Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2022–2023

31 765

Kwaliteit van zorg

Nr. 785

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN
SPORT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 26 mei 2023
Om moleculaire diagnostiek in de oncologie duurzaam in te richten in
onze zorg heeft de toenmalig Minister voor Medische Zorg en Sport
opdracht gegeven aan Zorginstituut Nederland (hierna: ZIN) om onder zijn
regie het project moleculaire diagnostiek in de oncologie uit te voeren. Dit
project is gestart in september 2021 en loopt tot september 2023.
Voorafgaand aan het project is uw Kamer meerdere keren geïnformeerd
over deze complexe vorm van diagnostiek. Bij de start van het project is
toegezegd dat ik uw Kamer tussentijds op de hoogte houd van de
voortgang via voortgangsrapportages. U heeft in maart en december 2022
voortgangsrapportages ontvangen1., 2 In deze brief ga ik in op de derde en
laatste voortgangsrapportage3. Aan het eind van dit jaar ontvangt u nog
de eindrapportage.
Moleculaire diagnostiek in de oncologie
Bij moleculaire diagnostiek in de oncologie worden de genetische
eigenschappen van een tumor bepaald. Hiermee biedt moleculaire
diagnostiek waardevolle informatie om een gepaste behandeling te kiezen
en om onder- en overbehandeling te voorkomen. Daardoor kan adequate
inzet van deze complexe diagnostiek bijdragen aan betere zorg. Op dit
moment hebben diverse patiënten in de Nederlandse zorg toegang tot
moleculaire diagnostiek. Dit wordt, voorafgaand aan behandelingen die

1

Kamerstuk 31 765, nr. 636.
Kamerstuk 31 765, nr. 698.
3
Zie bijlagen.
2

kst-31765-785
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 31 765, nr. 785

1

onderdeel zijn van de verzekerde zorg, op verschillende manieren
toegepast (smalle en brede testen)4.
In 2021 werd geconstateerd dat diverse partijen steeds vaker vraagstukken
hadden over de plaatsbepaling van moleculaire diagnostiek in de
Nederlandse zorg en dat de kennisontwikkeling en harmonisatie tussen de
betrokken zorgpartijen over moleculaire diagnostiek beter kon. Dit was de
aanleiding om het project moleculaire diagnostiek in de oncologie te
starten. ZIN heeft hierbij een centrale regierol gekregen om de samenwerking tussen verschillende partijen in het veld te bevorderen, en om de
voortgang van het proces te behouden en zo nodig te versnellen. In dit
project werken betrokken partijen samen om de kwaliteit, toegankelijkheid
en betaalbaarheid van moleculaire diagnostiek in Nederland nog
passender te maken. Het project bestaat uit de volgende drie deelprojecten:
1. Effectiviteit en plaatsbepaling;
2. Organisatie van zorg;
3. Bekostiging.
Voortgangsrapportage ZIN
Sinds de vorige voortgangsrapportage zijn er binnen alle drie de
deelprojecten goede resultaten geboekt. Ik benoem hieronder kort een
aantal resultaten.
Binnen het deelproject «effectiviteit en plaatsbepaling» wordt onder
andere gewerkt aan lijsten met minimaal klinisch noodzakelijke targets.
Onder leiding van de Nederlandse Vereniging voor Medische Oncologie
heeft een werkgroep deze uitgewerkt voor veertien geprioriteerde
tumorsoorten. Daarnaast heeft het afgelopen half jaar de commissie ter
beoordeling diagnostiek een eerste advies gepubliceerd5.
Binnen het deelproject «organisatie» werken beroepsgroepen, zorgaanbieders, zorgverzekeraars en patiëntenorganisatie onder leiding van de
Nederlandse Vereniging voor Pathologie (hierna: NVVP) aan de ontwikkeling van een kwaliteitsstandaard. De kwaliteitsstandaard is in april 2023
de officiële commentaarfase ingegaan. De komende tijd zal blijken of de
verschillende partijen tot gedragen afspraken komen en de kwaliteitsstandaard aangeboden kan worden aan ZIN ter vaststelling.
Het deelproject «bekostiging» richt zich op de bekostigingsstructuur voor
moleculaire diagnostiek. Sinds 1 januari 2023 is hierin een wijziging
doorgevoerd door de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Moleculaire
diagnostiek is uit de diagnose behandelcombinaties gehaald en heeft nu
een aparte declaratiecode gekregen. Partijen werken aan een verdere
differentiatie van de declaratiecodes. De NVVP heeft een voorstel voor
deze differentiatie ingediend bij de commissie Beoordeling Add-on
Geneesmiddelen (CieBAG) van Zorgverzekeraars Nederland. De CieBAG
zal hier schriftelijk op reageren. Vervolgens kunnen de NVVP en zorgverzekeraars een verzoek indienen bij de NZa voor differentiatie van de codes.

4

Smal testen wordt ook wel «gericht testen» genoemd, hierbij wordt specifiek naar een
bepaalde mutatie of tumorkarakteristiek gezocht. Tegenwoordig komt het vaker voor dat
meerdere gerichte testen per patiënt worden gedaan. Het «breed testen» verwijst naar het
testen van meerdere moleculaire afwijkingen met bredere DNA- en RNA- paneltesten, inclusief
(maar niet beperkt tot) de aangrijpingspunten waarvoor een doelgerichte therapie voorhanden
is.
5
Commissie ter Beoordeling Diagnostiek advies – RET-fusie detectie bij niet-kleincellig longcarcinoom, https://pathology.nl/wp-content/uploads/2023/01/RET-fusie-detectie.pdf.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 31 765, nr. 785

2

ZIN heeft aangegeven dat het opzetten van een data-infrastructuur van
belang is om inzicht te krijgen in bijvoorbeeld welke testen er zijn
uitgevoerd, welke behandeling daarop volgde en wat de resultaten van
deze behandeling waren. Het belang van een goede data-infrastructuur
beperkt zich alleen niet tot moleculaire diagnostiek. Ik heb uw Kamer
reeds geïnformeerd over de stappen die ik zet op dit dossier6, 7.
Conclusie
Ik ben tevreden over de voortgang van het project moleculaire
diagnostiek. Met uitzondering van twee onderdelen binnen het deelproject
«effectiviteit en plaatsbepaling» loopt het project op schema. De
verklaring voor de uitzondering is dat er extra activiteiten zijn uitgevoerd,
zoals het toevoegen van een advies over de optimale inzet van moleculaire diagnostiek bij de verschillende tumorsoorten. Ook blijkt de
uitwerking complexer dan gedacht wat om zorgvuldigheid vraagt. De
planning hoeft niet bijgesteld te worden.
Het project gaat de afrondende fase in en het komende half jaar worden
de activiteiten van het project ingebed bij de verschillende partijen. Ik
vertrouw er op dat iedere partij vanuit zijn eigen rol deze verantwoordelijkheid zal nemen.
Ik informeer uw Kamer in Q4 2023 over de voortgang van het dossier
middels de eindrapportage van het project.
De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
E.J. Kuipers

6
7

Kamerstuk 27 529, nr. 292.
Kamerstuk 27 529, nr. 294.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 31 765, nr. 785

3