Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2014–2015

33 529

Gaswinning Groningen-veld

Nr. 144

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 15 april 2015
Op 14 april 2015 heeft de voorzieningenrechter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State uitspraak gedaan over twee verzoeken
tot het geheel of gedeeltelijk stilleggen van de gaswinning in Groningen.
De verzoeken waren ingediend door de stichting Vrienden van Groningen
Centraal en door de Groninger Statenfracties van SP, CDA en GroenLinks.
De voorzieningenrechter heeft bij wijze van voorlopige voorziening
bepaald dat de gaswinning uit de clusters in en rond Loppersum (’t Zandt,
Overschild, De Paauwen, Ten Post en Leermens), anders dan de
hoeveelheid gas die nodig is om de clusters open te houden, uitsluitend is
toegestaan als in de andere clusters dan wel regio’s van het Groningenveld de daarvoor geldende productieplafonds nagenoeg zijn bereikt en
uitsluitend indien dat vanuit een oogpunt van leveringszekerheid
noodzakelijk is.
In mijn brief van 17 januari 2014 (Kamerstuk 33 529, nr. 28) heb ik uw
Kamer geïnformeerd over mijn ontwerpbesluit ten aanzien van de
gaswinning uit het Groningenveld. Daarbij heb ik aangegeven dat de
productie uit de clusters in en rond Loppersum voor de jaren 2014, 2015
en 2016 zou worden teruggebracht tot een niveau van maximaal 3 miljard
Nm3 per jaar, hetgeen een reductie ten opzichte van voorgaande jaren
betekent van 80%. Ik heb er toen voor gekozen om de vijf Loppersumclusters beperkt open te houden, omdat dat noodzakelijk is voor de
leveringszekerheid op de markt voor laagcalorisch gas. Indien de
gaswinning uit de Loppersumclusters volledig zou worden stilgelegd, zou
er op momenten van zeer hoge vraag naar laagcalorisch gas onvoldoende
gas beschikbaar zijn om aan deze vraag te voldoen. De nog resterende
productieclusters, de gasopslagen en de conversie-installaties van
Gasunie Transport Services (GTS) kunnen op die momenten minder gas in
het systeem brengen dan nodig is om iedereen van gas te voorzien.
Daarnaast is het beperkt openhouden van de Loppersumclusters nodig
voor het opvangen van eventuele problemen die zich elders in het

kst-33529-144
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 529, nr. 144

1

systeem kunnen voordoen. Hierbij kan worden gedacht aan het uitvallen
van andere productieclusters of conversie-installaties.
Volgend op dit ontwerpbesluit heeft NAM de productie uit de clusters in
en rond Loppersum onmiddellijk aangepast. In 2014 zijn de volgende
hoeveelheden geproduceerd.
Maand

Productie Loppersumclusters (in miljard Nm3)

Januari
Februari
Maart
April
Mei
Juni
Juli
Augustus
September
Oktober
November
December

1,08
0,09
0,08
0,06
0,07
0,07
0,07
0,07
0,07
0,10
0,16
0,67

Totaal 2014

2,59

Met mijn brieven van 16 december 2014 en 29 januari 2015 (Kamerstuk
33 529, nrs. 91 en 94) heb ik mijn definitieve besluit ten aanzien van de
gaswinning uit het Groningenveld in de jaren 2014, 2015 en 2016 bekend
gemaakt. In overeenstemming met het advies van het Staatstoezicht op
de Mijnen, heb ik daarbij de productiebeperking op de Loppersumclusters
gehandhaafd op maximaal 3 miljard Nm3 per jaar. Om te voorkomen dat
NAM de maximaal toegestane hoeveelheid van 3 miljard Nm3 uit de
Loppersumclusters voortijdig zou produceren, waardoor de leveringszekerheid aan het eind van het jaar mogelijk in het geding zou komen, heb ik
bij mijn besluit tevens aangegeven dat NAM ervoor moet zorgen dat alle
delen van het veld ook aan het eind van het jaar nog kunnen produceren,
voor het geval dat nodig is bij bijzonder koud weer.
Dit heeft geleid tot de volgende productie uit de Loppersumclusters in het
eerste kwartaal van dit jaar.
Maand

Productie Loppersumclusters (in miljard Nm3)

Januari
Februari
Maart

0,50
0,34
0,20

Totaal Q1 2015

1,04

Bij deze inzet van de Loppersumclusters wordt uitgegaan van het
voornoemde plafond van 3 miljard Nm3. Daarbij wordt onder meer
rekening gehouden met:
• de in mijn brief van 9 februari jl. (Kamerstuk 33 529, nr. 96) genoemde
beperking van de Groningenproductie tot 16,5 miljard Nm3 voor het
eerste half jaar van 2015;
• voldoende reservering van Groningengas dat nodig is voor injectie in
de gasopslag Norg gedurende de zomer;
• de inzet van de Loppersumclusters om het portfolio van GasTerra te
balanceren, bijvoorbeeld als zich een situatie van een onverwacht
hoge marktvraag voordoet.
Deze plafondbenadering sluit echter niet uit dat er in een jaar waarin het
niet koud is meer gas kan worden gewonnen uit de Loppersumclusters

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 529, nr. 144

2

dan voor de leveringszekerheid strikt noodzakelijk is. Met de uitspraak van
de voorzieningenrechter wordt deze benadering nu aangescherpt en
wordt de productie uit de Loppersumclusters beperkt tot hetgeen
noodzakelijk is uit hoofde van het beschikbaar maken van capaciteit die
nodig is voor de garantie van de leveringszekerheid. De voorzieningenrechter stelt immers dat als er minder gas in en rond Loppersum kan
worden gewonnen zonder dat de leveringszekerheid in het geding is, dit
ook moet gebeuren. Daarmee scherpt de voorzieningenrechter mijn
eerdere besluit aan, waarbij ten aanzien van het plafond voor de Loppersumclusters ook de leveringszekerheid voorop stond.
De uitspraak van de voorzieningenrechter sluit aan bij het onderzoek dat ik
in mijn voornoemde brief van 9 februari jl. heb aangekondigd naar de
consequenties van een andere benadering van de gaswinning, waarbij
wordt uitgegaan van een maximale inzet van geconverteerd gas,
aangevuld met Groningengas. In deze benadering wordt het Groningenveld, net als nu de Loppersumclusters, alleen ingezet als dit nog
noodzakelijk is om aan de vraag te voldoen nadat eerst andere
beschikbare middelen zijn ingezet. Dit echter met de kanttekening dat de
uitspraak van de voorzieningenrechter veel minder ver strekt dan een
andere benadering voor de complete productie uit het Groningenveld,
omdat de uitspraak maar een klein deel van het benodigde volume
betreft. Dit complexe onderzoek zal op 1 december 2015 moeten zijn
afgerond. Daarbij vraag ik SodM om in beeld te brengen wat de gevolgen
zouden zijn van deze aanpak voor de veiligheid. Besluitvorming hierover
is voorzien voor 1 januari 2016.
NAM gaat nu per direct voor de Loppersumclusters de productie
aanpassen conform de uitspraak van de voorzieningenrechter. NAM
bestudeert thans of er elders ook operationele aanpassingen voor de
gasproductie uit het Groningensysteem moeten worden getroffen als
gevolg van de uitspraak. Dat gebeurt in overleg met GasTerra en GTS.
De Minister van Economische Zaken,
H.G.J. Kamp

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 33 529, nr. 144

3