Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2017–2018

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

275
Vragen van het lid Kuiken (PvdA) aan de Minister van Veiligheid en Justitie
over The Hague Security Delta (ingezonden 2 oktober 2017).
Antwoord van Minister Blok (Veiligheid en Justitie) (ontvangen 25 oktober
2017).
Vraag 1
Kent u het artikel «Ze moesten Nederland veiliger maken, maar bouwden
vooral luchtkastelen»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Hoeveel subsidiegeld of andere financiële faciliteiten kreeg The Hague
Security Delta (HSD) van de Nederlandse staat?
Antwoord 2
De stichting The Hague Security Delta (HSD) heeft in 2014 van het Ministerie
van Veiligheid en Justitie een startsubsidie ontvangen van 500.000 euro. In de
periode 2015 tot heden zijn ook kostendekkende vergoedingen betaald voor
zaalhuur, en voor de organisatie en catering van bijeenkomsten.
Het Ministerie van Economische Zaken heeft een eenmalige subsidie van
15.000 euro verstrekt voor het organiseren van een internationale bijeenkomst op het terrein van veiligheid en technologie.
Vraag 3
Is onderzocht of dit geld effectief, dat wil zeggen voor het doel waarvoor het
verstrekt is, wordt of is besteed? Zo ja, door wie en wat is de uitkomst van
dat onderzoek? Zo nee, waarom is dat nog niet onderzocht en gaat dit alsnog
plaatsvinden?

1

ah-tk-20172018-275
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

https://decorrespondent.nl/7334/ze-moesten-nederland-veiliger-maken-maar-bouwden-vooralluchtkastelen/357143798-dd2fef52

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Ja. De subsidie van het Ministerie van Economische Zaken is aangewend
voor de organisatie van het «Security Research & Innovation Event» dat op 1
en 2 juni 2016 heeft plaatsgevonden. Dit is georganiseerd mede namens de
Europese Commissie en het European Network of Law Enforcement
Technology Services. Aan dit evenement namen circa 700 personen deel van
bedrijven, kennisinstellingen en overheden.
De startsubsidie van 500.000 euro van het Ministerie van Veiligheid en
Justitie is verstrekt om bij te dragen aan de volgende activiteiten:
– Een inventarisatie van initiatieven en netwerken op het terrein van
veiligheid en innovatie.
– Het opstellen van een concept nationale (publiek-private) innovatieagenda,
in aanvulling op de eigen innovatie agenda van het ministerie.
– Het ontwikkelen en uitbouwen van internationale kennisbruggen met de
Verenigde Staten en Singapore.
– Het stimuleren van innovatiegericht inkopen bij relevante overheidspartijen.
– Het uitvoeren van onderzoek naar kansen en bedreigingen van nieuwe
technologieën op het gebied van security, zoals killer-robots en drones.
– Het vormgeven van een duurzaam financieringsmodel voor HSD.
Over de uitvoering van deze activiteiten is elk kwartaal door HSD schriftelijk
gerapporteerd. Uit deze verantwoording, en naar aanleiding van een
goedkeurende accountantsverklaring, heb ik opgemaakt dat de activiteiten
waarvoor subsidie verleend is zijn gerealiseerd, en dat HSD heeft voldaan aan
de aan de subsidie verbonden verplichtingen.
Vraag 4
In hoeverre is financiering vanuit de overheid van belang voor het functioneren en voortbestaan van HSD?
Antwoord 4
De subsidieverstrekking was niet gericht op het voortbestaan, maar op het
opstarten van HSD. Daarom was deze subsidie eenmalig. In het kader van
een meer open houding van het ministerie, betere samenwerking met
bedrijfsleven en kennisinstellingen, en een meer op innovatie gericht
ministerie, sta ik positief ten opzichte van dit soort initiatieven.
Ik ben van mening dat financiering van HSD door het Ministerie van
Veiligheid en Justitie mogelijk moet zijn in de vorm van gerichte programmafinanciering naar aanleiding van concrete behoeften. Eerder is aan HSD te
kennen gegeven dat ik geen geld ter beschikking stel om een kennis-basis in
stand te houden, en dat ik er geen bezwaar tegen heb indien HSD een
structurele subsidie relatie aangaat met andere partijen.
Vraag 5
Deelt u de mening uit 2014 van de toenmalige secretaris-generaal van het
Ministerie van Veiligheid en Justitie dat de HSD niet duidelijk aan kan geven
waar het geld heen gaat? Zo ja, waarom? Was deze opmerking van de
secretaris-generaal aanleiding tot bijsturing door het ministerie of heroverweging van het verstrekken van subsidie? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 5
Het artikel van de Correspondent is onnauwkeurig. De aangehaalde passages
geven niet de mening van de toenmalige secretaris-generaal en het standpunt van het ministerie weer. In september 2014 is het standpunt van het
ministerie over HSD geformuleerd. Dit standpunt is met de HSD gedeeld, en
bevat geen kritiek die betrekking heeft op de verantwoording van de
subsidiegelden.
Het artikel in de Correspondent refereert aan de eerste kwartaalrapportage
van HSD over de verantwoording van de subsidiegelden. Deze voldeed niet
aan de verwachtingen. De verrichtte activiteiten konden namelijk niet
rechtstreeks gekoppeld worden aan de verschillende budgetten. Daarbij is
overigens ook opgemerkt dat de activiteiten naar tevredenheid verliepen. Op
verzoek van mijn ambtsvoorganger zijn er daarom verbeteringen aangebracht
in de verantwoording. Het probleem deed zich vervolgens in latere rapportages minder, en uiteindelijk niet meer voor. In dezelfde periode kwamen er ook
verzoeken vanuit HSD voor aanvullende financiering. De activiteiten waarvoor

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

2

financiering gevraagd werd, waren echter niet concreet genoeg, en deze
verzoeken zijn daarom niet gehonoreerd.
Vraag 6
Deelt u de mening uit 2014 van de toenmalige secretaris-generaal van het
Ministerie van Veiligheid en Justitie dat niet gesteld kan worden dat HSD
onafhankelijk is vanwege de zware sturende rol van het bedrijfsleven? Zo ja,
waarom en welk gevolg verbindt u hieraan? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 6
Zie de eerdere opmerking over de onnauwkeurigheid van het artikel, en de
mening van de toenmalig secretaris-generaal in het antwoord op vraag 5.
In het artikel van de Correspondent wordt gerefereerd aan de vraag of HSD
een functie zou kunnen innemen als onafhankelijk platform voor onderwerpen waar zowel publieke als private partners een gedeeld belang hebben,
maar waar geen van die partijen een natuurlijke, leidende rol heeft. Een
dergelijke functie zou in theorie vragen om een onafhankelijk besturingsmodel. Een besturingsmodel waarin bedrijven, kennisinstellingen noch overheden een dominante invloed kunnen uitoefenen. Dit model conflicteerde met
het (toenmalige) besturingsmodel van HSD, dat mede gebaseerd was op een
lidmaatschapsstructuur voor partners. In de beginperiode van HSD waren de
partners voornamelijk bedrijven. Later is het aantal partners verbreed, is het
besturingsmodel aangepast, en is een meer evenwichtige bestuurssamenstelling tot stand gekomen.
Gebleken is ook dat de lidmaatschapsstructuur van HSD geen blokkade hoeft
te vormen voor samenwerking. De afgelopen twee jaar is samen met HSD
een innovatieprogramma opgezet en uitgevoerd om de mogelijkheden van
satelliet toepassingen voor het domein van Veiligheid en Justitie te verkennen. Voor deze begeleiding heeft geen financiële vergoeding voor diensten
plaatsgevonden. Voor alle contacten met kennisinstellingen en bedrijfsleven
zijn de regels en procedures van de aanbestedingswetgeving gevolgd. De
samenwerking wordt zowel door het ministerie als HSD als door de betrokken
programmapartners als positief ervaren.
Vraag 7
Waarom is er gezien de bovenstaande mening van de genoemde secretarisgeneraal toch subsidie aan de HSD verstrekt?
Antwoord 7
Zie het antwoord op vraag 5 en 6.
Vraag 8
Is het waar dat HSD zorgt dat het bedrijfsleven en hoge ambtenaren met
elkaar in contact komen en dat betalende leden eens per jaar een uitnodiging
voor een bijeenkomst met hoge ambtenaren krijgen? Zo ja, wie zijn die hoge
ambtenaren en waarover gaan die gesprekken? Zijn er gespreksverslagen
beschikbaar en kunt u die aan de Kamer doen toekomen?
Antwoord 8
Er zijn geen afspraken tussen HSD en het Ministerie van Veiligheid en Justitie
over contacten met hoge ambtenaren. De HSD is wel een platform waar
publieke en private partijen elkaar kunnen ontmoeten op het terrein van
innovatie en veiligheid. Ad hoc vinden daarom bijeenkomsten, symposia of
brainstorm sessies plaats. Ook is het Ministerie van Veiligheid en Justitie
uitgenodigd voor de vergaderingen van het Algemeen Bestuur van HSD, om
deze als toehoorder bij te wonen.
Vraag 9
Is aanleiding om te veronderstellen dat er publieke middelen aan HSD zijn
gegeven terwijl het doel van die organisatie mede het beïnvloeden van hoge
ambtenaren is? Zo ja, waarom en welke gevolgen verbindt u hieraan? Zo nee,
waarom niet?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

3

Antwoord 9
Nee. Het doel van HSD is niet het beïnvloeden van hoge ambtenaren, maar
het creëren van een nationaal veiligheidscluster, teneinde:
a. de internationale concurrentiepositie van de BV Nederland in de sector
Veiligheid te vergroten; en
b. publiek-private samenwerking in het veiligheidsdomein te stimuleren.
Vraag 10
Acht u het mogelijk of aannemelijk dat er sprake is of was van niet integer
handelen door de HSD ten opzichte van de overheid of verkeerd gebruik van
belastinggeld? Zo ja, waarom? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 10
Zoals aangegeven bij het antwoord op vraag 3, heeft HSD voldaan aan de
verplichtingen die verbonden waren aan de subsidie verstrekking. Aan HSD is
wel als aandachtspunt meegegeven dat de activiteiten van HSD en The
Hague Centre for Strategic Studies in de praktijk moeilijk te onderscheiden
waren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

4