Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

31 226

Enige wijzigingen in de Pensioenwet, de Wet
verplichte beroepspensioenregeling en enige
andere wetten

Nr. 40

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN
SPORT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 5 december 2008
Tijdens de behandeling van het wetsvoorstel houdende enige wijzigingen
in de Pensioenwet, de Wet verplichte beroepspensioenregelingen en
enige andere wetten (kamerstuk 31 226) op 6 december 2007 heeft
minister Donner in reactie op vragen van de Kamerleden Luijben (SP) en
Omtzigt (CDA) toegezegd de Kamer nader te informeren over het
volgende:
1) Klopt het dat over een gesplitst pensioen op grond van de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding maar een keer inkomensafhankelijke bijdrage voor de Zorgverzekeringswet (Zvw) wordt betaald, en bij
doorbetalen van pensioen als alimentatie van de ene ex-echtgenoot
aan de ander twee maal inkomensafhankelijke bijdrage Zvw wordt
betaald en
2) Klopt het dat de inkomensafhankelijke bijdrage over een arbeidsongeschiktheidspensioen hoger of lager is al naargelang deze wordt uitgevoerd door een pensioenfonds of door een verzekeraar.
Omdat de vragen liggen op het terrein van de Zvw heb ik de beantwoording hiervan – mede namens de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en de staatssecretaris van Financiën – overgenomen. Onderstaand ga ik nader op de vragen in.
Inkomensafhankelijke bijdrage bij alimentatie
In de Zvw is geregeld dat iedere verzekeringsplichtige een inkomensafhankelijke bijdrage is verschuldigd over het zogeheten bijdrage-inkomen.
Dit betekent dat zowel alimentatiegerechtigden als pensioengerechtigden
inkomensafhankelijke bijdrage verschuldigd zijn. Het gaat hierbij in principe om alle inkomensbestanddelen die bij de inkomstenbelasting in box
1 in aanmerking worden genomen (waaronder alimentatie). Uitzondering
daarop vormen de inkomsten uit eigen woning. Bij de bepaling van het
bijdrage-inkomen wordt geen rekening gehouden met de uitgaven voor
inkomensvoorzieningen, zoals de betaalde lijfrentepremies, en de zogenoemde persoonsgebonden aftrekposten, zoals de betaalde alimentatie.

KST126022
0809tkkst31226-40
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2008

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 226, nr. 40

1

Dit betekent dat dergelijke uitgaven niet aftrekbaar zijn van het bijdrageinkomen van de pensioengerechtigde waarover de inkomensafhankelijke
bijdrage verschuldigd is.
De Wet verevening pensioenrechten bij scheiding (WVPS) regelt dat het
ouderdomspensioen altijd wordt verdeeld, tenzij de partners in de huwelijkse voorwaarden of in een scheidingsconvenant anders afspreken
(bijvoorbeeld niet delen van het ouderdomspensioen). Willen de scheidende partijen het ouderdomspensioen wel delen, dan heeft de vereveningsgerechtigde na de scheiding twee jaar de tijd om een verzoek tot
verevening in te dienen bij de pensioenuitvoerder (inzending van het
formulier als bedoeld in artikel 2, tweede lid, van de WVPS). Bij verevening van pensioenrechten betaalt de pensioenuitvoerder het verdeelde
ouderdomspensioen rechtstreeks uit aan beide ex-partners afzonderlijk.
De pensioenuitvoerder houdt dan op de afzonderlijke delen van de
ex-partners inkomensafhankelijke bijdrage in.
Indien het verzoek tot verevening niet op tijd is ingediend bij de pensioenuitvoerder (en de scheidende partijen niet in de huwelijkse voorwaarden
of het echtscheidingsconvenant hebben bepaald dat zij het ouderdomspensioen niet willen delen) dan heeft de vereveningsgerechtigde recht op
uitbetaling van een deel van het ouderdomspensioen jegens de vereveningsplichtige. Er is in die situatie voor de vereveningsgerechtigde dus
geen recht op uitbetaling tegenover de pensioenuitvoerder, maar tegenover de vereveningsplichtige. De gewezen echtgenoten zullen de uitbetaling dan dus onderling moeten regelen. De vereveningsplichtige ontvangt
het gehele ouderdomspensioen en betaalt hierover inkomensafhankelijke
bijdrage Zvw. De vereveningsgerechtigde is geen pensioengerechtigde,
maar ontvangt van de gewezen echtgenoot een periodieke uitkering op
grond van de WVPS. Hierover betaalt de vereveningsgerechtigde inkomensafhankelijke bijdrage Zvw.
Het verschil in heffing vloeit voort uit het systeem van de wettelijke regeling en wordt mede veroorzaakt door de keuze van partijen om niet of niet
binnen de gestelde termijn van twee jaar na de scheiding het uitvoeringsorgaan te verzoeken om het ouderdomspensioen te verevenen.
Inkomensafhankelijke bijdrage over arbeidsongeschiktheidspensioen
De heer Luijben heeft aangegeven behoefte te hebben aan een reactie op
het commentaar van het Verbond van Verzekeraars op de WGA-hiaatverzekeringen (Werkhervattingsregeling gedeeltelijk arbeidsgeschikten). Het
Verbond stelt dat over uitkeringen uit een WGA-hiaatverzekering bij een
verzekeringsmaatschappij 7,2% inkomensafhankelijke bijdrage voor de
Zvw is verschuldigd (waarvoor de verzekeraar een belaste vergoeding is
verschuldigd), terwijl bij een WGA-hiaatverzekering bij een pensioenfonds
5,1% inkomensafhankelijke bijdrage is verschuldigd (zonder vergoeding).
Het antwoord op deze vraag is afhankelijk van het karakter van de betreffende WGA-hiaatverzekering waaruit de uitkering volgt. Bij de beantwoording wordt er van uitgegaan dat de werkgever de verzekeringnemer is en
de werknemer verzekerde en tevens begunstigde.
De WGA-hiaatuitkering kwalificeert als loon uit vroegere dienstbetrekking.
Tot de maand volgende op de maand waarin de werknemer 65 jaar wordt,
geldt ten aanzien van loon uit vroegere dienstbetrekking dat het loon is
waarover de hoge inkomensafhankelijke bijdrage wordt betaald (7,2%) en
waarbij de genieter recht heeft op volledige vergoeding van de verschuldigde bijdrage.
Hierop is een aantal uitzonderingen gemaakt, waaronder de pensioenuitkeringen of vut-uitkeringen (art. 5.4, onderdeel b, onder 1°, van de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 226, nr. 40

2

Regeling zorgverzekering). Als de WGA-hiaatuitkering aangemerkt kan
worden als een uitkering ingevolge een pensioenregeling, valt deze uitkering onder de uitgezonderde categorie van looninkomsten waarvoor de
inhoudingsplichtige niet verplicht is de inkomensafhankelijke bijdrage te
vergoeden (artikel 5.4, onderdeel b, onder 1°, van de Regeling Zorgverzekering). Het «lage» bijdragepercentage (artikel 5.2, tweede lid, onder
b van de Regeling Zorgverzekering) is dan van toepassing. Kwalificeert
het arbeidsongeschiktheidspensioen niet als een pensioenuitkering dan is
de uitzondering niet van toepassing en dan geldt het hoge bijdragepercentage met recht op vergoeding van de inkomensafhankelijke
bijdrage.
Een WGA-hiaatuitkering is aan te merken als een arbeidsongeschiktheidspensioen, mits de pensioenovereenkomst of het pensioenreglement de
mogelijkheid biedt van een arbeidsongeschiktheidspensioen. Een dergelijk arbeidsongeschiktheidspensioen kwalificeert als een pensioenregeling
indien dit arbeidsongeschiktheidspensioen op grond van de Pensioenwet,
alsmede het op grond van de Pensioenwet getroffen Besluit van 15 juli
2008, tot wijziging van het Besluit uitvoering Pensioenwet en Wet
verplichte beroepspensioenregeling in verband met het uitvoeren van
arbeidsongeschiktheidsregelingen, Stb. 2008, 316, onder het begrip
arbeidsongeschiktheidspensioen valt.
Kwalificeert de WGA-hiaatuitkering niet als een pensioenuitkering dan is
de uitzondering niet van toepassing en dan geldt het hoge bijdragepercentage met recht op vergoeding van de inkomensafhankelijke bijdrage. Het maakt hierbij geen verschil of een verzekeringsmaatschappij of
een pensioensfonds de uitkering doet.
Het Verbond van Verzekeraars stelt dat over uitkeringen uit een bedoelde
WGA-hiaat verzekering bij een verzekeringsmaatschappij de hoge (7,2%)
inkomensafhankelijke bijdrage voor de Zvw verschuldigd is met het recht
op een vergoeding. Dit zal mogelijk voortvloeien uit het feit dat in die
gevallen geen sprake is van een pensioenregeling, omdat niet aan de
voorwaarden van voornoemd besluit wordt voldaan. Dit zou bijvoorbeeld
het geval kunnen zijn indien de betreffende verzekeringspolissen ook
andere risico’s dekken dan uitsluitend de inkomensvoorziening bij arbeidsongeschiktheid; bijvoorbeeld het werkloosheidsrisico.
Voor wat betreft de situatie tot 1 januari 2009 geldt op grond van het
Besluit van 15 juli 2008, Stb. 2008, 316 (artikel I, onderdeel B) een overgangsbepaling voor alle aanvullingen door pensioenfondsen op de
WGA-loonaanvulling en de WGA-vervolguitkering. Tot 1 januari 2009
worden deze aanvullingen aangemerkt als arbeidsongeschiktheidspensioen in de zin van de Pensioenwet en geldt derhalve de lage inkomensafhankelijke bijdrage voor de Zvw. Deze overgangsmaatregel geldt alleen
voor pensioenfondsen en dus niet voor verzekeraars. De overgangsmaatregel is op verzoek van verzekeraars niet op hen van toepassing verklaard.
Dit heeft tot gevolg dat WGA-hiaatuitkeringen die door verzekeraars
worden verstrekt tot 1–1-2009 in de meeste gevallen niet onder het begrip
arbeidsongeschiktheidspensioen vallen. Voor verdere informatie hierover
verwijs ik u naar de brief aan de Tweede Kamer (Kamerstukken II 2007/08,
31 226, nr. 36, blz. 5 en 6).
Samenvattend
1) Over een gesplitst pensioen op grond van de WVPS (artikel 2, tweede
lid en artikel 5, eerste lid) wordt door iedere gerechtigde één keer
inkomensafhankelijke bijdrage voor de Zvw betaald over het door die
gerechtigde rechtstreeks ontvangen deel van het pensioen. Indien de
vereveningsgerechtigde geen recht heeft op uitbetaling van een deel
van het ouderdomspensioen jegens de pensioenuitvoerder, maar wel

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 226, nr. 40

3

jegens de vereveningsplichtige (artikel 2, zesde lid, van de WVPS)
betaalt de pensioengerechtigde (de vereveningsplichtige) de inkomensafhankelijke bijdrage voor de Zvw over het ontvangen pensioen.
Deze betaling door de vereveningsplichtige aan de vereveningsgerechtigde komt niet in aftrek op het bijdrage-inkomen van de vereveningsgerechtigde. De vereveningsgerechtigde betaalt derhalve inkomensafhankelijke bijdrage voor de Zvw over de ontvangen betaling van
ouderdomspensioen door de vereveningsplichtige.
2) De hoogte van de inkomensafhankelijke bijdrage over een arbeidsongeschiktheidspensioen is niet afhankelijk van de vraag door wie deze
wordt uitgevoerd (pensioenfonds of verzekeraar), maar van het
antwoord op de vraag of bij de betreffende WGA-hiaatverzekering
sprake is van een pensioenuitkering. Is dit het geval dan geldt de lage
inkomensafhankelijke bijdrage waarvoor de inhoudingsplichtige niet
verplicht is deze te vergoeden.
De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
A. Klink

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 226, nr. 40

4