4
Vragenuur: Vragen Van Raak
Vragen van het lid Van Raak aan de minister van Justitie
en Veiligheid, bij afwezigheid van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, viceminister-president,
over de kosten van naamswijzigingen van ministeries.
De voorzitter:
Dan gaan we nu naar de vraag van de heer Van Raak aan
de minister van Justitie en Veiligheid, die ik driftig hoorde
hoesten. Ik hoop dus dat het goed gaat. Het woord is aan
de heer Van Raak voor zijn vraag over de kosten van
naamswijzigingen van ministeries. De heer Van Raak.

De heer Van Raak (SP):
Wat kunnen we doen met 32 miljoen? Dat kost de naamswijziging van ministeries bij aanvang van dit kabinet,
meldde de NOS. Het ministerie van Economische Zaken
werd Economische Zaken en Klimaat. Infrastructuur en
Milieu werd Infrastructuur en Waterstaat. Het duurt al veel
langer. Ooit heette het ministerie van Landbouw, Landbouw,
Natuur en Voedselkwaliteit. Onder Rutte I werd dat Economische Zaken, Landbouw en Innovatie. Onder Rutte II werd
dat Economische Zaken. En nu is het cirkeltje weer rond:
nu is het weer Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit.
Helemaal vreemd gaat het bij het ministerie van deze
minister. Het ministerie van Justitie heette ooit het ministerie van Justitie. De VVD wilde toen graag dat dat het
ministerie van Veiligheid en Justitie werd. Bij aanvang van
dit kabinet wilde D66 dat het Justitie en Veiligheid werd. In
De Volkskrant las ik vandaag dat dat 2 miljoen heeft gekost.
Dat heeft te maken met de huisstijl, met briefpapier en
vaandels die moesten worden vervangen, maar vooral met
ICT. Het kabinet zit er al sinds oktober 2017, maar wat las
ik nou: volgende maand, in mei 2019, zijn de nieuwe emailadressen klaar. Dan kunnen alle ambtenaren van
@minvenj.nl naar @minjenv.nl. Bijna 2 miljoen! Ik vraag
de minister: dit is toch gekkigheid? Waar komt die gekkigheid vandaan? Ik vraag ook aan de minister: wat kunnen
we doen met 32 miljoen?

u zich deze nog? — nog grootgebracht met het ministerie
van CRM, om maar eens een voorbeeld te noemen.
De voorzitter:
Dat was heel lang geleden.
Minister Grapperhaus:
Ik ga ook al enige tijd mee, voorzitter. Misschien dat ik
daarom net wat aan het hoesten was.
Het is in ieder geval iets van alle tijden. Bij ministeries en
bij de indeling van ministeries moet de maatschappelijke
en politieke ontwikkeling worden gevolgd. Zo werd inderdaad in 2010 onder het destijds nieuwe kabinet-Rutte I
besloten dat het zinvol zou zijn om de veiligheidstak, die
tot dan toe ook bij enkele andere bronnen zat, met name
bij Binnenlandse Zaken, samen te voegen met de justitietak.
Dat was een grote operatie, die een aantal jaren geleden
haar beslag heeft gekregen. Onder dit kabinet is besloten
om dat ook te bestendigen. Alleen is gezegd dat het in dit
verband "ministerie van Justitie en Veiligheid" zou moeten
zijn. Waarom? Justitie is het basisvereiste van onze
rechtsstaat. Veiligheid is een voorwaarde om de justitie
voor iedereen te kunnen realiseren. Vandaar dat wordt
gesproken over "Justitie en Veiligheid".
Voorzitter. Inderdaad, die e-mailadressen zijn nog steeds
niet gewijzigd. U kunt dat ook lezen op bladzijde 7 van het
rapport van de ADR, waar staat: "J&V — zo heet het ministerie tegenwoordig; daar heeft de heer Van Raak gelijk in
— heeft aangegeven voor de naamswijziging op dit moment
alleen op de hoogst noodzakelijke elementen door te voeren. Het wil de naamswijziging niet eerder in zijn geheel
doorvoeren dan na afloop van allerlei IT-licenties." Dat is
de reden geweest dat ikzelf nu nog een e-mailadres heb
met "jenv".
Wat kun je voor 32 miljoen doen? Daar zijn natuurlijk allerlei
dingen voor te bedenken. In ieder geval kun je binnen dat
bedrag een geheel nieuw departement oprichten. Zoals dat
nu eenmaal in de maatschappij af en toe gaat, kun je dan
ook departementen opnieuw herschikken respectievelijk
nieuwe namen geven.

Het herschikken, het heroprichten of zelfs het wijzigen van
de naam van ministeries — of zo u wilt departementen,
voorzitter — is iets van alle tijden. Zelf ben ik — herinnert

De heer Van Raak (SP):
De minister zegt: dit doen wij vanwege de maatschappelijke
ontwikkelingen. Ik ben nog nooit iemand tegengekomen
die zei: dat ministerie van Justitie zouden we nu toch echt
"het ministerie van Veiligheid en Justitie" moeten noemen.
Ik ben nog nooit iemand tegengekomen die zei: nee, laten
we het veranderen in "Justitie en Veiligheid"! Het is
natuurlijk krankzinnig dat na twintig maanden — na twintig
maanden! — straks voor 2 miljoen al die ambtenaren in die
toren een ander e-mailadres krijgen. Ik zeg het nog maar
een keer: daarbij wordt "minvenj.nl" "minjenv.nl". Ik vind
het gênant. Ook wordt gezegd dat we nieuwe ministeries
hebben, maar we hebben altijd een ministerie van Landbouw en altijd een ministerie van Economische Zaken
gehad. Hoezo een nieuw ministerie? Maar het kost allemaal
wel 32 miljoen. Daarvan kunnen we 1.280 mensen een jaar
lang in loondienst nemen. We kunnen het Bronovo-ziekenhuis in Den Haag ermee openhouden. We kunnen schimmelwoningen massaal aanpakken. We kunnen een jaar lang
paracetamol en noodzakelijke vitaminepillen voor mensen

Tweede Kamer

2 april 2019
TK 69

De voorzitter:
Het woord is aan de minister.

Minister Grapperhaus:
Voorzitter, dank. De heer Van Raak heeft het over de kosten
die betrekking hebben op naamswijzigingen van een aantal
ministeries, maar ook op — dat is de grootste kostenpost
— de oprichting van het nieuwe ministerie van Landbouw,
Natuurbeheer en Voedselkwaliteit. Laat ik daar meteen mee
beginnen: dat is een post van 26,3 miljoen. Dat is gewoon
de hele oprichting van een nieuw, apart departement.

Vragenuur: Vragen Van Raak

69-4-1

vergoeden. We kunnen elk kind dat opgroeit in armoede
nieuwe schoenen, een nieuwe jas of een sportabonnement
geven. Is het dat waard geweest, vraag ik de minister. Is de
verandering van naam van "V en J" in "JenV" of andersom
— ik weet het ook niet meer precies — het waard geweest?

zeer terecht is geweest dat nu dit ministerie zo definitief
vorm heeft gekregen met een justitie- en een veiligheidspoot, besloten is dat we aan iedereen in Nederland, maar
ook daarbuiten, laten zien dat justitie voor ons het fundament is dat vooropstaat.

Minister Grapperhaus:
Ja. Ja, dat is het waard geweest. Excuus, ik sprak wat
onduidelijk vanwege de hoest. Dat is het waard geweest.
Laat ik even beginnen door de heer Van Raak te corrigeren
met een verwijzing naar wat hij zelf in eerste termijn zei. Er
was vanaf 2010 wel degelijk niet meer een ministerie van
Landbouw, maar een ministerie van EL&I. Dat zat in één
ministerie. Maar ik wil hier hardop uitspreken dat ik die
mensen ben tegengekomen, in binnen- en in buitenland.
Ik wil de heer Van Raak graag nog een keer uitnodigen om
met die mensen te spreken. Zij zeggen: in onze rechtsstaat
hoort justitie duidelijk voorop te staan als de primaire taak
van het ministerie van Justitie en Veiligheid. Dan zeg ik: ja,
ik denk dat dat het waard is. Dan wijs ik op de parlementaire
geschiedenis. Als u het boek van professor Oud leest waarin
alle kabinetsformaties en kabinetten worden beschreven,
dan ziet u dat er altijd gekeken wordt hoe de maatschappelijke ontwikkeling heeft plaatsgevonden. Net zoals bedrijven
en instanties af en toe hun inrichting, hun organisatie of
hun naam wijzigen, moet de overheid dat ook doen. Ik sluit
af met: ik sta volledig achter de naamswisseling van "V en
J" naar "JenV", want justitie hoort wat mij betreft voorop
te staan.

De voorzitter:
Dank u wel.

De voorzitter:
De heer Van Raak, tot slot.
De heer Van Raak (SP):
Het is kletskoek. De minister zegt dat hij vele mensen in
binnen- en buitenland heeft gesproken die vinden dat Justitie "Veiligheid en Justitie" moest heten en nu toch weer
"Justitie en Veiligheid". Ik geloof er niks van. Het is kletskoek. Het is propaganda. Het is schone schijn. Het is voor
de bühne. Het is allemaal communicatie. Er is geen enkel
probleem mee opgelost. En er is nogal wat. Er is betonrot
in de rechtsstaat. Er is een tekort aan politie, een tekort bij
het Openbaar Ministerie en bij de rechters. En hier wordt
het geld aan weggegooid. Ik stel voor om het ministerie
van Justitie voortaan gewoon "Justitie" te noemen, het
ministerie van Economische Zaken "Economische Zaken"
en het ministerie van Landbouw "Landbouw". Noem dingen
zoals ze zijn en haal het uit de handen van al die propagandamakers die bij elk kabinet weer voor vele miljoenen alles
een nieuwe naam moeten geven.

De heer Öztürk (DENK):
Opstelten, Van der Steur en Teeven waren minister van
Veiligheid en Justitie. Zij hebben naar onze mening wanbeleid gevoerd de afgelopen jaren. Daarom moesten ze ook
allemaal weg. Een aantal hebben er nu wachtgeld. Vervolgens moest D66 in de coalitie inbrengen dat die naam
gezuiverd moest worden, min of meer witgewassen, van
al dat wanbeleid bij het ministerie van VVD-huize. Dan denk
ik: er is 2 miljoen euro weggegooid om van "Veiligheid en
Justitie" naar "Justitie en Veiligheid" te gaan. 2 miljoen euro
gaat niet naar de zorg. 2 miljoen euro gaat niet naar de
veiligheid. 2 miljoen euro gaat niet naar de punten die wij
hier met z'n allen willen bereiken. De vraag is dan: het
wanbeleid is veroorzaakt door de VVD; bent u bereid om
de kosten van 2 miljoen euro ook te verhalen op de partijen
die dat beleid hebben veroorzaakt?
Minister Grapperhaus:
Laat ik vooropstellen dat er geen sprake is van weggegooid
geld. Voor de Handelingen merk ik overigens op dat de heer
Teeven geen minister maar staatssecretaris is geweest op
het ministerie van Veiligheid en Justitie. Verder wil ik
benadrukken dat er, zoals ik al eerder heb gezegd, geen
enkele reden is om te veronderstellen dat er onterechte
kosten zijn gemaakt bij de maatschappelijke ontwikkeling.
De parlementaire geschiedenis laat zien ...
De voorzitter:
Dat heeft u gezegd.
Minister Grapperhaus:
... dat ministeries om de zoveel tijd herschikken, opnieuw
georganiseerd worden en een nieuwe naam krijgen. Dat is
hier gebeurd en dat is volkomen gerechtvaardigd.
De voorzitter:
Dank u wel.

Dank je, voorzitter.
De voorzitter:
Dank u wel, meneer Van Raak.
Minister Grapperhaus:
Een paar ministeries hebben er een K bij gekregen: EZK
voor Klimaat en BZK voor Koninkrijksrelaties. Wij heten niet
"J, V en K", met de K van "Kletskoek". Ik ben het volledig
oneens met uw lid, als u het mij veroorlooft. Ik vind dat het

Tweede Kamer

Vragenuur: Vragen Van Raak

2 april 2019
TK 69

69-4-2