4
Visserij

overwegende dat onderzoek laat zien dat in fuiken nauwelijks trekvissen bijgevangen worden;

Aan de orde is het VAO Visserij (AO d.d. 06/12).

verzoekt de regering het genoemde visverbod te heroverwegen op basis van onderzoeksresultaten,

De voorzitter:
Wij gaan in één vloeiende beweging door met het VAO
Visserij. De eerste spreker is de heer Bisschop van de fractie
van de Staatkundig Gereformeerde Partij en hij heeft zoals
iedereen twee minuten spreektijd. Het woord is aan de heer
Bisschop.

en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Bisschop. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 194 (29664).

De heer Bisschop (SGP):
Voorzitter. Dank u wel. Dat betekent dat ik mij moet beperken tot het indienen van een viertal moties. De eerste:

De heer Bisschop (SGP):
Derde motie:

Motie
Motie

De Kamer,

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

gehoord de beraadslaging,

overwegende dat de beroepsvisserij in het benedenrivierengebied al jarenlang onder druk staat vanwege vangstverboden voor wolhandkrab en paling;

overwegende dat de Kamer heeft gevraagd om zodanige
aanpassing van het visstandonderzoek in het IJsselmeer
dat een representatief beeld van de visstand gegeven wordt
en het beleid hierop aan te passen (motie-Dijkgraaf
c.s./Kamerstuk 29664 nr. 168);
verzoekt de regering besluitvorming over verdere vangstbeperking aan te houden tot op basis van lopend visstandonderzoek meer duidelijkheid is verkregen over de representativiteit van het huidige beeld van de visstand,

overwegende dat de verontreiniging met dioxine en pcb's
afneemt en dat door verwatering extra reducties gerealiseerd kunnen worden;
verzoekt de regering de generieke vangstverboden voor
wolhandkrab en paling in het benedenrivierengebied tegen
het licht te houden en te bezien welke aanpassingen
mogelijk zijn om de beroepsvisserij weer perspectief te
bieden,

en gaat over tot de orde van de dag.
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Bisschop. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Bisschop. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.

Zij krijgt nr. 193 (29664).
Zij krijgt nr. 195 (29664).
De heer Bisschop (SGP):
Voorzitter. Even ter korte toelichting. Deze motie is echt van
cruciaal belang voor het voortbestaan van een aantal
bonafide visserijbedrijven in het IJsselmeer. Ik hoop dan
ook echt dat er op deze manier tegemoet kan worden
gekomen aan die families, die gezinnen, die bedrijven.

De heer Bisschop (SGP):
De laatste motie:

Motie

Tweede motie:

De Kamer,
Motie

gehoord de beraadslaging,

De Kamer,

constaterende dat al jarenlang aangestuurd wordt op betere
verhoudingen tussen sport- en beroepsvisserij in het
benedenrivierengebied, maar dat nog steeds sprake is van
periodieke juridische procedures;

gehoord de beraadslaging,
constaterende dat een visverbod voor beroepsvisserij in
de vismigratierivier bij onder meer Kornwerderzand in
voorbereiding is;

verzoekt de regering de uitgifte van tweejaarlijkse schriftelijke toestemmingen voor de zegenvisserij in het rivierenge-

Tweede Kamer

24 januari 2019
TK 45

Visserij

45-4-1

bied te heroverwegen en te bezien wat de mogelijkheden
zijn voor uitgifte van huurovereenkomsten van minimaal
zes jaar via de privaatrechtelijke route,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Bisschop. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.

en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid De Groot. Naar mij
blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 197 (29664).
Dan mevrouw Bromet van de fractie van GroenLinks.

Zij krijgt nr. 196 (29664).
De heer Bisschop (SGP):
Voorzitter. Ook die laatste motie heeft alles te maken met
de vitaliteit en de levensvatbaarheid van de familiebedrijven
die daar soms al decennialang actief zijn, maar nu zeer
gehinderd worden door allerlei hinderlijke zaken die voor
natuur en milieu niet relevant zijn.

Mevrouw Bromet (GroenLinks):
Voorzitter. Een motie over de visserij in het IJsselmeer.

Motie
De Kamer,

De voorzitter:
Heel goed. Dat is genoteerd.
De heer Bisschop (SGP):
Dank u zeer.
De voorzitter:
Dan de heer De Groot van de fractie van D66.

gehoord de beraadslaging,
constaterende dat de visstanden in het IJsselmeer nog altijd
achteruitgaan en dat de visserij het herstel van de visstanden niet ten goede komt;
overwegende dat er al jarenlang gepraat wordt over de
visserij in het IJsselmeer, er een roadmap aangekondigd
is en de Kamer deze nog niet heeft ontvangen en er op korte
termijn beslissingen genomen moeten worden;
overwegende dat er op korte termijn een herstructurering
van de visserij in het IJsselmeergebied nodig is;

De heer De Groot (D66):
Voorzitter. Dank u wel. Eén motie, de motie Haringvliet.

constaterende dat er 78 vergunningen voor beroepsvissers
in het IJsselmeer zijn;
overwegende dat vissers duidelijkheid en een sociaal
vangnet verdienen;

Motie
De Kamer,

verzoekt de regering zo snel mogelijk met de visserijsector
om tafel te gaan zitten om de volledige sanering van de
visserij in het IJsselmeer begin 2020 mogelijk te maken,

gehoord de beraadslaging,

en gaat over tot de orde van de dag.

overwegende dat al sinds het jaar 1987 wordt gewerkt aan
het mogelijk maken van het stroomopwaarts zwemmen
van onder meer de zalm;

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door de leden Bromet en Wassenberg. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.

overwegende dat Nederland en buurlanden al meer dan
700 miljoen euro hebben uitgegeven om vismigratie
mogelijk te maken;
overwegende dat onlangs het Haringvliet definitief op een
kier is gezet om vissen toegang te geven tot de Nederlandse
wateren;
overwegende dat er voorkomen dient te worden dat vissen
rond de kier per ongeluk worden bijgevangen;
overwegende dat er in de buurt van de kier nog steeds
netten staan;

Zij krijgt nr. 198 (29664).
Dan gaan we luisteren naar de heer Moorlag van de fractie
van de Partij van de Arbeid. Hij ziet af van zijn spreektijd.
De laatste spreker van de zijde van de Kamer is dan de heer
Wassenberg van de fractie van de Partij voor de Dieren.
Het woord is aan hem.

verzoekt de minister maatregelen te nemen om een ongestoorde vismigratie van en naar het Haringvliet mogelijk te
maken,

De heer Wassenberg (PvdD):
Dank u wel, voorzitter. Allereerst beterschap aan de minister. Fijn dat ze er vandaag bij is, niet alleen voor dit VAO
maar ook voor het belangrijke debat dat hierna gaat
plaatsvinden.

Tweede Kamer

24 januari 2019
TK 45

Visserij

45-4-2

Ik heb drie moties.
Motie
Motie

De Kamer,

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat er een goede methode bestaat voor het
bedwelmen van meerval in viskwekerijen;

constaterende dat de Raad voor Dierenaangelegenheden
op 14 maart 2018 de zienswijze Welzijn van Vissen heeft
aangeboden aan het ministerie van LNV;

constaterende dat deze bedwelmingsmethode slechts in
de helft van de gevallen wordt toegepast;

constaterende dat de raad in dat advies met klem adviseert
om het welzijn van vissen integraal in het beleid van de
overheid te verankeren;

verzoekt de regering om er zorg voor te dragen dat
bedwelming van meervallen vóór de slacht de norm wordt
in viskwekerijen,

constaterende dat dit advies tot op heden niet is uitgevoerd;

en gaat over tot de orde van de dag.

verzoekt de regering om deze aanbeveling van de raad over
te nemen en de Kamer hierover te informeren,

De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door de leden Wassenberg en
Bromet. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende
ondersteund.

en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Wassenberg. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.

Zij krijgt nr. 201 (29664).

Zij krijgt nr. 199 (29664).

Tot zover de heer Wassenberg en tot zover de termijn van
de Kamer. Ik schors vijf minuutjes. Dan kan de minister
even kijken naar de moties.

De heer Wassenberg (PvdD):
Motie nummer 2.

De vergadering wordt enkele ogenblikken geschorst.

Motie

De voorzitter:
Het woord is aan de minister voor het becommentariëren
van de moties. Ik wil om 11.00 uur met het volgende debat
beginnen, dus ik hoop dat we hier kort en puntig doorheen
kunnen gaan. Het woord is aan de minister.

De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
constaterende dat platvissen aan boord van schepen in de
praktijk nog vrijwel altijd zonder bedwelming worden
geslacht;
constaterende dat onderzoek naar bedwelming van platvissen aan boord van schepen al twee keer verlengd is en
waarschijnlijk wéér verlengd zal worden in 2020;
overwegende dat onderzoek geen alibi mag zijn om noodzakelijk beleid uit te stellen;
verzoekt de regering om het bedwelmen van platvissen
voor de slacht verplicht te stellen,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door het lid Wassenberg. Naar
mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 200 (29664).
De heer Wassenberg (PvdD):
Mijn laatste motie gaat over het bedwelmen van meerval
in viskwekerijen.

Tweede Kamer

Visserij

Minister Schouten:
Dank u wel, voorzitter. De eerste motie, die op stuk nr. 193,
is van de heer Bisschop en die gaat over de vangstbeperking
op het IJsselmeer. Zoals de heer Bisschop en de andere
leden weten, zijn we nu bezig met het opstellen van het
actieplan. Er vinden intensieve gesprekken plaats met de
vissers, met de vogelbescherming, met de provincies, dus
met alle betrokkenen. Ik vind het van groot belang dat de
vissers het actieplan steunen. Ik ben nog in afwachting van
het advies van Wageningen Economic Research over de
maatregelen en de uitspraak van de Raad van State over
een tweetal zaken. Die zaken maken onderdeel uit van het
totale pakket van het actieplan. Om het actieplan te laten
slagen, is echt een inspanning van alle partijen nodig. Daar
wordt dan ook heel hard aan gewerkt. Dat is best een
zoektocht, zeg ik erbij. Het is zoeken om alle belangen bij
elkaar te kunnen brengen. Ik merk op dat het in een constructieve sfeer gaat. Maar ik moet ook nog in gesprek met
de Europese Commissie. Onderdeel van die gesprekken is
het genoemde opschorten. Dit is precies hetgeen waar we
nu middenin zitten. Ik probeer echt om het actieplan overeind te houden. Ik probeer ook te luisteren naar wat daar
voor iedereen voor nodig is om dat te kunnen realiseren.
Deze motie komt een beetje vroeg omdat we nog middenin
de gesprekken zitten. Ik vraag of de heer Bisschop zijn motie

24 januari 2019
TK 45

45-4-3

wil aanhouden. Ik zal de Kamer op een nader moment
informeren over de uitkomsten van de gesprekken.

De voorzitter:
Maar?

De heer Bisschop (SGP):
Tot welk moment zou de motie dan aangehouden moeten
worden?

Minister Schouten:
Ik vraag hem de motie aan te houden.

Minister Schouten:
Dat heeft te maken met de gesprekken die ik met de Europese Commissie moet voeren. Er is mij heel veel aan gelegen om het actieplan te laten slagen. Dat weet de heer
Bisschop ook.
De heer Bisschop (SGP):
Zeker!
Minister Schouten:
De hele Kamer weet dat. Ik zie daar mogelijkheden voor,
maar dan moeten we nu even behoedzaam opereren. Deze
motie komt net te vroeg. Ik zal de Kamer geen minuut later
informeren dan nodig is, maar het hangt af van wat ik met
de Commissie moet bespreken en ook van het verloop van
de discussies met de partijen van het actieplan zelf. Ik vraag
de motie aan te houden. Ik wil haar niet gelijk ontraden. Ik
zeg tegen de heer Bisschop dat we deze discussie aan het
voeren zijn. We zitten in het proces en laten we daar
behoedzaam mee omgaan.
De heer Bisschop (SGP):
Alle begrip daarvoor, alleen kan ik mij voorstellen dat de
sector wel degelijk behoefte heeft aan enige indicatie. Is
het voor het zomerreces of voor het eind van het jaar? Dat
soort indicaties is toch van belang. Voor het zomerreces?
Minister Schouten:
Daarvoor moet ik heel eventjes naar onze mensen kijken.
De heer Bisschop (SGP):
Ik kijk wel even mee.
Minister Schouten:
Ik begrijp dat het lastig is om daar nu gelijk iets over te
beloven. Nogmaals, ik hoop dat de heer Bisschop hoort
wat ik zeg. We zijn serieus aan het zoeken om alle belangen
bij elkaar te kunnen brengen. Daar is wat tijd voor nodig
en ook wat flexibiliteit. Ik hoop dat de Kamer mij die wil
bieden, juist om het actieplan te laten slagen.
De heer Bisschop (SGP):
Betekent dat dan ook dat het alternatieve onderzoek dat nu
loopt serieus wordt meegenomen in de gesprekken? Dat
kan al helpen.
Minister Schouten:
Op dit moment wordt alles meegenomen wat helpt om het
actieplan te laten slagen.

Tweede Kamer

Visserij

De voorzitter:
Maar dat heeft hij niet gezegd.
Minister Schouten:
Als hij de motie niet aanhoudt, dan moet ik haar ontraden.
De voorzitter:
De motie op stuk nr. 193 wordt ontraden.
Minister Schouten:
In zijn tweede motie, die op stuk nr. 194, vraagt de heer
Bisschop om het verbod bij Kornwerderzand te heroverwegen. Dat trekvissenonderzoek loopt nu. Dit onderzoek gaat
zowel over het Haringvliet als over Kornwerderzand. Ik heb
de Kamer aangegeven dat ik de resultaten van dat onderzoek in het eerste kwartaal van 2019 verwacht. Deze motie
komt te vroeg. Ik zou weer kunnen vragen om de motie aan
te houden omdat het daar te vroeg voor is. Maar goed, als
de heer Bisschop dat niet wil, moet ik haar ontraden.
De derde motie van de heer Bisschop, op stuk nr. 195, verzoekt om de generieke verboden voor wolhandkrab en
paling te herzien. Voor de openstelling en de sluiting van
de wateren is het beleidskader opgesteld, samen met VWS.
Er zijn jaarlijks metingen met betrekking tot het dioxinegehalte. Indien twee keer onder de norm wordt gepresteerd,
kan er opengesteld worden. Daar is geen sprake van.
Daarom moet ik deze motie ontraden.
Dan de motie op stuk nr. 196 over de verhoudingen tussen
de sport- en de beroepsvisserij. Ik heb deze discussie vaker
met de heer Bisschop gevoerd om de tweejaarlijkse vergunningen te herzien en zesjaarlijkse vergunningen te geven.
Ik heb die vragen ook al schriftelijk beantwoord. Nogmaals,
als we dit zouden willen doen, dan is er een wijziging en
aanpassing van de Visserijwet nodig. Dat is echt niet zomaar
eventjes te realiseren. Er wordt bovendien al tientallen jaren
gewerkt met tweejaarlijkse toestemmingen. Het al dan niet
juridische procedures hebben hangt niet zozeer af van de
lengte van de vergunning als wel van hoe partijen tegenover
elkaar staan. Het lijkt me zinvoller om de energie daarop te
richten dan om een hele grote wijziging van de Visserijwet
te gaan doorvoeren. Daarom ontraad ik deze motie.
Dan de motie op stuk nr. 197 van de heer De Groot over
het Haringvliet. We zijn nog in afwachting van het onderzoek
door WMR — ik heb dat net ook al aangegeven bij de heer
Bisschop — dat ik verwacht in het voorjaar van 2019. Ik zal
de Kamer dan informeren. Ik raad de heer De Groot aan
deze motie aan te houden. Als hij dat niet wil, dan zal ik
haar moeten ontraden omdat ze te voorbarig is. Het
onderzoek loopt.
Mevrouw Bromet vraagt in de motie op stuk nr. 198 om
met de sector om tafel te gaan zitten om een volledige

24 januari 2019
TK 45

45-4-4

sanering begin 2020 mogelijk te maken. We zijn nu juist in
gesprek met de sector om het actieplan op te stellen. Dan
hebben we het over de vorm en over de omvang. Zij vraagt
in haar motie om een volledige sanering. Ik ga nu niet
vooruitlopen op wat er uit die gesprekken komt. Zoals net
is gesteld, zijn we echt een behoedzaam proces aan het
doorlopen. Als ik nu gelijk moet gaan inzetten op een volledige sanering, dan zou ik die gesprekken doorkruisen, zoals
ik ook bij de heer Bisschop heb aangegeven. Ik hecht eraan
dit proces zorgvuldig te doen, dus ik ontraad deze motie.
De voorzitter:
Eén vraag, mevrouw Bromet.
Mevrouw Bromet (GroenLinks):
Als ik het woord "volledige" schrap, is het dan ondersteuning van beleid?
Minister Schouten:
Dan moet ik even de motie er goed bij pakken. We doen
het al. Als een motie vraagt om iets te doen wat we al doen,
is altijd mijn lijn: overbodige moties gaan we niet nog een
keertje oordeel Kamer geven. Ik doe al precies wat hier
gevraagd wordt, namelijk in overleg gaan met de sector.
We doen niet anders. Daarom ontraad ik nog steeds deze
motie.
Dan drie moties van de heer Wassenberg. De eerste, op
stuk nr. 199, gaat over de RDA-zienswijze over het welzijn
van vissen. In de Nota Dierenwelzijn van 4 oktober jongstleden heb ik al aangegeven hoe ik met de aanbevelingen
van de RDA omga. Ik noem bijvoorbeeld het opnemen van
vissenwelzijn in de beoordelingscriteria voor subsidieaanvragen. Daarom vind ik deze motie overbodig en ontraad
ik haar.
De motie op stuk nr. 200 vraagt om de bedwelming van
platvissen verplicht te stellen. Zoals al is aangegeven, loopt
hier onderzoek naar. Ik ga hier niet op vooruitlopen. De heer
Wassenberg zou de motie kunnen aanhouden; anders ontraad ik deze motie.
De voorzitter:
De heer Wassenberg, één vraag.
De heer Wassenberg (PvdD):
Ik houd de motie niet aan. Het gaat juist om dat onderzoek,
dat toch een heel klein beetje gebruikt lijkt te worden als
alibi om telkens beslissingen uit te stellen. Dat onderzoek
zou in 2016, toen in 2018 en toen in 2020 klaar zijn. Dat
wordt nu weer uitgesteld. Ik wil dat daar op een gegeven
moment een einde aan komt. Daarom kom ik met deze
motie: gebruik dat onderzoek niet als alibi om maatregelen
uit te stellen.
Minister Schouten:
Het is de interpretatie van de heer Wassenberg dat het
onderzoek gebruikt wordt om uit te stellen. Dat is niet mijn
indruk en daarom ontraad ik deze motie.

Tweede Kamer

Visserij

De voorzitter:
De laatste motie.
Minister Schouten:
In de laatste motie, op stuk nr. 201, wordt de regering verzocht om er zorg voor te dragen dat bedwelming van
meervallen vóór de slacht de norm wordt in viskwekerijen.
Dit wordt al vrijwillig door de sector opgepakt. Ik zie daarom
nu geen aanleiding om daar zelf nog extra stappen bovenop
te zetten. Ik ontraad dan ook deze motie.
De voorzitter:
De heer Wassenberg, één vraag.
De heer Wassenberg (PvdD):
Eén vraag, voorzitter. Het wordt nu in de helft van de
gevallen toegepast, het is dus economisch rendabel. Het
lijkt me dan een heel kleine stap voor de minister om te
zeggen: zorg dat de andere helft van de sector dit ook toepast. Dus volgens mij moet dit echt heel goed te doen zijn.
Ik vraag me daarom af waarom de minister dit niet wil uitvoeren.
Minister Schouten:
Omdat het al vrijwillig door de sector wordt opgepakt en
dat vind ik een goede zaak.
De voorzitter:
Dank u wel. Tot zover de motie. Nog een vraag of een
mededeling van de heer Bisschop.
De heer Bisschop (SGP):
Een mededeling over mijn tweede motie. Die houd ik aan.
Wat de eerste motie betreft, ga ik ervan uit dat tot het
moment dat er duidelijkheid is geen stappen worden gezet
inzake vangstbeperking. Dan houd ik ook de eerste motie
aan.
Minister Schouten:
Zoals ik al heb aangegeven, is dit gewoon onderdeel van
de discussie die we voeren met elkaar. Als ik daar al andere
besluiten in zou nemen, zal ik de Kamer daarvan uiteraard
eerst op de hoogte stellen.
De voorzitter:
Helder.
De voorzitter:
Op verzoek van de heer Bisschop stel ik voor zijn moties
(29664, nrs. 193 en 194) aan te houden.
Daartoe wordt besloten.
De beraadslaging wordt gesloten.

24 januari 2019
TK 45

45-4-5

De voorzitter:
Tot zover dit VAO. Dinsdag stemmen we over de moties.

Tweede Kamer

Visserij

24 januari 2019
TK 45

45-4-6