Ministerie van Economische Zaken

>

Retouradres Postbus 20401 2500 61< Den Haag

“Ou”
CV

INL.V

T.a.v. de heer R.L. R

Directoraat-ganeraal
Energie, Telecom &
Mededinging
Directie Energie en
Duurzaamheid

Bezoekadres
Bezuidenhoutseweg 73
2594 AC Den Haag

Postadres
Postbus 20401
2500 6K Den Haag
Factuuradres
Postbus 16180
2500 ED Den Haag

Overheidsidenti(icatienr

Datum
Betreft

23 april 2014
Beantwoording van uw brief van 27 maart 2014 over het betrekken van
omwonenden bij besluitvorming windenergie op land

Geachte heer R

00000001003214369000
T 070 379 8911 (algemeen)
www.rijksoverheid.ni/ez

Ons kenmerk
DGETM-ED / 14070345

Uw brief van 27 maart jI. over het betrekken van omwonenden heb ik in goede
orde ontvangen. In uw brief doet u een beroep op de rijksoverheid om bij het
proces tot het realiseren van de 6000 MW windenergie op land de bewoners
beter te betrekken. Als antwoord op uw brief ga ik eerst in op de Structuurvisie
Windenergie op land en de rijkscoördinatieregeling (RCR) en vervolgens op
uw vragen.
Net zoals u vindt het Rijk het belangrijk dat niet alleen via de gemeenten,
maar ook meer direct de omgeving inspraak heeft bij het besluitvormingsproces.
Daarom is zowel in de Structuurvisie Windenergie op land als in het
Energieakkoord aangegeven dat het van belang is om de omgeving te betrekken
bij het besluitvormingsproces omtrent windenergie.
Structuurvisie WindenerQie oo land
Het kabinet heeft op 28 maart ji. de Structuurvisie Windenergie op land
vastgesteld en aan beide Kamers aangeboden. In deze structuurvisie zijn
gebieden aangewezen voor grootschalige windenergie. Hiermee is het ruimtelijk
kader vastgesteld voor windparken die vallen onder de rijkscoördinatieregeling.
In de structuurvisie zijn tevens de afspraken tussen Rijk-IPO opgenomen over
het realiseren van 6000 MW windenergie op land in 2020. Hiermee wordt een
belangrijke bijdrage geleverd aan de Europese doelstelling van 14% duurzame
energie in 2020.
In het Energieakkoord is het realiseren van deze 6000 MW vastgelegd en dit
akkoord is door ruim 40 maatschappelijke organisaties ondertekend.
Rijkscoördinatierecieling
Sinds 1 maart 2009 is van rechtswege de RCR van toepassing op windenergieprojecten groter dan 100 MW. De RCR heeft als doel de besluitvorming te
versnellen en de procedure te stroomlijnen en is ook van toepassing op projecten
voor grootschalige windenergie. In de praktijk is namelijk gebleken dat nationale
belangen zich niet altijd verenigen met lokale of regionale belangen. Hierdoor
komen (wind)projecten niet of uiterst moeizaam van de grond. Bij windparken,
zeker als het gaat om grootschalige windparken, is sprake van een grote impact
op de omgeving.
Pagina 1 van 3

Olrectoraat-generaal
Energie, Telecom &
Mededinging
Directie Energie en
Duurzaamheid

Daarom worden in het RCR-proces de (milieu-)ef’fecten op de omgeving
zorgvuldig in kaart gebracht en betrokken bij de besluitvorming. Daarnaast zijn
wettelijke normen van kracht op het gebied van geluid, slagschaduw, veiligheid
en natuur die de lokale omgeving beschermen. Het is niet te voorkomen dat de
realisatie van grootschalige windparken leidt tot (milieu-)effecten op de
leefomgeving. Dat heeft grootschalige windenergie gemeen met andere groot
schalige ruimtelijke ingrepen.

Ons kenmerk
DGETM-ED / 14070345

In de praktijk meldt een initiatiefnemer voor een windpark zich bij het ministerie
van Economische Zaken. Daarna volgt de RCR-procedure en wordt een bestuurlijk
overleg ingesteld, met daarin vertegenwoordigers van de verantwoordelijke
bevoegde gezagen en de initiatiefnemers. Het gaat hierbij om de volgende
partijen: de ministeries van Economische Zaken en Infrastructuur en Milieu
(inpassingsplan), de provincie (Natuurbeschermingswet), de gemeente(n) (WABO
vergunningen) en de initiatiefnemers (plan en businesscase).
In dit bestuurlijk overleg wordt het besluitvormingsproces en de voorbereiding
daarvan besproken en kunnen alle genoemde partijen hun belangen inbrengen.
Als democratisch gekozen vertegenwoordiging brengen de gemeenten en
provincies daarbij in het algemeen de lokale en regionale belangen in.
Naast het instellen van een bestuurlijk overleg worden in de RCR-procedure
overeenkomstig de Wet ruimtelijk ordening alle wettelijke adviseurs geraadpleegd.
Dit zijn onder andere alle (in)direct betrokken overheden, waterschappen en
Rijkswaterstaat.
Het zorgvuldig doorlopen van een RCR-procedure houdt eveneens in dat de
omgeving wordt betrokken in het proces. Hieraan wordt inhoud gegeven door
terinzagelegging van de stukken en het houden van informatiebijeenkomsten
(formeel en informeel). Tijdens deze bijeenkomsten wordt de omgeving in de
gelegenheid gesteld kennis te nemen van de plannen, zorgen te uiten, mening
te geven en vragen te stellen. Verder wordt het proces toegelicht en wordt de
omgeving geïnformeerd over de wijze waarop zienswijzen kunnen worden
ingediend en beroep kan worden aangetekend bij de Raad van State.
Het Rijk zal bij de uiteindelijke besluitvorming omtrent het inpassingsplan alle
belangen afwegen.
Uw vragen
U vraagt in uw brief concreet om vertegenwoordiging van omwonenden in
de regie- of stuurgroepen van rijkscoördinatieregelingen voor windparken.
Vrijwel alle lopende RCR-projecten verkeren in de fase waarin wordt nagedacht
over de wijze waarop de omgeving, naast de formele momenten, kan worden
betrokken. Hierbij wordt gedacht aan omgevingsraden en/of themagroepen voor
diverse vormen van participatie. De wijze waarop de omgeving het beste kan
worden betrokken is maatwerk. Voor windpark Wieringermeer is onlangs een
omgevingsraad ingesteld, waarvoor ook uw vereniging is uitgenodigd.
De belangen van de omgeving in brede zin kunnen via zo’n omgevingsraad of
een daarmee te vergelijken themagroep worden ingebracht.
Pagina 2 van 3

Directoraat-generaal
Energie, Telecom &
Mededinging
Directie Energie en
Duurzaamheid

Een vertegenwoordiging van uw vereniging en/of andere belangengroeperingen
in de stuur- en/of projectgroepen acht ik gezien de formele taken en verant
woordelijkheden van partijen in de stuurgroepen niet passend.
De stuur- en projectgroepen voor de RCR-projecten zijn namelijk ingesteld ten
behoeve van een gestroornlijnde procesgang voor de ruimtelijke inpassing en
vergunningverlening. Deze stuurgroepen hebben een formeel karakter en zijn
bedoeld voor afstemming tussen de betrokken overheden en de initiatiefnemers.
De stuurgroepvergaderingen worden voorbereid door projectgroepen, waarin de
betrokken partijen (ambtelijk) zijn vertegenwoordigd.

Ons kenmerk
DGETM-ED / 14070345

Kennisplatform
Op dit moment is het Rijk in overleg met het RIVM over het oprichten van een
Kennisplatform Windenergie. Het Rijk wil hierin samenwerken met de onderzoeks
instellingen en de maatschappelijke organisaties. RIVM en ECN bereiden een pilot
voor. Deze zal op korte termijn van start gaan en zich specifiek richten op geluid.
In deze pilot wordt uw vereniging uiteraard betrokken.
Eneroieakkoord en gedragscode NWEA
In het Energieakkoord zijn acties opgenomen met betrekking tot draagvlak en
participatie. Eén van de acties is de gedragscode die de NWEA voor haar leden
ontwikkelt om bij windenergie projecten de omgeving actief te betrekken teneinde
meer draagvlak proberen te verkrijgen. Ik juich het toe dat cie NWEA als één van
de ondertekenaars van het Energieakkoord deze stap heeft gezet. De NWEA wil
deze code ontwikkelen in overleg met natuur- en milieuorganisaties en IPO/VNG.
Als u met uw vereniging wilt worden berokken bij het ontwikkelen van deze
gedragscode raad ik u aan daarover rechtstreeks contact op te nemen met NWEA.

De stand van zaken omtrent het Energieakkoord komt aan de orde in het
kernteam Windenergie op land, waarin de ondertekenaars van het Energieakkoord
participeren, dan wel afhankelijk van de agenda kunnen deelnemen. Indien er
in het kernteam specifieke zaken worden behandeld waarbij het belang van
omwonenden een rol speelt, zal uw vereniging worden uitgenodigd.
Een afschri van deze brief is op haar verzoek aan de vaste commissie voor
Economisi1’e Zaken van de Tweede Kamer gestuurd.
//
Hoo’achtend,

.G.J. Kamp
Minister van Economische Zaken

4
Pagina 3 van 3