Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

32 847

Integrale visie op de woningmarkt

Nr. 857

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR VOLKSHUISVESTING EN RUIMTELIJKE ORDENING
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 2 februari 2021
De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken heeft een brief ontvangen
van de Belangen Vereniging Vrij Wonen (BVVW) d.d. 9 december 2021
naar aanleiding van het rondetafelgesprek Uithuiszettingen van inwoners
recreatiewoningen d.d. 4 november 2021. Op 16 december heeft deze
commissie mij met een brief gevraagd te reageren op bovengenoemde
brief van de BVVW. Hierbij mijn reactie.
In de brief van de BVVW wordt melding gemaakt van een geval van
(bestuursrechtelijke) handhaving op permanente bewoning van een
recreatiewoning in de gemeente Zeewolde. Volgens de BVVW heeft de
gemeente daarbij een inbreuk gemaakt op de privacy van de bewoners.
Verder stelt de BVVW dat gemeenten een klopjacht zijn begonnen naar
aanleiding van het verbod op permanente bewoning van recreatiewoningen en dat handhaving een verdienmodel is geworden. Ten slotte
verzoekt de BVVW om het bewonen van een recreatiewoning niet langer
strafbaar te stellen in afwachting van de wijziging van het Besluit
omgevingsrecht (Bor), die op dit moment in voorbereiding is.
Als permanente bewoning van een recreatiewoning in strijd is met het
bestemmingsplan, is een gemeente in beginsel verplicht om daartegen
met bestuursrechtelijke handhavingsmiddelen (last onder bestuursdwang
of last onder dwangsom) op te treden. Hierbij hoort de menselijke maat
centraal te staan en is het van belang dat gemeenten oog hebben voor
mogelijke maatwerkoplossingen. Een gemeente kan afzien van
handhaving, bijvoorbeeld als zij bereid is om de permanente bewoning te
legaliseren. Dit is mogelijk door een gedoogbeschikking te verlenen, het
bestemmingsplan te wijzigen of door een omgevingsvergunning te
verlenen om af te wijken van het bestemmingsplan.
Met het oog op de eventuele legalisering, moet in ogenschouw worden
genomen dat een gebied of perceel dat bestemd is voor recreatie, niet
automatisch geschikt is om ook voor permanente bewoning te worden

kst-32847-857
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 32 847, nr. 857

1

gebruikt. Daarbij mag de legalisering niet in strijd zijn met provinciale en
nationale regelgeving. Ook moet een gemeente een afweging maken
tussen de verschillende betrokken belangen, die zeer tegenstrijdig kunnen
zijn. Al met al is permanente bewoning van recreatiewoningen niet overal
mogelijk of wenselijk.
In de gevallen dat permanente bewoning van een recreatiewoning wel
degelijk een uitkomst is, beschikken gemeenten over de hiervoor
genoemde instrumenten om bewoning mogelijk te maken. Daarbij
ondersteun ik gemeenten met een kwaliteits- en afwegingkader «wonen in
recreatiewoningen» en inzet van het expert- en aanjaagteam «transformatie van vakantieparken». De voorgenomen wijziging van het Bor stelt
gemeenten in de gelegenheid om ten aanzien van een van die instrumenten, de omgevingsvergunning om af te wijken van het bestemmingsplan, in meer situaties via een snellere procedure de vergunning te
verlenen dan nu het geval is. De voorgenomen wijziging zal derhalve niet
tot gevolg hebben dat permanente bewoning van recreatiewoningen
overal wordt toegestaan.
In het kader van de handhaving van een bestemmingsplan mag een
gemeente door middel van controles door toezichthouders informatie
verzamelen binnen de kaders van de geldende wet- en regelgeving.
Wanneer betrokkenen van mening zijn dat de door de gemeente verzamelde informatie onvoldoende aantoont dat de recreatiewoning
permanent wordt bewoond, staat het hun vrij om rechtsmiddelen tegen
de handhaving aan te wenden. In het geval van bestuursrechtelijke
handhaving betekent dit het maken van bezwaar tegen het handhavingsbesluit bij de gemeente, waarna desgewenst in beroep bij de rechter kan
worden gegaan.
De BVVW stelt in haar brief dat permanente bewoning van recreatiewoningen in 2003 strafbaar is gesteld en dat handhaving een verdienmodel
is geworden. Dit is onjuist. De toenmalige Minister van VROM heeft in
2007 ruimte gecreëerd voor gemeenten om permanente bewoning van
recreatiewoningen toe te staan door een uitdrukkelijke wettelijke
grondslag te creëren op grond waarvan bewoners van een recreatiewoning een vrijstelling van het bestemmingsplan (naar huidig recht een
omgevingsvergunning op grond van de Wet algemene bepalingen
omgevingsrecht) kunnen aanvragen. Daarnaast geldt dat (bestuursrechtelijke) handhaving een kostbare aangelegenheid is voor gemeenten.
Daarmee vormt het zeker geen verdienmodel.
Ik zal in afwachting van de wijziging van het Bor geen stappen nemen om
permanente bewoning van recreatiewoningen in zijn algemeenheid toe te
staan. Ik laat, net als in de voorgenomen wijziging van het Bor, de
bevoegdheid om te beslissen over het al dan niet toestaan van permanente bewoning van recreatiewoningen bij de gemeenten. Deze hebben
het beste zicht op de wenselijkheid en mogelijkheid aangaande het
toestaan van permanente bewoning.
De Minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening,
H.M. de Jonge

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 32 847, nr. 857

2