Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

32 279

Zorg rond zwangerschap en geboorte

Nr. 5

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN
SPORT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 7 april 2010
U heeft mij gevraagd om te reageren op de uitzending van NOVA dd
13 maart waarin gesproken is over babysterfte en de 7x24 uurs beschikbaarheid van spoedeisende verloskundige zorg.
In de betreffende uitzending van NOVA gaan verschillende hoogleraren in
op de 7x24-uurs bereikbaarheid van ziekenhuizen voor spoedeisende
verloskundige zorg. Ik deel de mening van deze hoogleraren dat de
bereikbaarheid van ziekenhuizen een van de maatregelen is die genomen
kan worden om de relatief hoge babysterfte in Nederland terug te
dringen. Bedacht dient wel te worden dat het in 15% van de sterfte
gevallen in Nederland gaat om acute sterfte rond de bevalling, dus dat
deze maatregel slechts een deel van de oplossing is. Het is van belang om
de aanbevelingen van de Stuurgroep zwangerschap en geboorte in
samenhang te bezien. Het advies richt zich op het brede terrein van de
verloskundige zorg. Ik vind dat een goede insteek, omdat de verloskundige zorg in vergelijking met andere zorgdomeinen erg breed is
geschakeerd. De verloskundige zorg wordt door een veelheid van
zorgprofessionals aangeboden dwars door eerste-, tweede en derdelijnszorg heen. Het is dus goed dat de Stuurgroep door de «schotten»
heen heeft gekeken om een samenhangend advies uit te brengen. Goede
communicatie tussen de verschillende zorgprofessionals verkort de tijd
tussen het ontstaan van een acute situatie en het moment dat behandeling kan worden gestart. Risico inschatting in een vroege fase van de
zwangerschap vermindert (vermijdbare) acute situaties.
Zowel door de drie hoogleraren als door de Stuurgroep zwangerschap en
geboorte wordt evenwel geen eenduidig beeld geschetst hoe deze
7x24-uurs bereikbaarheid van spoedeisende verloskundige zorg gerealiseerd zou moeten worden.
De Stuurgroep zwangerschap en geboorte vindt dat elke zwangere moet
kunnen rekenen op spoedeisende verloskundige zorg, 24 uur per dag en

kst-32279-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2010

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 279, nr. 5

1

7 dagen per week. Dat geldt zowel voor de eerste- als de tweedelijn. Voor
de tweedelijnszorg adviseert de Stuurgroep dat een eventuele noodzakelijke behandeling binnen 15 minuten na aankomst in het ziekenhuis moet
zijn gestart. In de Stuurgroep is, in aanwezigheid van de Nederlandse
Vereniging van Ziekenhuizen, overeenstemming bereikt over het hanteren
van de 15 minutennorm als uitgangspunt. De NVZ zal op korte termijn aan
een extern onderzoeksbureau opdracht geven om een inventarisatie naar
de stand van zaken met betrekking tot de bereikbaarheid van spoedeisende verloskundige zorg uit te voeren. Ik verwacht de uitkomsten
daarvan begin juni. Op basis van deze inventarisatie ga ik met de
ziekenhuizen na wat precies nodig is om aan de 7x24 uurs bereikbaarheid
invulling te geven.
Om de kwaliteit van zorg te kunnen waarborgen, sluit ik niet uit dat enige
concentratie van spoedeisende verloskundige zorg nodig zal blijken.
Daarbij sluit ik aan bij mijn eerder richting uw Kamer geformuleerde visie
over de spoedeisende zorg in de tweedelijn in het algemeen.
Ten slotte, zal ik op grond van de inventarisatie een inschatting maken van
de budgettaire gevolgen en eventueel extra benodigde capaciteit aan
personeel. Naar verwachting is het onderzoek begin juni afgerond en zal
ik u naast de bevindingen, informeren over de te nemen vervolgstappen.
In de voorbereide kabinetsreactie op het advies van de Stuurgroep
zwangerschap en geboorte, ga ik in op mijn visie op de 7x24-uurs
bereikbaarheid voor spoedeisende verloskundige zorg. Omdat uw Kamer
het dossier zwangerschap en geboorte als controversieel heeft aangemerkt, is deze kabinetsreactie nog niet verzonden.
Met betrekking tot het terugdringen van de babysterfte heb ik in navolging
van het advies van de Stuurgroep zwangerschap en geboorte, nog tal van
andere maatregelen in voorbereiding. Deze houd ik aan zolang het dossier
een controversiële status heeft. Overigens zou ik wel graag een aantal
maatregelen willen aankondigen, waarvoor geen of beperkte financiële
middelen nodig zijn en die duidelijk gericht zijn op het verbeteren van de
kwaliteit van zorg rond zwangerschap en geboorte. Ik zou het jammer
vinden om deze activiteiten, waarmee op korte termijn resultaat te boeken
is, te moeten laten liggen. Ik denk dan aan het instellen van het College
Perinatale Zorg, essentieel voor het behouden van de beweging die is
ingezet om de zorg rond zwangerschap en geboorte op een kwalitatief
hoger plan te brengen. Maar ook aan het uitbreiden van bestaande
voorlichtingskanalen (zoals Hallo Wereld en KiesBeter) met een module
preconceptiezorg. Een aantal aanbevelingen aan het veld kunnen ook op
korte termijn worden opgepakt zoals het huisbezoek en het eerder inzetten
van kraamzorg. Ik informeer u in april over mijn voornemens.
De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
A. Klink

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 32 279, nr. 5

2