Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

31 396

Vliegbelasting

Nr. 6

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 14 september 2009
De vaste commissie voor Financiën uit uw Kamer heeft in juni mijn
aandacht gevraagd voor berichtgeving in de media over de teruggave van
betaalde vliegbelasting, en verzocht om een afschrift van het antwoord op
de brief van 12 juni 2009 naar aanleiding van deze berichten van de Board
of Airline Representatives In the Netherlands (BARIN). Het betreft de
teruggave van vliegbelasting die reizigers vóór 1 juli 2009 hebben betaald
voor vliegreizen die plaatsvinden na beëindiging van de heffing bij de
luchthavens, dus op of na 1 juli 2009. Ik merk hierover het volgende op.
De snelle ingangsdatum van het nultarief in de vliegbelasting impliceerde
dat het besluitvormingsproces, het wetgevingsproces en de noodzakelijke
voorbereidingen in de praktijk parallel moesten plaatsvinden. Uiteindelijk
is de wetswijziging op 1 juli jl. gepubliceerd, met terugwerkende kracht tot
die dag. Dit veronderstelde bij de betrokken aanbieders van vliegreizen en
tickets (hierna «aanbieders») een hoge mate van anticipatie op de
uitkomst van het wetgevende proces maar daarmee werd wel voldaan
aan de bij de sector sterk levende wens per 1 juli volledig van alle
heffingen af te zien.
Volgens informatie van de Algemene Nederlandse Vereniging van Reisondernemingen (ANVR) en de BARIN is een groot deel van de aanbieders
in de luchtvaart- en reissector er inderdaad al kort na bekendmaking van
de maatregel toe overgegaan de vliegbelasting niet meer in rekening te
brengen voor nieuwe boekingen met een vertrekdatum vanaf 1 juli 2009.
Sinds 1 juli is er geen vliegbelasting meer geheven. Gelet op de uitlatingen van de sector is er voorts vanuit gegaan dat deze in staat zou zijn
de teruggaaf van de reeds in rekening gebrachte belastingen te realiseren.
De ANVR en de BARIN hebben contact gezocht met de IATA teneinde te
komen tot een efficiënte teruggave van de vliegbelasting via een
identificatiesysteem voor het vaststellen van al betaalde boekingen. Veel
aanbieders hebben in deze periode, nog voordat de wet was aangepast,
de betaalde vliegbelasting voor vluchten na 1 juli 2009 dan ook al teruggegeven. Er zijn echter ook aanbieders geweest die aangaven de teruggaaf

KST134725
0809tkkst31396-6
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 396, nr. 6

1

te willen uitstellen tot na de parlementaire aanvaarding van het wetsvoorstel en de daadwerkelijke aanpassing van de tarieven per 1 juli 2009. Op
zichzelf lijkt ook deze lijn verdedigbaar. In de berichtgeving hierover werd
er echter veelal aan voorbij gegaan dat met de vraag om teruggaaf vóór
1 juli 2009, van de sector werd verlangd vooruit te lopen op nog niet tot
stand gekomen regelgeving.
Een ander punt dat wellicht wat weinig aandacht heeft gehad is, dat de
precieze gang van zaken rond het afhandelen van de teruggave kan
verschillen afhankelijk van de wijze van boeking en de aard en inhoud van
de contracten tussen partijen. Dit is een veelkleurig palet. Reizigers
kunnen een pakketreis hebben geboekt bij een reisbureau of reisorganisatie, of een losse vliegticket hebben geboekt via een reisbureau of reisorganisatie of rechtstreeks bij een in of buiten Nederland gevestigde vliegmaatschappij. De teruggaaf zal in beginsel de omgekeerde weg volgen,
waarbij de contracten tussen reizigers, ondernemers in de reisbranche en
luchtvaartmaatschappijen van belang kunnen zijn, inclusief de algemene
voorwaarden die daarvan onderdeel uitmaken. De ANVR tekent hierbij
aan dat de teruggaafproblematiek bij pakketreizen niet of nauwelijks heeft
gespeeld, omdat bij boeking doorgaans slechts een aanbetaling wordt
gedaan en het resterende bedrag pas 6 weken voor de reisdatum hoeft te
worden voldaan. Hierdoor hebben de betrokken aanbieders ruim de tijd
gehad om reizigers, vooruitlopend op de aanpassing van de tarieven, een
gecorrigeerde restantfactuur te sturen vóór betaling van het resterende
bedrag.
Inmiddels zijn de tarieven van de vliegbelasting per 1 juli 2009 daadwerkelijk op nul gesteld. Recente navraag bij de ANVR en de BARIN bevestigt
het beeld dat de meeste reizigers die eerder vliegbelasting hebben betaald
voor een reis op of na 1 juli 2009 – naar schatting van de sector ruwweg
zo’n 200 000 personen – inmiddels een teruggaaf hebben ontvangen. De
vraag in hoeverre klanten deze teruggaaf contractueel zouden hebben
kunnen afdwingen lijkt daarbij voor de betrokken aanbieders in de
luchtvaart- en reisbranche nauwelijks of geen rol te hebben gespeeld.
Deze positieve houding lijkt mij gezien de achtergronden van de maatregel correct. Ik ben mij er niettemin van bewust dat de teruggaafoperatie
het nodige heeft gevraagd van de aanbieders en organisaties, in een tijd
dat de sector gezien de economische situatie toch al alle zeilen moet
bijzetten. Echter de reissector zelf heeft steeds van tevoren aangegeven
ondanks de uitvoeringsbezwaren, de vliegbelasting reeds per 1 juli op nul
te wensen. Daarom maakt de sector zich ook sterk voor de teruggaaf in
alle gevallen.
Mocht onverhoopt blijken dat er aanbieders zijn die op dit punt nog in
gebreke blijven, dan heb ik er alle vertrouwen in dat de ANVR en de
BARIN zich onverkort zullen blijven inzetten voor een snelle afhandeling
voor alle reizigers. Ik heb beide koepelorganisaties verzocht mijn departement in voorkomende gevallen op de hoogte te houden van dergelijke
situaties. Conform uw verzoek is een afschrift van mijn brief aan de BARIN
van heden, nr. DV2009–0407U, bij deze brief gevoegd.1 Een vergelijkbare
brief heb ik verzonden aan de ANVR.
De staatssecretaris van Financiën,
J. C. de Jager

1

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 396, nr. 6

2