2

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2013–2014

33 750 A

Vaststelling van de begrotingsstaat van het
Infrastructuurfonds voor het jaar 2014

Nr. 68

BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN MILIEU
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 18 april 2014
Met deze brief informeer ik uw Kamer dat ik voor het project A27
Houten–Hooipolder een voorkeursalternatief heb vastgesteld. Het project
A27 Houten–Hooipolder betreft een lang traject (47 km) door 3 provincies
en langs 10 gemeenten. Het project bestaat uit vier deeltrajecten, waarvan
twee prioritair zijn: Houten–Everdingen en Scheiwijk–Werkendam. Dit zijn
de trajecten waar de bereikbaarheidsknelpunten het grootst zijn. Als
bijlage 11 bij deze brief is een figuur van het project toegevoegd.
Het door mij gekozen voorkeursalternatief is de zogenaamde E3 variant.
Van de drie onderzochte varianten in zeef 2 leidt deze tot de grootste
verbetering van de doorstroming op de A27 en heeft deze de hoogste
MKBA-score. Deze variant wordt door de regio ondersteund. In onderstaande tabel is weergegeven hoe het traject A27 Houten–Hooipolder eruit
zal zien na uitvoering van de maatregelen bij het voorkeursalternatief.
Houten–
Everdingen

Everdingen–
Scheiwijk

Scheiwijk–
Werkendamm

Werkendam–
Hooipolder

W

4 rijstroken

4 rijstroken

O

2 rijstroken +
spitsstrook

2 rijstroken +
spitsstrook
2 rijstroken +
spitsstrook

2 rijstroken +
spitsstrook
2 rijstroken +
spitsstrook

3 rijstroken

In 2011 heeft uw Kamer een motie aangenomen (Kamerstuk 33 000 A,
nr. 56) waarin naast de brug bij Gorinchem de aanpak van Knooppunt
Hooipolder als tweede prioriteit werd aangemerkt. In 2013 heeft uw
Kamer daarnaast een motie aangenomen waarin onder andere wordt
gevraagd de rijksbijdrage voor de Ruit Eindhoven te temporiseren en

1

kst-33750-A-68
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 750 A, nr. 68

1

eerst in te zetten voor de realisatie van een 1e fase van een volwaardig
Knooppunt Hooipolder (Kamerstuk 33 750 A, nr. 52).
In mijn brief aan uw Kamer van 12 juli 2013 (Kamerstuk 33 400 A, nr. 110)
heb ik al aangegeven dat ik een eerst fase van een volledige reconstructie
van het Knooppunt als uitgangspunt heb genomen voor het verdere
onderzoek naar een voorkeursalternatief. Op basis van dit onderzoek heb
ik besloten dat ik deze gedeeltelijke reconstructie zal opnemen in het
voorkeursalternatief. Deze keuze wordt door de regio ondersteund. Deze
aanpak kan ik realiseren binnen het voor dit project beschikbare budget,
en temporisering van de rijksbijdrage voor de Ruit Eindhoven is hiervoor
niet nodig.
Besluitvormingsproces
In 2010 is de eerste fase MER voor het project A27 Houten (toen nog
Lunetten)–Hooipolder afgrond. Het oorspronkelijke voorgenomen
alternatief uit de eerste fase MER kost € 1,6 miljard. Voor dit alternatief
was echter onvoldoende budget beschikbaar. Na versoberings- en
faseringsonderzoek bleek dat een sterk versoberd alternatief E mogelijk
binnen het beschikbare budget te realiseren was. Dit alternatief is als
uitgangspunt gekozen voor de verdere verkenning van dit project.
Volgens de afspraken die zijn gemaakt in het kader van «sneller en beter»
zijn in twee trechteringsstappen, zeef 1 en zeef 2, 13 varianten afgewogen.
In zeef 1 is gekozen voor het verder onderzoeken van 3 varianten. Deze
varianten zijn de meest optimale combinatie van probleemoplossend
vermogen en kosten.
De hoofdconclusie van het onderzoek in zeef 2 is dat geen van de
3 varianten het bereikbaarheidsprobleem volledig op lost. Alle varianten
zorgen wel voor een afname van het bereikbaarheidsknelpunt en een
forse toename van het aantal voertuigkilometers. De toename van
verkeersprestatie is het grootste bij variant E3. Het aantal voertuigverliesuren daalt bij deze variant met 40% t.o.v. de referentie. Dat is bij beide
andere varianten beperkt tot 20%. Dit komt met name doordat bij variant
E3 op alle 4 deeltrajecten van het project een verbreding plaats vindt. Bij
de andere varianten worden niet op elk van de 4 deeltrajecten maatregelen genomen. Dit leidt tot flessenhalzen en een verminderde
doorstroming.
Voor het project is ook een MKBA opgesteld en een second opinion op
deze MKBA door het Kennisinstituut voor de Mobiliteit (KIM). De positieve
verkeersprestatie van variant E3 vertaalt zich ook in een hogere baten/
kosten verhouding.
Ook de effecten op milieu (geluid, lucht en dergelijke) en verkeersveiligheid zijn bekeken. De belangrijkste conclusie is dat de varianten op deze
effecten nauwelijks onderscheidend zijn. De belangrijkste conclusies voor
alle varianten zijn:
• Er zijn over het hele zoekgebied nauwelijks effecten op het onderliggend wegennet.
• Cultuurhistorie wordt negatief beoordeeld door de aantasting van de
Nieuwe Hollandse Waterlinie, met name het fort bij Altena. Bij verdere
uitwerking van het voorkeursalternatief in de planuitwerkingsfase
wordt dit nader afgestemd met de Rijksdienst voor Cultuurhistorie en
Erfgoed.
De resultaten van de onderbouwende studies (verkeerseffecten, milieueffecten, MKBA en second opinion) zijn beschikbaar op de projectwebsite:
http://www.rijkswaterstaat.nl/wegen/plannen_en_projecten/a_wegen/a27/
houten_hooipolder/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 750 A, nr. 68

2

Budget
Het taakstellend budget voor dit project is € 721 mln. (pp. 2013). De
kosten voor het uitvoeren van variant E3 zijn € 808 mln. Rekening
houdend met een PPS-taakstelling van € 30 mln. heb ik het taakstellend
budget voor dit project met € 57 mln. vanuit de investeringsruimte wegen
verhoogd tot € 778 mln. Gegeven de spelregels voor de PPS-taakstelling
is dit bedrag voldoende om variant E3 uit te voeren.
Vervolgprocedure
Ik zal aan Rijkswaterstaat opdracht geven om een (ontwerp) tracébesluit
(O)TB op te gaan stellen voor dit project gebaseerd op het voorkeursalternatief. Voor dit (O)TB zal ook een milieu effect rapportage worden
opgesteld. De planning is om het ontwerp tracébesluit ter inzage te leggen
in 2016 en het tracébesluit vast te stellen in 2017. De planning is om de
schop in de grond in 2019 plaats te laten vinden waarna de weg tussen
2023–2025 open kan worden gesteld.
De Minister van Infrastructuur en Milieu,
M.H. Schultz van Haegen-Maas Geesteranus

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 750 A, nr. 68

3