Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

32 317

JBZ-Raad

Nr. 24

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VEILIGHEID EN JUSTITIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 25 oktober 2010
Hierbij bied ik u, mede namens de minister voor Immigratie en Asiel, het
verslag van de bijeenkomst van het Gemengd Comité en de Raad Justitie
en Binnenlandse Zaken van 7–8 oktober jl aan.
De minister van Veiligheid en Justitie,
I. W. Opstelten

kst-32317-24
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2010

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 317, nr. 24

1

Verslag1 van de bijeenkomst van het Gemengd Comité en de Raad
Justitie en Binnenlandse Zaken, 7 – 8 oktober 2010 te Luxemburg
Belangrijkste resultaten:
Tijdens de Raad zijn de volgende afspraken gemaakt:
– De drie concept-mandaten voor PNR-overeenkomsten met Australië,
Canada en de VS dienen identiek qua inhoud te zijn en de onderhandelingen met deze drie landen zullen gelijktijdig worden gestart.
– De Raad nam Raadsconclusies inzake SISII aan.
– De Raad verwelkomde de mededeling van de Commissie dat het
centrale VIS-systeem op 24 juni 2011 gereed zal zijn.
– De Raad bereikte overeenstemming over een deel van de conceptrichtlijn ter bestrijding van seksueel misbruik, seksuele uitbuiting van
kinderen en kinderpornografie.
Gemengd Comité
1. Goedkeuring van de agenda
2. VIS
– stand van zaken
Commissaris Malmström presenteerde namens de Europese Commissie
de stand van zaken inzake de implementatie van het Visum Informatie
Systeem (VIS), waaronder de bijgestelde planning. De Commissaris gaf
aan dat het centrale systeem volgens de laatste planning op 24 juni 2011
gereed zal zijn en sprak de hoop uit dat alle lidstaten tegen die tijd klaar
zijn om aan te sluiten op het centrale systeem. Een test gehouden op
23 augustus jl. is foutloos verlopen. Malmström riep bovendien de
lidstaten op hun consulaire posten op tijd voor te bereiden op de uitrol
van het systeem.
3. (evt.) Wijziging van Verordening (EG) nr. 539/2001 tot
vaststelling van de lijst van derde landen waarvan de onderdanen
bij overschrijding van de buitengrenzen in het bezit moeten zijn
van een visum en de lijst van derde landen waarvan de onderdanen van deze plicht zijn vrijgesteld
– aanneming
Bespreking van dit onderwerp is verschoven naar de JBZ-Raad van 8 en
9 november.
4. Wederkerigheid inzake visa met Canada
Op 14 juli 2009 heeft Canada de visumplicht voor Tsjechische onderdanen
heringevoerd. De Commissie heeft in overleg met Tsjechië geijverd voor
herstel van het visumvrij reizen voor Tsjechische onderdanen naar
Canada, totnogtoe zonder succes. Commissaris Malmström gaf aan dat
op 20 september jl. een expertbijeenkomst met Canada heeft plaatsgevonden. Dientengevolge zal een Canadese delegatie eind 2010 een
fact-finding missie uitvoeren in Tsjechië. Bovendien gaf de Commissaris
aan dat de Commissie tijdens de JBZ-Raad van 8 en 9 november het
rapport over visawederkerigheid presenteren. Daarin zal deze problematiek ook aan de orde komen.
1
Dit verslag is gebaseerd op de tijdens de
Raad vastgestelde agenda en wijkt af van de
onderwerpen die in de geannoteerde agenda
(Kamerstuk 32 317, nr. D) zijn vermeld.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 317, nr. 24

2

5. SIS II
– stand van zaken
=debat
– algemene planning
– begrotingsraming voor SIS II
=debat en bevestiging
Commissaris Malmström lichtte de stand van zaken toe met betrekking tot
het Schengen Informatie Systeem II (SIS II). De eerder aangegeven
opleverdatum blijft gehandhaafd (1e kwartaal 2013). Door de eerder
opgelopen vertraging vallen de kosten hoger uit dan verwacht.
Op de Raad werd door de lidstaten overeenstemming bereikt over
Raadsconclusies, waarin onder meer afspraken over de financiering zijn
vastgelegd. Op de JBZ-raad van 8 en 9 november a.s. zullen de lidstaten
weer worden geïnformeerd over de stand van zaken.
6. Diversen
Er zijn geen onderwerpen besproken onder dit agendapunt.
Raad
1. Goedkeuring van de agenda
Wetgevende besprekingen
2. Goedkeuring van de A-puntenlijst
3. Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de
Raad betreffende de voorwaarden voor toegang en verblijf van
onderdanen van derde landen in het kader van een overplaatsing
binnen een onderneming
– presentatie door de Commissie
en
4. Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de
Raad betreffende de voorwaarden voor toegang en verblijf van
onderdanen van derde landen met het oog op seizoenarbeid
– presentatie door de Commissie
De Commissie gaf in haar presentatie aan dat beide voorstellen een
belangrijke stap vormen in de vorming van een gemeenschappelijk
migratiebeleid en bijdragen aan de versteviging van de economie en de
concurrentiepositie van de EU.
Ten aanzien van de richtlijn seizoensarbeid benadrukte de Commissie dat
seizoenswerkers tijdelijk verblijven, belasting betalen, de economie
stimuleren en geen gezinsleden meenemen. Lidstaten profiteren hier van,
maar daarbij zijn een helder juridisch raamwerk en gelijke behandeling
noodzakelijke voorwaarden.
Ten aanzien van de richtlijn betreffende de voorwaarden voor toegang en
verblijf van onderdanen van derde landen in het kader van een
overplaatsing binnen een onderneming benadrukte de Commissie dat het
voorstel ertoe dient om bureaucratische regelgeving en red tape te
verminderen, een constante klacht vanuit het bedrijfsleven. Doet de EU dit
niet, dan zullen kennismigranten naar elders trekken, zoals de VS.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 317, nr. 24

3

De meeste lidstaten reageerden positief op het ICT-voorstel en kritisch op
het voorstel seizoensarbeid. Ten aanzien van de subsidiariteit van het
laatste voorstel stelde enkel Tsjechië dat het voorstel niet voldoet aan de
beginselen van subsidiariteit. Verschillende ministers herinnerden de
Commissie eraan dat lidstaten zelf het recht behouden om te beslissen
over het aantal derdelanders dat op hun grondgebied wordt toegelaten. In
dat licht wezen zij er ook op dat rekening gehouden dient te worden met
de impact van het voorstel op hun nationale arbeidsmarkt.
Minister Hirsch Ballin gaf aan positief te staan tegenover de ICT richtlijn,
omdat het goed past in het Nederlandse beleid om meer hooggekwalificeerde arbeids- en kennismigranten aan te trekken en de intra-EU
mobiliteit voor hen te vergroten. Het voorstel kan bijdragen aan het
concurrentievermogen en de economische vitaliteit en een flexibel
immigratiebeleid kan een belangrijke bijdrage leveren aan de economische ontwikkeling en prestaties van Nederland en van de EU op lange
termijn.
Minister Hirsch Ballin gaf ten aanzien van de richtlijn seizoenswerkers aan
dat de Nederlandse regering de subsidiariteit van het voorstel gemengd
beoordeelt. Bedenkingen zijn er vooral op het terrein van sociale zaken en
werkgelegenheid, met name waar het de termijn van verblijf betreft die tot
aanspraak op bepaalde uitkeringen kan leiden, en bij de handhaafbaarheid
van het voorstel.
5. Een gemeenschappelijk Europees asielstelsel
– stand van zaken
Het Voorzitterschap gaf een summiere terugkoppeling van de door het
Voorzitterschap op 13-14 september jl. georganiseerde conferentie in het
kader van het gemeenschappelijk Europees asielstelsel (GEAS). De
deadline voor afronding van het gemeenschappelijk Europees asielstelsel
is gesteld op 2012.
Tijdens de genoemde conferentie is met name gesproken over de
verhouding tussen wetgevende instrumenten en praktische samenwerking en is uitvoerig stilgestaan bij de rol die het EASO («European
Asylum Support Office») hierin kan vervullen. Tijdens de terugkoppeling
werd aangegeven dat het EASO in juni 2011 volledig operationeel zal zijn
en dat de uitvoerend directeur reeds op 1 januari 2011 met zijn werkzaamheden zal beginnen.
Malta, Griekenland en Cyprus herinnerden de Raad aan hun eerdere
oproepen tot solidariteit bij het beheersen van de instroom van migranten
via de Middellandse Zee.
Minister Hirsch Ballin toonde begrip voor de keuzes die het Voorzitterschap heeft gemaakt in zijn werkprogramma binnen het Gemeenschappelijk Europees Asielstelsel (GEAS). Het Voorzitterschap heeft een aantal
onderwerpen geprioriteerd, namelijk aanpassing van de Eurodacverordening, de Dublin-verordening, de Kwalificatierichtlijn en de richtlijn
Langdurig Ingezetenen. De minister vroeg ook aandacht voor andere
belangrijke dossiers die momenteel in onderhandeling zijn, te weten de
Procedurerichtlijn en de Opvangrichtlijn, die onder het Belgisch Voorzitterschap minder prioriteit lijken te genieten. Ook deze onderhandelingen
zullen moeten zijn afgerond om het gemeenschappelijk Europees
asielstelsel te realiseren in 2012.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 317, nr. 24

4

Onder dit agendapunt is ook stilgestaan bij de situatie van asielzoekers in
Griekenland. Griekenland gaf aan dat op basis van het Nationale Actieplan
inzake Migratiemanagement het asielstelsel in Griekenland zal worden
aangepast. De Europese Commissie zal Griekenland ondersteunen bij de
uitvoering van dit Actieplan. Minister Hirsch Ballin heeft aangegeven dat
Nederland verheugd is met de hervormingen die door Griekenland zijn
aangekondigd en bood, net als vele andere lidstaten, hulp bij de implementatie aan. Tegelijkertijd heeft de minister gewezen op de consequenties voor andere lidstaten indien Dublin-overdrachten worden
opgeschort en gaf hij aan dat het van belang is dat op korte termijn
verbeteringen worden bewerkstelligd. Zijn zorgen werden door meerdere
lidstaten gedeeld.
6. Wijziging van Verordening (EG) nr. 539/2001 tot vaststelling
van de lijst van derde landen waarvan de onderdanen bij
overschrijding van de buitengrenzen in het bezit moeten zijn van
een visum en de lijst van derde landen waarvan de onderdanen
van deze plicht zijn vrijgesteld
– aanneming
Bespreking van dit onderwerp is verschoven naar de JBZ-Raad van 8 en
9 november.
7. Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de
Raad ter bestrijding van seksueel misbruik, seksuele uitbuiting
van kinderen en kinderpornografie, en tot intrekking van Kaderbesluit 2004/68/JBZ
– oriënterend debat
Tijdens deze bijeenkomst van de Raad vond een debat plaats over de
artikelen 1 tot en met 13 (met uitzondering van artikel 10) van het voorstel,
met als doel een algemene oriëntatie te bereiken.
De Voorzitter benadrukte dat dit dossier prioriteit heeft. Commissaris
Malmström gaf aan twee voorbehouden te maken, namelijk met
betrekking tot de strafmaten, die in de huidige tekst te laag zijn, en ten
aanzien van de redactie van artikel 13, die niet voldoende uitsluit dat
slachtoffers als overtreders worden behandeld.
Het overgrote deel van de lidstaten, waaronder Nederland, gaf aan het
voorliggende voorstel te steunen, zij het dat enkele lidstaten hun
voorbehouden ten aanzien van bepaalde onderdelen vooralsnog
handhaafden.
Hoewel tijdens deze Raad nog geen onderwerp van gesprek, wezen enkele
lidstaten, waaronder Duitsland, op spoedige bespreking van artikel 21 (het
eventueel blokkeren van websites) van het voorstel.
De Voorzitter constateerde dat er overeenstemming lijkt te bestaan over
de voorliggende artikelen, onder voorbehoud van de parlementaire
procedures in sommige lidstaten, en gaf aan te streven naar definitieve
overeenstemming over de gehele tekst tijdens de Raad van 2 en
3 december a.s.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 317, nr. 24

5

8. Voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de
Raad betreffende het recht op informatie in strafprocedures
– presentatie door de Commissie
Commissaris Reding presenteerde het voorstel. Zij gaf aan dat wederzijdse erkenning de hoeksteen is en blijft van strafrechtelijke samenwerking. Wederzijdse erkenning is gebaseerd op wederzijds vertrouwen in
elkaars rechtsstelsels en het voorstel strekt tot vergroting van dit
wederzijdse vertrouwen. Het is de tweede maatregel zoals aangekondigd
in de routekaart inzake procedurele rechten van verdachten1. De richtlijn
inzake het recht op vertolking en vertaling is de eerste maatregel uit de
routekaart. In de eerste helft van 2011 zullen de volgende twee voorstellen
uit de routekaart worden gepresenteerd. Het voorstel dat thans voorligt,
beoogt minimumregels vast te stellen met betrekking tot de rechten van
een verdachte geïnformeerd te worden over een aantal essentiële
strafprocessuele rechten die hem toekomen.
Minister Hirsch Ballin wees tijdens zijn interventie op het grote belang van
procedurele rechten en sprak de Nederlandse steun op hoofdlijnen uit
voor het voorstel. Minister Hirsch Ballin legde daarbij het verband met het
Stockholm Programma en het daarin opgenomen evaluatiemechanisme
dat in 2012 door de Commissie zal worden gepresenteerd. Hij sprak de
wens uit de maatregelen op het gebied van wederzijdse erkenning met
dat mechanisme te verbinden.
Uit de interventies van verschillende lidstaten bleek dat het voorstel door
alle lidstaten op hoofdlijnen wordt gesteund, maar dat het op onderdelen
nog verbetering behoeft. Het gaat dan met name over de gekozen
terminologie, het opnemen van het zwijgrecht in de richtlijn, de toegang
tot de processtukken en de financiële gevolgen van het voorstel. Het
Verenigd Koninkrijk gaf aan nog niet te kunnen aangeven of het gebruik
zal maken van een opt in, aangezien het parlementair voorbehoud nog
van kracht is. Ierland zal wel gebruik maken van zijn opt in mogelijkheid.
Zowel de Voorzitter als Commissaris Reding spraken de verwachting uit
dat tijdens de Raad in december a.s. overgegaan kan worden tot
besluitvorming over het voorstel.
9. Initiatief voor een richtlijn van het Europees Parlement en de
Raad betreffende het Europees beschermingsbevel
– informatie van het Voorzitterschap
Het Voorzitterschap gaf een presentatie over de stand van zaken ten
aanzien van de behandeling van bovengenoemd voorstel in het Europees
Parlement. Zowel de LIBE- als de FEMM-commissie van het EP heeft steun
uitgesproken voor het voorstel, aldus het Voorzitterschap.
Commissaris Reding gaf wederom aan dat zij haar standpunt ten aanzien
van de rechtsbasis handhaaft: het voorstel moet beperkt blijven tot
strafrechtelijke besluiten. De Commissie is nog steeds van plan om in
2011 met een voorstel komen om het Europees beschermingsbevel aan te
vullen op het terrein van civielrechtelijke maatregelen.

1
Routekaart inzake procedurele rechten van
verdachten (PbEU 2009, C 295).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 317, nr. 24

6

10. Voorstel voor een verordening (EU) van de Raad betreffende
de totstandbrenging van nauwere samenwerking op het gebied
van het toepasselijke recht inzake echtscheiding en scheiding
van tafel en bed
– stand van zaken
De Raad nam kennis van de informatie van het Belgisch Voorzitterschap
over de stand van de besprekingen over de genoemde ontwerpverordening (Rome III).
Het Voorzitterschap gaf aan dat het dit dossier wil afronden voor het eind
van het jaar, nadat het Europees Parlement zijn advies heeft gepresenteerd. Commissaris Reding gaf aan tevreden te zijn dat inmiddels veertien
lidstaten hebben aangegeven te zullen meedoen met de nauwere
samenwerking en roept de overige lidstaten op dit ook te doen.
Niet-wetgevende besprekingen
11. SIS II
– algemene planning
– begrotingsraming voor SIS II
=bevestiging
Dit is hetzelfde onderwerp als GC5. Zie de daar opgenomen annotatie.
12. Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en
de Raad – het terrorismebestrijdingsbeleid van de EU: belangrijkste resultaten en nieuwe uitdagingen
– presentatie door de Commissie
De Raad verwelkomde de mededeling van de Commissie over het
terrorismebestrijdingsbeleid van de EU: belangrijkste resultaten en
nieuwe uitdagingen.
Commissaris Malmström gaf aan dat deze mededeling enkel een overzicht
is van de instrumenten die op dit terrein beschikbaar zijn en een daarbij
horende stand van zaken. Deze exercitie is opgezet op verzoek van het EP.
Conclusie uit het overzicht is dat het contra-terrorismebeleid werkt.
De EU Contraterrorisme Coördinator De Kerckhove benadrukte in zijn
interventie het belang van afstemming en balans tussen de interne
EU-aanpak en de externe strategie van de Unie. De Kerckhove pleitte er
tevens voor dat de EU meer actief wordt om illegale websites die
aanleiding geven tot radicalisering aan te pakken. In dit kader wees hij op
het belang van publiek-private samenwerking om dit te kunnen
bewerkstelligen.
13. Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en
de Raad – Overzicht van het informatiebeheer op het gebied van
vrijheid, veiligheid en recht
– presentatie door de Commissie
Commissaris Malmström gaf een korte toelichting op de mededeling, die
met name is bedoeld om een overzicht te verschaffen over welke
systemen van informatiebeheer reeds bestaan. Dit overzicht is opgesteld
op verzoek van het Europees Parlement. De mededeling geeft geen
evaluatie van de systemen.
Het Voorzitterschap en enkele lidstaten verwelkomden de mededeling.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 317, nr. 24

7

14. Mededeling van de Commissie over het verzamelen en
behandelen van passagiersgegevens
– oriënterend debat
Commissaris Malmström gaf een toelichting op de op 21 september jl.
gepubliceerde mededeling over het verzamelen en behandelen van
passagiersgegevens. In deze mededeling wordt voorgesteld om criteria
vast te stellen die de basis moeten vormen voor toekomstige onderhandelingen met derde landen over de verstrekking van Passenger Name
Records (gegevens van vliegtuigpassagiers). Malmström benadrukte dat
ook deze mededeling is opgesteld op verzoek van het EP om een uniform
kader te presenteren voor PNR-overeenkomsten met derde landen.
Gelijk met de mededeling heeft de Commissie ook drie gelijkluidende
concept-mandaten gepresenteerd om onderhandelingen te openen met
de Verenigde Staten, Canada en Australië teneinde overeenkomsten af te
sluiten over het verstrekken van passagiersgegevens. De inhoud van de
mandaten waren tijdens deze JBZ-Raad geen onderwerp van gesprek,
maar wel is tijdens de Raad afgesproken dat de drie mandaten qua inhoud
identiek zullen zijn en tevens tegelijkertijd zullen worden aangenomen, bij
voorkeur nog onder Belgisch Voorzitterschap. Ook is afgesproken dat na
aanname van de mandaten de onderhandelingen met de drie genoemde
landen gelijktijdig worden gestart.
Minister Hirsch Ballin gaf aan dat Nederland met instemming heeft kennis
genomen van de Mededeling en wees op het belang van een adequaat,
maar ook in de praktijk goed toepasbaar, regime voor gegevensbescherming. Minister Hirsch Ballin steunde de gekozen lijn om uniforme
mandaten aan te nemen, met een zoveel mogelijk parallelle aanpak voor
de drie landen.
15. Gerechtelijke dimensie van de strijd tegen het terrorisme
Dit onderwerp is besproken tijdens de lunch. De Contraterrorisme
Coördinator lichtte zijn aanbevelingen toe. De ministers hebben de
aanbevelingen van Contraterrorisme Coördinator echter niet aangenomen
en hebben vastgesteld dat dit onderwerp nader bestudeerd moet worden
door experts van de lidstaten.
16. Diversen
Onder dit agendapunt deed Commissaris Malmström verslag van haar
reis naar Libië (gezamenlijk met Commissaris Füle). Het bezoek had onder
meer ten doel om de onderhandelingen over het Framework Agreement
tussen de EU en Libië te stimuleren. Tijdens het bezoek is onder andere
overeenstemming bereikt over een agenda voor samenwerking op
migratie- en asielgebied op de korte termijn die tot versterkte samenwerking moet leiden op het terrein van mobiliteit, het beheersen van
migratiestromen, grensbewaking en internationale bescherming.
Enkele lidstaten intervenieerden om hun steun uit te spreken voor de inzet
van de Commissie.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 317, nr. 24

8