Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2010–2011

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1999
Vragen van het lid Van der Steur (VVD) aan de minister van Veiligheid en
Justitie over het betrekken van toxicologische rapporten bij lijkschouwingen
(ingezonden 10 februari 2011).
Antwoord van minister Opstelten (Veiligheid en Justitie) (ontvangen 29 maart
2011).
Vraag 1
Bent u bekend met het rapport «Post-mortem toxicological urine screening in
cause of death determination»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Wat vindt u van de uitkomsten van het onderzoek met betrekking tot de
aanwezigheid van drugs en/of medicatie en het feit dat in een aantal gevallen
deze stoffen de doodsoorzaak bleken te zijn?
Antwoord 2
De auteurs laten in het artikel zien dat onderzoek aan post-mortaal afgenomen urine een sterke aanwijzing kan geven voor aanwezigheid van drugs
en/of medicijnen in het stoffelijk overschot, terwijl die op basis van andere
gegevens niet werd verwacht. De in het onderzoek gebruikte tests detecteren
slechts een klein deel van de in Nederland verkrijgbare toxische stoffen,
namelijk de hier reeds bekende drugs en een aantal geneesmiddelen. Met de
betreffende tests wordt aanwezigheid van andere stoffen niet gedetecteerd.
Daarnaast is de kans op vals-negatieve en vals-positieve uitslagen bij de
gebruikte tests aan urine aanwezig. Ten slotte kunnen stoffen niet in urine
aanwezig zijn maar wel in bijvoorbeeld bloed.
Uit het artikel kan niet zonder meer worden afgeleid dat drugs en/of
medicatie in een aantal gevallen de doodsoorzaak bleken te zijn. Een
dergelijke conclusie kan ook niet worden getrokken op basis van alléén
toxicologisch onderzoek in (post-mortaal afgenomen) urine. Voor het
vaststellen van de doodsoorzaak is het uitvoeren van een (gerechtelijke)
1

ah-tk-20102011-1999
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

Ceelen, M., Dorn, T., Buster, M., Stomp., Zweipfennig, P. en K. Das. 2010. «Post-mortem
toxicological urine screening in cause of death determination». Human and Experimental
Toxicology, 1–9.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

1

sectie noodzakelijk waarbij vrijwel altijd eveneens onderzoek wordt uitgevoerd aan met name bloed.
Vraag 3
Deelt u het oordeel van de onderzoeker dat in twee gevallen een moord
onopgemerkt zou zijn gebleven indien geen toxicologisch onderzoek zou zijn
verricht?
Antwoord 3
Het door de vragensteller beschreven oordeel leid ik niet af uit het onderzoek.
Voor zover uw vraag doelt op de beschrijving van een casus in «box 1» op
pagina 6 van het artikel van de onderzoekers kan ik u meedelen dat een
strafrechtelijk onderzoek loopt naar deze casus. Over het lopende onderzoek
kan ik u inhoudelijk geen mededelingen doen.
Vraag 4
Welke richtlijnen bestaan er voor het betrekken van een toxicologisch
onderzoek bij een lijkschouwing?
Antwoord 4
Over het doen van toxicologisch onderzoek tijdens de uitwendige lijkschouw
bestaat geen richtlijn. Indien de gemeentelijke lijkschouwer meent niet tot
afgifte van een verklaring van overlijden te kunnen overgaan omdat de
overtuiging dat de dood is ingetreden ten gevolge van een natuurlijke
oorzaak ontbreekt, wordt aan de officier van justitie verslag uitgebracht. Deze
kan in geval van een vermoeden van een niet natuurlijk overlijden besluiten
tot een gerechtelijke sectie. Ook kan de officier van justitie opdracht geven
voor een toxicologisch onderzoek.
Vraag 5
Is het in vraag 1 aangehaalde onderzoek voor u reden om het beleid ten
aanzien van lijkschouwing te herzien, bijvoorbeeld door standaard toxicologisch onderzoek voor te schrijven? Zo nee, waarom niet? Zo ja, hoe? Wat zijn
de daarmee gemoeide kosten?
Antwoord 5
Om de vraag te kunnen beantwoorden of en zo ja welke consequenties aan
het in vraag 1 aangehaalde onderzoek verbonden moeten worden is nadere
informatie en beraad noodzakelijk. Indien wordt besloten tot wijziging van
regelgeving en/of beleid, wordt u uiteraard te gelegener tijd daarover nader
geïnformeerd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

2