Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2016–2017

31 288

Hoger Onderwijs-, Onderzoek- en
Wetenschapsbeleid

Nr. 560

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN
WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 8 november 2016
In reactie op vragen van uw Kamer tijdens de begrotingsbehandeling van
3 november jl. (Handelingen II 2016/17, nr. 18, Begroting Onderwijs,
Cultuur en Wetenschap) heb ik aangegeven na te gaan wat de juridische
mogelijkheden zijn om opleidingsplaatsen bij opleidingen met een
numerus fixus enkel aan Nederlandse studenten toe te wijzen. Tijdens de
begrotingsbehandeling heb ik u reeds geïnformeerd over de beleidsmatige afwegingen, ook met het oog op de afspraken die in Bolognaverband zijn gemaakt over studentenmobiliteit.
Het is van belang om onderscheid te maken tussen internationale
studenten uit landen binnen de Europese Economische Ruimte (EER) en
internationale studenten uit landen buiten de EER. Het merendeel van de
internationale studenten komt uit EER-landen, met Duitsland als belangrijkste herkomstland. Studenten uit EER-landen dienen op basis van
Europese regelgeving hetzelfde te worden behandeld als Nederlandse
studenten (vrij verkeer van personen). Anders dan bij niet-EER-studenten
mag tussen Nederlandse studenten en andere EER-studenten geen (direct
noch indirect) onderscheid gemaakt worden. Een EER-student kan dus
alleen geweigerd worden op basis van objectieve gronden die voor de
Nederlandse student en de EER-student (direct en indirect) gelijk zijn.
Instellingen bepalen de selectiecriteria en -procedures. Bij de selectie
dient op grond van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk
onderzoek een combinatie van ten minste twee soorten kwalitatieve
criteria te worden gehanteerd. De instellingen stellen dus vast welke
criteria relevant zijn om de meest geschikte student toe te laten tot een
dergelijke numerus fixusopleiding. Dit zou bijvoorbeeld een criterium ten
aanzien van eindexamencijfers kunnen zijn en een ander criterium waaruit
affiniteit met het werkveld of motivatie voor de opleiding blijkt. De
samenstelling van de groep studenten kan ook een kwalitatief selectiecri-

kst-31288-560
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2016

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 31 288, nr. 560

1

terium zijn; een evenwichtige mix van nationale en internationale
studenten. Bijvoorbeeld bij de zogenoemde international classroom,
waarin diversiteit van de studenten bijdraagt aan de doelstelling van meer
internationalisering en aan de verhoging van de kwaliteit van het
onderwijs. Het gaat hier om eigen beleid van de instelling waarbij het wel
van belang is dat zij daarin consequent en consistent is. Het beleid moet
voor de aspirant-studenten bovendien kenbaar zijn.
Tevens is het mogelijk om middels het collegegeld te sturen op de
samenstelling van de studentenpopulatie. EER-studenten betalen net als
Nederlandse studenten het wettelijk collegegeld voor een eerste studie,
terwijl studenten van buiten de EER het instellingscollegegeld moeten
betalen. Het is mogelijk om met een verhoogd instellingscollegegeld
studenten uit niet-EER-landen te ontmoedigen. Dit instellingscollegegeld
mag hoger zijn dan het instellingscollegegeld voor een tweede studie van
een Nederlandse of EER-student.
De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
M. Bussemaker

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 31 288, nr. 560

2