Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3404
Vragen van het lid Werner (CDA) aan de Staatssecretaris en Minister van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en de Minister voor Langdurige
Zorg en Sport over de uitzending van Kassa over digitale toegankelijkheid
(ingezonden 24 mei 2022).
Antwoord van Minister Helder (Langdurige Zorg en Sport) (ontvangen 5 juli
2022). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2021–2022, nr. 3096.
Vraag 1
Bent u bekend met de uitzending van het tv-programma Kassa d.d. 23 mei
2022 over digitale toegankelijkheid?
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2 en 3
In hoeverre zijn de verhalen over websites en apps die niet toegankelijk zijn
voor bijvoorbeeld mensen met een handicap, zoals in de uitzending naar
voren kwamen, u bekend? Welke signalen ontvangt u hierover zelf en van
wie? Herkent u dat Nederland steeds meer digitaliseert, maar dat de kloof
tussen mensen die wel en die niet mee kunnen doen, zoals ouderen, mensen
met een handicap of laaggeletterden, steeds groter wordt? Wat zijn hiervan,
volgens u, de oorzaken?
Wat vindt u ervan dat ondanks wetgeving, zoals het Tijdelijk besluit digitale
toegankelijkheid overheid uit 2018, websites en apps van veel (semi)overheidsinstellingen niet of onvoldoende digitaal toegankelijk zijn? Deelt u
de mening dat het uitermate wrang is dat bijvoorbeeld een reisapp als Valys,
die er is voor mensen met een handicap, niet goed werkt, juist voor mensen
met een handicap? Welke acties onderneemt u momenteel om de (digitale)
toegankelijkheid van overheden, en het bewustzijn hierover, te verbeteren,
bijvoorbeeld door (lokale) overheden aan te moedigen om binnen hun
organisaties iemand aan te stellen die zich hier op de werkvloer mee
bezighoudt? Deelt u de mening dat extra inzet nodig is? Op welke manieren
wordt hierbij gebruik gemaakt van kennis uit de praktijk, van ervaringsdeskundigen, zoals mensen met een handicap, die kunnen adviseren en helpen
met testen?

ah-tk-20212022-3404
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

Antwoord 2 en 3
De verhalen over de toegankelijkheidsproblemen die gebruikers van websites
en apps kunnen ervaren zijn bekend. Zowel de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties als ikzelf spreken bijvoorbeeld op
regelmatige basis met belangenorganisaties voor mensen met een beperking.
Onder andere in die gesprekken ontvangen we de signalen over toegankelijkheidsproblemen bij overheidswebsites en -apps.
De wettelijke verplichting om overheidswebsites en -apps toegankelijker te
maken is gefaseerd ingevoerd: in september 2019 voor nieuwe overheidswebsites, een jaar later voor alle overheidswebsites en in juni 2021 voor
overheidsapps. Er is duidelijk sprake van een toename in het aanbod van
toegankelijke digitale middelen, maar dat stemt nog niet tot tevredenheid. De
kloof tussen mensen die wel en die niet mee kunnen doen wordt weliswaar
kleiner, maar het tempo waarmee dat gebeurt ligt nu nog te laag.
Voor overheidswebsites is er een actueel beeld van de websites en mobiele
applicaties die zijn onderzocht op toegankelijkheid en die volledig of
gedeeltelijk voldoen aan de eisen uit de toegankelijkheidsnorm. Op 7 april
2022 waren in totaal 3.405 toegankelijkheidsverklaringen gepubliceerd: 3.246
voor een website en 159 voor een mobiele applicatie (app).1 We zien hiermee
een duidelijke stijging van de digitale toegankelijkheid in Nederland sinds de
wettelijke verplichting van kracht is. De cijfers laten echter ook zien dat er nog
veel werk te verrichten is. Mensen met een beperking geven aan dat sinds
2019 de digitale toegankelijkheid in Nederland weliswaar beter is geworden,
maar dat zij ook nog tegen veel belemmeringen aanlopen. Door deze
belemmeringen kunnen zij nog te vaak niet zelfstandig gebruik maken van
overheidswebsites en apps.
Recent heeft de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties u geïnformeerd over het stappenplan voor digitale toegankelijkheid bij
overheden, bedoeld om verbeteringen te versnellen.2 Het stappenplan bestaat
uit vier onderdelen: (1) Kennis over digitale toegankelijkheid vergroten,
(2) Inclusief ontwerpen stimuleren (3) Inzicht vergroten en datakwaliteit
verbeteren en (4) Faciliteren van toezichthouders. Om te waarborgen dat
verbetermaatregelen daadwerkelijk leiden tot betere toegankelijkheid wordt
niet alleen extra ondersteuning geboden aan overheidsorganisaties, maar ook
het toezicht op de naleving versterkt. Kennis en expertise over toezicht op de
toegankelijkheid van websites en apps worden op centraal niveau gebundeld
in een ondersteuningseenheid. De maatregelen omvatten ook extra personele
inzet, onder meer door ervaringsdeskundigen. Daarnaast zijn bij steeds meer
overheidsorganisaties medewerkers actief in de rol van aanjager van digitale
toegankelijkheid op de werkvloer.
Specifiek ten aanzien van Valys klopt het dat de online module (app) op dit
moment niet optimaal werkt voor mensen met een visuele beperking.
Transvision heeft aangegeven te werken aan een oplossing die spoedig
beschikbaar zal zijn voor alle gebruikers.
Vraag 4
Welke bewindspersoon is verantwoordelijk voor een toegankelijke samenleving? Hoe zorgt deze bewindspersoon ervoor dat alle departementen hiermee
aan de slag zijn en wetgeving vlot en integraal wordt in- en uitgevoerd?
Antwoord 4
Vanuit mijn rol als coördinerend bewindspersoon als het gaat om de
implementatie van het VN-verdrag handicap spoor ik mijn collega’s in het
kabinet aan om het VN-verdrag en de daarbij behorende ambities voor een
toegankelijke samenleving te vertalen in de beleidsagenda’s op hun terrein.
Digitale toegankelijkheid bij overheden is bijvoorbeeld een onderdeel waar de
Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties verantwoordelijk voor is.
Het VN-verdrag is op verschillende manieren vertaald in Nederlandse wet- en
regelgeving. Zoals bijvoorbeeld in de wet gelijke behandeling op grond van
handicap en chronische ziekte. Op diverse onderdelen wordt bovendien
gewerkt aan aanscherping van wet- en regelgeving. Zoals de aanpassing van

1
2

Kamerstuk 26 643, nr. 839.
Idem.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

artikel 1 van de Grondwet. Maar ook het wetsvoorstel gericht op het mogelijk
maken van ondersteuning in het stemhokje. Waar het op aan komt is het
implementeren van deze wetten in de praktijk. We moeten ervoor zorgen dat
partijen de kennis en de mogelijkheden hebben om de waarden achter deze
wetten in de praktijk te brengen. Als partijen daarbij aanlopen tegen wet- en
regelgeving die het organiseren van maatwerk of onderlinge samenwerking
bemoeilijkt, dan kan dit ook weer aanleiding zijn om te bezien of verdere
aanpassing van wet- of regelgeving nodig is.
Vraag 5
Hoe kunnen bedrijven worden geholpen en ondersteund om, vooruitlopend
op de European Accessibility Act, hun websites, apps en digitale producten
en diensten voor iedereen toegankelijk te maken? Welke mogelijkheden hebt
u om een website als https://ismijnsitetoegankelijk.nl, een initiatief van
MKB-Nederland, Stichting Accessibility en Thuiswinkel.org, onder de
aandacht van het brede bedrijfsleven te brengen?
Antwoord 5
Ik werk samen met MKB-Nederland om bedrijven te ondersteunen bij het
verbeteren van de toegankelijkheid van hun producten en diensten. MKBNederland en VNO-NCW doen dit binnen het programma MKB Toegankelijk.
Op de website www.mkbtoegankelijk.nl staan tips om producten en diensten
toegankelijk te maken, zoals tips over het inclusief ontwerpen van een
product. Ook worden tips gegeven over hoe informatie toegankelijker kan
worden gemaakt. Bijvoorbeeld tips om teksten begrijpelijker te maken en het
kleurcontrast aan te passen voor slechtzienden en mensen met kleurenblindheid.
Verder kunnen ondernemers via de online tool www.ismijnsitetoegankelijk.nl
inzicht in de toegankelijkheid van hun eigen website krijgen en worden
praktische tips geboden om zelf met digitale toegankelijkheid aan de slag te
gaan. Ik werk er graag aan mee om deze tool meer bekendheid te geven in
het bedrijfsleven. De lancering van deze tool vond bijvoorbeeld plaats tijdens
het INCFestival in juni 2021, georganiseerd door het Ministerie van VWS.3
Ook in de nieuwsbrief over Onbeperkt meedoen is de website genoemd.
Verder brengen we samen met MKB Toegankelijk de tool onder de aandacht
in de communicatie naar ondernemers ter voorbereiding op de European
Accessibilty Act. Bijvoorbeeld met een campagne die rond deze zomer start.
Vraag 6
Bent u bereid een regeringscommissaris voor toegankelijkheid te benoemen,
iemand die toegankelijkheid een gezicht geeft en die zich ervoor gaat inzetten
dat we allemaal mee kunnen doen in onze samenleving, zoals op een
makkelijke manier gebruik maken van internet, van het openbaar vervoer, het
binnengaan van gebouwen of het bezoeken van evenementen?
Antwoord 6
In de brief aan de Kamer over het vervolg van de coördinerende aanpak
implementatie VN-verdrag, die op 19 april naar de Kamer is verstuurd4, heb
ik aangekondigd vanuit VWS een aanjager aan te stellen die in contact treedt
met organisaties die de komende periode een inclusiepact willen sluiten. Met
deze pacten wil ik voor alle belangrijke opgaven uit het VN-verdrag afspraken
maken om concrete verbeteringen te realiseren in het leven van mensen met
een beperking. De aanjager gaat ook actief op zoek naar kansen om dit
initiatief bij organisaties aan te boren. Naast een belangrijke rol voor het
afsluiten van inclusiepacten wil ik graag dat deze aanjager ook het gezicht
wordt voor de rijksoverheid van de beweging naar een toegankelijke
samenleving. Ik zie op dit moment dan ook geen reden om naast deze
aanjager te kiezen voor een aparte regeringscommissaris.

3
4

https://incfestival.nl/
Kamerstuk 24 170, nr. 254

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3