Mevrouw Gerkens (SP): Voorzitter. Ik bedank de Kamer
graag voor de voortvarendheid waarmee de behandeling
van het wetsvoorstel ter hand is genomen. Ik bedank de
Kamer ook voor haar uitvoerige inbreng. In mijn
beantwoording zal ik ingaan op het doel van de wet, de
noodzaak van de wet en de handhaving van het internet.
Mijn collega Van Vroonhoven zal ingaan op de overige
handhaving. Ook zal zij iets zeggen over de gedragscode
die de EUSTA onlangs heeft opgesteld en het voornemen
van de EUSTA om een geschillencommissie in het leven
te roepen.
Ik ben erg blij om te horen dat een groot deel van
deze Kamer het onwenselijk vindt dat kaarten met
woekerwinsten worden doorverkocht. Zelfs de kritische
mevrouw Van der Burg gaf aan, dit uiteindelijk geen
ideale situatie te vinden. Terecht heeft de Kamer ook veel
aandacht voor de effectiviteit van de wet en de handhaving ervan. Dat hebben wij ook. Men heeft wellicht
gemerkt dat het vrij lang heeft geduurd voordat het
voornemen tot deze wet in de vorm van het initiatiefvoorstel hier lag en wij het in de Kamer konden
behandelen. Dat is omdat wij ons er eerst goed van
vergewist hebben dat de wettelijke regeling die wij
voorstellen, werkbaar is. Ik hoop dan ook in de beantwoording elke twijfel die mogelijkerwijs nog bij de
Kamer leeft, te kunnen wegnemen.
Een toegangsbewijs is een vreemd iets. Ik heb
geprobeerd te zoeken naar een vergelijkbaar product,
maar ik moet tot de conclusie komen dat dit eigenlijk niet
bestaat. Een vliegticket is vraag- en aanbodgestuurd. Als
er meer mensen naar Barcelona willen, zullen er meer
vliegtuigen gaan. Als dat niet gebeurt, wordt de prijs
kunstmatig hoog gehouden, zoals in Suriname waar ook
deze Kamer probeert de markt te verbeteren en te
verbreden. Met evenementen op het terrein van sport en
cultuur kan dat niet, want veel van deze evenementen
zijn uniek. Er is dus geen optie om oneindig veel
evenementen te organiseren. Muziek, cabaret, sport en
theater, het is allemaal emotie. Mensen zijn bereid om

daar ver voor te gaan en de secundaire kaartverkopers
spelen daar geraffineerd op in.
Wij als initiatiefnemers zijn van mening dat evenementen op het terrein van sport en cultuur voor iedereen
tegen een redelijke prijs bereikbaar moeten zijn. Met dat
doel voor ogen hebben wij het wetsvoorstel ingediend.
De doorverkoop tegen een onredelijke prijs beroert de
samenleving steeds meer. Consumentenorganisaties
hebben daar regelmatig aandacht aan besteed. Ik denk
hierbij aan de uitzending van Radar, al in 2005, en Hallo
Gelderland, maar ook Radio Kassa in 2008 en 2009. Ook
schrijven mensen de Kamerleden hierover aan.
Voordat wij overgingen tot indiening van het wetsvoorstel, hebben wij goed bekeken of er andere
maatregelen zijn die ervoor zorgen dat culturele
evenementen en sportevenementen voor een breed
publiek tegen een redelijke prijs toegankelijk blijven.
Daarbij hebben wij ons in het bijzonder op de hoogte
gesteld van de inspanningen van de evenementensector.
Wij zijn uiteindelijk tot de conclusie gekomen dat de
evenementensector alles heeft gedaan, en overigens ook
nog steeds doet, wat in zijn vermogen ligt om de
toegankelijkheid van sport- en cultuurevenementen tegen
een redelijke prijs hoog te houden. Wij hebben ook
moeten concluderen dat desondanks het opkopen van
kaarten met als doel ze tegen een hogere prijs door te
verkopen, toeneemt en dat de toegankelijkheid van
evenementen voor een redelijke prijs daardoor steeds
vaker in het gedrang komt. De markt kan het dus niet
zelf. Dat rechtvaardigt onzes inziens wetgeving waarmee
wij niet de doorverkoop willen stoppen, maar de
redelijke prijs bij de doorverkoop willen waarborgen. Er
is dus geen sprake van symboolwetgeving. Wij signaleren samen met de organisatoren van sport- en cultuurevenementen wel degelijk een probleem.
Wat de gek ervoor geeft, zei de heer Cramer. Inderdaad, wat de gek ervoor geeft. Na tien jaar treedt je band
weer op, maar de kaarten zijn uitverkocht. Je bent bereid
ver te gaan. Je sprokkelt al je geld bij elkaar en je koopt
uiteindelijk op de secundaire markt een kaartje voor
€ 240. Nou ja, sommigen zijn niet zo gek, of kunnen
vanwege een gebrek aan financiële middelen niet zo gek
doen. Zij missen dan het evenement. De vraag is of dat
erg is. Is dat niet gewoon een kwestie van markt, van
vraag en aanbod? Wij denken dat het antwoord op die
vraag moet zijn dat dit wél een probleem is. Daarbij gaat
het niet zozeer om het missen van het evenement.
Tegen de heer Cramer zeg ik dat het evident is dat het
niet zonder meer is vast te stellen of iemand die nu geen
kaartje kan krijgen voor de oorspronkelijke prijs, dat
misschien wel had gekund als er geen tussenhandel was
geweest. Wel is het logisch dat als secundaire kaartverkopers de toegangskaarten alleen nog mogen doorverkopen voor een oorspronkelijke prijs en 10% administratiekosten, er meer toegangskaarten tegen een redelijke prijs
beschikbaar zijn. De kans op het verkrijgen van een kaart
voor een redelijke prijs is daarmee groter. Het is juist dat
wat de indieners met dit wetsvoorstel voor ogen staat.
Wij zijn namelijk van mening dat evenementen op het
gebied van sport en cultuur voor alle lagen van de
bevolking, met alle soorten inkomens, bereikbaar moeten
zijn. Dat kan alleen maar als de prijzen voor de toegangskaarten van dergelijke evenementen redelijk zijn. Dat is
ook de mening van de organisatoren en vele artiesten,
die om die reden de prijzen voor iedere doelgroep
betaalbaar houden en met lede ogen aanzien dat wat

Tweede Kamer

18 maart 2010
TK 65

Aan de orde is de voortzetting van de behandeling van:
- het voorstel van wet van de leden Gerkens en
Van Vroonhoven-Kok houdende wijziging van Boek
7 van het Burgerlijk Wetboek en de Wet handhaving consumentenbescherming in verband met de
invoering van voorschriften betreffende de
doorverkoop van toegangskaarten voor een
publieke gebeurtenis op het terrein van sport of
cultuur (doorverkoop toegangskaarten) (31461).
(Zie vergadering van 9 februari 2010.)
De voorzitter: Ik wens de beide leden-collega’s heel veel
sterkte met de verdediging van hun initiatiefwetsvoorstel.
Fantastisch! Het is heel goed dat leden ook zelf het
initiatief nemen. Ik heet de minister van Justitie en de
minister van Economische Zaken welkom in ons huis. Ik
heet ook de ondersteuning, mevrouw Haaksma,
mevrouw Wolfram en de heer Kromkamp, welkom. Allen
welkom in het huis van de democratie.
Ik geef als eerste het woord aan mevrouw Gerkens.
De algemene beraadslaging wordt hervat.
©

Doorverkoop toegangskaarten

65-5680

Gerkens
door hen betaalbaar is gehouden, door anderen voor
hoge prijzen wordt doorverkocht.
Zoals ik al heb gezegd, maken de secundaire
kaartverkopers geraffineerd gebruik van het feit dat
evenementen uniek zijn en dat mensen bereid zijn om
heel ver te gaan om een toegangskaart te bemachtigen.
Maar zij voegen nagenoeg niets toe aan de geboden
dienst. De artistieke en sportieve prestaties worden door
anderen geleverd en de winst die door deze doorverkopers wordt gemaakt, gaat dus over de ruggen van de
consument.
Als laatste willen wij erop wijzen dat geld maar één
keer kan worden uitgegeven. Een consument heeft een
bepaald budget te besteden aan culturele evenementen
en sportevenementen. Als één evenement dit budget
grotendeels opslokt, dan heeft dat consequenties voor de
deelname aan andere evenementen. Daarmee zal een
organisator in zijn prijsstelling altijd rekening houden,
maar de secundaire verkoper niet. Voor hem telt alleen
de korte termijn, namelijk zo veel mogelijk winst op de
kaarten te maken.
Via de beantwoording van de gestelde vragen willen
wij graag ons betoog beargumenteren. Als eerste zal ik
ingaan op de vragen over het doel van de wet. Verschillende leden, onder wie mevrouw Van der Burg en de
heer De Roon, hebben ons gevraagd naar het doel dat
wij met dit wetsvoorstel nastreven. Zoals ik in mijn
inleiding al heb benadrukt, beogen wij met de wet om de
toegankelijkheid van culturele evenementen en sportevenementen tegen een redelijke prijs te waarborgen. In dit
verband vroeg mevrouw Van der Burg of het wetsvoorstel alleen toeziet op de professionele doorverkoop. Of
gaat het ook over de particuliere doorverkoop? Hierover
kan ik kort zijn. Het wetsvoorstel gaat alleen over de
commerciële doorverkoop door professionele handelaren, en dus niet over particulieren zoals de buurman, de
vriend of de vriendin die een toegangskaart overheeft en
deze daarom moet doorverkopen.
De heer De Roon vroeg of het onze bedoeling is om
doorverkoop van toegangskaarten helemaal onmogelijk
te maken. Daarbij wees hij op het feit dat een secundaire
handelaar bij de doorverkoop nog maar een prijsverhoging van maximaal 10% zou mogen doorvoeren. De heer
De Roon vroeg zich af of de secundaire handelaar dan
nog wel een, zoals hij dat noemde, droge boterham zou
kunnen verdienen. Ik stel voorop dat wij de doorverkoop
van toegangskaarten niet onmogelijk willen maken. Wel
willen wij hieraan een beperking stellen om ervoor te
zorgen dat evenementen tegen een redelijke prijs voor
een breed publiek toegankelijk blijven. Een secundaire
kaartverkoper kan de toegangskaarten nog steeds
doorverkopen, mits dat is tegen een verkoopprijs die niet
hoger is dan 10% boven de oorspronkelijke verkoopprijs.
De secundaire kaartverkoper kan de toegangskaarten ook
doorverkopen in combinatie met een ander product,
zoals een cd van de optredende artiest of een andere
dienst, bijvoorbeeld een etentje of een hotelovernachting. Als de secundaire kaartverkoper dit bijkomende
product of deze bijkomende dienst handig inkoopt, dan
zal hij een extra marge kunnen pakken. De indieners
vinden dit redelijk, omdat de secundaire verkoper dan
ook echt iets aan die toegangskaart toevoegt. Bij de
enkele doorverkoop van de toegangskaarten doet hij
niets meer dan de kaarten uit de markt trekken om ze
tegen een hogere prijs te verkopen. Als het alleen deze
handeling is, kun je van 10% prima leven. Dat blijkt ook

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

wel uit het feit dat de primaire kaartverkopers, die dus
van de evenementorganisatoren de toestemming krijgen
om die toegangskaarten te verkopen, bij de kaartverkoop
servicekosten in rekening brengen die over het algemeen
lager liggen dan die 10% per kaart. De primaire
verkopers kunnen met deze transactiekosten een prima
boterham verdienen.
De heer De Roon verzocht ons nader toe te lichten
waarom de voorgestelde regeling ook in het belang is
van de evenementenorganisator en de artiest. De
organisator gaat bij de planning van zijn evenementen af
op het aantal mensen dat zal komen. Hij stemt daar de
beveiliging, het consumptiegebruik en de inzet van
EHBO’ers op af en wellicht zelfs de mogelijke politiehandhaving. Hij sluit ook overeenkomsten met drankleveranciers die op het terrein bijvoorbeeld een stand
pachten, voor een prijs die is afgestemd op het aantal
bezoekers dat wordt verwacht. Het verwachte bezoekersaantal is gebaseerd op het aantal toegangskaarten dat
wordt verkocht.
In de afgelopen jaren werden steeds vaker grote
hoeveelheden toegangskaarten opgekocht door
secundaire kaartverkopers. In een aantal gevallen lukt het
ook die secundaire kaartverkopers niet om de kaarten
door te verkopen. Het resultaat daarvan is dat er veel
minder bezoekers aanwezig waren dan was verwacht op
basis van het aantal verkochte kaarten. De evenementenorganisator had dus investeringen gedaan die niet nodig
waren geweest. Hij kreeg ook problemen met de
pachters die de prijs te hoog vonden.
De heer Cramer (ChristenUnie): Ik heb goed naar de
inleiding van mevrouw Gerkens en haar antwoord aan
de heer De Roon geluisterd. Ik hoor mevrouw Gerkens
niet spreken over het uitgangspunt dat ieder evenement
per definitie een eindigheid van de toegang kent, want er
is maar een beperkt aantal bezoekers. De vraag is of de
prijs daarvoor de unieke prikkel is. Mevrouw Gerkens
zegt tegen de heer De Roon en anderen in deze Kamer
dat zij wil voorkomen dat de hoge prijs een barrière
vormt. Dat is echter toch gewoon de vrijemarktwerking
waarvan zij eerst zegt dat die eigenlijk beperkt moet
worden?
Mevrouw Gerkens (SP): Dat is een goede vraag van de
heer Cramer, want hij komt daarmee bij de principiële
veronderstelling die aan dit wetsvoorstel ten grondslag
ligt. De indieners vinden namelijk dat de overheid ervoor
moet waken dat deze evenementen niet tegen een
redelijke prijs beschikbaar zijn. Er zijn ook mensen die
het helemaal aan de markt willen overlaten zodat
culturele en sportevenementen misschien voor andere
mensen niet bereikbaar zijn vanwege de prijs, maar dat
is dan jammer. Wij kiezen daar niet voor. Wij zien ook dat
de overheid daar op heel veel andere terreinen niet voor
kiest, want de overheid subsidieert kaartjes, stoelen, in
concertgebouwen en poppodia om ervoor te zorgen dat
een redelijke prijs wordt gevraagd. Niet alleen wij, maar
ook de artiesten vechten voor een redelijke prijs. De
artiesten en de overheid hebben dus die wens en
daarom vinden de indieners het goed dat het vragen van
een redelijke prijs kan worden gewaarborgd.
De heer Cramer (ChristenUnie): Waarom moet de
overheid een rol spelen bij het betalen van een redelijke
prijs? Bij heel veel van dat soort evenementen hopen wij

18 maart 2010
TK 65

65-5681

Gerkens
toch juist dat mensen bereid zijn een redelijke prijs te
betalen om de omvang van de subsidie uiteindelijk te
kunnen beperken? Ik snap wel dat de vraag wat een
redelijke prijs is, een dilemma is, maar dit wetsvoorstel
lost dit dilemma niet op. Hoe kan dat via dit wetsvoorstel
worden beoordeeld? Welke prijs is namelijk te hoog,
opdat een tussenhandelaar niet een nog hogere prijs
mag vragen?
Mevrouw Gerkens (SP): Ik zal straks nog een voorbeeld
noemen. De discussie over welke prijs te hoog is, is ook
een marktvraag. Die marktvraag moet ons inziens als
eerste worden beantwoord door de mensen die een
evenement organiseren. Zij houden met die aspecten
rekening, zij houden rekening met het feit of er subsidie
is gegeven. Zij kijken naar de hele markt. Als zij een heel
hoge prijs vragen voor een evenement, kijken zij ook
naar het effect op de kaartverkoop voor mindere
evenementen. Het is ook niet aan de indieners. Wij
denken dat de organisatoren heel goed zelf in staat zijn
om te bepalen wat een redelijk prijs is die op de markt
kan worden gevraagd. Vervolgens komt er een derde
partij in beeld die de kaarten uit de markt haalt en die
tegen een veel hogere prijs doorverkoopt. De winst
daarvan vloeit niet terug naar de vermindering van de
subsidies, zoals de heer Cramer zegt. De winst vloeit ook
niet terug naar degenen die prestaties leveren: de
sporter, de organisatoren of de artiesten. Die winst vloeit
terug naar iemand die eigenlijk niets meer doet dan de
kaart aan de ene kant uit de markt trekken en die andere
kant er weer inbrengen. Daarmee wordt uiteindelijk ook
heel het systeem van de redelijke prijs aangetast.
Daarom vinden wij het reëel om dat te beperken.
Mevrouw Van der Burg (VVD): In Engeland is onderzoek
gedaan naar de tussenverkoop. Daaruit blijkt dat in 40%
van de gevallen de ticketprijs bij doorverkoop onder de
kostprijs lag. Hoe verklaart u dat? Hebben evenementen
geen voordeel van de extra verkoop van kaarten?
Vat u het begrip ″toegankelijkheid″ niet een beetje eng
op? Toegankelijkheid gaat in dit geval alleen over de
prijs: kaartjes voor bepaalde evenementen zijn schaars,
aangezien daar meer mensen naar toe willen dan
mogelijk is. In een deel van de gevallen wordt dat door
de prijs opgelost. Maar stel dat je niet de tijd hebt om
voor de deur te gaan liggen voor het kopen van kaartjes.
Dat is toch ook een vorm van toegankelijkheid? Die
mensen nemen misschien genoegen met een hogere
prijs omdat ze dan toch een kaartje kunnen krijgen, al
hebben ze geen tijd. Hoe gaat u daarmee om?

handelaren hebben geprobeerd kaarten terug te krijgen.
Dan heb je dus een negatief effect voor de pachters.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Die kaarten zijn toch
verkocht? Er is toch 20% meer verkocht? De tussenhandel heeft het risico genomen, en zit op de blaren. De 40%
uit het onderzoek in Engeland die onder de inkoopprijs
wordt verkocht, bestaat toch niet alleen uit woekerwinst?
Er zitten toch twee kanten aan? Ze nemen een bepaald
risico, en soms hebben de consumenten daarvan heel
veel voordeel. U gaat alleen van het nadeel uit, dat u wilt
beperken. Verder verwijs ik naar mijn vraag over de
toegankelijkheid.
Mevrouw Gerkens (SP): U zegt dat mensen kaarten
goedkoper krijgen. Wat maakt het de organisator uit? Hij
heeft zijn kaarten toch verkocht? Het hele kostenplaatje is
niet alleen gebaseerd op de verkoop van kaarten, maar
ook op de pacht en de verkoop van drank en andere
consumpties. Als hij verlies lijdt, heeft hij een probleem.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Ik krijg graag antwoord
op de tweede vraag. Is de overheid ervoor om de
evenementen, die commercieel worden georganiseerd,
van elk risico te vrijwaren?
Mevrouw Gerkens (SP): Nee, daar is de overheid niet
voor. U verwijst naar dat mij niet bekende onderzoek uit
Engeland, waaruit blijkt dat 40% van de kaarten onder de
prijs wordt verkocht. Dat betekent dat 60%, ruim meer
dan de helft, dus fors boven de prijs moet worden
verkocht. Een redelijke prijs komt dan in gevaar. Wij als
initiatiefnemers vinden dat reden genoeg om te kijken
naar de toegankelijkheid voor een redelijke prijs. Die
toegankelijkheid komt voor een groot deel in het geding,
zeker omdat de 40% die onder de inkoopsprijs wordt
verkocht moet worden opgevangen.
Uw tweede vraag ben ik inmiddels vergeten.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Vat u de toegankelijkheid
in de vorm van de prijs niet eng op? Er zijn echter ook
mensen die geen tijd hebben om in die rij te gaan staan.
Daarmee bedoel ik overigens niet alleen de fysieke rij,
maar ook de telefoonrij of de internetrij. Deze mensen
hebben het namelijk vaak heel druk of bevinden zich in
het buitenland. Zo iemand wil ook heel graag naar dat
ene concert of naar die ene voetbalwedstrijd. Die zegt
dan: oké, dat heb ik ervoor over. Ik vind het zo belangrijk
dat ik dan maar een hogere prijs betaal. Dan heb ik
tenminste wel een kaartje. Anders kom ik niet aan de
beurt, want ik heb geen tijd om in die rij te staan.

Mevrouw Gerkens (SP): Het door u genoemde onderzoek ken ik niet, waardoor ik daar niet op kan reageren.
Het probleem is dat als een groot deel van de kaarten
ogenschijnlijk is verkocht, kan blijken dat een deel van de
kaarten in de secundaire markt is blijven hangen,
waardoor de bezoekers niet komen opdraven. Dan heeft
dat neveneffecten voor de organisatoren, en uiteindelijk
ook voor de artiest: de ogenschijnlijk uitverkochte zaal is
niet uitverkocht. Ik noem een concert van Take That: een
van de boys was ziek geworden. De organisator bood de
mogelijkheid om de kaarten terug te nemen. Enkele
kaarten zijn teruggekomen, maar 20% van de zaal is leeg
gebleven, terwijl het wel uitverkocht was. Het is alleszins
redelijk om aan te nemen dat die kaarten zijn blijven
hangen in het secundaire circuit. Dat blijkt ook, want

Mevrouw Gerkens (SP): Die groep mensen waar
mevrouw Van der Burg het over heeft, zal zeker bestaan.
Het gaat hier echter om een klein percentage. Heel veel
mensen kunnen uiteindelijk altijd aan de buurman,
buurvrouw, vriend of vriendin vragen om voor hen een
kaartje te kopen. Naar een evenement ga je meestal
immers niet alleen. Iets anders komt veel vaker voor. De
groep mensen die ruim op tijd achter de computer zit,
aan de telefoon of, nog maar zelden, voor de deur om
het kaartje te bemachtigen, moet met lede ogen toezien
dat binnen twee minuten het hele evenement is
uitverkocht en dat binnen diezelfde twee minuten aan
alle kanten op internet voor vele hogere prijzen het
kaartje aangeboden wordt dat ze hadden willen hebben.

Tweede Kamer

18 maart 2010
TK 65

Doorverkoop toegangskaarten

65-5682

Gerkens
Wij denken dat het voor die groep goed is om een
redelijke prijs te waarborgen middels dit wetsvoorstel.
Bovendien laat een evenementenorganisator het
organiseren van een tweede of derde concert van
dezelfde artiest afhangen van de animo die er is voor de
eerste show. Als de secundaire kaartverkopers veel
toegangskaarten opkopen voor het eerste concert kan dit
een vertekend beeld geven van de populariteit van het
betreffende concert. Evenementenorganisatoren maakten
mee dat een eerste concert meteen was uitverkocht,
terwijl het tweede concert akelig leeg bleef. Later bleek
dat er voor het eerste concert veel kaarten waren
opgekocht waardoor het leek alsof er meer animo was.
Voor de artiest is het frustrerend om te zien hoe hij alle
moeite doet om zijn prijzen laag en betaalbaar te
houden, terwijl hij hogere prijzen kan vragen, en een
derde er ondertussen mee wegloopt. Ik wil de Kamer
wijzen op een oproep van de artiesten die vandaag bij de
Kamerleden is binnengekomen. De oproep wordt breed
gesteund door onder andere Youp van ’t Hek, Herman
Finkers, Freek de Jonge, Marco Borsato, Guus Meeuwis,
Anouk, Van Velzen, maar ook buitenlandse artiesten zoals
Aerosmith en Katie Melua. Najib Amhali verwoordde zijn
frustratie als volgt: mijn voorstellingen houd ik open
voor een zo breed mogelijk publiek tegen een betaalbare
prijs. Er zijn echter een hoop handelaren die roet in het
eten gooien en de kaarten voor woekerprijzen aanbieden.
Hopelijk kunnen wij dit een halt toeroepen. Wouter
Hamel zegt in zijn oproep dat hij mensen elke keer weer
via twitter en zijn website probeert te waarschuwen als
kaartjes voor zijn shows voor € 40 worden verkocht,
terwijl hij het juist belangrijk vindt dat concerten
betaalbaar blijven.
Ik kom terug op de omvang van het probleem.
Verschillende leden, zoals mevrouw Van der Burg, de
heer Cramer en de heer De Roon vragen naar de
omvang van het probleem dat wij met de voorgestelde
regeling willen aanpakken. Dat is de beperkte toegankelijkheid van culturele en sportevenementen voor een
redelijke prijs. Zij hebben ook verzocht om een cijfermatige onderbouwing. Ook is gevraagd naar het percentage
van toegangskaarten dat doorverkocht wordt. Dit
percentage is door de diverse instanties berekend als
liggend tussen de 11 en de 21. Een van de secundaire
ticketverkopers, de oprichter van de EUSTA, zegt in een
interview dat de concerten op ongeveer 15% doorverkoop liggen. Bij de voetbalwedstrijden ligt het volgens
hem wat lager. Wanneer mevrouw Van der Burg vraagt
hoe groot het percentage is van alle in Nederland
verkochte toegangsbewijzen kunnen wij die vraag niet
een-twee-drie beantwoorden. Hetzelfde geldt voor de
vraag van de heer De Roon. Die vraagt meer specifiek
hoe groot het aandeel doorverkochte toegangskaarten is
van het totale aanbod aan toegangskaarten. De
meningen verschillen over hoe groot dat percentage is.
Daarbij komt ook dat het percentage verschilt per
evenement. Het is zeker niet zo dat wij hier alleen
spreken over populaire concerten en populaire voetbalwedstrijden. Het gaat ook om evenementen zoals indoor
tractor-pullingwedstrijden, de TT in Assen en de
schaatswedstrijden. Voor bepaalde evenementen geldt
dat vrijwel geen doorverkoop van toegangskaarten
plaatsvindt, terwijl bij andere evenementen juist sprake is
van een aanzienlijk aantal doorverkochte kaarten. Als wij
al deze evenementen op een hoop gooien, en daarvan
het percentage berekenen, geeft dat waarschijnlijk een

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

vertekend beeld. Het doet ook geen recht aan het feit dat
voor bepaalde evenementen zoveel toegangskaarten
tegen een hogere prijs doorverkocht worden dat van
toegankelijkheid van die evenementen tegen een
redelijke prijs geen sprake meer is. Het gaat dan niet
alleen om populaire concerten of voetbalwedstrijden,
maar bijvoorbeeld ook om een gesubsidieerde uitvoering
van De Notenkraker in Den Haag, met medewerking van
vele vrijwilligers. De toegangsprijzen varieerden
oorspronkelijk van € 7,50 tot € 25. Deze toegangskaarten
werden vervolgens voor € 49 te koop aangeboden via de
sites van de secundaire verkopers.
De heer Cramer (ChristenUnie): Ik neem aan dat
mevrouw Gerkens nu naar een nieuw punt overgaat?
Mevrouw Gerkens (SP): Nee, ik kom nu op de vragen
die zijn gesteld over de omvang van de markt.
De heer Cramer (ChristenUnie): Dan wacht ik nog even.
Mevrouw Gerkens (SP): De heer Cramer heeft gevraagd
hoe groot de secundaire markt is. Deze markt groeit
voortdurend; daarom is het moeilijk om specifieke cijfers
te geven. Ik kan wel een indicatie geven aan de hand van
een aantal aspecten met betrekking tot de primaire en
secundaire markt voor de toegangskaarten.
Veel valt af te leiden uit de kaartverkoop voor een
aantal evenementen dat wordt georganiseerd door Mojo
of binnen het clubcircuit. De grootste concertorganisator
in ons land, Mojo, organiseert gemiddeld 50 concerten
per jaar. In het afgelopen jaar werden voor al deze
concerten kaarten aangeboden door secundaire
tickethandelaren. Daarnaast organiseerde Mojo nog eens
41 festivals. Voor slechts 11 van deze festivals werden
geen kaarten aangeboden door secundaire kaartverkopers; overigens zitten daar ook gratis festivals bij.
Bovendien geldt voor een aantal festivals dat al
toegangskaarten werden aangeboden door secundaire
kaartverkopers, terwijl de kaarten nog niet eens in de
voorverkoop waren bij de officiële verkooppunten.
Naast deze door Mojo georganiseerde evenementen
hebben vorig jaar in het clubcircuit 259 concerten
plaatsgevonden. Voor 205 van die concerten werden
toegangskaarten aangeboden door secundaire kaartverkopers.
Ook over de groei van de secundaire markt zijn vragen
gesteld. In 1998 vond men de eerste website voor de
doorverkoop van kaarten. In de eerste jaren bleef het
aantal websites beperkt tot drie. In 2005 waren het er
acht, maar in de vier jaren daarna stijgt het aantal tot 24
websites die zich richten op de secundaire verkoop.
Ik zoom in op de specifieke secundaire kaartverkoper
en ik noem er een: Budgetticket, Onlineticketshop en
Worldticketshop die samen een bedrijf vormen. Uit de
gegevens van de Kamer van Koophandel valt af te leiden
dat dit bedrijf van 14 medewerkers in 2006 is gegroeid
naar 51 medewerkers in 2009. De omzet van het bedrijf
bedroeg in 2008 nog 9,1 mln., maar voor 2009 wordt
groei verwacht, aldus de directeur van het bedrijf in een
recent interview op de 3voor12-website.
Ik wil nu verder gaan met de vragen die mevrouw Van
der Burg heeft gesteld over het onderzoek van de
Rijksuniversiteit Groningen.
De voorzitter: Daarmee gaat u over naar een ander

18 maart 2010
TK 65

65-5683

Gerkens
onderwerp. Misschien is het goed om dan nu gelegenheid te bieden voor het stellen van vragen.

die ze bij hen gereserveerd en besteld heeft. De
organisator werkt hieraan absoluut niet mee.

De heer Cramer (ChristenUnie): Voorzitter. Ik heb nog
twee vragen naar aanleiding van hetgeen mevrouw
Gerkens zojuist heeft gezegd. Staat u mij toe om ze een
voor een te stellen?

De heer Cramer (ChristenUnie): De organisator zal toch
uiteindelijk de doorverkoop aan een grote instelling
moeten accepteren, want die kan daarvoor toch niet
allemaal fake namen inschrijven?

De voorzitter: Akkoord.

Mevrouw Gerkens (SP): Het is zelfs bekend dat dit soort
organisaties werkt met computerprogramma’s die de
kaarten gewoon uit de computerprogramma’s van de
primaire ticketverkoper trekken. Hiervoor worden
studenten ingehuurd. Bovendien worden diverse mensen
hiervoor ingezet en wordt er met fake namen gewerkt.
Het gaat zelfs zo ver dat er nagenoeg sprake is van
fraude in sommige gevallen. Men gaat dus heel ver om
die kaarten te bemachtigen. De heer Cramer zegt: het kan
toch niet zo zijn dat op die manier gewerkt wordt. Ik stel
echter helaas vast dat er wel op die manier gewerkt
wordt, omdat de belangen en de winsten heel groot zijn.

De heer Cramer (ChristenUnie): Ik heb inderdaad
gevraagd naar de omvang van het geheel, maar ik hoor
in het antwoord van mevrouw Gerkens nog geen
indicatie van die omvang. Die indicatie heb ik nodig om
mij een beeld te kunnen vormen van de proportionaliteit.
Waarom is het gerechtvaardigd dat de overheid gaat
ingrijpen? Wij moeten dan toch een beeld hebben van
die omvang?
Mevrouw Gerkens (SP): Ik heb geprobeerd dit beeld te
schetsen door te laten zien hoe snel dit probleem groeit.
Ik heb erop gewezen dat wij spreken over één website in
1998 en een explosieve groei naar 24 sites die secundaire kaarten aanbieden in de afgelopen vier jaar.
Daarnaast is de groei van de bedrijven enorm. Als ik dan
specifiek inzoom op de grootste concertorganisator in
ons land, Mojo, blijkt dat voor nagenoeg alle evenementen secundaire kaarten worden aangeboden. Dan kunnen
wij toch zeggen dat er sprake is van een reëel probleem?
De heer Cramer (ChristenUnie): Die conclusie durf ik niet
direct te trekken, want ik hoor nog geen vergelijking
tussen bijvoorbeeld de oorspronkelijke prijs en de
doorverkoopprijs en wat er allemaal is gebeurd. Het feit
dat er doorverkoop is, zegt nog niet dat dit altijd met
woekerwinst gebeurt. Dit is nog steeds geen onderbouwing van de stelling dat er sprake is van een groot
probleem. Er is hoogstens een geur van ...
Mevrouw Gerkens (SP): Daarin verschilt de heer Cramer
dan van mening met de indieners. Hij zal zien dat de
prijzen op de websites te allen tijde hoger zijn dan de
oorspronkelijke prijzen die voor de kaartjes worden
gevraagd. In sommige gevallen daalt de prijs, namelijk
als heel kort voor de start van het evenement nog wat
kaarten over zijn. Dat zijn zeldzame gevallen. Dit betekent
dat er altijd kaarten uit de markt worden getrokken die
worden doorverkocht tegen een hogere prijs.
De heer Cramer (ChristenUnie): Mijn tweede vraag sluit
mooi hierbij aan. Mevrouw Gerkens zegt dat de
doorverkoop van de kaarten soms al gebeurt voordat de
officiële verkoop is gestart. De organisator doet daar dus
zelf aan mee, want anders krijgt de tussenhandel die
kaarten niet. Als de organisator zelf meedoet, is dit dan
niet een klein beetje huilen met de wolven in het bos?
Kennelijk ziet een doorverkoper dus de kans om een prijs
te vragen die de organisator er zelf niet voor krijgt.
Mevrouw Gerkens (SP): De stelling van de heer Cramer
is niet juist. De organisatoren werken niet mee. De
kaarten worden namelijk virtueel alvast gereserveerd.
Voordat de officiële verkoop is begonnen, verkoopt de
secundaire verkoop de kaarten al. Die wacht dan rustig
totdat de officiële verkoop begint en koopt dan de
kaarten op om die vervolgens af te leveren aan degene

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

Mevrouw Van der Burg (VVD): Mevrouw Gerkens legt
aan de hand van een aantal voorbeelden uit hoe het zit.
Enkele collega’s en ik hebben echter om een totaalplaatje
gevraagd, maar daarop hebben wij geen antwoord
gekregen vandaag. Ik koppel er daarom een vraag aan.
Er moeten goede redenen zijn om in de markt in te
grijpen. De markt moet dan wel substantieel verstoord
zijn. Mevrouw Gerkens is het wel niet hiermee eens,
maar hoe zit het met de verenigbaarheid met Europees
recht? De Raad van State heeft namelijk in zijn advies
gezegd dat mevrouw Gerkens dit zal moeten onderbouwen. Zij zal hard moeten maken dat de marktverstoring
plaatsvindt. Ik vind niet dat mevrouw Gerkens dat hard
maakt, maar ik kan me ook niet voorstellen dat het
noemen van een aantal incidenten een hard genoeg
argument is in het kader van het Europees recht.
Mevrouw Gerkens (SP): Mevrouw Van Vroonhoven gaat
straks specifiek in op het Europees recht. Mevrouw Van
der Burg, wij spreken niet over incidenten, want de
tickets van nagenoeg alle concerten die in Nederland
worden georganiseerd, belanden in de secundaire
verkoop. Diverse onderzoeken, diverse aanbieders en
zelfs de secundaire ticketverkopers geven aan dat het
percentage rond de 15 ligt. Wij kunnen dus met een
gerust hart zeggen dat 15% van de tickets in het
concertcircuit in de doorverkoop terechtkomt.
Bij voetbalwedstrijden ligt dat anders. Soms wordt er
rond de 4% van de tickets voor een bepaalde voetbalwedstrijd doorverkocht, soms ligt dat percentage rond de
18 tot 20. Dat beeld is grilliger, want het hangt van het
soort voetbalwedstrijd af. De secundaire ticketverkoper
zelf geeft echter ook daar toe dat een fors aantal tickets
van alle wedstrijden wordt doorverkocht.
De organisatoren merken dat al hun aanbod wordt
doorverkocht. Bovendien geven de secundaire ticketverkopers toe dat het aanbod wordt doorverkocht. Hiermee
toon ik dan toch voldoende aan dat de markt die de kaart
en de toegankelijkheid tegen een redelijke prijs waarborgt, behoorlijk verstoord is.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Ik begrijp dat mevrouw
Gerkens straks het onderzoek in Groningen zal bespreken. Ik heb echter een vervolgvraag aan de indieners. Als
zij hiervan zo overtuigd zijn en als de evenementenorga-

18 maart 2010
TK 65

65-5684

Gerkens
nisaties achter dit voorstel staan, waarom kan dit dan
niet statistisch onderbouwd worden? Men kan dit toch
heel gemakkelijk onderzoeken, zodat wij hier een beeld
krijgen van wanneer dat gebeurt? Hoeveel kaarten
houden de eerste verkopers bovendien zelf achter voor
bepaalde doelgroepen? Hoe zit dat dan? Komt dat dan
ook op tafel?
Mevrouw Gerkens (SP): Ik heb geprobeerd, juist die
cijfers nu te geven, mevrouw Van der Burg. Ik heb ook
aangegeven dat er diverse onderzoeken zijn en dat die
onderzoeken zijn gedaan door de organisatoren zelf. Zij
hebben gezegd: het ligt tussen de 11% en de 21%, als
het om concerten gaat. Bij voetbalwedstrijden ligt dat
percentage iets lager. Nogmaals, ik heb net de cijfers
gegeven: 4 is het laagste percentage en 18% is de
hoogste uitschieter. Ik herhaal dat dit de onderzoeken zijn
die er liggen. Dat betreft overigens de kaarten die
achterhaald zijn. Er is nog heel veel in de markt dat niet
achterhaald is, omdat uiteindelijk niet te herleiden was of
die kaarten ook in de secundaire verkoop terechtgekomen waren.
Mevrouw Gesthuizen (SP): Ik weet even niet of ik nu al
een antwoord heb gekregen op de vraag die ik wil gaan
stellen aan mevrouw Gerkens. Ik wacht het even af. Ik
heb ook de brief gekregen van de Vereniging Nederlandse Poppodia en Festivals met een indrukwekkende
lijst met artiesten. Ik telde er meer dan 50, van wie het
overgrote deel Nederlandse bekende artiesten. Wat mij
betreft, is dat in ieder geval een duidelijke indicatie dat
het voor hen een groot probleem is, althans dat zij dit als
een groot probleem beschouwen. Mevrouw Gerkens zei
zojuist dat de uitschieter bij voetbalwedstrijden rond 18%
was. Kunt u hierover in de Kamer wat meer duidelijkheid
geven? Is dat sowieso het hoogste percentage dat ooit
geconstateerd is op doorverkoop of is er nog een andere
uitschieter?
Mevrouw Gerkens (SP): Voor de voetbalwedstrijden kan
ik een aantal voorbeelden noemen. Ik weet niet of dat de
hoogste doorverkoop ooit betreft. Als u mij toestaat,
voorzitter, kom ik daar in tweede termijn op terug.
De voorzitter: Oké, prima.
Mevrouw Gesthuizen (SP): U noemde zojuist ook een
percentage van 21.
Mevrouw Gerkens (SP): Daarvan was sprake bij een
concert.
De voorzitter: Op het andere percentage komt u dus
terug in tweede termijn. Ik stel mij voor dat u uw betoog
vervolgt, mevrouw Gerkens.
Mevrouw Gerkens (SP): Voorzitter. Mevrouw Van der
Burg vroeg ons waarom wij twijfels hadden over het
onderzoek van de RUG naar de omvang van de
doorverkoop van de kaarten. Aanvankelijk waren wij erg
blij met het onderzoeksrapport, omdat dit onze beweringen had kunnen staven. Daarom hebben wij dit
onderzoeksrapport van de Rijksuniversiteit Groningen
ook goed bestudeerd. Wij concludeerden toen dat er veel
onduidelijkheid is over de cijfers, over datgene waarop

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

het onderzoek gebaseerd is en over de onderzoeksmethode.
Zo is in het onderzoeksrapport opgemerkt dat er een
getrapte steekproef is verricht. Er is echter geen
informatie gegeven over bijvoorbeeld de selectiecriteria
die zijn gehanteerd bij het bepalen van de omvang van
die steekproef. Niet duidelijk is welke evenementen bij de
steekproef zijn betrokken en waarom juist die evenementen bij de steekproef zijn betrokken. Er wordt ook geen
duidelijke informatie gegeven over welke cijfermatige
gegevens bij de steekproef betrokken zijn. Het onderzoeksrapport spreekt slechts over boekhoudkundige
informatie en geeft geen nadere specificatie.
Er wordt niet duidelijk aangegeven door wie deze
gegevens verstrekt zijn. In het onderzoeksrapport worden
een paar evenementorganisatoren genoemd, maar
opvallend is dat de grootste evenementenorganisator
van Nederland, Mojo, daar niet bij zit. Verder meldt het
onderzoeksrapport dat slechts zeven secundaire
kaartverkopers zijn benaderd. Welke secundaire
kaartverkopers dit precies zijn, wordt ook niet duidelijk.
Ten slotte is niet bekend welke methodieken zijn
toegepast om de berekeningen van de percentages te
maken.
Gelet op alle vragen die wij hierover hadden, hebben
wij gesproken met de verantwoordelijken voor dit
onderzoek. Dit gesprek heeft de twijfel niet weggenomen
en daarom hebben wij vervolgens nadere specifieke
vragen gesteld. Deze vragen zijn tot op de dag van
vandaag nog niet beantwoord.
De heer Cramer vroeg of er ook sprake is van
beperking van de toegankelijkheid bij evenementen
waarvoor het aanbod van toegangskaarten niet gering is
en als dat zo is, hoe dat dan komt. Indirect heeft de
prijsverhoging bij toegangskaarten die worden doorverkocht, ook effecten voor evenementen waarvoor geldt
dat er geen of mindere doorverkoop van toegangskaarten plaatsvindt. Zoals ik al opmerkte, hebben consumenten een bepaald budget te besteden aan culturele en
sportevenementen. En ... op is op. Wanneer een
evenement dus een fors deel van het budget opslokt, zal
dit tot gevolg hebben dat de consument veel minder
andere evenementen kan bezoeken. Deze evenementen
zijn daardoor voor hen niet langer toegankelijk. Zou
daarentegen een redelijke prijs zijn gevraagd voor de
toegangskaart van het evenement, dan zou de consument nog geld hebben overgehouden om ook andere
evenementen te bezoeken.
Ik kom te spreken over de noodzaak van de wetgeving.
Enkele Kamerleden, onder wie de heer Cramer en
mevrouw Van der Burg, hebben ons gevraagd of de
wetgeving noodzakelijk en proportioneel is en of er geen
andere methoden zijn om de toegankelijkheid van
culturele en sportevenementen tegen een redelijke prijs
te waarborgen. Dat is een goede vraag.
Mevrouw Van der Burg meende ook een van de
evenementenorganisatoren tijdens de hoorzitting te
hebben horen zeggen dat er nog mogelijkheden zouden
zijn voor de evenementenorganisator om dat probleem
aan te pakken. Die vraag is terecht. Zoals ik in mijn
inleiding heb aangegeven, is dit ook een vraag die wij
ons hebben gesteld. Daarbij hebben wij in het bijzonder
gekeken naar de maatregelen die de evenementensector
zelf zou kunnen nemen. Al gauw bleek dat die evenementensector alles heeft gedaan, en nog steeds doet,
wat in zijn vermogen ligt om de toegankelijkheid van

18 maart 2010
TK 65

65-5685

Gerkens
sport- en cultuurevenementen tegen een redelijke prijs
hoog te houden.
Die markt is zelf absoluut niet lui. Er zijn rechtszaken
geweest tegen secundaire kaartverkopers die in strijd
met de toepasselijke algemene voorwaarden toegangskaarten doorverkochten. Er is publieksvoorlichting met
grote campagnes en het instellen van een maximaal
aantal toegangskaarten per persoon. De sector is daarin
zelfs zo ver gegaan dat dit uiteindelijk leidde tot klachten
van de consument. Wij hebben helaas moeten concluderen dat ondanks al deze inspanningen de doorverkoop
van toegangskaarten tegen onredelijk hoge prijzen is
blijven bestaan en zelfs is toegenomen. Daarom hebben
wij echt deze wet nodig om de toegankelijkheid van
evenementen tegen een redelijke prijs te kunnen
waarborgen.
In reactie op de opmerking van mevrouw Van der Burg
merk ik nog op dat de Vereniging Nederlandse Poppodia
en Festivals tijdens de hoorzitting heeft meegegeven dat
er nog wel mogelijkheden waren om het publiek beter te
informeren. Inmiddels is de evenementensector ook
gestart met de publiciteitscampagne Weet waar je koopt,
met de bijbehorende website weetwaarjekoopt.nl, om het
publiek beter op de hoogte te kunnen stellen van de
plekken waar de consumenten toegangskaarten kunnen
kopen tegen de oorspronkelijke verkoopprijs.
Nu vroeg de heer Cramer ook waarom de verkoop van
toegangskaarten op naam geen optie zou kunnen zijn. Hij
verwijst in dit kader naar het voorbeeld van het
Glastonbury Festival in het Verenigd Koninkrijk. De
verkoop van toegangskaarten op naam kent verschillende complicaties, zowel in de fase van de voorverkoop
als tijdens het evenement. Het festival van Glastonbury is
daarvan een heel goed voorbeeld. Dit festival vindt ieder
jaar plaats in juni. De voorverkoop van de toegangskaarten start echter al in oktober. Dit houdt verband met het
administratieve proces, dat samenhangt met de
kaartverkoop op naam. Liefhebbers van het festival
moeten zich uiterlijk 48 uur voor de voorverkoop
registreren op een website. Bij de registratie moet ook
een pasfoto worden gevoegd en de namen van andere
personen voor wie de betrokkene de kaartjes wil kopen.
Vervolgens krijgt iedereen die geregistreerd is een
nummer waarmee men kaartjes kan kopen. De registratie
is dus nog geen garantie op het bemachtigen van een
kaart. Als uiteindelijk wel de toegangskaart wordt
bemachtigd, wordt het een gepersonaliseerde toegangskaart. De kaart kan niet van eigenaar wisselen en mocht
de houder van de kaart onverhoopt toch niet naar het
festival kunnen, dan is er geen geldteruggaveregeling.
Als het evenement eenmaal van start gaat, wordt iedere
toegangskaart uitgebreid gecontroleerd. Een bezoeker
krijgt alleen toegang tot het evenement als hij overeenkomt met de pasfoto op de toegangskaart. Dit neemt
veel tijd in beslag. De tijd is bij het festival van Glastonbury echter niet een probleem, want het is een meerdaags evenement, waardoor je ook gespreid binnenkomt
en daardoor ook de controle rustig kan verlopen.
Maar bij kortdurende evenementen is het veel lastiger
omdat in korte tijd veel bezoekers zullen binnenkomen.
Een show die om 20.00 uur begint, kent de eerste
bezoekers rond 18.00 uur, dus in twee uur tijd zullen al
deze bezoekers moeten worden gecontroleerd. Een
goede identiteitscontrole in de AmsterdamArena met
45.000 bezoekers is dus niet binnen een of twee uur te
doen. Daarmee is een dergelijke constructie niet alleen

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

enorm duur en een enorme administratieve last, maar
ook nog eens slecht uitvoerbaar voor korte evenementen.
De heer Cramer (ChristenUnie): Toch is dit een
voorbeeld dat de indieners zelf in hun wetsvoorstel
hebben genoemd en waarbij zij ook de populariteit
noemen, omdat dit festival ieder jaar uitverkocht is en
men het er dus kennelijk voor over heeft. Ik snap wel dat
het misschien een tijdrovend proces is, maar de vraag is
niet of die organisatie door de markt niet verre te
verkiezen is en ook voor kortdurende festivals of
concerten mogelijk is, maar of de overheid daarvoor
ingrijpt en publieke kosten moet maken.
Mevrouw Gerkens (SP): Publieke kosten is niet wat de
overheid hoeft te maken, maar daarop zal mevrouw Van
Vroonhoven straks terugkomen. Een dergelijk initiatiefwetsvoorstel voor kaartverkoop op naam is eerder in
deze Kamer ingediend in 2000 door de heren Atsma en
Rosenmöller. Uw Kamer heeft toen gezegd dat die
maatregel vanwege de administratieve lasten sowieso al
buitenproportioneel is in vergelijking met de omvang van
het probleem. Dus al eerder heeft uw Kamer gezegd dat
dat niet goed is. Maar voor een festival als Glastonbury –
in Nederland vergelijkbaar met Lowlands – is dit een
organisatie die te doen is. Een dergelijke organisatie en
vooral de controle erop is gewoon niet te doen bij
kortdurende evenementen waarbij veel mensen binnen
korte tijd naar binnen gaan. Dan zou je moeten verlangen dat de mensen uren tevoren al binnen komen. In
Nederland kennen wij een dergelijk systeem al een
beetje. Daarbij zien wij dit ook. Het bestaat bij de
voetbalwedstrijden. Alle kaarten daarvoor worden op
naam verkocht. Je hebt er een clubpas bij nodig en moet
altijd je paspoort meenemen om dit te laten controleren.
Zelfs over de voetbalwedstrijden wordt gesteld dat het
ondoenlijk is om alles te controleren. Er wordt slechts
incidenteel, bij de risicowedstrijden en in de risicovakken,
gecontroleerd. Daarvoor kan nog wel voldoende
capaciteit worden ingezet. Over het algemeen is deze
echter beperkt van omvang en kan de grote toestroom
daarom niet worden gecontroleerd. Dit laatste zou met
zich meebrengen dat risico’s kunnen ontstaan voor de
veiligheid. Als iemand per ongeluk zijn paspoort is
vergeten, zou dat tot een opstootje kunnen leiden. Dan
zou het bij risicowedstrijden zelfs het geval kunnen zijn
dat hierdoor rellen uitbreken. Om al deze redenen
hebben organisatoren gezegd dat dit echt geen goede
methode is. Ik wil de Kamer echter vooral wijzen op de
enorme administratieve lasten die een dergelijk systeem
met zich zou meebrengen. Ik ben van mening dat dit echt
niet wenselijk is.
De heer Cramer (ChristenUnie): Het gaat wel degelijk
publieke kosten met zich meebrengen. Wij zullen er
toezicht op moeten houden en de regels moeten
handhaven. Dat zijn overheidskosten. Die gaan dus wel
degelijk toenemen.
U hebt mij niet horen zeggen dat verkoop van kaarten
op naam de oplossing voor alle problemen zou zijn. Ik
heb wel willen aangeven dat sprake is van een complexe
problematiek. Een belangrijk deel daarvan zal wel op te
lossen zijn met verkoop van toegangskaarten op naam.
Bij een aantal andere, grotere of kortdurende, evenementen zal wellicht een andere oplossing moeten worden

18 maart 2010
TK 65

65-5686

Gerkens
gevonden. Het is nog steeds de vraag of het proportioneel is om naar de andere kant door te slaan en alle
evenementen onder deze wetgeving te laten vallen. Dat
raakt de noodzaak van het wetsvoorstel.
Mevrouw Gerkens (SP): Voorzitter. Ik ben juist van
mening dat het niet proportioneel is om het probleem
aan te pakken met kaartverkoop op naam. Dat brengt een
enorme administratieve last met zich mee, zou problemen opleveren bij de controle maar zou vooral voor de
consument sterk belastend zijn. Een kaartje op naam kun
je, wanneer je onverhoopt ziek wordt, niet meer
doorverkopen aan iemand anders. Verkoop op naam zou
elke vorm van doorverkoop blokkeren. De indieners zijn
nu juist van mening dat doorverkoop niet moet worden
geblokkeerd. Ons streven is om te waarborgen dat de
evenementen tegen een redelijke prijs toegankelijk
blijven. Het voorstel van de kaartverkoop op naam zou
alleen maar het probleem van de doorverkoop aanpakken. Ik zeg nogmaals dat de doorverkoop niet hetgeen is
dat de indieners willen belemmeren.
Ik kom thans te spreken over de wetgeving in andere
Europese landen. Mevrouw Van der Burg heeft een
nadere toelichting op de regelgeving die in andere
Europese landen bestaat, gevraagd.
De voorzitter: Ik constateer dat mevrouw Van der Burg
u nog een vraag wil stellen over het voorgaande punt.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Ik onderschrijf volledig
de stelling dat het een enorme belasting zou zijn
wanneer kaartverkoop op naam voor alle evenementen
verplicht zou worden gesteld. Volgens mij gaat het in het
voorstel vooral over een aantal evenementen waarmee
een probleem is. Als dat het geval is, kan het misschien
een oplossing zijn dat de organisatoren van het
evenement, bijvoorbeeld in de situatie waarover
mevrouw Gerkens spreekt, namelijk dat je ziek bent, het
geld voor het kaartje teruggeven. Dat lijkt mij niet zo’n
probleem, want er zijn vast wel reservelijsten.
Mevrouw Gerkens (SP): Ik ben blij dat mevrouw Van der
Burg deze vraag stelt, want het is de indieners echt niet
te doen om enkele evenementen. Ik heb juist geprobeerd
te betogen dat dit probleem bij nagenoeg alle evenementen in Nederland speelt, ook bij de kleine theatervoorstellingen. Neem De Notenkraker, gesubsidieerd, een
voorstelling met amateurs die hier in Den Haag is
georganiseerd. Deze voorstelling valt ook ten prooi aan
de doorverkoop. Dit probleem moet dus bij alle
evenementen worden aangepakt, niet alleen bij
incidentele.
Het is ons bekend dat de doorverkoop in Denemarken
en Polen helemaal verboden is. In Italië kan het
toegangskaartje slechts worden doorverkocht tegen de
oorspronkelijke prijs, de prijs die op de toegangskaart
staat. In Frankrijk mag ook worden doorverkocht tegen
de oorspronkelijke prijs. In Spanje mag 25% van de
kaarten worden doorverkocht, maar daar is de prijs
gelimiteerd tot niet meer dan 25% bovenop de oorspronkelijke prijs. De effectiviteit is afhankelijk van de
handhaving. Hoe meer er dus wordt gehandhaafd hoe
effectiever dat is. In Polen is de doorverkoop, anders dan
in ons voorstel, dus helemaal verboden, ook strafrechtelijk. Daar zijn geen sites die secundaire verkoop
aanbieden. Secundaire verkoop wordt wel aangeboden

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

op de zogenaamde veilingsites. Polen verbiedt dus alle
doorverkoop, niet alleen die tegen een bedrag hoger dan
de oorspronkelijke prijs. Dat geldt ook voor de particulier,
anders dan in ons wetsvoorstel staat. De handhaving
vindt daar met name plaats door Life Nation die bij
overtreding de politie kan inschakelen. Dat is ook een
verschil met ons wetsvoorstel, want wij willen niet
strafrechtelijk vervolgen, en bij ons is ook sprake van een
veel bredere dekking, omdat de gehele sector wil
meehelpen met de handhaving.
Mevrouw Vos (PvdA): Ik ben benieuwd naar de
handhaving in die landen, want in sommige landen is
het verboden, terwijl het in andere landen beperkt wordt
toegestaan. Hoe staat het met de kosten van de
handhaving daar en het succes ervan? Sinds wanneer
gebeurt het? Dat is ook interessant, gelet op de
hoofdvraag in het debat, namelijk of een en ander te
handhaven is.
Mevrouw Gerkens (SP): Wat betreft het succes van de
handhaving heb ik Polen genoemd en hoe het daar
gebeurt. De vraag sinds wanneer er wordt gehandhaafd,
moet ik even checken. Daar kom ik op terug in tweede
termijn.
Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): In
eerste termijn en in het voortraject is ook gesproken over
de mogelijke vlucht naar het buitenland op het moment
dat het initiatiefwetsvoorstel wordt aangenomen.
Mevrouw Gerkens (SP): Daar kom ik nog op.
Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): Ik ben
heel benieuwd of die vlucht naar het buitenland
aantoonbaar heeft plaatsgevonden in Denemarken of
Polen.
Mevrouw Gerkens (SP): Polen heeft last van één
buitenlandse website die kaarten op de markt aanbiedt.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Ik krijg graag meer
onderbouwing van de effectiviteit van de maatregelen in
Frankrijk, Spanje en de andere genoemde landen. Wat is
daar bereikt? Heeft het Verenigd Koninkrijk onlangs niet
besloten om de secundaire markt niet meer middels
overheidsingrijpen te reguleren? Laat men dat inmiddels
niet weer aan de markt zelf over? Kan mevrouw Gerkens
aangeven waarom men dat besluit heeft genomen? Het
lijkt mij niet iets dat je gemakkelijk terugdraait.
Mevrouw Gerkens (SP): In Groot Brittannië is voorgesteld om het ook bij de culturele sector te doen, maar
uiteindelijk heeft men besloten om dat niet te doen. Bij
sportevenementen is het wel verboden. Daar is het in de
voetbalwet opgenomen. Daar steekt het dus iets anders
in elkaar.
Dan nog iets over de handhaving. Ik ben nog steeds in
afwachting van het document uit Frankrijk. Wellicht dat ik
daar in tweede termijn wat meer over kan vertellen.
De voorzitter: Akkoord. Ik stel voor dat u uw betoog
vervolgt.
Mevrouw Gerkens (SP): Dan ga ik naar de handhaving
van de wet, met name op internet. Op de overige punten

18 maart 2010
TK 65

65-5687

Gerkens
zal mevrouw Van Vroonhoven ingaan. Mevrouw
Gesthuizen heeft gevraagd of ook andere dienstverleners
zoals Marktplaats en Google gedwongen kunnen worden
om mee te werken aan uitvoering van de wet. Ik kijk ook
naar mevrouw Aasted. Men kan hiertoe niet worden
gedwongen. Wel leert de ervaring dat men mee wil
werken. Zo heeft Stichting BREIN met een veilinghuis als
Marktplaats de afspraak dat men advertenties die
onrechtmatig zijn, verwijdert. Dergelijke afspraken
kunnen ook door de organisatoren worden gemaakt
zodra de wet in werking treedt. Voor Google is het
mogelijk om een illegaal zoekresultaat, dat wil zeggen de
vindplaats van onrechtmatige handel, naar aanleiding
van een melding ontoegankelijk te maken. De vindplaats
blijft dan wel bestaan, maar komt er via Google niet
meer op. Google heeft aangegeven hiertoe bereid te zijn,
omdat men niet wil meewerken aan illegale praktijken.
Dan moet er wel eerst een wet zijn.
Als de site waarop de toegangskaarten in strijd met de
wet worden aangeboden niet of nauwelijks via Google te
vinden zijn, is het grootste gedeelte van de markt
eigenlijk per definitie voor de consument onbereikbaar
geworden en zal het daarmee commercieel niet meer
aantrekkelijk zijn om een dergelijke handel te blijven
voeren.
Mevrouw Van der Burg en mevrouw Vos vroegen zich
af hoe groot de kans is dat de handel zich verplaatst naar
veilingsites als Marktplaats. Zoals ik eerder heb
aangegeven – dit blijkt ook uit het voorbeeld met
betrekking tot Stichting BREIN – kunnen met veilingsites
als Marktplaats afspraken worden gemaakt over het
verwijderen van niet-legitieme advertenties. Juist hierbij
kunnen de evenementenorganisatoren een grote rol
spelen. Zij kunnen immers ook het kaf van het koren
scheiden, ofwel het commerciële kaartje van het kaartje
dat de consument over heeft en wil aanbieden.

die zich probeert in te vechten in de markt van de
zoekmachines. Hebben die aanbieders al een idee
hoeveel tijd en geld het hun gaat kosten om de
secundaire verkoop die zich heeft verplaatst, te controleren?
Mevrouw Gerkens (SP): Zij hebben zich bereid getoond
om dit te doen en ze doen het eigenlijk nu al. Voor hen is
dit niet zo veel extra werk. Op dit moment houden de
evenementenorganisaties in de gaten of ze kaarten zien
opduiken die ze vanwege de algemene voorwaarden
kunnen achterhalen en annuleren. Zij kennen de markt
eigenlijk als geen ander. Hoeveel tijd ze daarmee precies
kwijt zijn, weet ik niet. Ik weet wel dat dit niet veel meer
van hen zal vergen dan wat ze nu al doen.
Mevrouw Vos (PvdA): In het wetsvoorstel staat dat de
originele prijs van het kaartje getoond moet worden. Is
het dan ook de bedoeling dat de originele aanbieders
ervan melding maken als ze zien dat de prijs niet
getoond wordt? Strekt hun medewerking aan de
handhaving daartoe uit?

Mevrouw Vos (PvdA): Mevrouw Gerkens verwacht
redelijk veel van de primaire aanbieders van kaartjes die
gaan controleren op eBay en Marktplaats, maar er zijn
ook andere sites en er is ook een nieuwe zoekmachine

Mevrouw Gerkens (SP): Dit komt dicht bij de beantwoording die mevrouw Van Vroonhoven voor haar rekening
zal nemen. Laat ik hier een klein voorschot op nemen
door te zeggen dat de evenementenorganisatoren bereid
zijn gevonden om in de breedste zin des woords alle
klachten mee te nemen, en daarmee hopelijk ook de
Consumentenautoriteit te ontlasten. Maar nogmaals,
mevrouw Van Vroonhoven zal hier nader op ingaan.
De vraag of de voorgestelde regeling zal leiden tot een
massale uitwijking van secundair kaartverkoop naar het
buitenland of naar openbare verkoopsites zoals
Marktplaats.nl, is gesteld door mevrouw Van der Burg,
de heer Cramer, de heer De Roon en mevrouw Vos.
Wanneer secundaire verkopers naar het buitenland
vertrekken, ontslaat dat hen nog niet van de plicht om
het aanbod op de Nederlandse markt te laten voldoen
aan de Nederlandse wet. Ook een buitenlandse website
die zich richt op de Nederlandse consument zal zich
moeten houden aan de Nederlandse wet en mag de
kaartjes dus niet duurder aanbieden dan tegen 10%
extra. Doen ze dit wel, dan zegt de Consumentenautoriteit dat haar hand niet zover reikt – dat heeft mevrouw
Van der Burg terecht opgemerkt – nog niet althans. We
hopen nog een Europese consumentenautoriteit te
krijgen. De Consumentenautoriteit ziet dus geen bezwaar
in het handhaven in Nederland, maar wijst op haar
beperkte macht in het buitenland. Daar moet de
handhaving worden overgelaten aan particuliere partijen.
Die zullen zich in het buitenland moeten hardmaken voor
het verwijderen van die sites. Dit is mogelijk via een
verzoek aan de internetserviceprovider om de site weg te
halen, zoals nu vaak gebeurt door stichting BREIN.
Ik wil er ook op wijzen dat deze sites, vanwege hun
commerciële belang, het moeten hebben van de
bekendheid via zoekmachines, met name Google. Als
een site niet via Google gevonden kan worden, maakt
het niet zoveel uit of deze in Nederland of in het
buitenland gevestigd is: ze worden gewoon niet
gevonden. Mevrouw Vos sprak over het waterbedeffect.
De doorverkoop zou zich volgens haar naar de straat
verplaatsen. Dit effect zal in onze ogen gering zijn. Ook
de straatverkoop is een gok voor de consument. Deze zal
namelijk op de avond zelf moeten gokken of een kaartje

Tweede Kamer

18 maart 2010
TK 65

Mevrouw Van der Burg (VVD): Ik heb twee vragen.
Mevrouw Gerkens zei zo-even over de tussenverkopers
dat het heel ver gaat. Zij nam zelfs het woord ″fraude″ in
de mond. Daar zou het naartoe gaan. Stel dat dit zo is.
Wat zullen de tussenverkopers volgens haar dan doen
om zich te vermommen als particulier? Daar hebben wij
in eerste termijn ook over gesproken. Hoe gaat zij dit
voorkomen? Mevrouw Gerkens zegt nu al: men schakelt
allerlei mensen in. Verder wil ik nog even terugkomen op
het voorbeeld van Groot-Brittannië. Ik moet soms ook
even nadenken. Mevrouw Gerkens zegt: men doet dit
niet voor de culturele sector, maar wel voor de voetbalsector. Wat is dan de reden dat men het niet voor de
culturele sector doet? Als de ervaringen met de
voetbalwet goed zijn, dan is er toch geen enkele reden
om dit niet ook voor de culturele sector in te voeren?
Mevrouw Gerkens (SP): Dat laatste is mij onbekend. Ik
zal bezien of ik hier in de tweede termijn een antwoord
op kan geven. Ik hoop dat mevrouw Van der Burg het
niet erg vindt, maar ik ken niet alle wetgeving uit alle
landen en alle redenen uit mijn hoofd. Aan de andere
vraag was ik eigenlijk net toegekomen. Dus als men het
goed vindt, ga ik verder met mijn betoog.

Doorverkoop toegangskaarten

65-5688

Gerkens
nog beschikbaar is. Kaartverkoop rondom de zalen is
reeds verboden in de algemene politieverordening.
Agenten hebben ons gezegd dat zij wetgeving toejuichen, omdat zij op die manier handelaren die er nu zijn,
beter kunnen aanpakken.
Mevrouw Vos heeft gevraagd of de voorgestelde
regeling er niet toe leidt dat evenementenorganisatoren
en primaire kaartverkopers een dominante positie
krijgen. Ook stelt zij de vraag hoe groot het risico op
machtsmisbruik is. Ik ben het met mevrouw Vos eens dat
de evenementenorganisatoren en de primaire kaartverkopers, die van de evenementenorganisatoren toestemming krijgen om toegangskaarten te verkopen, nu al een
dominante positie hebben. Deze positie is voor een groot
deel inherent aan het feit dat in de evenementenbranche
sprake is van een beperkt aantal spelers. Hiervan is
vooral sprake bij de organisatie van sportevenementen
en bij de organisatie van evenementen met internationale artiesten. Er zijn blijkbaar niet veel ondernemingen
die met deze evenementen verband houdende financiële
risico’s aandurven. Zoals mevrouw Vos weet, houd ik dit
scherp in de gaten. Ik heb ook meer dan eens vragen
gesteld aan de verantwoordelijke bewindspersonen als ik
het idee had dat er sprake was van een risico op
machtsmisbruik. Ik zal dit zeker blijven doen.
De marktpositie van evenementenorganisatoren zal
echter niet wijzigen door het beperken van de winst op
de secundaire verkoop. Daarmee leidt deze wet naar mijn
mening dus niet tot het risico van machtsmisbruik.
Volgens de heer De Roon leidt de voorgestelde
regeling er mogelijk toe dat de consument al vroeg moet
beslissen of hij wel of niet naar een evenement kan. Hij
vraagt zich af of het wel in het belang van de consument
is als hij zich al zo vroeg moet vastleggen. Heeft hij er
niet vooral baat bij om een toegangskaart op een later
moment te kopen? Tegen de heer De Roon zeg ik dat het
voor bepaalde evenementen, met of zonder deze wet,
altijd lastig zal blijven om op een later moment nog een
toegangskaart te krijgen. Maar het doorverkopen van
kaarten tegen een fors hogere prijs garandeert niet dat
ook op een later tijdstip kaarten beschikbaar zijn.
Concluderend: we hebben moeten constateren dat de
secundaire verkoop toeneemt. Het aantal secundaire
verkopers bij kleine optredens en grote evenementen
neemt toe. Ook het aantal secundaire verkopers neemt
toe, de laatste jaren spectaculair, tot 26. Ook binnen deze
bedrijven is sprake van een grote groei. Dit betekent dat
een toenemend aandeel van de toegangskaarten niet
tegen de oorspronkelijke prijs wordt verkocht, maar dat
een fors hogere prijs wordt gevraagd, met uitschieters
naar 1200%. Daarmee komt de doelstelling van de
overheid, organisator en artiest, namelijk een bereikbaar
aanbod van sport- en cultuurevenementen tegen een
redelijke prijs, in het geding. Het beperkt bovendien de
mogelijkheden voor de consument. Als hij gedwongen
wordt om een hogere prijs voor een kaartje te betalen,
zal hij binnen zijn budget andere evenementen bezoeken.
De maatregel die wij voorstellen, leidt ertoe dat deze
kaarten nog steeds door te verkopen zijn en biedt de
consument de mogelijkheid om zijn recht te halen. De
handhaving ligt voor een groot deel in handen van de
organisatoren, zodat de werklast beperkt blijft. Met dit
wetsvoorstel zorgen wij ervoor dat de inspanningen van
artiest, organisator en overheid om sport- en cultuurevenementen bereikbaar te houden voor alle lagen van de

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

bevolking en tegen een redelijke prijs, niet de winst
wordt van anderen.
©
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Voorzitter. Aan
mij de taak om de meer juridische aspecten met de
Kamer door te nemen. Ik zal iets vertellen over de
handhaving door de Consumentenautoriteit, over wat
consumenten zelf kunnen doen, over de administratieve
lasten en over de evaluatie en de horizonbepaling. Ten
slotte zal ik ook iets zeggen over de Europeesrechtelijke
kant van het verhaal.
Basaal hierbij is de vraag van de heer Cramer: hoe kan
de burger op basis van ons wetsvoorstel nou zijn recht
halen? Als een secundaire kaartverkoper een toegangskaart verkoopt voor een hogere prijs dan de prijs die op
de kaart is vermeld, wordt het bedrag dat de consument
heeft betaald boven het bedrag op de kaart als een
onverschuldigde betaling gezien. Dat betekent dat de
consument dat bedrag kan terugvorderen van de
secundaire kaartverkoper. De consument kan daarvoor
bijvoorbeeld een procedure instellen bij de kantonrechter. Als er meerdere consumenten zijn gedupeerd door
dezelfde secundaire handelaar, dan zouden zij hun
klachten ook kunnen bundelen en gezamenlijk een
procedure kunnen opstarten. Ook bestaat de mogelijkheid dat er door een belangenorganisatie als bijvoorbeeld de Consumentenbond een collectieve actie wordt
begonnen. In de initiatiefwet is dan geen sprake van een
schade, maar echt van het terugvorderen van het te veel
betaalde bedrag.
De voorzitter: Is dit punt afgerond?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Ja. Dit was de
vraag van de heer Cramer.
De voorzitter: Maar ik zie mevrouw Van der Burg.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Kan mevrouw Van
Vroonhoven ons uitleggen wat het precies betekent als
een consument een procedure gaat instellen? Het is een
van de consumenten op internet. Ze kunnen wel
bundelen, maar dan moeten ze elkaar maar net vinden.
Stel je voor dat je een procedure gaat instellen, wat moet
je dan allemaal doen? Wat komt er allemaal bij kijken om
€ 40 of € 50 terug te halen?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Dat aspect raakt
de administratieve lasten en de handhaving voor de
individuele consument. Ik kom daarop in mijn tweede
blokje uitgebreid terug. Mag dat van mevrouw Van der
Burg?
De voorzitter: Zullen we het daar dan even bij doen,
mevrouw Van der Burg? Dan kunt u straks alsnog het
woord nemen.
De heer Cramer (ChristenUnie): Mevrouw Van Vroonhoven schetst een gang naar de rechter met zoveel
enthousiasme dat je het bijna voor je lol zou gaan doen!
Maar dat gaat de burger dus niet doen en dat was nu net
mijn vraag. Alles wat mevrouw Van Vroonhoven heeft
verteld, staat ook in het wetsvoorstel en heb ik zelf ook al
gesuggereerd. Het kán, de toegang tot de rechter is er. Is

18 maart 2010
TK 65

65-5689

Van Vroonhoven-Kok
de drempel echter niet afgrijslijk hoog om voor die paar
tientjes naar de rechter te gaan en alles te doen wat
mevrouw Van Vroonhoven suggereert?

oneerlijke handelspraktijken. Wij vinden dat de woekerwinsten moeten worden beperkt. Daarover staat niets in
de gedragscode.

Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Ook op deze
vraag kan ik nu antwoorden, maar het is logischer om
dat te doen in het vervolg van mijn betoog.

Mevrouw Van der Burg (VVD): Mevrouw Van Vroonhoven geeft aan dat de indieners bereid zijn te bekijken hoe
zo’n gedragscode werkt, mits die wat om het lijf heeft. Zij
wil daar graag een onafhankelijke geschillencommissie
bij zien en iets geregeld hebben voor het percentage van
de opslag. Is dat die 10%? Of is het aanvaardbaar als
daarover in redelijkheid wordt overlegd, zoals bij de
consumentenorganisaties wordt gedaan? Zijn de
initiatiefnemers bereid dit wetsvoorstel als stok achter de
deur te houden om te zien of dat loskomt? Ik vraag dit
om duidelijkheid in het debat te krijgen.

De voorzitter: Zullen we dat dan doen?
De heer Cramer (ChristenUnie): Daar ben ik het mee
eens, maar dan wil ik wel hebben opgemerkt dat
mevrouw Van Vroonhoven zojuist zei: dit is het antwoord
op de vraag van de heer Cramer. Ik heb tot die tijd
gewacht en nu moet ik weer wachten op het vervolg. Als
ik dat had geweten, had ik ook nog even gewacht.
De voorzitter: Het is altijd heel moeilijk om te antwoorden vanuit zo’n betoog. Ik stel voor dat we het zo doen.
Mevrouw Vos (PvdA): Ik heb een punt van orde. Komt
mevrouw Van Vroonhoven ook nog terug op de
geschillencommissie?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Dat punt komt
nu. Tegen de heer Cramer zeg ik nog dat het echt niet zo
is dat ik zijn vraag niet wil beantwoorden. Ik ben echter
begonnen met het algemene verhaal. Hij vroeg hoe het
juridisch allemaal in elkaar zit. Dit was maar een
inleidend stukje.
Mevrouw Vos vroeg of het niet handig is om dit soort
klachten onder te brengen bij een geschillencommissie.
Ja. Geschillencommissies bieden inderdaad de mogelijkheid om geschillen tussen consumenten en handelaren
op een heel goedkope, snelle en eenvoudige manier op
te lossen. Wij zijn voorstander van zo’n commissie als
die van de grond komt. We hopen ook echt dat de
branche hiertoe snel het initiatief neemt.
Terecht vraagt mevrouw Van der Burg waarom we niet
hebben gewacht met wetgeving totdat duidelijk is of de
gedragscode die onlangs tot stand is gekomen, effect
heeft gehad. Ook voor ons geldt: als het mogelijk is om
de problematiek met een simpele gedragscode op te
lossen, heeft dat een voordeel. Voorwaarde is voor ons
dan wel dat die echt iets om het lijf heeft. Inherent aan
de gedachte van een gedragscode is dat die vrijwillig is.
Hij moet van binnenuit komen. Betrokkenen moeten zich
er echt aan willen onderwerpen. De gedragscode
waarover de secundaire kaartverkopers het nu eens zijn,
gaat slechts over de manier waarop ze de kaarten gaan
aanbieden. Er wordt niets gezegd over sancties en de
aanbieders willen zich ook niet conformeren aan een
zekere beperking van de prijsopslag. Voor ons is dat juist
belangrijk om het beoogde doel te bereiken. De
toegankelijkheid van culturele evenementen en sportevenementen moet tegen een redelijke prijs beschikbaar
blijven. Er worden geen percentages in die gedragscode
genoemd en in onze ogen schiet dat niet op. Zelfs
vandaag houden de secundaire kaartverkopers die zijn
aangesloten bij de EUSTA zich nog niet aan de gedragscode, maar ook al zou dat gebeuren, zijn er nog steeds
secundaire kaartverkopers die niet bij de gedragscode
zijn aangesloten.
Wij willen als indieners benadrukken dat deze wet niet
is ingegeven door de wijze waarop de secundaire handel
zijn werk verricht. Daarvoor hebben wij namelijk de Wet

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Mevrouw
Gerkens en ik hebben al aangegeven dat die 10% voor
ons geen wet van Meden en Perzen is. Ik heb het
vermoeden dat mevrouw Van der Burg, net als de heer
Cramer in eerste termijn, doelt op het voorstel dat nu bij
de EUSTA ligt. Een gedragscode is naar zijn aard
vrijwillig. Dat moet echt van binnenuit komen. Je moet
sancties hebben om iets af te kunnen dwingen. Zolang
die er niet in staan, gaat het voor ons niet ver genoeg.
Dan vinden wij ons wetsvoorstel absoluut beter dan dat
wat voorligt.
Je kunt het aansluiten bij een geschillencommissie
wettelijk verplichten. Ook daarvoor geldt dat je zeker
moet weten dat al die secundaire kaartverkopers zich
daarbij aansluiten. Ook daarvan zijn wij op dit moment
nog niet overtuigd. Er is maar een handjevol secundaire
ticketverkopers bij de EUSTA aangemeld. Wij zijn er niet
van overtuigd dat je daarmee de markt daadwerkelijk
afdicht. Als het zo ver is, zijn wij graag bereid een stapje
terug te doen, maar zo ver zijn wij nog lang niet.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Mevrouw Van Vroonhoven zegt dat iedereen aangesloten moet zijn. Als een
aantal mensen wegduikt, kan het dus nooit vrijwillig
worden geregeld, terwijl de meerderheid daartoe
misschien wel bereid is. Eventueel is zo’n meerderheid
ook bereid om zich aan te sluiten bij een geschillencommissie. Hoe zitten de initiatiefnemers daarin? Ik probeer
af te tasten waar de ruimte zit.
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Op dit moment
zijn er bij ons 26 secundaire kaartverkopers bekend. Als
je de website van de EUSTA raadpleegt, zie je dat 5
secundaire kaartverkopers zijn aangesloten. Dan heb je
nog een paar stille aangeslotenen. Wij kunnen echter niet
achterhalen wie dat zijn. Wat ons betreft is dat echt nog
te mager.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Dat begrijp ik. Mijn vraag
is echter of de indieners willen dat 100% is aangesloten
of dat het grootste deel of driekwart ook goed is. Wat is
voldoende?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Ik ga nu geen
percentages noemen; dat zult u mij niet euvel duiden. Ik
denk dat het verstandig is om een parallel te trekken met
andere sectoren. Er is voldoende ervaring. Met 5 van de
30 dekken wij de boel nog niet af.
Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): Zelfs

18 maart 2010
TK 65

65-5690

Van Vroonhoven-Kok
als alle 26 aanbieders erbij aangesloten zijn, blijft het
probleem dan niet dat het alleen geldt voor die 26
aanbieders in Nederland en dat ons land nog steeds
braak ligt voor de aanbieders uit het buitenland, die zich
niet hoeven te conformeren aan de branchecode? Zonder
wetgeving is de branchecode toch sowieso onvoldoende?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Dat is misschien
een punt. Daar komt nog iets bij. Normaal gesproken is
een geschillencommissie die erover oordeelt, ook
onafhankelijk ingesteld. Zoals het nu voorligt, zal de
EUSTA zelf oordelen. Wij vinden dat niet onafhankelijk
genoeg. Ik hoop dat mevrouw Van der Burg dat ook zal
begrijpen.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Voorzitter, ik kijk u heel
lief aan. Wij hebben het nu over wetgeving. Zou ik nog
één vraag mogen stellen?
De voorzitter: Heel kort dan.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Dank u wel voor deze
souplesse.
Als je aanbieders verplicht zich aan te sluiten via
coregulering, is het niet meer vrijblijvend. Over die
situatie zouden wij het hebben bij de geschillencommissies. Mevrouw Van Vroonhoven zegt dat we het nog
even laten hangen. Hoe zit zij er nu in? Het is dan niet
meer vrijblijvend om aan te sluiten, dan zou je dat
regelen. Dat is een alternatieve manier van regelen.
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Mevrouw Van
der Burg hoorde mijn antwoord aan mevrouw AastedMadsen waarschijnlijk niet. Ik zei dat los van de vraag
hoeveel secundaire handelaren bij de regeling zijn
aangesloten, ook de invulling van een dergelijke regeling
belangrijk is. Ik heb mevrouw Aasted-Madsen gezegd dat
het niet zo kan zijn dat de slager zijn eigen vlees keurt.
Het moet een onafhankelijke commissie zijn. Zoals de
voorstellen nu geformuleerd zijn, is het echt de EUSTA
zelf die erover oordeelt. Dat kan gewoon niet de
bedoeling zijn. Het voorstel voor die geschillencommissie
is voor ons onvoldoende, te mager. Wij houden vast aan
het wetsvoorstel.
De voorzitter: U had het over één vraag, mevrouw Van
der Burg. Ik wil niet vervelend doen. Het is wetgeving,
maar u hebt ook nog een tweede termijn.
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Voorzitter. Ik
kom vervolgens op de handhaving. Ik begin bij de
handhaving door de Consumentenautoriteit. Mevrouw
Gesthuizen vroeg hoe de evenementenorganisatoren
kunnen helpen bij het toezicht en wat de rol van de
Consumentenautoriteit daarbij kan zijn. Wij vinden het
een enorme steun in de rug dat de organisatoren zelf
hebben aangegeven dat zij de markt willen onderzoeken
op overtredingen. Zij kunnen namelijk het beste zelf
plaatsen waar de kaarten worden aangeboden. Zij
kunnen dus ook goed monitoren waar en hoe er
overtreden wordt. Er komt dus een meldpunt. Dat is
belangrijk. Daarnaast zullen zij een formulier ontwikkelen
waarop klachten van consumenten kunnen worden
verzameld. De voetbalwereld biedt al deze mogelijkheid
via een website, de evenementenorganisatoren hebben

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

aangegeven zich daarbij te willen aansluiten. Dan krijg je
iets interessants. Dan kan de consument evenals bij
ConsuWijzer een klacht indienen wanneer hij een kaart
heeft gezien die te duur is of een te dure kaart heeft
gekocht. Die klachten kunnen op een heel makkelijke
manier worden gebundeld en overhandigd aan de
Consumentenautoriteit. Dat zal de Consumentenautoriteit
veel werk uit handen kunnen nemen. Wij hechten daar
zeer aan en wij zijn het veld daar ook zeer dankbaar voor.
Hoe kan de Consumentenautoriteit vervolgens
optreden, zo vraagt mevrouw Gesthuizen. Voor de
handhaving van de nieuwe regeling is aangesloten bij de
Wet handhaving consumentenbescherming. In artikel II
van het wetsvoorstel stellen wij dan ook voor dat de
Consumentenautoriteit de bevoegdheid krijgt om toezicht
te houden op de naleving van die regeling. Laat ik hier
uitdrukkelijk ook stellen dat het gaat om een soort van
programmatisch toezicht. Vooral het eerste jaar is
belangrijk. Wij zijn ervan overtuigd dat wij dan veel eruit
kunnen vissen. Daarnaast zullen wij, als er klachten zijn,
moeten kijken wanneer er opgetreden moet worden.
Vooral het eerste jaar is dus belangrijk. De Consumentenautoriteit – maar dat weet mevrouw Gesthuizen ook –
zou dan een bestuurlijke boete kunnen opleggen, juist
om een inbreuk te bestraffen.
Terecht vroeg mevrouw Gesthuizen of de consument
strafbaar is als hij een toegangskaart koopt in strijd met
het verbod. Ik kan haar wat dat betreft geruststellen. Een
consument mag in principe gewoon een kaartje blijven
kopen. Hij zal zich vaak ook niet ervan bewust zijn dat hij
een toegangskaart voor een te hoge prijs koopt. Dat ziet
hij pas op het moment dat hij het kaartje voor zich heeft.
Het wetsvoorstel ziet dus uitdrukkelijk alleen op de
overeenkomsten tussen handelaren en consumenten en
niet op het verkeer tussen de consumenten zelf.
De heer Cramer en mevrouw Vos vragen ons te
reageren op de kanttekeningen die zijn geplaatst bij de
handhaving door de Consumentenautoriteit, in de vorm
van de handhavings- en de uitvoeringstoets. De
Consumentenautoriteit zegt uitdrukkelijk dat zij wel kan
handhaven in Nederland. Daar zijn dus geen problemen.
Obstakels komen voor als de kaartverkoop zich vanuit
het buitenland manifesteert. Over de grens heeft de
Consumentenautoriteit namelijk geen bevoegdheden.
Mevrouw Gerkens is al uitgebreid op het buitenlandse
verhaal ingegaan. In onze ogen staat het los van de
uitvoerbaarheid door de Consumentenautoriteit zelf. De
Consumentenautoriteit geeft inderdaad wel aan dat de
handhaving van de voorgestelde regeling ten koste gaat
van de capaciteit die zij anders elders kan inzetten. Wij
menen dat het met die extra belasting alleszins meevalt;
het veld doet er namelijk alles aan – ik zei dat net ook
even – om die klachten overzichtelijk bij de Consumentenautoriteit neer te kunnen leggen. Mojo komt met dat
klachtenformulier. Daarnaast zeggen wij ook nadrukkelijk
dat er sprake mag zijn van een programmatisch toezicht.
Dat betekent dat je het in je programma zet en dat je je
daarop met name het eerste jaar concentreert. Daarna
kijk je dan of er nog aanvullende klachten zijn. Met name
het eerste jaar is voor ons heel erg belangrijk.
Mevrouw Vos (PvdA): Ik had juist gevraagd naar de
mening van de indieners over de verschillende consumentenklachten. Wij hebben eindeloos veel debatten
gehad over Pretium. Er is heel veel financiële fraude. Wat
nu als de drie fte’s die worden berekend door de

18 maart 2010
TK 65

65-5691

Van Vroonhoven-Kok
Consumentenautoriteit, ten koste gaan van al die andere
klachten? Hoe verantwoorden de indieners dat?

niet te zien en bijna niet te controleren zonder heel veel
inzet.

Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Ik maak twee
opmerkingen. Ten eerste menen wij dat die drie fte’s
kunnen worden teruggeschroefd op het moment dat het
veld de klachten netjes gebundeld en overzichtelijk
aanlevert. Dat zal een heleboel werk schelen. Ten tweede
hoeft de Consumentenautoriteit er van ons echt niet de
hele tijd bovenop te zitten. Het gaat om injecties, af en
toe, en met name in het eerste jaar.

Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Ik heb gezegd
dat de eerste slag wordt geslagen met behulp van de
evenementenorganisatoren zelf. Die weten donders goed
waar op internet de verkeerde sites zijn te vinden.
Daarmee kan snel een eerste schifting worden gemaakt.
De heer Cramer zegt dat die sites ook best een jaartje
kunnen onderduiken. Zij kunnen een jaartje stil zijn, maar
op het moment dat de aandachtsperiode voorbij is
duiken zij weer op. Die opmerking vind ik terecht. Met
behulp van zo’n klachtenformulier zul je dan opeens zien
dat er veel gebundelde klachten binnenkomen. Dan
moeten er alsnog belletjes gaan rinkelen bij de Consumentenautoriteit en moet die zeggen: vorig jaar was het
misschien rustig en waren die sites ondergedoken, maar
hier zijn ze weer; wij duiken er bovenop. Dat heeft niks
met administratieve lasten te maken, mijnheer Cramer,
maar dat heeft alles te maken met handhaving.

Mevrouw Vos (PvdA): Ik concludeer op basis van de tijd
en energie die er naar uw vermoeden door de Consumentenautoriteit ingestoken zouden moeten worden, dat
het wel meevalt. Maar of het zo is, en of het dus eigenlijk
niet de andere consumentenproblemen kannibaliseert,
weten wij nog niet.
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Wij hebben van
het veld de toezegging gekregen dat men met een
meldpunt en een opgezet klachtenformulier zal komen.
Wij hebben deze toezegging in onze memorie van
toelichting geschreven. Die zal de boel aanzienlijk
verlichten.
De heer Cramer (ChristenUnie): Pakweg een halfuurtje of
nog minder voor het tweede deel van het debat begon,
kregen wij namens de indieners de brief van Actal, die
toch ook daarover een aantal kritische noten kraakt en
aangeeft dat het moeilijk zal worden voor de Consumentenautoriteit. Actal schrijft dat de indieners maar moeten
aantonen hoe dat effectief vormgegeven kan worden,
opdat de administratieve lasten niet uit de bocht gieren.
Ik hoor mevrouw Van Vroonhoven nu zeggen ″wij weten
dat het wel meevalt″, maar dat is voor mij nu even niet
voldoende.
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Actal gaat ervan
uit, maar misschien is dat een misverstand, dat wij
denken dat de Consumentenautoriteit er continu
bovenop moet zitten. Voor de derde keer zeg ik dat wij
het meer programmatisch willen benaderen, wat
betekent dat je er in het begin even bovenop zit en met
name het eerste jaar de verkeerde sites er uitfiltert.
Vervolgens heb je de boel aardig gezuiverd, en hoef je
alleen maar op te treden op het moment dat er een
heleboel gebundelde klachten binnenkomen. Ook
daarvoor hebben wij een handreiking gegeven aan Actal;
wij zeggen dat er een klachtenformulier komt waarbij
alles netjes wordt aangeleverd.

De heer Cramer (ChristenUnie): Ik zei ook al tegen
mevrouw Gerkens dat dit alles te maken heeft met de
kosten die moeten worden gemaakt voor de handhaving.
Die kosten lopen dan wel degelijk uit de klauwen. De
opmerking van mevrouw Van Vroonhoven dat wij weten
dat het allemaal wel meevalt, haalt zij nu dus zelf
onderuit. Het zal voor de Consumentenautoriteit dus niet
meevallen om dit in de vingers te houden.
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Ik denk dat de
heer Cramer mij niet wil horen. Ik heb nu een paar keer
gezegd dat er naast een meldpunt ook een gebundeld
klachtenformulier komt. Dat haalt naar ons idee een
heleboel kou uit de lucht, omdat je zo op een heel
overzichtelijke manier de klachten gebundeld kunt
aanleveren bij de Consumentenautoriteit. Dan hoeft de
Consumentenautoriteit dat werk niet allemaal zelf te
doen.
De heer Cramer (ChristenUnie): Dit is toch wel cruciaal.
Wij spreken namelijk over de vraag of het effectief kan
worden gehandhaafd. Je kunt het wel gebundeld krijgen,
maar dan moet je het nog controleren; dan moet je nog
de waarde van die klacht toetsen. De Consumentenautoriteit kan namelijk niet zeggen: wij hebben het gebundeld
gekregen, dus het is waar. Nee, het moet worden
gecontroleerd en dat vereist extra mensinzet. Het is dus
geen kwestie van dat ik het niet wil horen – ik heb
tegenwoordig twee gehoorapparaatjes, ik hoor het prima
– maar dat het niet werkt. Mevrouw Van Vroonhoven
beweert iets wat niet werkt!

De heer Cramer (ChristenUnie): Dat bevredigt absoluut
niet. U doet nu wel erg luchtig over het advies van Actal.
Mevrouw Gerkens zei in haar eerste termijn dat de
doorverkopers de meest wilde praktijken uithalen om
niet als club herkend te worden. Zij gebruiken heel veel
verschillende manieren om maar aan die kaarten te
komen. Ik hoor mevrouw Van Vroonhoven zeggen dat
men dat in het eerste jaar programmatisch gaat
aanpakken. Denkt mevrouw Van Vroonhoven dan niet dat
de doorverkopers, op het moment dat het duidelijk is dat
het programmatisch gebeurt, na een jaar de trukendoos
weer opentrekken? Sterker nog: onder het oog van de
Consumentenautoriteit de trukendoos opentrekken. Dat is

Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): De heer Cramer
schept het idee dat als er veel klachten op een nette en
overzichtelijke manier worden aangeleverd, je verder ook
niet moet willen handhaven en optreden en dat je de
boel de boel moet laten. Misschien verschillen wij
principieel van mening, maar mevrouw Gerkens en ik
vinden uitdrukkelijk dat er wel moet worden opgetreden.
Dat moet de Consumentenautoriteit doen.
De bal kan ook bij de consument zelf liggen. Ik ga in
mijn volgende blokje in op de onverschuldigde betaling,
om rechtstreeks terug te komen op de vraag van de heer
Cramer.

Tweede Kamer

18 maart 2010
TK 65

Doorverkoop toegangskaarten

65-5692

Van Vroonhoven-Kok
De voorzitter: Mijnheer Cramer, kan het niet in tweede
termijn?

spreekt u over ″... maar om 26 aanbieders.″ Wat is het
nu?

De heer Cramer (ChristenUnie): Nee voorzitter, want
mevrouw Van Vroonhoven draait de zaak volledig om. Ik
heb gevraagd om aan te tonen dat de kosten niet uit de
hand lopen. De indieners zeggen dat dit wel meevalt,
want de organisatoren doen aan de voorkant een
heleboel en zij leveren de klachtenformulieren aan de
voorkant in. Nu zegt mevrouw Van Vroonhoven ineens
dat de Consumentenautoriteit heel hard moet handhaven. Dat was nou precies mijn argument. Dat gaat de
Consumentenautoriteit dus veel energie kosten. Dat was
precies mijn punt.

Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): U moet twee
dingen niet door elkaar halen. Samen met de heer
Cramer hebt u het steeds over die extra uitvoeringslasten. Op dit moment hebben we 26 aanbieders, wat te
overzien is. Natuurlijk, de afgelopen paar jaar is het heel
snel gegaan, en je weet niet hoe de ontwikkeling verder
gaat. Maar ik heb te maken met de huidige situatie.

Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Ik hoop dat ik
de heer Cramer dit voor de laatste keer moet uitleggen.
Nadat wij de memorie van toelichting hebben geschreven, kwam het veld met de mededeling: wij willen de
Consumentenautoriteit een deel van het werk uit handen
nemen; wij komen met een klachtenformulier en dat
zetten wij op internet, zoals bij de ConsuWijzer. Het veld
zegt dat de Consumentenautoriteit dit niet hoeft te doen,
want dat doet het veld in het vervolg. Op dat stuk haalt
het veld de Consumentenautoriteit dus een boel werk uit
handen. De Consumentenautoriteit krijgt de klachten op
een nette en overzichtelijke manier gebundeld aangeleverd. Ik ben het met de heer Cramer eens dat de
Consumentenautoriteit dat moet checken en dat op zijn
merites moet beoordelen, maar dat is veel minder werk
dan als zij dat allemaal zelf moet doen.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Ik denk dat dit punt
voldoende duidelijk is: er is gewoon veel handhaving
nodig. Die drie fte’s bij de Consumentenautoriteit golden
alleen maar bij ongewijzigd beleid: de bedrijven blijven
keurig zichtbaar op internet, er wordt geen trukendoos
opengetrokken, en er wordt geen gebruik gemaakt van
buitenlandse sites. Volgens de Consumentenautoriteit
wordt de handhavingscapaciteit anders nog veel hoger.
U wuift het Actal-advies vrij makkelijk weg. Ik ben vrij
goed vertrouwd met Actal. Als u al deze voorstellen aan
Actal had voorgelegd, zou u toch een ander advies
hebben gekregen dan ″nee, tenzij″?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): We hebben
netjes advies gevraagd aan Actal. Ik heb al gezegd dat ik
daar nog uitgebreid op terugkom. Er is dus geen sprake
van dat ik zo’n advies wil wegwuiven. Op een aantal
punten nemen wij dat advies ter harte, op een aantal
punten niet.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Hebt u net aangegeven
dat de evenementenorganisatoren bij Marktplaats en
eBay zaken gaan melden? Zo ja, accepteren zij dat dan?
Of vinden zij dat dat via de Consumentenautoriteit moet?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Een evenementenorganisator als Mojo kent dat schimmige veld. Het
gaat overigens maar om 26 aanbieders, dus het is
overzichtelijk. Mojo zal daarbij helpen, wat voor ons een
belangrijke steun in de rug is.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Dit verbaast mij een
beetje. Net was het nog een enorm probleem, en nu

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): Ik had
het idee dat deze wetgeving was bedoeld om recht te
doen aan de consument en aan de organisatoren van
evenementen. Als dat afhankelijk wordt gemaakt van de
vraag of het wel of niet handhaafbaar is, inclusief de
kosten, is dat de omgekeerde wereld. Er ligt een
amendement van mevrouw Vos om over een jaar met
name naar de handhaving en de rol van de Consumentenautoriteit daarbij te kijken. Denkt u dat daarmee de
vrees van ChristenUnie en VVD kan worden weggenomen?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Ook voor ons is
de evaluatie heel belangrijk. Wij vragen ons echter af of
dat al na een jaar moet worden gedaan. Voor ons zou
drie jaar redelijker zijn.
Ik kom toe aan de mogelijkheid voor de consument
om zijn recht te halen. De heer Cramer en mevrouw Van
der Burg vroegen zich af of een consument moet gaan
procederen over € 100. Wij realiseren ons terdege dat
aan procederen kosten zijn verbonden. Wij moeten ons
goed realiseren dat de gang naar de rechter het ultimum
remedium is. Daarvoor zit nog een heel bemiddelingstraject. Het feit dat je kunt procederen is een soort van stok
achter de deur. In de meeste gevallen zal een consument
die niet accepteert dat hij te veel heeft betaald, al tot
betaling aan de tegenpartij of een secundaire verkoper
zijn overgegaan. Immers, als hij dat niet doet en het tot
een procedure komt, kan hij ook nog veroordeeld
worden in de proceskosten. Dan komen de dagvaardingskosten en de griffierechten er nog bovenop.
Bovendien is de procedure bij de kantonrechter, waar dit
soort zaken voorkomt, in vergelijking met procedures bij
andere gerechtelijke instanties juist heel laagdrempelig
en relatief eenvoudig. Overigens wil ik de heer Cramer
en mevrouw van der Burg erop wijzen dat consumenten
een gezamenlijke procedure kunnen opstarten als
meerdere van hen gedupeerd zijn door dezelfde
tickethandelaar. Dat scheelt natuurlijk ook.
Mevrouw Van der Burg wijst ons op een omissie van
onze kant. Daarvoor zeggen wij sorry, want wij hadden
niet geantwoord op een vraag uit het verslag over de
aansprakelijkheid van evenementorganisatoren of de
kaartverkopers bij annulering van een evenement. Wie
draagt de aansprakelijkheid bij annulering? Bij annulering
van een evenement dient de organisator in beginsel zelf
te zorgen voor de tegemoetkoming aan de consumenten.
Als de consument zijn toegangskaart voor een evenement heeft gekocht bij een secundaire handelaar, heeft
hij een hogere prijs betaald en zal hij hoogstens de
originele prijs terug kunnen krijgen. Die prijs staat
immers op het kaartje. Wij realiseren ons dat dit een
ingewikkelde situatie oplevert voor de consument en dat
verschillende consumenten die bij ons hebben aangeklopt zich erover hebben beklaagd. Dit is echter het

18 maart 2010
TK 65

65-5693

Van Vroonhoven-Kok
probleem van de wederverkoop. De door ons voorgestelde regeling biedt een oplossing voor deze situatie.
Als onze regeling van kracht wordt, kan het toegangskaartje namelijk niet meer worden doorverkocht voor een
veel hogere prijs dan de oorspronkelijke prijs. Daarmee
blijven de kosten van annulering binnen de perken.
Dan de vraag van mevrouw Vos en mevrouw
Gesthuizen of de burger in het geval van een geschil met
een in het buitenland gevestigde secundaire kaartverkoper altijd naar een buitenlandse rechter zou moeten
stappen om zijn recht te halen. De voorgestelde regeling
is van toepassing als toegangskaarten voor evenementen
in Nederland aan consumenten in Nederland worden
aangeboden door secundaire kaartverkopers die in
Nederland gevestigd zijn of door secundaire kaartverkopers die zich richten op de Nederlandse markt, maar in
een andere EU-lidstaat zijn gevestigd. Als de consument
een geschil krijgt met deze in het buitenland gevestigde
secundaire kaartverkopers kan hij het geschil voor de
Nederlandse rechter brengen. Dit volgt uit het Europese
recht over de bevoegdheid van de burgerlijke rechter.
Mevrouw Vos (PvdA): Ik heb een vraag over het zich
binnen de EU richten op de Nederlandse consument
door een buitenlandse aanbieder. Hoe toets je dat? Moet
het gaan om een in het Nederlands opgestelde website?
Mevrouw Gesthuizen heeft mij zo-even een interessante
lijst laten zien van wat er zoal rond Lowlands aangeboden wordt. Daar gaat zij straks op in. Hoe wordt een en
ander gecontroleerd? Ik lees goed Engels, Frans en Duits.
Als ik een kaartje koop van een in Duitsland gevestigde
aanbieder op een in het Duits opgestelde website, kan ik
dan ook mijn recht halen?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Het gaat erom
in welk land een website gevestigd is. Als een website
gevestigd is in een EU-lidstaat blijft het Europees recht
gelden. Dan kan de burgerlijk rechter gewoon een
uitspraak doen. Het spreekt voor zich dat bewezen moet
worden dat een website in een EU-lidstaat gevestigd is.
Mevrouw Vos (PvdA): Daarover gaat mijn vraag niet. Het
gaat erom dat een buitenlandse aanbieder die zich richt
op de Nederlandse consument zich ook dient te houden
aan de Nederlandse wet. Hoe wordt ″het zich richten op
de Nederlandse consument″ aangetoond, nog los van de
vraag dat een website ook op de Bahama’s gevestigd
kan zijn?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Ik begrijp het
punt. Ik begrijp ook dat gedacht wordt dat misschien het
gebruik van de Nederlandse taal het criterium is. Ik heb
begrepen dat de minister hierop uitgebreid zal ingaan.
Dat is het beste wat je op dit gebied kunt krijgen!
Ik ga over naar Actal en de administratieve lasten.
De heer Cramer (ChristenUnie): Mevrouw Van Vroonhoven zegt dat de gang naar de rechter moet worden
gezien als een stok achter de deur. Zij geeft echter nog
geen begin van een antwoord op mijn opmerking in
eerste termijn dat je dan al bent gestruikeld over de te
hoge drempel. Je kunt wel zeggen dat het een stok
achter de deur is, maar als de drempel al zo hoog is om
dat te doen voor die paar tientjes die je misschien meer
hebt betaald, is het de vraag of je die stok wel zult

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

gebruiken. De toegang tot de rechter wordt dus
ongelooflijk moeilijk gemaakt.
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Het valt wel
mee met die drempel. Als het al tot een procedure komt,
dan is dat een procedure bij de kantonrechter. De
kantonrechter is er bij uitstek op gericht om laagdrempelige geschillen tot een goed einde te brengen. Het heeft
onze voorkeur om het eerder informeel op te lossen, dus
voordat de rechter erbij betrokken wordt. Hetzelfde geldt
voor een geschillencommissie die wij helaas nog niet
hebben. Er moet echter een drukmiddel zijn, dat wil
zeggen dat je eventueel naar de rechter kunt gaan. Als
die druk er niet is, is het de vraag waarom een secundaire verkoper nog tegemoet zou komen aan zijn
verplichtingen.
Ik kom nu bij de administratieve lasten en Actal.
Mevrouw Van der Burg heeft terecht gevraagd naar de
administratieve lasten. Ik heb al gezegd dat wij alles op
alles hebben gezet om de toets van Actal nog op tijd te
verkrijgen. Wij hebben die toets gisteravond laat
ontvangen. Actal adviseert ons om een aantal zaken te
verduidelijken. In navolging van dat advies wil ik de
Kamer graag het volgende meegeven.
Voor het bedrijfsleven – de wederverkopers, de
secundaire ticketverkopers – beperken de administratieve
lasten zich tot de toezichtlasten. Deze lasten treden pas
op als de Consumentenautoriteit in actie moet komen.
Het is echter onze bedoeling dat dit niet zo vaak gebeurt
of dat dit in principe niet nodig is. De wet is immers
duidelijk: doorverkoop mag in principe wel, maar er
moet wel worden voldaan aan een aantal voorwaarden.
Zo mag de winstopslag bij doorverkoop niet hoger zijn
dan 10%. Als er sprake is van een combinatie met een
ander product moet duidelijk zijn wat kan worden
afgeleid van de meerwaarde of van het extra product of
wat kan worden afgeleid van het ticket.
Als de Consumentenautoriteit uiteindelijk toch in actie
moet komen omdat de wederverkoper zich niet aan deze
voorwaarden lijkt te houden, is het mogelijk dat de
secundaire handelaar te maken krijgt met administratieve
lasten. De Consumentenautoriteit zou de secundaire
handelaar namelijk in het kader van zijn toezichttaak om
informatie kunnen vragen. De handelaar moet dan
informatie aanleveren, bijvoorbeeld over omzetcijfers,
waaruit kan worden opgemaakt wat de extra opbrengsten zijn. Die informatie kan ook wel uit de jaarverslagen
worden gedestilleerd. Die moeten de secundaire
verkopers toch al opmaken. Bovendien zal de Consumentenautoriteit hiertoe alleen overgaan als daarvoor goede
redenen zijn. Er zijn dan duidelijke signalen dat de
secundaire handelaar de wet niet naleeft.
Verder is voor ons van belang dat de evenementensector zelf heeft toegezegd dat hij een belangrijke bijdrage
zal leveren aan het monitoren van de markt en aan het
verzamelen van die informatie. Deze inspanningen van
de evenementensector zullen niet alleen leiden tot een
aanzienlijke werkbesparing voor de Consumentenautoriteit, maar waarschijnlijk ook tot minder toezichtlasten
omdat de Consumentenautoriteit de informatie al uit een
andere bron kan halen.
Tot slot wijs ik erop dat Actal in dit advies uitgaat van
een structurele handhaving door de Consumentenautoriteit. Het is ongetwijfeld bekend dat de Consumentenautoriteit een programmatisch handhavingsbeleid voert. Dit
betekent dat hij zich bijvoorbeeld in het eerste jaar heel

18 maart 2010
TK 65

65-5694

Van Vroonhoven-Kok
direct zal richten op het toezichtbeleid. Dit heeft naar
onze mening invloed op de met de wet gemoeide
toezichtlasten.
Als ik dit allemaal bij elkaar neem, ben ik van mening
dat de administratieve lasten aanzienlijk minder zullen
zijn. Hopelijk heb ik daarmee de vragen over de
administratieve lasten beantwoord.
Mijn laatste punt is de evaluatie- en horizonbepaling,
waarnaar ook mevrouw Aasted-Madsen vroeg. Mevrouw
Vos heeft inderdaad een amendement daarop ingediend.
Wij vinden het belangrijk dat die evaluatie plaatsvindt,
maar er moet wel iets zijn om te evalueren. Ik stel
daarom voor om dit niet na één jaar, maar bijvoorbeeld
na drie jaar te doen. Dan kan men kijken of de wet echt
een aanpassing verdient. Wij betwijfelen daarnaast of het
zin heeft om de evaluatie jaarlijks te herhalen, zoals
mevrouw Vos voorstelt in haar amendement. Wij doen
daarom de handreiking om dit na drie jaar te doen.
Mevrouw Vos (PvdA): De indieners zeiden net in hun
beantwoording dat er dit jaar ontzettend veel gebeurt. Er
komen bijvoorbeeld aanpassingen en daarbij is de
omloopsnelheid van de kaartverkoop behoorlijk hoog. Ik
ben wel redelijk overtuigd van de antwoorden en
benieuwd naar de ervaringen in het buitenland. Juist
daarom vind ik het belangrijk om na één jaar bijvoorbeeld een quickscan te doen. Men kan namelijk op
verschillende manieren evalueren. Vervolgens kan men
dan nog een jaar later die scan herhalen, omdat er heel
veel gebeurt. Het hoeft niet ingewikkeld en uitgebreid te
zijn, omdat wij wetten sowieso na een paar jaar
evalueren. Dit is echter redelijk nieuw voor Nederland en
daarom hecht ik er in dit geval aan om redelijk snel de
thermometer aan te leggen.
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Een quickscan
is iets anders dan een evaluatie. Bij een evaluatie wordt
de hele wet namelijk grondig tegen het licht gehouden.
Wij zijn na één jaar echter net een beetje op dreef. Deze
vraag kan het best aan de bewindslieden gesteld
worden, want men kan ongetwijfeld na één jaar kijken
hoe het ervoor staat, maar dat is nog geen evaluatie.
Mevrouw Vos vraagt ook of wij bereid zijn om er een
horizonbepaling aan te koppelen. De horizonbepaling
moet ertoe leiden dat de regeling automatisch wordt
afgeschaft als de evaluatie negatief uitpakt. Naar mijn
mening wordt het parlement onderschat als de horizonbepaling wordt gekoppeld aan de evaluatie. Het
parlement is mans genoeg om als een evaluatie negatief
uitpakt, te zeggen dat het wetsvoorstel moet worden
aangepast. Ik zou die koppeling echter niet een op een
maken.
Ten slotte heeft mevrouw Vos gevraagd of er al met de
branche gesproken is over een campagne om de
consument te informeren over de nieuwe regeling. Het
succes ervan staat of valt met de bereidheid van
consumenten om deze in te roepen. De branche is zich er
volledig van bewust dat zijn rol niet ophoudt bij het
aannemen van dit wetsvoorstel. Sterker nog, de branche
heeft toegezegd door te blijven gaan met de publiekscampagne om het publiek te wijzen op de regels die
straks gaan gelden bij de verkoop en doorverkoop van
de kaarten. Ik maak graag nog reclame voor de website
www.weetwaarjekoopt.nl want daarop is een heleboel
informatie daarover te lezen.

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

Mevrouw Van der Burg (VVD): Ik kom graag terug op
die rechtsgang. Ik heb u in het begin gevraagd om die
eens voor ons uit te tekenen. Ik koppel daaraan de
volgende vraag. U zegt dat het allemaal wel meevalt. Ik
ben in de Kamer echter ook woordvoerder op het gebied
van de woningmarkt en daarbij geldt bij bijvoorbeeld de
particuliere leningen voor energiebesparing en dergelijke
dat men naar een notaris toe moet. Dat blijkt in de
praktijk een enorme drempel te zijn. Zo zijn er ook
drempels voor mensen om de gang te maken naar een
rechtbank. Een heleboel mensen hebben daar geen zin
in, laat staan voor een paar tientjes of misschien € 100.
Ik hoor graag van u hoe die rechtsgang eruit ziet en hoe
u dat beoordeelt. Ik vind dat u daar makkelijk aan voorbij
gaat. Uit onderzoeken blijkt dat mensen een psychologische drempel ervaren om daarheen te stappen. Mensen
komen daar niet graag.
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Wij hopen echt
van harte dat die gang naar de rechter helemaal niet
hoeft te worden gemaakt. Met dit voorstel formuleren wij
in het Burgerlijk Wetboek de rechtsverhoudingen. Wij
schrijven op wat wel en niet mag. Op het moment dat er
te veel betaald is voor een ticket, heeft de consument het
recht om het te veel betaalde bedrag terug te vorderen.
Dan krijgen wij vervolgens een verhouding, zonder de
rechter erbij, tussen de consument en de wederverkoper
of de secundaire ticketverkoper. Die kunnen dan
uitmaken dat er te veel betaald is en dat het te veel
betaalde bedrag moet worden terugbetaald. De
secundaire ticketverkoper doet er goed aan om daar in
de onderhandelingen snel gehoor aan te geven. De
consument heeft immers de rechter aan zijn zijde. Als
uiterste redmiddel kan de consument daarop een beroep
doen. Het hoeft echter niet. Als hij het wel doet, dan
moet de secundaire ticketverkoper daarvoor de kosten
betalen. Die wordt namelijk in het ongelijk gesteld, op
basis van de wet die wij nu behandelen.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Ik begrijp het punt van
het laatste redmiddel, maar u hebt eerder gezegd dat die
secundaire ticketverkopers niet zulke prettige jongens
zijn. U hebt dat hier in de Kamer gezegd. U gaat er nu
echter vanuit dat die ticketverkopers redelijk zullen zijn,
terwijl de gang naar de rechter voor de consument heel
zwaar kan zijn. Waarom zouden zij dat doen, als zij in
elkaar zitten zoals u nu schetst?
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Wij hadden het
ook in de strafrechtelijke sfeer kunnen oplossen. Dan
waren het OM erbij gekomen en de politie. Er was dan
een enorm opgetuigd systeem geweest. Wij hebben het
juist heel sober en heel terughoudend geformuleerd. Het
gaat in principe namelijk alleen om de verhouding tussen
de consument en de ticketverkoper. De overheid, althans
de rechter, staat er in principe buiten. De rechtsverhouding is dus zo geformuleerd dat iedereen wel weet hoe
die in elkaar zit. Als een ticketverkoper weigert om zich te
conformeren aan die rechtsverhouding, kan men naar de
rechter stappen. Nogmaals, dat gebeurt in het uiterste
geval. De ticketverkoper doet er juist dan wel verstandig
aan om dat niet te laten gebeuren.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Ik zou dan graag aan de
bewindspersonen die over dit wetsvoorstel adviseren, de
vraag willen voorleggen hoe effectief dit volgens hen

18 maart 2010
TK 65

65-5695

Van Vroonhoven-Kok
werkt op basis van andere situaties in soortgelijke
branches, waarin dit vast al is toegepast, en of de burger
dan inderdaad naar de rechter stapt.
De voorzitter: Ik zie hier ook de minister van Economische Zaken zitten. Ik hoop en ik ga er dan ook van uit dat
deze vraag voor haar even wordt vastgehouden.
Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): Ik wil
de indieners vragen of het hele stuk van het verhaal niet
ondervangen wordt door juist het collectieve karakter.
Het gaat namelijk niet om een kaartje; het gaat om
tientallen, zo niet honderden kaartjes. Uit ervaring weten
wij dat ook een Consumentenbond juist collectieve
claims zal doen. Er zal dus nauwelijks sprake zijn van een
individuele burger die naar de rechter stapt.
Mevrouw Van Vroonhoven-Kok (CDA): Inderdaad
hebben wij die rechtsverhouding in de wet neergelegd.
Uiteindelijk zullen meer consumenten tegelijkertijd
benaderd worden; zij zullen inderdaad samen eventueel
de gang naar de rechter gaan maken en de kosten dan
delen.
©
Minister Van der Hoeven: Voorzitter. Eerst spreek ik een
aantal woorden ter inleiding. Vervolgens ga ik in op de
omvang van de problematiek en de noodzaak van het
wetsvoorstel. Daarna kom ik toe aan het blokje ″handhaving″ en daarna aan de capaciteit van de handhaving, de
nalevingskosten en de alternatieven voor het wetsvoorstel. De zaken die ik niet heb genoemd, worden allemaal
ter hand genomen door mijn collega van Justitie. Alle
onderwerpen komen dus aan bod; maakt u zich niet
ongerust.
Voorzitter. Het is niet de eerste keer dat ik hier mag
staan als adviseur van uw Kamer bij een ingediend
initiatiefwetsvoorstel. Ik weet uit eigen parlementaire
ervaring wat voor een uitdaging het is om een initiatiefwetsvoorstel te mogen indienen. Ik kan mij nog
herinneren dat mevrouw Van Vroonhoven en ik, beiden
in een andere hoedanigheid, hier gezamenlijk gestaan
hebben ter gelegenheid van het ingediende wetsvoorstel
inzake de ozb-vrijstelling voor substraatteelt. Dat was een
hele tijd geleden, maar het is toen wel gelukt, zo moet ik
zeggen.
De voorzitter: Dat schept een band, nietwaar?
Minister Van der Hoeven: Ja, maar u moet nog even
afwachten hoe ver die gaat.
Laat ik allereerst de indieners complimenteren voor de
aandacht die zij hebben voor de problematiek en voor de
voortvarendheid waarmee het wetsvoorstel is opgesteld.
Het wetsvoorstel bevat voorschriften voor het doorverkopen van toegangskaarten en het voorstel regelt ook de
wijze waarop deze voorschriften gehandhaafd kunnen
worden.
Ik vind het doel van dit wetsvoorstel sympathiek.
Daarover wil ik geen misverstand laten bestaan. Ik heb
wel drie kritiekpunten. Dat is aangaande de problematiek,
de handhaafbaarheid en de nalevingskosten. Later zal ik
hier nader op ingaan, maar in essentie komt het erop
neer dat ik echt meer zie in de aanpak van de problematiek aan de voorkant van het verkoopproces. De indieners

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

zien meer in de aanpak aan de achterkant van het
verkoopproces. Aan het einde van mijn betoog zal ik een
aantal alternatieven voorstellen.
Ik heb al aangegeven op welke punten ik zal ingaan.
De minister van Justitie zal ingaan op de wetgevingsaspecten en de mogelijkheden van consumenten om een
beroep te doen op de burgerlijke rechter. Eventuele
vragen zullen wij conform deze werkverdeling beantwoorden.
Laat ik beginnen met de problematiek en de noodzaak
van het wetsvoorstel. Ik heb heel goed geluisterd en ik
heb ook gelezen wat zowel de VVD als de ChristenUnie
in het voorlopig verslag, in de eerste termijn en ook
daarnet tijdens een interruptiedebatje hebben opgemerkt
over onduidelijkheid over de grootte van de ticketmarkt
als geheel. Er is onduidelijkheid over het aandeel van de
secundaire kaartverkopers daarin en over de mate waarin
kan worden gesproken over een daadwerkelijke
beperking van de toegankelijkheid van culturele en
sportevenementen. De Rijksuniversiteit Groningen heeft
op verzoek van de EUSTA onderzoek gedaan naar de
omvang van de secundaire tickethandel. Ik heb begrepen
dat de indieners in de nota naar aanleiding van het
verslag hebben aangegeven dat het voor hen zeer de
vraag is of de percentages die in het onderzoek zijn
genoemd wel conform de realiteit zijn. Ook dat werd
daarnet in de eerste termijn van de zijde van de
indieners naar voren gebracht.
De heer De Roon stelde dat ook de indieners door een
eigen onderzoek, dat verder moet gaan dan alleen maar
zeggen dat het andere onderzoek niet goed is, helderheid
moeten verschaffen over de omvang van de secundaire
ticketmarkt en vooral over de gestelde problematiek. Dat
is het punt waar het om gaat. Het probleem is niet goed
in kaart gebracht. Dan zijn twijfels gerechtvaardigd ten
aanzien van de noodzaak en de proportionaliteit van het
wetsvoorstel. Ik vind het ook noodzakelijk om de
elementen die ik daarnet noemde in kaart te brengen,
omdat dat van belang is om te beoordelen of het
wetsvoorstel inderdaad verenigbaar is met het toepasselijk recht, zoals het vrij verkeer van diensten en de
Europese Dienstenrichtlijn 2006/123 EG betreffende de
diensten op de interne markt.
De indieners dienen zich ervan te vergewissen dat de
voorgestelde regelingen verenigbaar zijn met het
Europese recht. Dat moet ik ook doen als ik een
wetsvoorstel bij u indien en dat moet een indiener in het
kader van het initiatiefrecht ook doen. Het kabinet
adviseert de indieners om de Raad van State of de
Europese Commissie hierover om advies te vragen.
Mevrouw Gesthuizen (SP): De minister heeft net als ik
de beantwoording in eerste termijn van de beide
indieners gehoord. Daarin heeft mevrouw Gerkens ook
heel duidelijk aangegeven dat in een aantal landen de
problematiek al wordt aangepakt. In België is men met
wetgeving bezig, in Polen en in Frankrijk is er al een
verbod op de doorverkoop van kaartjes. Ik vraag mij dan
ook af of de minister meent dat wij veel weerstand
vanuit de Europese Commissie moeten verwachten.
Minister Van der Hoeven: Dat weet ik niet, want de stap
waarvan ik vind dat die gezet moet worden, is niet gezet.
Ik heb geen oordeel over datgene wat er in een ander
land gebeurt, maar voordat wij hier wetgeving van kracht
laten worden, dienen wij ons ervan te vergewissen of dat

18 maart 2010
TK 65

65-5696

Van der Hoeven
op Europees vlak een probleem is of niet. Dat hoor je
gewoon te doen.
De heer Cramer (ChristenUnie): Ik beluister dat de
minister vindt dat de indieners in de beantwoording
onvoldoende die noodzaak hebben aangetoond. Vindt de
minister dat in de eerste termijn door de indieners
daarmee wel een begin is gemaakt?
Minister Van der Hoeven: Nee.
Uit de problematiek die wordt beschreven, kunnen
twee situaties worden onderscheiden. Dan gaat het om
de situatie waarin het evenement is uitverkocht en om
niet-uitverkochte evenementen. Elke situatie kent haar
eigen specifieke problemen, die ook een bepaalde
aanpak vergen. Bij niet-uitverkochte evenementen zijn de
toegangskaarten bij de officiële verkoopkanalen nog
tegen de oorspronkelijke prijs beschikbaar. Een deel van
de toegangskaarten is in handen van secundaire
kaartverkopers, die die kaarten tegen een hogere prijs
aanbieden. Om de verkoop te bevorderen, doen
secundaire kaartverkopers zich soms als primaire
kaartverkoper voor en/of zij doen misleidende uitspraken
over het aantal beschikbare toegangskaarten, in de sfeer
van: koop nu de laatste kaarten voor het concert van ...
Kern van de problemen die zich in deze situatie
voordoen, komt voort uit het feit dat consumenten vaak
niet weten dat er nog tickets tegen de oorspronkelijke
prijs beschikbaar zijn, bijvoorbeeld omdat secundaire
kaartverkopers hun kaarten als eerste op websites als
Google weten te promoten. Consumenten kijken dan
vaak niet verder naar andere aanbieders, of hebben niet
in de gaten dat het niet om officiële verkoopkanalen, dus
om primaire kaartverkopers, gaat. Die problemen kunnen
voor een groot deel door de bestaande wetgeving op het
gebied van oneerlijke handelspraktijken en de reeds in
gang gezette zelfreguleringsinitiatieven worden
aangepakt en opgelost. De consumenten moeten zich
dus echt wel bewust worden van het feit dat toegangskaarten vaak via meerdere, zowel officiële als onofficiële
kanalen te koop worden aangeboden. Omdat het van
belang is dat consumenten op basis van de juiste en niet
misleidende informatie hun koopbeslissing kunnen
nemen, zijn zowel vanuit de markt als vanuit de overheid
voorlichtingscampagnes gestart. De organisatoren van
evenementen en primaire kaartverkopers zijn onlangs de
campagne Weet wat je koopt begonnen. De Consumentenautoriteit waarschuwt op haar eigen website en op de
website van Consuwijzer consumenten die kaartjes willen
kopen, in dit geval voor het komende voetbalevenement,
het Wereldkampioenschap 2010 in Zuid-Afrika. De
waarschuwing betreft in het bijzonder frauduleuze en
misleidende websites waarop kaartjes voor dit voetbalevenement worden aangeboden. Consumenten worden
op deze manieren dus ook geadviseerd om zich goed te
informeren voordat zij een kaartje kopen.
Ook tegen misleidende praktijken kan op basis van de
huidige wetgeving worden opgetreden. Verkopers van
toegangskaarten mogen geen misleidende informatie
verstrekken over hun identiteit. Een secundaire kaartverkoper die zijn kaarten tegen een hogere prijs verkoopt,
mag zich dus niet voordoen als een officieel verkoopkanaal. Als hij dat wel doet, maakt hij zich schuldig aan
oneerlijke handelspraktijken. De Wet oneerlijke handelspraktijken verbiedt ook dat onterecht wordt beweerd dat
een concert is uitverkocht. De Consumentenautoriteit

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

heeft vorig jaar in een brief aan de secundaire kaartverkopers hierover een uitleg gegeven. Daarin is duidelijk
gemaakt aan welke eisen de wederverkopers dienen te
voldoen om niet in strijd met de wet te handelen. De
Consumentenautoriteit heeft een onderzoek gestart naar
de naleving van de wettelijke bepalingen omtrent eerlijke
en oneerlijke handelspraktijken door de secundaire
kaartverkopers. Dat onderzoek loopt nog. Het bestaat
onder meer uit het controleren van de diverse websites.
Het kan dus worden geconcludeerd dat dit initiatiefwetsvoorstel er bij zowel de primaire als secundaire
kaartverkopers toe heeft geleid dat nieuwe zelfreguleringsinitiatieven in gang zijn gezet. Dat is waar. Dat is
prima. Om die reden is in ieder geval het kabinet van
mening dat deze initiatieven de tijd moet worden gegund
om zichzelf te bewijzen.
Dan is er de andere situatie in geval van uitverkochte
evenementen. Ik meen echter dat op dit punt wellicht
nog vragen leven.
De voorzitter: Wilt u eerst uw betoog voortzetten of nu
vragen beantwoorden? Ik constateer dat het laatste het
geval is en geef het woord aan mevrouw Vos.
Mevrouw Vos (PvdA): De minister constateert dat op
basis van de huidige wetgeving, in het bijzonder de Wet
oneerlijke handelspraktijken, dit soort praktijken kunnen
worden aangepakt. In dat geval rijst onmiddellijk de
vraag waarom dat dan niet al lang is gebeurd. Daarnaast
is er naar mijn mening sprake van een aantal handelingen die helemaal niet op basis van de Wet OHP kunnen
worden aangepakt. Ik denk in dit verband bijvoorbeeld
aan de situatie waarin de primaire verkoper beweert dat
het concert is uitverkocht. Als de kaarten door de
secundaire verkopers zijn opgekocht, moet de primaire
verkoper wel beweren dat het concert is uitverkocht. Dat
is precies wat niet wordt aangepakt. Verder probeert men
met deze wet juist de prikkel van dit type kosten weg te
nemen. Ik heb dit overbodige transactiekosten genoemd.
Dat lijkt mij veel sterker dan de poging om met de Wet
oneerlijke handelspraktijken de problemen te voorkomen.
Die wet dekt volgens mij niet voldoende de problemen
af.
Minister Van der Hoeven: De Wet oneerlijke handelspraktijken dekt wel degelijk de situatie af bij niet
uitverkochte evenementen. Daarom gaat het. Degene die
de zaak niet goed zet, namelijk de secundaire kaartverkoper, is degene die beweert dat de uitspraken misleidend
zijn. Daar zegt men: koop nu de laatste kaart van het
concert bij ons. Dat kan worden aangepakt. Mevrouw
Vos vraagt waarom dat niet eerder is gebeurd. In de loop
van het afgelopen jaar of anderhalve jaar is, ook dankzij
de staatssecretaris van de partij van mevrouw Vos die op
dit moment jammer genoeg geen staatssecretaris meer
is, een aantal zaken in gang gezet die juist hierop slaan.
Zij moeten ertoe leiden dat consumenten beter worden
beschermd en beter beslagen ten ijs kunnen komen, juist
door de voorlichtingscampagnes die door de Consumentenautoriteit zijn opgezet. Het is onze stellige overtuiging
dat dit type activiteiten, ook de zelfreguleringsactiviteiten
van de sector, gewoon de tijd moeten krijgen om zichzelf
te bewijzen.
Mevrouw Vos (PvdA): Is de minister het met mij eens dat
met de bestaande wetgeving twee problemen niet

18 maart 2010
TK 65

65-5697

Van der Hoeven
worden aangepakt? In de eerste plaats moet de originele
kaartverkoper op een gegeven moment beweren dat de
kaartjes zijn uitverkocht. Dat is nu weer aan de hand bij
Lowlands. In de tweede plaats stellen de originele
kaartverkopers dat zij eigenlijk zelf de prijs niet meer
kunnen stellen. Daartegen maken vooral de culturele
sector en de voetbalsector veel bezwaar. Ook dat
probleem wordt door de huidige wetgeving niet
aangepakt.
Minister Van der Hoeven: Ook hiervoor geldt dat de
consument ook zelf een aantal zaken kan bekijken. Hij
kan zelf bezien hoe de zaak in elkaar zit en een klacht
indienen. Dat kan ook op dit moment al. Dat kan op basis
van de regeling over oneerlijke handelspraktijken. Als dat
niet gebeurt, en als wordt gesteld dat men de uitvoering
van deze wet niet wil afwachten en dat men er iets
anders overheen wil stellen, denk ik: waar zijn wij mee
bezig? Wij hebben juist een aantal zaken in gang gezet
om die situaties aan te pakken. Daarbij zijn ook de zaken
waarover mevrouw Vos het heeft. Ik kom straks nog te
spreken over de situatie met de uitverkochte evenementen. Daarover heb ik nog niets gezegd. Ik heb alleen
gesproken over de niet uitverkochte evenementen. Ik
kom dus nog terug op de vraag van mevrouw Vos.
Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): De
minister heeft het over het beschermen van de consument. Ik heb sterk de indruk dat we met de huidige
regelgeving de consument niet beschermen. Wij hebben
alleen maar iets om tegen de secundaire aanbieders te
kunnen zeggen: foei, dat mag u niet doen. De instreek
van het voorstel van de initiatiefnemers is niet de
mogelijkheid om achteraf te kunnen bestraffen, maar
juist om zaken te voorkomen. Men wil ervoor zorgen dat
de consument zijn recht kan krijgen. De consument
wordt er niet beter van als de aanbieder een boete krijgt
van de Consumentenautoriteit. De boetes betalen de
aanbieders graag. Wij kennen het dossier-Pretium.
Hoeveel boetes heeft men daar al niet gehad? Het feest
gaat echter vrolijk door. Juist de consument moet in zijn
recht worden gezet. Volgens mij hebben wij daarvoor
deze initiatiefwet nodig. Ik hoor van de initiatiefnemers
dat bijvoorbeeld Marktplaats, eBay en Google stellen dat
zij pas iets kunnen doen als het wetsvoorstel wordt
aangenomen waarover wij het nu hebben. Men stelt dat
men zonder deze wet de mogelijkheid niet heeft om dit
te weren. Ik hoor hierop graag een reactie van de
minister.
Minister Van der Hoeven: Volgens mij is er geen vraag
aan mij gesteld. Mevrouw Aasted vraagt mij om te
reageren op iets wat de initiatiefnemers indienen. Die
reactie heb ik zojuist gegeven. Ik wil mijn antwoord nog
wel een keer herhalen, maar dan wil ik ook graag het
tweede deel van mijn antwoord geven.
De voorzitter: Nee, nee, dat begrijp ik, mevrouw de
minister. Ik zie dat de heer Cramer en mevrouw Van der
Burg nog vragen hebben over dit punt. Mevrouw Aasted
stelde geen vraag.

door de Consumentenautoriteit. Dat is het maximaal
haalbare met de huidige regelgeving. Juist door de
initiatiefwet kunnen wij de rechten van de consument
beter verdedigen. Daarop wil ik graag een reactie.
De voorzitter: Ik begrijp dat u dat zegt, maar dat hebben
de twee indieners natuurlijk gedaan. En de minister geeft
haar advies. Als wij dit debat vandaag willen afronden,
hebben wij elkaar daarbij nodig.
Minister Van der Hoeven: Wat mevrouw AastedMadsen stelt, is niet terecht. De initiatiefnemers doen
voorstellen om te verbieden en te straffen. Dat heeft
niets te maken met de bescherming van de consument.
Ik heb aangegeven dat mijn beleid gericht is op de vraag
wat je aan de voorkant van het verkoopproces kunt doen.
Ik zal daarop ingaan in mijn laatste blokje. De indieners
willen aan het eind van het verkoopproces een aantal
zaken wijzigen. Ik heb ook aangegeven wat de Consumentenautoriteit doet, wat de Wet oneerlijke handelspraktijken kan betekenen voor niet-uitverkochte
evenementen en dat het ook aan de consument is om
zich ervan te vergewissen waar hij zijn kaartjes koopt.
De voorzitter: Mevrouw Aasted-Madsen wil toch nog
reageren.
Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): De
minister zegt dat de initiatiefnemers zich juist richten op
het beboeten en bestraffen. Zij bieden de consument
echter ook een mogelijkheid om terug te vorderen. Die
mogelijkheid is er nu volgens mij niet.
Minister Van der Hoeven: Dat leidt tot enorme
administratieve lasten. Daarop zal ik later in mijn betoog
kort terugkomen.
De heer Cramer (ChristenUnie): Graag hoor ik van de
minister of ik goed heb begrepen dat er wetgeving is die
gebruikt kan worden. Vindt de minister dat de huidige
wetgeving op dit moment voldoende wordt ingezet? Als
zij die vraag met nee beantwoordt, vraag ik mij af of de
regering op dit moment de noodzaak ziet om intensiever
van die wetgeving gebruik te maken.
Minister Van der Hoeven: Natuurlijk moeten er diverse
zaken geïntensiveerd worden. Juist om die reden is de
Consumentenautoriteit een onderzoek gestart naar de
naleving van die wettelijke bepaling over oneerlijke
handelspraktijken door secundaire kaartverkopers. Dat
onderzoek loopt dus nog. Het controleren van de
websites kan ertoe leiden dat er op een aantal punten
iets meer moet worden gedaan. Op dit moment weet ik
niet of dat het geval zal zijn.
Er is gestart met consumentenvoorlichting onder het
motto ″weet wat je koopt″. Later in mijn betoog zal ik
ingaan op de alternatieven die naar mijn idee ook
mogelijk zijn. Uiteraard zie ik het probleem wel, maar ik
denk dat dit initiatiefwetsvoorstel niet het juiste middel is
om dat aan te pakken.

Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): Jawel,
ik vroeg de minister om te reageren op mijn aanname. Ik
stelde dat de huidige regelgeving, waarnaar de minister
verwijst, zich richt op het beboeten van een aanbieder

Mevrouw Van der Burg (VVD): Wanneer verwacht de
minister dat onderzoek van de Consumentenautoriteit?
Het lijkt mij van belang in dezen om dat te weten.
De indieners stelden dat de evenementenorganisaties
en die organisaties zelf alles hebben gedaan wat in hun

Tweede Kamer

18 maart 2010
TK 65

Doorverkoop toegangskaarten

65-5698

Van der Hoeven
vermogen ligt om het doorverkopen van kaarten tegen te
hoge prijzen en alles wat daarbij hoort, te voorkomen. Ik
hoor dat ze met een voorlichtingscampagne zijn gestart.
Minister Van der Hoeven: De Consumentenautoriteit is
daarmee gestart.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Ja, maar is het dan juist
dat de evenementenorganisaties en de indieners claimen
dat alles gedaan is wat mogelijk is?
Minister Van der Hoeven: In antwoord op uw eerste
vraag zeg ik dat ik de eerste resultaten van het onderzoek
verwacht in de tweede helft van mei.
In antwoord op uw tweede vraag merk ik op dat er
zeker nog meer kan gebeuren, maar daarop zal ik ingaan
in mijn laatste blokje. Dan zal ik de initiatieven aan de
orde stellen. Ik zie namelijk wel dat er nog enkele gaten
zijn.
De voorzitter: Ik geef mevrouw Gesthuizen het woord
om over dit punt het woord te voeren. Daarna kan de
minister haar betoog afronden.
Mevrouw Gesthuizen (SP): Ik ben als was in uw handen.
Ik zal doen wat u vraagt.
De voorzitter: Als het maar niet te vloeibaar wordt.
Mevrouw Gesthuizen (SP): De minister zei: we kunnen
al een heel eind uit de voeten met de huidige wetgeving.
Zij verwees ook naar de Wet oneerlijke handelspraktijken.
Is zij van mening dat er ook al iets is te doen tegen die
woekerprijzen? Ik heb net een lijst afgedrukt met kaartjes
die ik via Seatwave nog voor Lowlands kan kopen. Dat
zijn er op dit moment nog ruim 100. Het begint al vanaf
€ 100 extra: een kaartje dat normaal € 155 kost, kost nu
al € 250. Kunnen we daar met de huidige wetgeving al
iets aan doen?
Minister Van der Hoeven: Ik weet niet in hoeverre het
hierbij niet-uitverkochte of uitverkochte evenementen
betreft.
Mevrouw Gesthuizen (SP): Het is een uitverkocht
evenement.
Minister Van der Hoeven: Daar had ik het nog niet over
gehad.
De voorzitter: Dan stel ik voor dat de minister haar
betoog vervolgt.
Minister Van der Hoeven: In die situatie zijn de
toegangskaarten voor een groot deel in handen van de
secundaire kaartverkopers terechtgekomen. Dan biedt
men de kaarten tegen een veel hogere prijs aan dan de
oorspronkelijke; dat is ook het punt van mevrouw
Gesthuizen. De vraag is of het probleem van die
uitverkochte kaarten effectief aangepakt kan worden met
de voorgestelde wetgeving. Voor sommige evenementen
is de vraag vele malen groter dan het aanbod en is er
gewoon sprake van schaarste. Bij schaarste is handel in
de vorm van het doorverkopen van dit soort toegangskaarten lucratief. Ik ben het eens met de leden die
daarover zojuist opmerkingen hebben gemaakt: als

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

lucratieve handel wordt verboden, zullen de door het
verbod geraakte handelaren manieren bedenken om te
proberen het verbod te omzeilen. Dat is niet leuk, maar
mooier kan ik het niet maken.
In de uitvoeringstoets die de Consumentenautoriteit
op verzoek van de indieners heeft verricht, is een aantal
van die ontsnappingsmogelijkheden beschreven. Ik noem
de buitenlandroute, vermomming als consument om met
behulp van websites als eBay en marktplaats de
toegangskaarten te verkopen, versplintering van de
markt en verplaatsing van de doorverkoop naar de straat.
Ik denk dus dat we dit probleem op een andere manier
moeten aanpakken, maar ik kom daar echt pas bij mijn
laatste blokje op terug.
Dat brengt mij bij de handhaving. Ik maak mij wel
zorgen over de handhaving door de Consumentenautoriteit. Ik maak mij ook zorgen over de handhaafbaarheid.
De handhaving is in een aantal opzichten lastig en leidt
dus tot aanzienlijke handhavingskosten.
Waarom vind ik dat? Allereerst door de buitenlandroute. De regeling is alleen van toepassing op bedrijven
die in Nederland zijn gevestigd of zich vanuit het
buitenland op de Nederlandse markt richten. Een
overtreding door een in Nederland gevestigd bedrijf kan
door de Consumentenautoriteit gesanctioneerd worden,
mits de overtreder traceerbaar is. Een eventuele
maatregel tegen een in het buitenland gevestigde
secundaire kaartverkoper die vanuit het buitenland
toegangskaarten aanbiedt, kan door de Consumentenautoriteit niet adequaat geëffectueerd worden, omdat
hiervoor de juridische grondslag ontbreekt; het gaat
tenslotte om een Nederlandse wet. Je kunt dan ook niet
de hulp inroepen van je buitenlandse collega’s, behalve
als de richtlijn oneerlijke handelspraktijken wordt
overtreden. Dat moet aangetoond worden.
De buitenlandroute zorgt overigens voor een ander
probleem. Als de secundaire kaartverkoper zich in een
land vestigt buiten de Europese Unie, kan de Consumentenautoriteit ook niet meer effectief optreden wanneer
secundaire kaartverkopers de geldende Europese
consumentenrichtlijnen, zoals de richtlijn oneerlijke
handelspraktijken, overtreden.
Kortom, ik denk dat de handhaving van het wetsvoorstel problematisch is, omdat het vrij gemakkelijk is om
aan het toezicht van de Consumentenautoriteit te
ontsnappen. Ik vind dat je moet voorkomen dat er een
situatie wordt gecreëerd waarin de consument slechter af
is dan in de huidige situatie.
Ik kom bij de versplintering. Ik heb gezien dat de
Consumentenautoriteit in de uitvoeringstoets heeft
aangegeven dat in Nederland nu nog sprake is van een
overzichtelijk aantal secundaire kaartverkopers met goed
vindbare en herkenbare websites. Als de secundaire
tickethandel gaat versplinteren, gaat versnipperen, is
geen effectieve handhaving door de Consumentenautoriteit mogelijk. Ik wil van de indieners een reactie op deze
zorg.
Ik heb begrepen dat mevrouw Gesthuizen gevraagd
heeft of er een apart boetetarief zou moeten worden
ingevoerd. Een boete moet voldoende afschrikwekkend
zijn om recidive te voorkomen, anders heeft die geen zin,
en om andere handelaren ervan te weerhouden om de
voorschriften uit het wetsvoorstel te overtreden. De
huidige tarieven in de Wet handhaving consumentenbescherming voorzien daarin. Het is dus niet noodzakelijk

18 maart 2010
TK 65

65-5699

Van der Hoeven
om een apart boetetarief in te voeren. Dat was het wat
de handhaving betreft.
Dat brengt mij tot de capaciteit die nodig is om de
voorgestelde regeling te handhaven. De indieners geven
in de nota naar aanleiding van het verslag aan dat dit
wetsvoorstel de Consumentenautoriteit zal dwingen om
structurele capaciteit voor de handhaving en toezicht vrij
te maken. Daar zit natuurlijk een prijskaartje aan. Zo
simpel is het. Als de markt stabiel blijft, wordt verwacht
dat er ten minste drie fte’s nodig zijn om de voorgestelde
regeling te kunnen handhaven. Als de markt niet stabiel
blijft, bijvoorbeeld omdat versplintering optreedt, dan zal
dit een hogere capaciteitsinzet vergen. Overigens maken
de opmerkingen van zojuist over de programmatische
aanpak mij niet geruster. Ik vraag mij af waar die extra
capaciteit vandaan moet komen. In ieder geval niet bij
mijn departement want ik heb aan een taakstelling te
voldoen. Ook alle autoriteiten moeten aan een taakstelling voldoen, evenals andere organisaties. Bij de
Consumentenautoriteit zijn de financiële middelen en
capaciteit erop afgestemd om doeltreffend te kunnen
handhaven. De Consumentenautoriteit kan nu al niet op
alle gebieden waarop zij wettelijk bevoegd is voortdurend menskracht inzetten. Daarom wordt er programmatisch gehandhaafd. Dit houdt in dat de autoriteit na
consultaties van consumenten- en ondernemersorganisaties, andere toezichthouders en wetenschappers
prioriteiten voor de handhaving stelt. Wat mevrouw Van
Vroonhoven-Kok over programmatisch handhaven heeft
gezegd, is iets anders dan hetgeen is voorgesteld,
namelijk dat er structureel capaciteit vrijgemaakt moet
worden voor de handhaving van de voorgestelde
regeling. Dat zou betekenen dat de programmatische
handhaving in gevaar komt en dat op andere gebieden
minder gehandhaafd kan worden. Overigens wordt er
sowieso minder gehandhaafd op andere gebieden omdat
dit een taak is die erbij komt.
Dan de nalevingskosten. Ik heb de brief van Actal ook
gelezen. De vragen die aan de indieners worden
voorgelegd komen neer op:
- welke gegevens moeten ondernemers op welk moment
verstrekken;
- in hoeverre volstaan de gegevens uit de jaarverslagen;
- is additionele uitvraag van gegevens nodig voor een
effectief toezicht;
- op welke wijze kan toezicht door de Consumentenautoriteit effectief vorm worden gegeven zodat het doel van
de wet en eventueel opgelegde administratieve lasten
niet overbodig zijn?
Tevens moet verduidelijkt worden welke gevolgen het
initiatiefwetsvoorstel heeft voor de administratieve lasten
voor burgers die ageren tegen een te hoge prijs voor een
toegangskaart. Het oordeel is: nee, tenzij met die
adviespunten rekening wordt gehouden. Ik wil overigens
ook graag de antwoorden op die vragen weten. Ik heb in
ieder geval nog geen goed beeld kunnen krijgen van de
indieners van de kosten die aan het wetsvoorstel
verbonden zijn. Het is goed mogelijk dat secundaire
kaartverkopers als gevolg van het wetsvoorstel kosten
moeten maken om hun automatische systemen aan te
passen. Het wetsvoorstel leidt tot toezichtlasten die als
administratieve lasten te kwalificeren zijn. De Consumentenautoriteit zal haar toezichttaak moeten uitoefenen en
zal dus bedrijven moeten verzoeken om de informatie te
verschaffen die nodig is om te bepalen of een regeling al
dan niet wordt overtreden. Als lid van het kabinet en als

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

adviseur van de Kamer op dit punt vind ik het wenselijk
om zo veel mogelijk inzicht te krijgen in de aan het
wetsvoorstel verbonden nalevingskosten. Ik verzoek de
indieners dan ook om deze kosten nader te kwantificeren.
Mijn laatste opmerking betreft mogelijke alternatieven.
Zoals ik al zei: ik zie best dat er op een aantal punten
sprake is van een probleem. Evenals de heer De Roon
betwijfel ik of de voorgestelde wetgeving een effectief
middel is om bij te dragen aan verbetering van de
toegankelijkheid van evenementen. Volgens ons moet
het probleem aan het begin van het verkoopproces
worden aangepakt. Daarop gelet, ligt de uitdaging vooral
bij de primaire kaartverkopers, de organisatoren van
evenementen en de officiële verkoopkanalen, om hun
verkoopsystemen zodanig vorm te geven dat consumenten een eerlijke kans hebben op het verkrijgen van
kaartjes tegen de oorspronkelijke prijs, zonder dat
tussenhandelaren de mogelijkheid hebben om en masse
kaartjes op te kopen. Primaire kaartverkopers kunnen de
toegangskaarten voor de meest populaire evenementen
op naam verkopen en steekproefsgewijs de kaarten
controleren. Dat bezoekers dan lang in de rij moeten
staan, is gezien de huidige praktijk echt een oneigenlijk
argument. Bezoekers staan in de rij, en wel vanwege
allerlei andere controles: op wapens, drank en drugs.
Men wordt tegenwoordig zelfs gefouilleerd om zich
ervan te verzekeren dat er geen broodjes kaas mee het
stadion ingaan. Met andere woorden, dat vind ik geen
argument. Een andere mogelijkheid is om de toegangskaarten kort voor het evenement te versturen. Op die
manier wordt het de secundaire kaartverkopers lastig
gemaakt om toegangskaarten op grote schaal door te
verkopen, want zij hebben daar dan maar beperkt de tijd
voor. De eerste suggestie wordt door de indieners
afgewezen om inhoudelijke redenen. Ik heb die inhoudelijke redenen niet kunnen ontdekken.
Mevrouw Gesthuizen (SP): Ik heb nog geen antwoord
gekregen op de vraag of er met de huidige wetgeving
iets is te doen aan de problematiek waar wij het nu voor
een groot gedeelte over hebben: de woekerprijzen.
Kaartjes voor Lowlands die € 155 kosten, zijn nu via
internet bijvoorbeeld voor € 500 te koop.
Minister Van der Hoeven: Ik heb daar een aantal
opmerkingen over gemaakt, namelijk toen ik het had
over de uitverkochte evenementen. Ik heb ook gezegd
dat er wel degelijk lacunes zijn. Daarover ben ik het dus
wel met u eens, maar over de aanpak om die lacunes op
te vullen, dus om daar iets aan te doen, heb ik het gehad
in het laatste deel van mijn betoog. Die aanpak is anders
dan waar de indieners voor kiezen. Ik kies voor een
andere route dan de indieners. Dat laat onverlet dat ik
met u van mening ben dat aan de situatie zoals die nu is,
nog lang niet alles gedaan kan worden wat er in feite
aan gedaan moet worden. Maar de aanpak van de
indieners vind ik niet de goede aanpak.
Mevrouw Gesthuizen (SP): Excuus. Ik meen toch echt
dat ik heel nauwgezet heb geluisterd en ik heb van de
minister geen oplossing gehoord, waarmee zij dit
probleem wenst aan te pakken.
Minister Van der Hoeven: Jawel. Die heb ik aangegeven
bij de alternatieve oplossingen: verkoop de kaartjes op

18 maart 2010
TK 65

65-5700

Van der Hoeven
naam, controleer ze steekproefsgewijs en verstuur ze zo
laat mogelijk voor het evenement. Ik heb ook gezegd dat
de uitdaging bij de primaire kaartverkopers ligt. Die
hebben er alle belang bij om ervoor te zorgen dat ze hun
verkoopsystemen zodanig vormgeven dat de problematiek opgelost kan worden. Daar moet het aangepakt
worden en niet op een andere manier.

Dan iets over het toepassingsbereik van de voorgestelde regeling. De regeling is allereerst van toepassing
op, zoals het wetsvoorstel luidt, in Nederland gevestigde
secundaire kaartverkopers.
Misschien is het praktisch als ik mij even inhoud, want
ik zie dat mijn voornaamgenoot bij de interruptiemicrofoon staat.

Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): De
minister zegt dat de aanpak zal moeten gebeuren door
de primaire verkopers. Wat wij te horen krijgen en ons
ook wordt geschreven is dat ze dat al jarenlang
proberen.

De voorzitter: Nou, kijk eens. In feite bepaalt de
voorzitter de orde. Maar in dit geval, als de minister zich
inhoudt, moet ik ook even terugnemen.

Minister Van der Hoeven: Maar ze doen het niet.
Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): Ze
doen het wel, maar ze krijgen het niet voor elkaar omdat
wetgeving ontbreekt.
Minister Van der Hoeven: Nee, dat klopt echt niet. De
zaken die ik net heb aangevoerd, kunnen de primaire
kaartverkopers wel degelijk doen. Maar u slaat deze stap
over en dat deed mevrouw Gesthuizen daarnet ook. U
slaat die stap over en wilt het probleem van de te hoge
doorverkoopprijzen aanpakken aan de achterkant, maar
je moet aan de voorkant beginnen. Daar kunnen ze wel
degelijk iets aan doen, namelijk hun verkoopsysteem op
een andere manier vormgeven. Dat is mijn betoog en
daar moet u niet aan voorbijgaan.

De heer Cramer (ChristenUnie): Gelukkig! Ik ben geen
jurist. Ik kom even naar voren gelopen om wat de
minister zegt, goed te kunnen begrijpen. Mag ik zijn
woorden zo vertalen dat de huidige wetgeving toereikend is om het te veel betaalde voor een kaartje te
kunnen terugvorderen?
Minister Hirsch Ballin: Nee, dat was niet de strekking
van mijn opmerking. Ik gaf uitleg op het punt van de
mogelijkheden om, als de wetgeving tot stand zou
komen zoals in het initiatiefwetsvoorstel voorzien is, dan
gebruik te maken van de actie uit onverschuldigde
betaling. Dat was de strekking van mijn puur toelichtende en voorlichtende opmerking.

©

De heer Cramer (ChristenUnie): Ik raakte de draad kwijt
omdat de minister niet naar het voorliggende wetsvoorstel verwees, maar naar bestaande artikelen uit het
Burgerlijk Wetboek. Maar goed, het is mijn vak niet, dus
ik ben blij dat ik het gevraagd heb.

Minister Hirsch Ballin: Voorzitter. Mijn collega had het
net over in de rij staan voor evenementen. Ook voor het
beantwoorden van de vragen over het initiatiefwetsvoorstel staan wij vanmiddag in de rij en ik zal die sluiten.
Mijn collega heeft al aangekondigd welke aspecten door
mij behandeld zullen worden. Dat betreft uiteraard
primair de regeling in het Burgerlijk Wetboek, de
wijziging die nu is voorgesteld en de wijze van handhaving daarvan, met de rol die daarin is voorzien voor de
Consumentenautoriteit.
Mevrouw Gesthuizen en de heer Cramer wierpen een
vraag op over de mogelijkheden van de consument om
zijn recht te halen als de secundaire kaartverkoper de
voorgestelde regeling overtreedt. Als de secundaire
kaartverkoper in strijd handelt met de voorschriften en
de toegangskaart toch verkoopt voor een hogere prijs
dan de oorspronkelijke verkoopprijs, dan geldt het
bedrag dat de consument heeft betaald boven de prijs
die is vermeld op de toegangskaart, als onverschuldigd
betaald. Wat onverschuldigd betaald is, kan worden
teruggevorderd volgens de algemene regels van het
Burgerlijk Wetboek. Als meer consumenten worden
gedupeerd doordat een secundaire kaartverkoper die
voorschriften niet naleeft, kan ook een belangenorganisatie namens hen een collectieve actie beginnen op basis
van artikel 3:305a BW. Ik zou in dit verband willen wijzen
op een arrest van de Hoge Raad in de zaak tussen Nuts
Verzekeringen en de Consumentenbond. De Hoge Raad
heeft daarin geoordeeld dat de vordering uit onverschuldigde betaling ook ingesteld kan worden in het kader van
een collectieve actie. Artikel 3:305a, derde lid, dat het
instellen van een vordering tot schadevergadering
uitsluit, staat daaraan niet in de weg.

Minister Hirsch Ballin: Het gaat dus om de combinatie
tussen de voorgestelde bepaling en de bestaande
bepalingen van het Burgerlijk Wetboek.
Voorzitter. Er is een aantal vragen gesteld over het
toepassingsbereik van het initiatiefwetsvoorstel. Dat
omvat in Nederland gevestigde secundaire kaartverkopers – dat is duidelijk – en in andere EU-lidstaten of
buiten de EU gevestigde secundaire kaartverkopers als
hun verkoopactiviteiten zich richten op de Nederlandse
markt. Dat die afbakening zo moet worden aangebracht
is een gevolg van artikel 6 van de verordening Rome I,
een EU-verordening die betrekking heeft op het
toepasselijk recht op overeenkomsten. Dit betekent dus
dat de voorgestelde regeling niet geldt en ook niet kan
gelden ingevolge deze normen van Europees recht als
het gaat om in het buitenland gevestigde secundaire
kaartverkopers die hun verkoopactiviteiten niet specifiek
of niet mede specifiek richten op de Nederlandse markt
voor evenementen in Nederland.
Hiermee kom ik op de vraag van mevrouw Gesthuizen.
Ik wil graag bijdragen aan verduidelijking. De term
″richten van activiteiten″ in de verordening Rome I
veronderstelt enige vorm van actief optreden van een
handelaar om met de consument tot een overeenkomst
te komen. Wij kennen een dergelijke kwestie ook bij de
afbakening van wat legaal is en wat illegaal bij het
aanbod van kansspelen op het internet. Dan gaat het ook
om die gerichtheid. In een ander verband heb ik daar
met de Kamer over van gedachten mogen wisselen. Bij
de doorverkoop van toegangskaarten is vaak sprake van
verkoop via het internet. Bij de totstandkoming van
Rome I is onder meer bepaald dat de taal die de
handelaar op zijn website hanteert, een rol speelt bij de

Tweede Kamer

18 maart 2010
TK 65

Doorverkoop toegangskaarten

65-5701

Hirsch Ballin
beantwoording van de vraag of sprake is van gerichte
activiteiten. Dat is echter niet doorslaggevend, en dat kan
ook moeilijk omdat het Nederlands niet exclusief van
Nederland de taal is. Daarnaast moet sprake zijn van
andere aanwijzingen, zoals dat een handelaar zijn
website gebruikt om consumenten uit andere lidstaten
aan te moedigen, producten of diensten bij hem af te
nemen. Een dergelijke aanwijzing bij de doorverkoop van
toegangskaarten zou kunnen zijn dat een doorverkoper
consumenten via advertenties in Nederlandse tijdschriften attendeert op zijn website, bijvoorbeeld een
Nederlandse krant of een Nederlands tijdschrift waarin
een advertentie staat met: kijk op www. ... – vul maar in –
voor de, niet al te voordelige, tweedehands kaartjes. Dan
zou dat een aanwijzing kunnen zijn over het toepassingsbereik van de voorgestelde regeling. Het zou ook af te
leiden kunnen zijn wanneer het voornamelijk gaat om
kaarten voor evenementen in Nederland, bijvoorbeeld
een oververtegenwoordiging van een aanbod voor Frans
Bauer, om een voorbeeld te gebruiken van een artiest die
zich specifiek op een Nederlands auditorium richt.
Mevrouw Vos (PvdA): Dat heb ik ook gevraagd: hoe stel
je vast of een buitenlandse aanbieder zich richt op de
Nederlandse markt? Als ik de minister goed beluister,
zegt hij dat dit redelijk open is, maar dat het ook redelijk
snel is vast te stellen. Mij kan bijvoorbeeld in het Engels
gewezen worden op Lowlands, Frans Bauer of wat dan
ook, maar dan zijn er andere criteria die ook redelijk
gemakkelijk te verzinnen zijn om aan te tonen dat het op
de Nederlandse consument gericht is?
Minister Hirsch Ballin: Ik vind het voorbeeld van
Lowlands heel mooi, want dat is Engels en het verwijst
toch duidelijk naar de Nederlandse markt. Ik heb niet
willen beweren dat het altijd allemaal heel simpel is. Dat
was niet de strekking van mijn opmerkingen. Ik verwijs
ook naar de opmerkingen van mijn collega van Economische Zaken. Ik heb alleen gezegd welke criteria en welke
gezichtspunten een rol zullen spelen bij de beoordeling
van het toepassingsbereik.
Mevrouw Vos (PvdA): Maar als ik het goed begrijp, is dat
geen keiharde set criteria maar zal dat per geval moeten
worden beoordeeld.
Minister Hirsch Ballin: Ja, dat zal per geval moeten
worden beoordeeld. Er zijn op dit moment ook geschillen
aanhangig bij het Hof van Justitie van de Europese Unie,
die precies gaan over dit criterium van gerichtheid op
een specifieke markt.
Mevrouw Vos (PvdA): Mijn laatste vraag, voorzitter. Ik
snap de problemen die de heer Cramer opwerpt wel als
ik bijvoorbeeld voor het te veel betalen van een tientje of
honderd euro tot het Europese Hof van Justitie moet
gaan. Een geschillencommissie is dan veel laagdrempeliger. Ik ben daar sterk voorstander van, evenals de heer
Heemskerk. Zal dit kabinet stimuleren dat er een
geschillencommissie komt, zoals de heer Heemskerk met
verve heeft verdedigd?
Minister Hirsch Ballin: Mijn collega van Economische
Zaken zal dadelijk op dit punt ingaan.
Dan de vraag welke rechter bevoegd is. Daarvoor
verwijs ik naar artikel 15, eerste lid onder c van de

Tweede Kamer

Doorverkoop toegangskaarten

Verordening Brussel I. Daaruit vloeit voort dat als het,
met de criteria waar ik het net over had, gaat om een
activiteit die zich richt op de Nederlandse markt, dan ook
de Nederlandse rechter bevoegd is om te oordelen, want
dan gaat het om een geschil betreffende een overeenkomst die naar aanleiding van die verkooppraktijk tot
stand komt.
Ik heb al verwezen naar wat mijn collega van
Economische Zaken heeft gezegd en misschien nog zal
zeggen over de geschillencommissies. Ik wijs er in dit
verband op dat de EUSTA, de koepel van secundaire
kaartverkopers, verkennende gesprekken met de directie
van de Stichting Geschillencommissies voor Consumentenzaken heeft gevoerd. Dat zien wij ook als een
hoopgevend initiatief. Het gaat me wel wat ver om, zoals
EUSTA wil – dat klinkt haast zelfs Baskisch – in een
wettelijk verplichte aansluiting voor de hele sector te
voorzien, onder afschaffing van de 10% opslag op de
ticketprijs, nu dit haaks staat op de traditie dat een
geschillencommissie berust op zelfregulering in de
branche.
Dan de vraag van mevrouw Gesthuizen over strafbaarstelling. Moet de consument ook strafbaar zijn als deze
bij een secundaire kaartverkoper toegangskaarten koopt?
Ik zou hier willen verwijzen naar wat de indieners – het is
hun wetsvoorstel tenslotte – over dit onderwerp hebben
gezegd. Een strafbaarstelling is in mijn ogen niet nodig
en wat niet nodig is als het gaat om strafbaarstelling, is
ook ongewenst. Het lijkt me beter om het probleem bij
de bron aan te pakken. Dan denk ik aan de maatregelen
bij de primaire kaartverkopers, zoals goede voorlichting
en het zodanig opzetten van verkoopsystemen dat deze
vorm van manipulatie zo min mogelijk kans krijgt.
Mevrouw Vos heeft een amendement ingediend dat
voorziet in evaluatie van de voorgestelde regeling,
telkens na een jaar. Ik meen, zoals ik dat ook bij andere
gelegenheden heb mogen uitspreken, dat evaluatie van
de werking van een wettelijke regeling een goede
gedachte is bij nieuwe regelingen. Je moet het niet te
snel doen, zou ik er wel aan willen toevoegen. Het na
een jaar of om het jaar evalueren betekent wel een erg
hoog ritme van evaluaties. Een evaluatie met een ritme
van drie jaar is in het algemeen zinvoller dan een
jaarlijkse evaluatie.
Mevrouw Van der Burg heeft gevraagd naar de
effectiviteit van de gang naar de rechter. Over het geheel
genomen is de gang naar de rechter effectief, maar ik
merk wel op dat wij intensief hebben geprobeerd om de
buitengerechtelijke geschillenbeslechting aan te
moedigen. Hierbij verwijs ik ook naar het beleid van het
kabinet gedurende de afgelopen jaren. De geschillencommissie en mediation spelen daarbij een rol. Ik heb
buitengerechtelijke geschillenbeslechting via mediation
samen met mijn vroegere collega, mevrouw Albayrak,
vanuit mijn departement zeer gestimuleerd. Wij hebben
ook gestimuleerd dat dit geschiedt in andere typen
twisten dan tot nu toe gebruikelijk was. Ik verwijs ook
naar het recente jaarbericht van de Nationale ombudsman. Daarin onderstreept ook hij het belang van het
oplossen van geschillen zonder de gang naar de rechter,
die meestal voor alle partijen erg belastend is. Dat is een
onderdeel van het kabinetsbeleid. Ik weet dat dit ook
door de fractie van mevrouw Van der Burg is ondersteund. Ik hoop dat dit goed doorgaat en goed doorwerkt.

18 maart 2010
TK 65

65-5702

Hirsch Ballin
Dan ga ik in op het amendement van mevrouw
Aasted-Madsen-van Stiphout en op de verduidelijking dat
de prijs van een in combinatie aangeboden product in
een redelijke verhouding tot de economische waarde
daarvan moet staan. Het is een sympathiek amendement,
maar ik heb toch enige twijfel over de meerwaarde
ervan. Het voorgestelde artikel 4a, derde lid, leidt ertoe
dat de consument goed moet worden geïnformeerd over
de prijs van de afzonderlijke onderdelen van het pakket.
Daarna moet worden uitgeplozen wat op het een en wat
op het ander betrekking heeft. Dan is er nog het
redelijkheidscriterium. Als iets kennelijk onredelijk zou
zijn, zou dat gemakkelijker zijn in de bewijsvoering in de
civiele procedures die wij daarvoor moeten vaststellen. Ik
heb wel een aarzeling of bedenking bij het toevoegen
van een wettelijk criterium over de combiverkoop.
Misschien dat mevrouw Aasted-Madsen dat punt nog wil
overwegen bij de redactie van het amendement.
Mevrouw Aasted-Madsen-van Stiphout (CDA): Mag ik
proberen om het punt te verhelderen? De praktijk laat
helaas al zien dat het bijproduct een belachelijk hoge
prijs krijgt als de prijs van het kaartje maximaal 110%
mag zijn van de oorspronkelijke prijs. Ik noem bijvoorbeeld een cd voor € 100, of een overnachting voor
€ 700. Daardoor wordt de consument in feite nog steeds
onder druk gezet. De consument is verplicht om beide af
te nemen tegen een totaalprijs. Anders loopt hij weer
tegen die ontoegankelijkheid aan. Dat is het idee achter
het amendement.
Minister Hirsch Ballin: Het amendement bouwt
natuurlijk voort op het wetsvoorstel. Wij hebben al
eerder van gedachten gewisseld over de complicaties
van civiele vorderingen op dit terrein. Ik heb de indruk
dat, als bij een beoordeling door de rechter de vraag van
de vergelijkbaarheid van prijzen en, blijkens de toelichting, het aspect van de onredelijk hoge prijs aan de orde
moeten komen, dit een complicerende werking zal
hebben bij de toepassing van de regeling. Mijn rol is
geen andere dan die van adviseur. Ik leg de complicerende werking als een bedenking voor aan de Kamer.
De voorzitter: Ik zie dat deze minister zijn betoog heeft
afgerond.
Aan de minister van Economische Zaken is nog een
vraag gesteld over de stimulering. Wil zij deze vraag nu
beantwoorden?

De algemene beraadslaging wordt geschorst.
De voorzitter: Ik doe aan de indieners en de leden van
de Kamer een procedurevoorstel. Enkele vragen die aan
de indieners zijn gesteld, zijn nog niet beantwoord. Er
rest ons slechts een kort tijdsbestek tot het volgende
onderwerp dat op de agenda staat en wij kunnen het
debat over dat volgende onderwerp niet opschuiven.
Daarom stel ik voor om nu de algemene beraadslaging
te schorsen en om het resterende deel van het debat te
plannen voor een van de eerste dagen van volgende
week. Die planning is mede afhankelijk van de beschikbaarheid van beide ministers. Stemt iedereen daarmee
in?
Mevrouw Gerkens (SP): Ik verzoek u dan wel om echt
alles op alles te zetten om dit onderwerp volgende week
op de agenda te krijgen, want op dit moment staat het
niet op het schema.
De voorzitter: Ik kan alleen toezeggen wat binnen de
mogelijkheden van de voorzitter ligt. Aan het onmogelijke is niemand gehouden, zoals u zult begrijpen.
Mevrouw Van der Burg (VVD): Ik weet niet wat precies
de procedure hiervoor is, maar er zijn ook enkele vragen
gesteld over bijvoorbeeld de effectiviteit van buitenlandse maatregelen. Ik neem aan dat wij in kennis
worden gesteld van de antwoorden op deze vragen
binnen die termijn. Anders zou het immers in de tweede
termijn gebeuren.
De voorzitter: Er zijn veel vragen gesteld. Op een aantal
daarvan hebben de initiatiefnemers al geantwoord, op
een aantal zullen zij nog terugkomen. Het staat hun vrij
om de vragenstellers vooraf in kennis te stellen van de
antwoorden via een schriftelijke procedure. Daardoor zou
het debat aan effectiviteit winnen. Laten wij dat
afspreken.
Overeenkomstig het voorstel van de voorzitter wordt
besloten.
De vergadering wordt van 17.15 uur tot 18.30 uur
geschorst.

©
Minister Van der Hoeven: Ik ben het eens met wat mijn
collega daar net over heeft gezegd. Geschillencommissies bieden gewoon een goedkope, snelle en eenvoudige
manier om geschillen buitengerechtelijk te beslechten. Ik
sluit mij daarin aan bij de opmerkingen van mevrouw
Vos en mevrouw Van der Burg. Dat betekent dat het
initiatief voor de oprichting wordt genomen door de
branche zelf. De ervaringen daarmee zijn positief, zoals
oud-staatssecretaris Heemskerk meerdere malen naar
voren heeft gebracht. Inmiddels zijn er gesprekken
gevoerd tussen de EUSTA, de koepel van secundaire
kaartverkopers, en de directie van de Stichting Geschillencommissies voor Consumentenzaken. Ik denk dat dit
duidelijk aangeeft dat de branche zelf een geschillencommissie ook een goede oplossing vindt. Ik ben zeker

Tweede Kamer

voorstander van een geschillencommissie in de
ticketbranche, vooral omdat het heel snel tot oplossingen
kan leiden, zonder dat een gang naar de rechter
noodzakelijk is.

Doorverkoop toegangskaarten

Voorzitter: Arib

18 maart 2010
TK 65

65-5703