleprotocol werkt terug tot en met 1 januari 2013. In
het controleprotocol is het van toepassing zijnde normenkader opgenomen, alsmede de toleranties ten
aanzien van de bepaling van fouten en onzekerheden en de rapportagetoleranties. De politie
verantwoordt zich in deze bedrijfsvoeringsparagraaf over de financiële rechtmatigheid, het financieel
en materieel beheer en overige aspecten van de bedrijfsvoering. Bekende afwijkingen die boven de
rapportagetoleranties uitkomen, zijn in deze bedrijfsvoeringsparagraaf verantwoord.
In 2012 is vanuit een ‘kwartiermakersorganisatie’ gewerkt aan de inrichting van de nationale politie.
Dit heeft geleid tot het Inrichtingsplan nationale politie. Met ingang van 1 januari 2013 zijn de 26
voormalige korpsen en de vtsPN overgegaan naar de nationale politie, die bestaat uit één korps met
tien regionale eenheden en de Landelijke Eenheid. Gezien het feit dat de personele reorganisatie nog
niet is afgerond hebben in 2013, de in opbouw verkerende bedrijfsvoeringsafdelingen zoals
opgenomen in het Inrichtingsplan nationale politie gewerkt op basis van ‘hulpstructuren’. Het
realisatieplan voor de vorming van het Politiedienstencentrum (PDC) en de stafdirecties bevat de
stappen om in 2017 volledig conform de nieuwe inrichting met het PDC en de bedrijfsvoeringsdirecties
te werken.
In 2013 is de interne beheersing van de bedrijfsvoeringsprocessen en het hiervoor ingerichte
risicomanagement in eerste aanleg nog grotendeels voortgezet op de wijze die van toepassing was
vóór de samenvoeging van de voormalige organisaties tot de nationale politie. Diverse
bedrijfsvoeringsprocessen worden in de periode 2013-2017 fasegewijs omgebogen met de
reorganisatie en centralisatie van administraties en bijbehorende bedrijfsvoeringsprocessen.
Als belangrijk sturingsinstrument voor de bedrijfsvoering is in 2013 de risicoanalyse gehanteerd. Deze
risicoanalyse is begin 2013 uitgevoerd. Na weging zijn van de geïnventariseerde risico’s door de
korpsleiding risico’s geprioriteerd, als zijnde de op dat moment belangrijkste risico’s binnen de
bedrijfsvoering van de politie. Halverwege 2013 zijn deze risico’s aangevuld met risico’s ten gevolge
van de splitsing in beleid en uitvoering en de uitkomsten van het rapport ‘Risicoanalyse ICT-domein’.
Over de ontwikkeling en de beheersing van de risico’s is gedurende het jaar periodiek gerapporteerd
aan de korpsleiding. Er zijn in 2013 geen incidenten vastgesteld op het vlak van deze risico’s die een
vermelding in de bedrijfsvoeringsparagraaf rechtvaardigen. In 2014 vindt een herijking plaats van de
geïdentificeerde risico’s en een herijking van het hieraan ten grondslag liggende risicomanagement.
Naast de insteek vanuit de risicoanalyse is in 2013 planmatig het bestaan en de werking van de
kritische interne beheersingsmaatregelen in haar systemen en processen gedurende het boekjaar en
met de jaarafsluiting getoetst. Van de aanbevelingen en bevindingen uit de audits zijn in 2013
rapportages opgemaakt, die het management ondersteunen bij de verbetering van de interne
beheersing. Daarnaast is op basis van de vastgestelde normen uit het controleprotocol in de periode
december 2013 tot en met maart 2014 een aanvullende toets georganiseerd op de financiële
Pagina 41 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

rechtmatigheid van de personele kosten, de inkoop en aanbestedingen, de bijzondere (rijks)bijdragen
en het treasurybeheer. Waar uit deze aanvullende toets bleek dat een en ander niet aan te stellen
eisen voldeed, zijn deze waarnemingen in de bedrijfsvoeringsparagraaf opgenomen.

Rechtmatigheid
Algemeen
Onder rechtmatigheid wordt in de bedrijfsvoeringsparagraaf de comptabele rechtmatigheid verstaan,
oftewel het in overeenstemming zijn met de begroting en met de regelingen zoals opgenomen in het
kader financiële rechtmatigheid van het controleprotocol 2013.
Dit geldt conform het controleprotocol uitsluitend voor zover deze regelingen de uitkomst van de in de
jaarrekening opgenomen financiële transacties beïnvloeden.
Inkopen
De kwartiermakersorganisatie heeft in 2012 gewerkt aan de inrichting van de landelijke
inkooporganisatie van de nationale politie (i.o.). Voor het planmatig en beheerst op orde brengen van
de inkoopfunctie van de nationale politie is een eerste stappenplan vastgesteld. Op basis van dit
stappenplan is onder meer gewerkt aan het centraal inrichten en organiseren van de inkoopfunctie en
de formulering van landelijk beleid ten aanzien van de uitvoering van de inkooptaak. Eind 2012 is
begonnen met de overdracht van inkooptaken van de vtsPN en de korpsen naar de landelijke
inkooporganisatie.
Om te komen tot rechtmatige inkoop is in afstemming met het Ministerie van VenJ een coherent plan
van aanpak (op hoofdlijnen) ontwikkeld dat op 10 juni 2013 is vastgesteld door de korpsleiding.
Doelstelling van het plan is om fasegewijs ultimo 2017 een situatie te bereiken waarin de omvang van
de rechtmatigheid betreffende de inkoop van producten en diensten is geborgd binnen de
rapportagetolerantiegrens voor financiële rechtmatigheid van ca € 50 miljoen. Het plan is tevens
gericht op een verdere professionalisering van de inkoopfunctie. Beoordeling of het huidige plan van
aanpak bijstelling behoeft vindt momenteel plaats.
Om inzicht te krijgen in de omvang van de onrechtmatigheid van inkopen in 2013, is op basis van de
administratie een opstelling gemaakt van alle betalingen per leverancier gerelateerd aan inkopen in
2013. Deze betalingen zijn vervolgens beoordeeld op rechtmatigheid, waarbij voor de leveranciers met
een inkoopvolume boven de € 200.000 – de Europese aanbestedingsgrens - een onderzoek is
ingesteld naar de onderliggende documentatie. De toetsing van deze elementen is centraal
georganiseerd en decentraal uitgevoerd op basis van de aanbestedingswet 2012 en de interne
richtlijnen die met de controlerende accountant zijn afgestemd. De decentrale toetsing is begeleid en
gecontroleerd door interne juristen. Aansluitend op decentrale toetsing heeft een centrale uniforme
toetsing plaatsgevonden. Vervolgens zijn de toetsuitslagen geconsolideerd op nationaal niveau en
intern gecontroleerd.
Naast de toets zoals vastgelegd in de ‘Notitie nationale toets rechtmatigheid inkopen’, die is gericht op
leveranciers met een inkoopvolume groter dan € 200.000, is een aanvullende analyse uitgevoerd op
inkopen bij leveranciers onder de € 200.000. Uit deze beoordeling blijkt dat in deze categorie
verhoudingsgewijs voor een hoger bedrag aan onrechtmatige inkopen heeft plaatsgevonden. Dit wordt
met name veroorzaakt door schaalvergroting ten gevolge van de vorming van de nationale politie,
waardoor de aanbestedingsdrempel eerder wordt bereikt dan in de voormalige organisaties. Ter
vergelijking: in een voormalig korps was aanbesteding pas boven € 200.000 aan de orde, terwijl deze
norm nu voor het gehele korps de grens is. Vertaald naar de voormalige organisaties betekent dat een
normbedrag voor aanbesteding van € 7.500. Daarnaast is het zo dat inspanningen op het gebied van
Europees aanbesteden historisch vooral op de grote contacten gericht is geweest. De verhouding
tussen inspanning en mate waarin dit invloed heeft op de rechtmatigheid, betekent dat deze lijn de
komende jaren moet worden voortgezet. De tijd en de capaciteit van de organisatie om volledig aan
de eisen voor Europees aanbesteden te voldoen was in 2013 onvoldoende beschikbaar. Deze
problematiek is in voorgenoemde plan van aanpak geadresseerd. Ook bleef een bepaalde mate van
inkoop zonder Europees aanbesteden noodzakelijk om continuïteit in de politiezorg te kunnen blijven
waarborgen.

In de volgende tabel is het resultaat van de beoordeling op de rechtmatigheid van inkopen
weergegeven:
x € 1mln

leveranciers
> € 200.000
leveranciers
< € 200.000
Totaal:

Aantal
leveranciers
649

Geanalyseerde
financiële stroom

Vallende
onder
regime
aanbestedingen
1.174

Onrechtmatige
inkopen
130

189

83

1.363

213

2.152
30.894
2.152

De totale kosten en corresponderende bijdrage van de politie over 2013 bedraagt € 5 miljard.
De omvang van de in de jaarrekening gerapporteerde onrechtmatige inkopen in de voormalige
politieorganisaties over 2012 bedroeg in totaal circa € 107 miljoen. Voor 2013 is de verantwoorde
onrechtmatigheid anders samengesteld en ook daarom slechts deels vergelijkbaar met 2012 en alleen
voor de nu gesignaleerde onrechtmatigheid van grote contracten ad € 130 miljoen. Daarnaast leidt de
opgetreden schaalvergroting tot een extra onrechtmatigheid. Op basis van de rechtmatigheidsanalyse
inkopen voor de jaarrekening 2013 worden aanbevelingen geformuleerd. Deze aanbevelingen zijn
gericht op verbetering van het inkoopplan, waarvan de effecten op termijn merkbaar worden. Indien
het voor het bereiken van de doelstelling op rechtmatigheid van het inkoopplan noodzakelijk is,
worden de in 2013 ingerichte hulpstructuren voor de komende jaren geconsolideerd en geborgd.
Personeelsuitgaven
In 2013 is in de personeels- en salarisadministraties gewerkt vanuit de in de inleiding genoemde
‘hulpstructuren’. De bedrijfsprocessen met betrekking tot de salarisadministraties zijn hierbij in grote
lijnen ongewijzigd ten opzichte van voorgaand boekjaar. De administraties zijn gevoerd in de
voormalige organisaties en met een gelijk niveau van beheersingsmaatregelen in de lijnorganisatie. In
voorgaande jaren zijn geen financiële onrechtmatigheden gerapporteerd.
Voor 2013 heeft extra inzet plaatsgevonden op de interne centrale toets op onrechtmatigheden. Deze
verbijzonderde interne controle heeft zich met name gericht op wijzigingen in wet- en regelgeving ten
opzichte van voorgaand boekjaar. Daarnaast zijn over 2013 Third Party Mededelingen (extern
auditrapport op de geautomatiseerde salarisverwerking) afgegeven, waarbij een niet geheel positief
oordeel is afgegeven over de betrouwbaarheid en continuïteit van de gegevensverwerking. Door
aanvullende maatregelen is voor jaarrekeningdoeleinden voldoende onderbouwing vastgesteld.
Bevindingen uit de interne analyse worden ingebed in de ‘hulpstructuren’ totdat deze door de nieuwe,
staande organisatie worden opgevangen.
Bijdragen
In de periode vóór 2013 was sprake van veel verschillende (rijks)bijdragen bij de voormalige
organisaties. Deze (rijks)bijdragen worden met de vorming van de nationale politie sterk
teruggedrongen tot slechts enkele. De bestendige gedragslijn met betrekking tot aanvragen voor
middelen van voor 2013 is dat deze via ‘going concern’ worden afgewikkeld. Voor zover wordt voldaan
aan eventuele voorwaarden zijn deze middelen rechtmatig. In 2013 zijn door de politie enkele
aanvragen voor middelen gedaan, die in lijn zijn met de gekozen lijn uit het verleden. Aansluiting op
de nieuwe regelgeving roept vragen op of geheel helder is of deze aanvragen volledig als bijdragen
gekwalificeerd kunnen worden. In 2014 zal de interpretatie van deze begrippen in afstemming met het
Ministerie van VenJ nader worden gepreciseerd.

Pagina 43 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Treasury
De minister van VenJ heeft op 1 november 2013, als nadere uitwerking van artikel 19 van de Regeling
financieel beheer politie, het Treasurystatuut van de politie vastgesteld. De regeling werkt terug tot en
met 1 januari 2013. Voor de bepalingen in het Treasurystatuut, met een werking voor de financiële
rechtmatigheid, heeft de politie getoetst of deze zijn vertaald naar de benodigde administratieve
organisatie en de bijbehorende interne beheersingsmaatregelen. Door de terugwerkende kracht van
het Treasurystatuut heeft naleving hiervan in de tijd niet volledig kunnen plaatsvinden. De
geconstateerde afwijkingen worden na evaluatie van de bevindingen bij de jaarrekening ingebed in de
‘hulpstructuren’ en de nieuwe organisatie. In 2013 zijn afwijkingen geconstateerd ten opzichte van het
maximale kassaldo per eenheid. Doordat contant geïnde boetes ook kasgeld betreft, is het niet
mogelijk gebleken het saldo per eenheid onder het maximum van het Treasurystatuut te houden.
Daarnaast is het proces met betrekking tot de herstructurering van het bankenverkeer nog niet
afgerond en dienen de creditcards te worden ingericht conform het statuut. Het Treasurystatuut is in
die zin niet op alle onderdelen nageleefd. Uit de uitgevoerde toetsingswerkzaamheden zijn geen
materiële fouten en onzekerheden op de rechtmatigheid van de geldstromen van de politie
geconstateerd.

Financieel en materieel beheer
Financieel beheer
De financiële administratie van de nationale politie bestond in 2013 voor een groot deel nog uit de 27
financiële, HRM- en salarisadministraties van de voormalige organisaties, aangevuld met één centrale
financiële administratie. In deze centrale financiële administratie is aanvankelijk alleen de Korpsstaf
opgenomen. In de loop van 2013 zijn eerste stappen gezet op het gebied van harmonisatie. Hiervoor
is onder meer een ‘accounting manual’ vastgesteld. Deze handleiding is van toepassing op alle
financiële administraties van de politie. Hiermee wordt eenduidigheid in de administratieve verwerking
bereikt, om zodoende de consolidatie op effectieve en efficiënte wijze vorm te geven. Stapsgewijs tot
1 januari 2017 worden de financiële administraties van de voormalige korpsen ingerold in de centrale
administratie van de nationale politie. Vanaf 2015 gaan de HRM- en de salarisadministraties over naar
één centrale administratie. Tot die tijd worden de oude administraties gehandhaafd.
In opdracht van het Ministerie van VenJ en de politie is door een extern adviesbureau een ‘nulmeting
financieel beheer’ uitgevoerd. Het rapport geeft een goed inzicht in de grote afwijkingen in de vorm en
procesuitvoering tussen de voormalige korpsen, en schetst dat al veel werk is verricht. Het
onderschrijft ook dat er nog het nodige moet gebeuren. Dit is logisch, gezien het korte bestaan van
het korps, waarbij tegelijkertijd sprake is van werkzaamheden voor de ‘going concern’ en voor de
bouw van één korps waarin 27 organisaties worden samengevoegd. De belangrijkste aandachtspunten
richten zich op versterkende maatregelen op het gebied van control en interne beheersing. Hierbij valt
te denken aan de verbinding tussen de ontwikkelingen van de ‘kolommen’ Financiën, HRM, Facility
Management en Informatievoorziening op het gebied van bestedingen, businessplannen en het
inbedden van de structuur van de financiële verslaggeving en de daaraan ten grondslag liggende
administraties. De adviezen worden na prioritering ten uitvoer gebracht. De prioritering in de
adviezen wordt in afstemming met het Ministerie van VenJ gemaakt.
Materieel beheer
Ten behoeve van de bedrijfsvoering maakt de politie gebruik van diverse (strategische)
bedrijfsmiddelen. De politie acht het van belang vanuit de optiek van

bedrijfsmatig handelen

bewaking van aanwezigheid van strategisch of operationeel essentiële activa
een correcte en adequate administratie en registratie te voeren. Na de inwerkingtreding van de
Politiewet op 1 januari 2013 wordt volgens realisatieplannen gefaseerd invulling gegeven aan de
daadwerkelijke, eenduidige inrichting en werking van de nationale politie. Daartoe wordt binnen het
financiële en het facilitaire proces invulling gegeven aan respectievelijk de inrichting van één landelijk
financieel systeem en één landelijk facilitymanagementsysteem. Tot die tijd wordt door middel van de
zogenaamde ‘hulpstructuur’ leiding gegeven aan de voormalige 27 regionale facilitaire afdelingen.

Daadwerkelijke fysieke registratie van de middelen heeft in 2013, conform voorgaande jaren,
plaatsgevonden in de registratiesystemen van de oude organisaties en op basis van de door hen
gehanteerde uitgangspunten en keuzes.
Gezien het landelijke strategisch belang heeft in 2013 specifiek uitvraag en controle plaatsgevonden
voor bedrijfsmiddelen, huisvesting, vervoer, dienstwapen en ICT. Ten behoeve van het Strategisch
Huisvestingsplan wordt door een extern bureau een centrale huisvestingsdatabase opgesteld. Voor wat
betreft de voertuigen is, onder andere als gevolg van het centraal aanbesteden van het
voertuigonderhoud, het voertuigbestand in kaart gebracht. In 2013 is gestart met de aanschaf en
ingebruikname van een nieuw dienstwapen. De nieuwe dienstwapens zijn voorzien van coderingen die
geregistreerd staan in een landelijke database. Uitgifte en inname van deze wapens worden
geregistreerd en gecontroleerd.
In de komende jaren wordt de invoering en implementatie van centrale facilitaire registratiesystemen
en procedures daaromtrent verder vormgegeven. Binnen de planning- en controlcyclus van Facility
Management worden periodiek checks en audits op de werking van systemen en hierbij behorende
procedures opgenomen.

Misbruik en oneigenlijk gebruik
De politie vervult een cruciale rol bij de opsporing van strafbare feiten en de handhaving van de
openbare orde in Nederland. Het politievak is een normdragend beroep: de samenleving moet kunnen
vertrouwen op de integriteit van zowel het politiekorps als de politieambtenaren. Integriteit is daarom
essentieel bij het vervullen van een functie als politieambtenaar bij de Nederlandse politie.
Ten behoeve van het voorkomen van misbruik en oneigenlijk gebruik van wet- en regelgeving zijn
onder meer de volgende maatregelen getroffen: Nieuwe medewerkers leggen bij indiensttreding een
eed of belofte af en worden voor hun aanstelling gescreend. Vaste medewerkers worden periodiek
gescreend. Daarnaast zijn, bij de uitvoering van relevante bedrijfsvoeringsprocessen, maatregelen van
interne controle, het vierogenprincipe en verbijzonderde interne controle ingericht en uitgevoerd.
Met betrekking tot de bekend zijnde incidenten zijn in 2013 disciplinaire onderzoeken uitgevoerd, en
daar waar nodig zijn ook diciplinaire of andere strafmaatregelen genomen.

Overige
Op basis van de beschikbare informatie zijn geen overige van belang zijnde tekortkomingen
geconstateerd, die vermelding behoeven in de bedrijfsvoeringsparagraaf.

Pagina 45 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

3. Overige gegevens
3.1

Gebeurtenissen na balansdatum

Er hebben zich na balansdatum geen gebeurtenissen voorgedaan die van invloed zijn op het in deze
jaarrekening gepresenteerde resultaat en vermogen.

3.2

Verwerking saldo/resultaatbestemming

Het jaar 2013 is afgesloten met een negatief exploitatieresultaat van € 114 miljoen. Het negatieve
exploitatieresultaat wordt ten laste gebracht van de reserves van de politie. Er wordt € 44 miljoen
onttrokken aan de bestemmingreserve ICT. Conform de begroting wordt € 60 miljoen onttrokken aan
de algemene reserve in verband met het niet doorbelasten van kosten voor evenementen. Hiernaast
wordt, als gevolg van het negatieve exploitatieresultaat, additioneel € 10 miljoen aan de algemene
reserve onttrokken.

3.3

Controleverklaring van de onafhankelijke accountant

pwc
Controleverklaring

van de onafhankelijke

aeeountant

Aan Minister van Veiligheid en Justitie

Wij hebben de jaarrekening 2013 van de politie te Den Haag gecontroleerd. Deze jaarrekening bestaat
uit de balans en de gegevens ten aanzien van het vermogen per 31 december 2013 , de
exploitatierekening en het kasstroomoverzicht over
en de financiële
rechtmatigheidsverantwoording over 2013 met de toelichtingen, waarin zijn opgenomen een overzicht
van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en andere toelichtingen.

Verantiuoordelijkheid

van korpschef

De korpschef is verantwoordelijk voor het opmaken van de jaarrekening die het vermogen , het
resultaat, en de financiële rechtmatigheid getrouw weergeeft en wordt opgesteld in overeenstemming
met de in Nederland geldende Regeling financieel beheer politie. De korpschef legt aan de Minister
verantwoording af over de financiële rechtmatigheid en stelt in dat kader de financiële
rechtmatigheidsverantwoording op die onderdeel uitmaakt van de bedrijfsvoeringsparagraaf. De
hedrijfsvoeringsparagraaf maakt onderdeel uit van de jaarrekening waarop de accountant zijn
controlewerkzaamheden baseert.
De korpschef is tevens verantwoordelijk voor het opmaken van de jaarrekening die voldoet aan de
WNT-eisen van financiële rechtmatigheid, zoals opgenomen in het Controleprotocol WNT van de
Beleidsregels toepassing WNT.
De korpschef is voorts verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing als hij noodzakelijk acht
om het opmaken van de jaarrekening en de naleving van die WNT-eisen van financiële rechtmatigheid
mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van
of fouten.

Verantwoordelijkheid

van de aeeountant

Onze verantwoordelijkheid is het geven van een oordeel over de jaarrekening op basis van onze
controle. Wij hebben onze controle verricht in overeenstemming met Nederlands recht, waaronder de
Nederlandse controlestandaarden, het
voor de jaarrekening politie en de
Beleidsregels toepassing WNT, inclusief het Controleprotocol WNT. Dit vereist dat wij voldoen aan de
voor ons geldende ethische voorschriften en dat wij onze controle zodanig plannen en uitvoeren dat
een redelijke mate van zekerheid wordt verkregen dat de jaarrekening geen afwijkingen van materieel
belang bevat.
Een controle omvat het uitvoeren van werkzaamheden ter verkrijging van controle-informatie over de
bedragen en de toelichtingen in de jaarrekening. De geselecteerde werkzaamheden zijn afhankelijk van
de door de accountant toegepaste oordeelsvorming, met inbegrip van het inschatten van de risico's dat
de jaarrekening een afwijking van materieel belang hevat als gevolg van fraude of fouten.

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V., Prinses Margrietplantsoen 46, 2595 BR Den Haag, Postbus 30715,
2500 GS Den Haag
T: 088 792 00 70, F: 088 792 95 20, www.pwc.nl
'PwC' is het merk waaronder PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. (KvK
PricewaterhouseCoopers Belastingadviseurs
(KvK 3 4 1 8 0 2 8 4 ) ,
PricewalerhouseCoopers Advisory N V, (KvK
PricewaterhouseCoopers Compliance Services B.V. (KvK
PricewaterhouseCoopers Pensions,
Actuarial & Insurance Services B.V, (KvK
PricewaterhouseCoopers B.V. (KvK
e n andere v e n n o o l s c h a p p e n handelen e n diensten verlenen. O p
deze diensten zijn algemene voorwaarden van toepassing, waarin onder meer aansprakelijkheidsvoorwaarden zijn opgenomen. O p leveringen aan d e z e
vennoolschappen zijn algemene
van toepassing. Op
treft u meer informatie over deze vennootschappen, w a a r o n d e r d e z e algemene
die ook zijn gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel te A m s t e r d a m .

pwc
Bij het maken van deze risico-inschattingen neemt de accountant de interne beheersing in aanmerking
die relevant is voor het opmaken van de jaarrekening en voor het getrouwe beeld
alsmede
voor de naleving van de WNT-eisen van financiële rechtmatigheid, gericht op het opzetten van
die passend zijn in de omstandigheden. Deze risico-inschattingen hebben
echter niet tot doel een oordeel tot uitdrulddng te brengen over de effectiviteit van de interne
beheersing van de politie. Een controle omvat tevens het evalueren van de geschiktheid van de
gebruikte grondslagen voor financiële verslaggeving en de gebruikte WNT-eisen van financiële
rechtmatigheid en van de
van de door de korpschef gemaakte schattingen, alsmede een
evaluatie van het algehele beeld van de jaarrekening.
Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is om een
onderhouwing voor ons oordeel te bieden.

Oordeel
Naar ons oordeel geeft de jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het
vermogen van de politie per 31 december 2013 en van het
en van de financiële
rechtmatigheid over 2013 in overeenstemming met de Regeling financieel beheer politie. Voorts zijn
wij van oordeel dat de jaarrekening 2013 in alle van
belang zijnde aspecten voldoet aan de
WNT-eisen van financiële rechtmatigheid, zoals opgenomen in het Controleprotocol WNT van de
Beleidsregels toepassing WNT.

Benadrukking van

financiële

ding

Wij vestigen de aandacht op de financiële rechtmatigheidsverantwoording in de
bedrijfsvoeringparagraaf in de jaarrekening (blz. 41 e.v.), waarin de bevindingen betreffende de
financiële rechtmatigheid nader uiteengezet zijn. Hieruit is af te leiden dat op grond van de in de
relevante wet- en regelgeving opgenomen bepalingen, voor zover in het controleprotocol politie
toetsing wordt verlangd, voor € 213.000.000 aan bestedingen onrechtmatig zijn aangemerkt. De
rechtmatigheidsfout betreft het niet voldoen aan de aanbestedingsregels zoals opgenomen in het
Besluit aanbestedingsregels voor overheidsopdrachten .
Dit doet geen afbreuk aan ons oordeel omtrent het getrouw beeld van de financiële rechtmatigheid
over 2013.
Den Haag, 5 mei 2014
PricewaterhouseCoopers Accountants N.V.

Origineel getekend door: M. van Ginkel RA

Pagina 2 van 2

Bijlagen
Bijlage I: Staat van overdrachten en bestedingen (rijks)bijdragen
Staat van overdrachten en bestedingen van (rijks)bijdragen
Bedragen x € 1.000
Kenmerk
toekenningsbrief

Onderwerp

Saldo per 11-2013
a

Ontvangen
in boekjaar
b

Totaal
beschikbaar
c (=a+b)

Besteed in
het boekjaar
d

Restitutie Saldo per 3112-2013
e
f (=c-d-e)

-

4.607.607

4.607.607

4.607.607

-

4.607.607

4.607.607

4.607.607

AOE
Bewaken en Beveiligen landelijk team
Bewaken en Beveiligen regionaal
CIV
Cybercrime

64.355
11.623

226.800
23.248
2.200
33.914
489
16.560

291.154
23.248
2.200
33.914
489
28.183

187.144
22.048
2.200
33.613
489
5.856

-

104.010
1.200
301
22.327

DSI
DSI (incl. Atlas)
Europees Informatiesysteem (EIS)
FEC (Financieel Expertise Centrum)
FIU - BES
FIU
FIU (incl. NFI/Inmotion)

2.449
8
617

14.238
611
759
1.062
112
5.195
112

14.238
3.060
759
1.062
120
5.195
729

14.238
1.618
759
1.062
120
5.174
585

-

1.442
21
144

GROTS
High Tech Crime (Cybercrime)
Internationale rechtshulp
NL Demonstraties
NL Demonstraties
Parketpolitie
Pilot E-call
Prog. Antwoord op geweld
Verdrag van Prüm
Zeehaven Amsterdam
Zeehaven Rotterdam
Vorming Nationale Politie

9.181

4.358
4.037
3.648
4.610
9.937
868
130
722
656
1.802
30.437
30.713

4.358
4.037
3.648
4.610
9.937
868
130
722
656
1.802
30.437
39.894

4.358
3.650
3.162
4.610
9.937
868
130
265
526
1.802
30.437
13.642

-

387
486
457
130
26.252

Vorming PDC
Dierenpolitie
Eergerelateerd geweld
Beheer ID-module
Frontoffice-Backoffice (FoBo 2013)
MEOS fase II
Programmabureau Intelligence
Weerbaarheid/24-uurs Loket Suïcideaanpak
Bijdrage groot materieel
Frontoffice-Backoffice (FoBo 2012)
LCIO 2011
Pilot FOBO
Pilot ALV (adm. lastenverlichting)
Balansposten voormalige korpsen

40.477

25.000
1.300
1.400
1.400
956
2.575
500
1.174
1.035
828
73
50
410
318-

25.000
1.300
1.400
1.400
956
2.575
500
1.174
1.035
828
73
50
410
40.159

1.100
1.294
1.217
1.906
291
1.174
115
18.900

-

25.000
200
106
183
956
669
209
1.035
828
73
50
295
21.260

Coördinatie uitzendingen
Team Verkeershandhaving
C2000 (incl. ODIN)

80.602
20.336

200.394
427
49.300
91.600

280.996
427
49.300
111.936

202.278
48.787
89.633

5.904
-

72.814
427
514
22.303

157

2.474
790

2.474
947

2.437
790

-

37
157

Financial Intelligence Unit
GMS
Landenprogramma's
Landenprogramma's
Programma Afpakken

1.600
7.037

1.768
1.000
165
7.036

1.768
1.000
1.764
14.073

1.432
11
328
7.379

-

336
989
1.436
6.694

Uitzendingen
Amber Alert
Live View
Nuclear Security Summit (NSS)
ZSM
Aanpak heling
Congres huiselijk geweld
Liaisons Roemenië en MAOC-N
Onkosten Caribisch NL en Aruba
Pilot herstelbemiddeling
Tetraned
Voetbalvolgsysteem
RST

123151.806

7.400
1.191
691
5.493
500
50
40
147
372
188
3.000
138
13.726

7.277
1.191
691
5.493
484
50
40
147
372
188
3.000
138
15.532

6.867
1.060
691
1.252
391
118
372
14.711

-

410
131
4.241
94
50
40
29
188
3.000
138
822

Balansposten voormalige korpsen

49.804

12.898

62.702

26.019

5.904

30.779

Balansposten voormalige korpsen
SAOP
Overige baten verwerkt als bijdragen

7.517
7.420
97
-

24.619
8.081
1.622
14.916

32.136
15.501
1.719
14.916

28.130
9.908
3.306
14.916

1.367694
2.061-

5.373
4.899
475
-

152.474

5.059.420

5.211.893

5.025.159

4.537

182.198

Algemene bijdrage V&J

JA 2013/JA 2014/add. JA
2014

Algemene bijdrage VenJ

-

-

-

-

Bijzondere bijdragen V&J

JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013 & voormalige
korpsen & nabet. 2013
JA 2013
voormalige korpsen
JA 2013
JA 2013
voormalige korpsen
JA 2013
JA 2013 & voormalige
korpsen
JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013
JA 2013 & voormalige
korpsen
JA 2014
JA 2014
JA 2014
add. JA 2014
add. JA 2014
add. JA 2014
add. JA 2014
add. JA 2014
nabet. 2013
nabet. 2013
nabet. 2013
nabet. 2013
nabet. 2013
voormalige korpsen
Overige bijzondere
bijdragen VenJ
JA 2013
JA 2014 & add. JA 2014
JA 2013 & voormalige
korpsen
JA 2014
JA 2014 & voormalige
korpsen & nabet. 2013
JA 2014
JA 2014
JA 2014
voormalige korpsen
JA 2014 & voormalige
korpsen
JA 2014
add. JA 2014
add. JA 2014
add. JA 2014
add. JA 2014
nabet. 2013
nabet. 2013
nabet. 2013
nabet. 2013
nabet. 2013
nabet. 2013
nabet. 2013
JA 2014 & voormalige
korpsen & nabet. 2013
voormalige korpsen

Burgernet
Beheerkosten Politieonderwijsraad (POR)

Overige bijdragen (o.a.
overige departementen,
gemeenten en derden)
voormalige korpsen
voormalige korpsen
voormalige korpsen
Totaal (rijks)bijdragen

Pagina 49 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Bijlage II: Reorganisatiekosten
Overzicht reorganisatiekosten in het jaar 2013

Exploitatierekening (Reorganisatie - in 2013)
Bedragen x € 1.000
Jaarrekening
2013

Begroting
2013

13.640
13.640

50.100
50.100

6.193
424
2.413
3
222
62
4.323
13.640

34.150
2.700
9.000
4.250
50.100

Resultaat uit normale bedrijfsvoering

-

-

Buitengewone lasten
Buitengewone baten

-

-

Exploitatieresultaat

-

-

Bijdragen
Bijdragen VenJ
Overige bijdragen
Totaal bijdragen

Exploitatiekosten
Personeel
Rente
Opleiding en vorming
Huisvesting
Vervoer
Verbindingen en automatisering
Geweldmiddelen en uitrusting
Operationeel
Beheer

Totaal exploitatiekosten

Overzicht reorganisatiekosten over de looptijd van het programma

Exploitatierekening (Reorganisatie - t/m 2013)
Bedragen x € 1.000
Beschikbaar

Realisatie
t/m 2013

Resterend

145.500
40.000
4.500
40.000
230.000

30.433
3.312
33.745

145.500
9.567
4.500
36.688
196.255

Onderwerp
Sociaal Statuut
Programmaorganisatie
Registratie, administratie, monitoring
Huisvesting
Totaal

Toelichting
In het kader van de vorming van de nationale politie zijn reeds in het regeerakkoord Rutte I (2010)
besparingen ingeboekt. De nationale politie is op 1 januari 2013 (Dag 1) van start gegaan. Tot en met
2012 zijn voorbereidingen getroffen om op Dag 1 een aantal aspecten gereed te hebben. Het
inrichtingsplan voor de inrichting van de politie moet in 2017 zijn gerealiseerd. Vanaf Dag 1 staat de
politie voor de uitdaging om de 27 oude organisaties te transformeren naar het inrichtingsplan.

Deze transformatie kost tijd en geld. Tijd om de bijna 62.000 fte’s in te passen in functies binnen het
LFNP en vervolgens binnen de nieuwe organisatie te plaatsen en vervolgens in te werken. Tevens
moeten de bestaande werkprocessen worden geüniformeerd en omgevormd en moeten de diverse
realisatieplannen en programma's worden geëffectueerd. Het aspect geld is nodig om de
transformatiekosten te dekken die de komende jaren ontstaan tussen de situatie op Dag 1 en de
toekomstige situatie. Vanuit het Ministerie van VenJ is hiervoor € 230 miljoen beschikbaar gesteld.
De feitelijke start van de reorganisatie wordt mede bepaald door de transformatie van alle huidige
medewerkers naar functies in het (nieuwe) Landelijke Functiegebouw Nederlandse Politie (LFNP). Deze
transformatie is de eerste stap in de personele reorganisatie. Gezien het aantal bedenkingen is in juni
2013 een landelijke taskforce ingesteld. De politie streeft ernaar om doorwerking van deze wijziging in
de planning van de personele reorganisatie zo veel als mogelijk te beperken.
Naast de transformatie van personeel moeten tevens de operationele en ondersteunende processen
binnen alle eenheden en de bedrijfsvoering op elkaar worden afgestemd. Ook dit brengt kosten met
zich mee in het kader van de realisatie.
In de begroting is rekening gehouden met de te verwachten reorganisatiekosten. De kosten van het
Sociaal
Statuut
bestaan
onder
meer
uit
vergoeding
extra
woon-werkverkeer,
vertrekstimuleringspremies, loonsuppletie en kosten van outplacementtrajecten en omscholing voor
een functie buiten de organisatie. De overige reorganisatiekosten bestaan uit extra tijdelijke
huisvestingskosten in verband met de kosten van huisvesting van de korpsleiding en haar staf,
alsmede die voor de geconcentreerde vestigingen van het op te bouwen Politiedienstencentrum (PDC).
Naast extra tijdelijke huisvestingskosten zijn extra kosten voorzien voor:
 de vorming van het PDC;
 de vorming van tien regionale eenheden en de Landelijke Eenheid;
 de implementatie van de veertien strategische thema's, waaruit vervolgens tien programma’s en
projecten zijn bepaald, zoals het programma Administratieve Lastenverlichting.
De bestedingen in 2013 in het kader van de reorganisatie betreffen met name de uitvoering van de
Veranderagenda. De budgetten zijn daarvoor in het voorjaar voor de jaren 2013 en 2014 vrijgegeven.
De bestedingen in 2013 bedragen € 14 miljoen, wat lager is dan begroot. De belangrijkste factoren die
van invloed zijn op de lagere bestedingen betreffen:
 Uitgangspunt begroting 2013: de begroting van de reorganisatiekosten 2013 is grotendeels
gebaseerd op het betalingsritme van de rijksbijdragen voor de reorganisatie door het Ministerie
van VenJ. Dit betalingsritme loopt vooruit op de feitelijke kosten.
 Personele reorganisatie: deze is onder invloed van de latere invoering van het LFNP in de planning
gewijzigd. Er zijn tot op heden dan ook beperkt kosten ten behoeve van het Sociaal Statuut
gemaakt.
De nog niet bestede rijksbijdragen worden ingezet in komende jaren.

Pagina 51 van 53

Financiële Verantwoording 2013 Politie

Bijlage III: Meerkosten Aanvalsprogramma Informatievoorziening Politie
Overzicht meerkosten Aanvalsprogramma IV in het jaar 2013

Exploitatierekening (BAVP - in 2013)
Bedragen x € 1.000
Jaarrekening
2013

Begroting
2013

Bijdragen
Bijdragen VenJ
Overige bijdragen
Totaal bijdragen

-

-

Totaal exploitatiekosten

25.045
69
26
18.088
3
552
43.783

35.434
35.434

Resultaat uit normale bedrijfsvoering

-43.783

-35.434

-

-

-43.783

-35.434

Exploitatiekosten
Personeel
Rente
Opleiding en vorming
Huisvesting
Vervoer
Verbindingen en automatisering
Geweldmiddelen en uitrusting
Operationeel
Beheer

Buitengewone lasten
Buitengewone baten
Exploitatieresultaat

Overzicht meerkosten Aanvalsprogramma IV over de looptijd van het programma

Exploitatierekening (BAVP - t/m 2013)
Bedragen x € 1.000
Beschikbaar

Realisatie
t/m 2013

Resterend

374.000
374.000

52.171
52.171

321.829
321.829

Onderwerp
Bijgesteld Aanvalsprogramma IV
Totaal

Toelichting
Financieel
In 2011 is het financiële kader voor het meerjarige programma vastgesteld op een totaal aan extra
exploitatielasten in 2012 t/m 2017 van € 326 miljoen. Met de start van de nationale politie is de MRFB
vastgesteld. Als gevolg van deze regelgeving stijgt de meerjarenbegroting naar € 374 miljoen voor
deze meerkosten. Deze stijging betreft personele kosten voor projecten die nu geheel ten laste komen
van de programmaperiode, waar zij voordien als afschrijvingslasten vanaf 2018 waren opgenomen.
Deze afschrijvingslasten komen nu te vervallen, zodat er vanaf 2018 sprake is van extra besparingen.
De toevoeging van € 48 miljoen aan het exploitatiebudget is daarmee budgetneutraal. Als gevolg van
deze wijziging zijn er, ten opzichte van de begroting, kosten gerealiseerd in meerdere categorieën dan
alleen Verbindingen en Automatisering en zijn deze in totaal hoger uitgevallen.