Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3064
Vragen van het lid Hoogland (PvdA) aan de Minister van Infrastructuur en
Milieu over het bericht «RDW gaat mogelijk Opel Zafira’s in heel Europa
terugroepen» (ingezonden 26 mei 2016).
Antwoord van Minister Schultz van Haegen-Maas Geesteranus
(Infrastructuur en Milieu) (ontvangen 5 juli 2016). Zie ook Aanhangsel
Handelingen, vergaderjaar 2015–2016, nr. 2846.
Vraag 1
Kent u het bericht «RDW gaat mogelijk Opel Zafira’s in heel Europa terugroepen»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Zijn er – naast de in het bericht genoemde Opelmodellen – auto’s die recent
in opspraak zijn geweest waarvoor de Rijksdienst voor het wegverkeer (RDW)
een typegoedkeuring heeft afgegeven?
Antwoord 2
Hier zijn geen gevallen van bekend. Wel geeft het onlangs verschenen
rapport van Transport & Environment2 aan dat er op dit moment drie
modellen verdacht zijn waarvoor de RDW een deelgoedkeuring op emissiegebied heeft afgegeven. Ter informatie: Elk voertuig moet een overkoepelende
typegoedkeuring hebben. Die overkoepelende typegoedkeuring bestaat uit
tientallen «deelgoedkeuringen» voor de verschillende onderdelen van het
voertuig, zoals remmen, spiegels en de motor. Deelgoedkeuringen kunnen
door andere goedkeuringsautoriteiten worden verleend dan de autoriteit die
uiteindelijk de overkoepelende typegoedkeuring verleent. De RDW onderzoekt
momenteel de aanwezigheid van een mogelijke defeat device in voertuigen
met een RDW-deelgoedkeuring op emissiegebied.

1

NOS.nl, 19 mei 2016, http://nos.nl/artikel/2105973-rdw-gaat-mogelijk-opel-zafira-s-in-heeleuropa-terugroepen.html.
2
Transport & Environment, The «Dirty 30» highly polluting diesel cars in Europe and the national
regulators failing to act (juni 2016)

ah-tk-20152016-3064
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2016

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Vraag 3
Hoe beoordeelt u uw antwoorden op eerdere vragen vanuit de Kamer waarin
u aangaf geen aanleiding tot verdere acties te zien rondom de uitstoot van
auto’s van Opel, zowel in antwoord op eerdere schriftelijke vragen als later
tijdens het plenaire debat over de dieselfraude?3
Antwoord 3
Ik sta nog steeds achter de antwoorden van de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu en mijzelf dat ik tot op dit moment nog geen reden heb
om te concluderen dat er verboden manipulatie-instrumenten in de Opel
Zafira zitten. Dat laat onverlet dat er nieuwe feiten of omstandigheden bekend
kunnen worden die een ander licht op deze zaak kunnen werpen. De
uitzending van het Duitse televisieprogramma Monitor vormt aanleiding voor
de typekeuringsautoriteit Kraftfahrt-Bundesamt (KBA) die de deelgoedkeuring
op emissiegebied heeft verleend voor de Opel Zafira nader onderzoek uit te
voeren. Ik wacht de resultaten van dit onderzoek af.
Vraag 4
Welk statement heeft de RDW aan de NOS gegeven? Waarom is de Kamer
hierover niet gelijktijdig geïnformeerd?
Antwoord 4
De RDW heeft bevestigd dat de KBA een onderzoek is gestart naar het
mogelijk gebruik van (verboden) manipulatie-instrumenten bij Opel Zafira.
Ook is aangegeven dat als het KBA-onderzoek uitwijst dat er inderdaad
verboden manipulatie-instrumenten bij Opel Zafira zijn gebruikt, dat dan de
fabrikant direct verantwoordelijk is voor het aanpassen van die instrumenten.
Er zijn tot op dit moment nog geen feiten waarover ik uw Kamer kan
informeren.
Vraag 5
Wanneer verwacht de RDW de Europese terugroepactie voor Opel Zafira’s te
starten?
Antwoord 5
De KBA verricht momenteel onderzoek naar het mogelijk gebruik van
(verboden) manipulatie-instrumenten. Er is dus nog geen sprake van een
terugroepactie.
Vraag 6
In hoeverre zal de terugroepactie een verplichtend karakter hebben voor de
automobilist? Indien de terugroepactie niet verplicht is, welke consequenties
kunnen dan – als uiterste maatregel – worden verbonden aan een laag
deelnemerspercentage? Kan op enig moment sprake zijn van het intrekken
van de typegoedkeuring? Kan daarbij onderscheid worden gemaakt tussen
auto’s die wel en auto’s die niet hebben deelgenomen aan de terugroepactie?
Antwoord 6
Een terugroepactie is niet verplicht voor voertuigeigenaren. De respons onder
voertuigeigenaren om de auto te herstellen is over het algemeen groot.
Uiteraard zal ik een vinger aan de pols houden of dat ook bij de terugroepactie bij Volkswagen het geval is. Daarom registreert RDW de voortgang van
terugacties. Op dit moment is er voor mij geen aanleiding om aanvullende
maatregelen te verkennen.
Vraag 7, 8 en 10
Welke aanpassingen worden tijdens de terugroepactie aan de auto’s verricht?
Wat is het effect hiervan op de uitstoot, het verbruik en het vermogen van de
betreffende modellen? Welke instantie(s) ziet(n) toe op het deugdelijk
uitvoeren van de terugroepactie?

3

Aanhangsel van de Handelingen, vergaderjaar 2015–2016, nr. 1756 en debat over de uitstoot
van dieselauto’s op 12 april 2016.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Is het waar dat de uitstoot bij de Opel Zafira enkel wordt verminderd bij
temperaturen tussen de 17 en 33 graden Celsius? Is het waar dat op hoogte
de uitstootverminderende systemen niet functioneren?
Op basis van welke harde overtreding is besloten tot een grootschalige
terugroepactie van Opel Zafira’s?
Antwoord vragen 7, 8 en 10
Zie antwoord 5.
Vraag 9
Bij wie ligt het besluit tot het opzetten van een terugroepactie van Opel
Zafira’s? Kunt u per instantie, te weten de RDW, het Duitse KraftfahrtBundesamt (KBA), de Duitse transportminister, Opel en de importeur,
aangeven welke rol zij hierin hebben? Zijn er nog andere instanties dan
hiervoor genoemd, die hierin een rol hebben?
Antwoord 9
De goedkeuringsautoriteit die de overkoepelende typegoedkeuring heeft
gegeven (in het geval van de Opel Zafira is dat de RDW) is verantwoordelijk
om te constateren of een recall nodig is. Daarna moet RDW besluiten of de
door de fabrikant voorgestelde aanpassingen voldoende zijn. Mocht de RDW
de voorgestelde aanpassing goedkeuren, dan zal de RDW in goed overleg
met KBA als verantwoordelijke autoriteit van de deelgoedkeuring op
emissiegebied de overige lidstaten informeren en de terugroepactie
coördineren.
Opel is als fabrikant bij een eventuele terugroepactie (eind)verantwoordelijk
voor het voorstellen van een aanpassing die het mankement verhelpt en het
terughalen en herstellen van de voertuigen. Per lidstaat zal de desbetreffende
importeur van Opel de terugroepactie verzorgen.
Vraag 11
Kent u de berichten over mogelijke onregelmatigheden bij Fiatmodellen?4
Antwoord 11
Ja.
Vraag 12
Welke typegoedkeuringsinstantie heeft de Europese typegoedkeuring voor
genoemde Fiatmodellen afgegeven? Is er enige betrokkenheid van Nederlandse instanties hierbij?
Antwoord 12
Het Italiaanse Ministero delle Infrastrutture e dei Trasporti, Dipartimento per i
Trasporti Terrestri e per i Sistemi Informativi e Statistici, Direzione Generale
della Motorizzazione e della Sicurezza del Trasporto Terrestre, heeft de
typegoedkeuring afgegeven. Er is geen betrokkenheid van Nederlandse
instanties hierbij geweest.
Vraag 13
Is het waar dat de emissiesystemen bij deze modellen na 22 minuten
automatisch worden uitgeschakeld, terwijl een laboratoriumtest 20 minuten
duurt?
Antwoord 13
Uit onderzoek van het KBA in opdracht van het Duitse Ministerie van
Transport naar de uitstoot van diverse voertuigen zijn verdachte zaken naar
voren gekomen bij modellen van Fiat. De resultaten van het onderzoek zijn
aangeboden aan de verantwoordelijke Italiaanse typegoedkeuringsautoriteit,
die nader onderzoek moet verrichten om te bepalen of er sprake is van
(verboden) manipulatie-instrumenten.

4

Bild.de, 21 mei 2016, http://www.bild.de/bild-plus/geld/wirtschaft/abgas-skandal/auch-fiatbetruegt-mit-illegaler-software-45905214.bild.html, autoblog.nl, 22 mei 2016 http://
www.autoblog.nl/nieuws/fiat-is-ook-aan-het-sjoemelen-geslagen-87466.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3

Vraag 14
Deelt u de mening van de KBA dat dit hier gaat om «ein hinreichender
Nachweis einer unzulässigen Abschalteinrichtung»? Wanneer is sprake van
een vaststaand gegeven in plaats van een vergaande aanwijzing?
Antwoord 14
Het onderzoek is uitgevoerd door het KBA. Het is aan de Italiaanse typegoedkeuringsautoriteit om te bepalen of er sprake is van een ontoelaatbare
situatie.
Vraag 15
Hoe verloopt de samenwerking tussen enerzijds de Duitse en Nederlandse
autoriteiten en anderzijds de Italiaanse autoriteiten, aangezien Fiat weigert
antwoorden te geven op vragen van niet-Italiaanse autoriteiten? In hoeverre
en op welke wijze kan Fiat worden gedwongen mee te werken aan onderzoeken van niet-Italiaanse autoriteiten?
Antwoord 15
Op dit moment is er nog geen contact met de Italiaanse autoriteiten. Fiat
heeft de verplichting mee te werken met autoriteiten die een typegoedkeuring
voor Fiat hebben verleend. Indien een ander lidstaat of typegoedkeuringsautoriteit constateert of vragen heeft over een bepaald type gaat dit via de
desbetreffende goedkeuringsautoriteit.
Vraag 16
Is ook voor deze Fiatmodellen een terugroepactie voorzien? Kunt u de Kamer
op de hoogte houden van ontwikkelingen hieromtrent?
Antwoord 16
Er is op dit moment geen terugroepactie voorzien. Mocht er een terugroepactie komen, dan zullen daarvoor de geëigende procedures worden gevolgd.
Vraag 17
Wat is het verschil tussen instellingen van de software zoals Opel en Fiat die
lijken te hebben toegepast en zoals Volkswagen die heeft toegepast? Waarom
oordelen de bevoegde instanties dat in het ene geval wel sprake is van
fraude en in het andere geval (nog) niet?
Antwoord 17
Bij Volkswagen is door KBA vastgesteld dat er verboden software met
cyclusherkenning was geïnstalleerd. Bij Opel en Fiat loopt het onderzoek nog
om vast te stellen wat er precies aan de hand is.
Vraag 18
Worden er separaat aan de terugroepactie ook juridische stappen voorbereid
tegen Opel en Fiat, zoals bij Volkswagen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 18
Eerst zullen de desbetreffende onderzoeken afgerond moeten worden voordat
diverse partijen juridische stappen kunnen overwegen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

4