2022D01040

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
De vaste commissie voor Economische Zaken en Klimaat heeft een aantal
vragen en opmerkingen aan de Minister van Onderwijs, Cultuur en
Wetenschap en de Minister van Economische Zaken en Klimaat
voorgelegd over de Geannoteerde Agenda onderzoeksdeel informele
Raad voor Concurrentievermogen 24 en 25 januari 2022 en het Verslag
Raad voor Concurrentievermogen van 25 en 26 november 2021
(Kamerstuk 21 501-30, nr. 544).
De fungerend voorzitter van de commissie,
Azarkan
De adjunct-griffier van de commissie,
Van Dijke

nds-tk-2022D01040

1

Inhoudsopgave
I
II

blz.

Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Antwoord / Reactie van de Minister

2
5

I Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Vragen en opmerkingen van de leden van de VVD-fractie
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de geannoteerde
agenda voor het onderzoeksdeel van de informele Raad voor Concurrentievermogen van 24 en 25 januari 2022. Deze leden zien uit naar de
opstelling van de Europese Strategie van Universiteiten en het verder
uitrollen van het Europese Universiteiten Initiatief, zoals ook blijkt uit de
motie van de leden Paternotte en Van der Woude over het inventariseren
en wegnemen van belemmeringen en bezwaren waar Europese opleidingen mee te maken hebben (Kamerstuk 35 925 VIII, nr. 46). De leden van
de VVD-fractie hebben voor nu geen verdere vragen.
Vragen en opmerkingen van de leden van de D66-fractie
De leden van de D66-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de Kamerbrief over het onderzoeksdeel van de informele Raad voor
Concurrentievermogen. Zij wensen de Minister enkele vragen te stellen.
De leden van de D66-fractie constateren dat de agenda en het discussiepaper voor de informele Raad voor Concurrentievermogen bij het
schrijven van de Kamerbrief nog niet beschikbaar was. Zij vragen of er
inmiddels stukken beschikbaar zijn en, zo ja, wat de strekking van de
stukken is.
De leden van de D66-fractie kijken met interesse uit naar het voorstel van
de Europese Commissie voor een «Europese Strategie voor Universiteiten». Het doel van de strategie is om de vier missies van hoger
onderwijsinstellingen, namelijk onderwijs, onderzoek, innovatie en
maatschappelijke impact, samen te brengen in een kennisecosysteemaanpak. Deze leden vragen of de Minister een beeld heeft van hoe de
Commissie innovatie en maatschappelijke impact als twee aparte rollen
onderscheidt. Tevens vragen zij hoe de Minister de rol van Nederlandse
hogescholen ziet in een eventuele strategie nu hogescholen nog een zeer
bescheiden budget voor onderzoek krijgen.
De leden van de D66-fractie lezen in het verslag van de Raad voor
Concurrentievermogen van 25 en 26 november 2021 dat de Raad heeft
ingestemd met de Raadsaanbeveling voor een Pact voor onderzoek en
innovatie (O&I) in Europa. Zij lezen in de Raadsconclusies dat de lidstaten
moeten bijdragen aan de doelstelling op Unieniveau om 3 procent van het
Unie-bbp te investeren in O&I door op vrijwillige basis een nationaal
streefcijfer vast te stellen voor hun totale uitgaven voor O&I. Lidstaten
kunnen daarbij nadere subdoelen stellen, bijvoorbeeld ten aanzien van de
beoogde overheidsuitgaven voor O&I, uitgedrukt als percentage van het
bbp. De lidstaten hebben daarbij kennisgenomen dat de Europese
Commissie een streefcijfer voorstelt voor de overheidsinspanning voor
onderzoek en ontwikkeling op 1,25 procent van het Unie-bbp in 2030. Deze
leden vragen de Minister op welke wijze het kabinet uitvoering zal geven
aan deze opdracht vanuit het Pact voor Onderzoek & Innovatie.

2

Vragen en opmerkingen van de leden van de CDA-fractie
De leden van de CDA-fractie hebben kennisgenomen van de onderhavige
stukken. Zij hebben daarover de volgende vragen en opmerkingen.
Geannoteerde Agenda onderzoeksdeel informele Raad voor Concurrentievermogen 24 en 25 januari 2022
De leden van de CDA-fractie lezen dat op het moment van schrijven van
de geannoteerde agenda nog geen agenda van de informele Raad voor
Concurrentievermogen, noch een discussiepaper met discussievragen,
ontvangen was vanuit het voorzitterschap. Zij vragen de Minister hun
deze stukken alsnog te doen toekomen, zodra deze beschikbaar zijn.
De leden van de CDA-fractie lezen dat verwacht wordt dat lidstaten tijdens
de informele Raad zullen worden gevraagd naar goede voorbeelden op
het vlak van het bevorderen van synergie tussen onderzoek, innovatie en
onderwijs. Deze leden zijn benieuwd welke voorbeelden Nederland zal
inbrengen. Kan de Minister die met hen delen?
De leden van de CDA-fractie vragen de Minister tot slot of duidelijk kan
worden gemaakt wat de Europese Strategie voor Universiteiten en het
Europese Universiteiten Initiatief concreet voor Nederland zouden kunnen
betekenen, juist op het gebied van hoger onderwijs, onderzoek en
innovatie.
Verslag Raad voor Concurrentievermogen van 25 en 26 november 2021
Verordening inzake Digitale Markten (DMA)
De leden van de CDA-fractie lezen dat een aantal lidstaten een gezamenlijke verklaring heeft afgegeven waarin wordt gepleit voor een verbreding
van de reikwijdte van de maatregel om niet alleen voor app-stores, maar
ook voor zoekmachines en sociale media redelijke voorwaarden voor
zakelijke gebruikers te hanteren. Krijgt deze verklaring/dit voorstel
opvolging, willen deze leden van de Minister weten.
Verordening inzake Digitale Diensten (DSA)
De leden van de CDA-fractie lezen dat Eurocommissaris Breton aangaf dat
er voor wat betreft handhaving additionele middelen nodig zijn voor de
versterkte rol van de Europese Commissie. Gaan deze middelen ter
beschikking worden gesteld, vragen deze leden zich af. Indien ja, om
hoeveel middelen gaat het en uit welk budget zijn deze afkomstig?
De leden van de CDA-fractie weten dat Nederland graag had gezien dat
haar voorstellen ter bestrijding van illegale content online waren
overgenomen. Hoe voorstelbaar is het dat deze voorstellen alsnog een
plek zullen krijgen in het voorstel, vragen deze leden de Minister. In
hoeverre gaat het kabinet zich hier wederom hard voor maken?
Implementatie Faciliteit voor Herstel en Veerkracht
Het is de leden van de CDA-fractie bekend dat bijna alle lidstaten een
nationaal herstelplan (Recovery and Resilience Plan; RRP) hebben
ingediend, maar Nederland nog steeds niet. Deze leden vragen de
Minister, nu een nieuw kabinet is beëdigd, hoe het kabinet het maken,
consulteren en indienen van een RRP gaat oppakken. Kan de Minister
deze leden een tijdspad verstrekken? Hoe en wanneer gaat uitvoering
worden gegeven aan de motie-Inge van Dijk over het concept-RRP

3

consulteren met stakeholders (Kamerstuk 21 501-30, nr. 531)? Wanneer
zullen stakeholders, zoals gemeenten, provincies en private partijen,
worden geconsulteerd? In het kader van de Faciliteit voor Herstel en
Veerkracht (Recovery and Resilience Facility; RRF) vragen voornoemde
leden aan de Minister wanneer er uitvoering wordt gegeven aan de
motie-Palland c.s. over bijhouden aan welke projecten en sectoren andere
lidstaten hun RRF-gelden besteden (Kamerstuk 21 501-30, nr. 510).
De leden van de CDA-fractie lezen dat lidstaten tijdens dit beleidsdebat
specifiek ingingen op de invulling van hun RRP’s, maar dat Nederland niet
heeft geïntervenieerd. Zij vragen zich af waarom niet. Welke lessen en/of
goede voorbeelden haalt Nederland uit de RRP’s van andere lidstaten?
Wat is de opvatting van het kabinet over investeringen in grensoverschrijdende projecten, zoals de Important Projects of Common European
Interest (IPCEI’s)? Hoe zou het IPCEI-instrument volgens het kabinet het
beste kunnen worden ingezet? Wat is het tijdspad van de aangekondigde
Chips Act?
De leden van de CDA-fractie sluiten zich aan bij de lidstaten die onderstreepten dat het cruciaal is om de voortgang van de implementaties van
de RRP’s te monitoren.
Diversenpunt Commissiemededeling Herziening Mededingingsbeleid
De leden van de CDA-fractie lezen over nieuwe richtsnoeren voor IPCEI’s,
die lidstaten in staat stellen om gezamenlijk te investeren in bijvoorbeeld
baanbrekende innovatie en infrastructuur, met een grotere rol voor het
midden- en kleinbedrijf (mkb). Zij kijken hier met belangstelling naar uit en
zouden willen weten wanneer de herziene ICPEI-mededeling wordt
gepubliceerd.
Diversenpunt Jaarrapport 2021 SME Envoys
De leden van de CDA-fractie lezen dat Eurocommissaris Breton voor het
aankomende jaar discussies over de rol van het mkb in de groene- en
digitale transities en kansen voor het mkb in het kader van strategische
autonomie voorziet. Kan de Minister uitgebreider ingaan op deze kansen
voor het mkb? Wat is hier precies gezegd?
Diversenpunt Industrieforum
De leden van de CDA-fractie lezen dat het Industrieforum om advies is
gevraagd over de aanpak van strategische afhankelijkheden. Wordt dit
advies openbaar en waar/wanneer kunnen deze leden er kennis van
nemen?
Onderzoek en innovatie voor het bereiken van cross-sectorale doelen
Het valt de leden van de CDA-fractie op dat Nederland heeft benoemd dat
er moet blijven worden geïnvesteerd in fundamenteel onderzoek, omdat
de COVID-crisis heeft aangetoond dat er, dankzij eerdere investeringen in
fundamenteel onderzoek, snel resultaten geboekt kunnen worden. Deze
leden onderschrijven dit, maar vragen zich af waarom Nederland niet
heeft gesproken over (investeringen in) toegepast onderzoek, dat zij van
minstens zo groot belang vinden. Wil de Minister hierop ingaan?

4

Diversenpunt EU space-based global secure communication system
De leden van de CDA-fractie nemen kennis van de plannen die Eurocommissaris Breton heeft gepresenteerd voor een «EU space-based global
secure communication system», gericht op het tegengaan van geopolitieke dreigingen, snel veilig internet voor iedereen, en Europa in het
kwantumtijdperk brengen. Deze leden lezen dat de Eurocommissaris
hiervoor middelen wil vrijmaken uit NextGenerationEU en de RRF. Hoe
moeten de lidstaten deze financiering zien? Gaat dit bijvoorbeeld ten koste
van de bijdragen die lidstaten uit de RRF ontvangen?
II Antwoord / reactie van de Staatssecretaris

5