UWV jaarverslag 2009

Voorwoord
Werken aan perspectief
Toen we medio 2008 onze plannen voor 2009 opstelden, kon niemand zich de omvang van
de crisis voorstellen die Nederland enkele maanden later zou treffen en die het beeld van
vorig jaar volledig heeft gedomineerd. In die moeilijke omstandigheden hebben we het
beste in onszelf naar boven gebracht. Dankzij de geslaagde fusie met CWI hebben we ruim
een kwart miljoen mensen aan het werk geholpen, ruim meer dan verwacht. Dat vervult ons
met trots. Tegelijkertijd realiseren we ons dat (te) veel mensen nog noodgedwongen aan de
kant staan. Ondanks de explosieve toename van het werkaanbod zijn we er grotendeels in
geslaagd onze klanten de dienstverlening te bieden die we ons ten doel hadden gesteld. De
tevredenheid van onze klanten is op niveau gebleven, en onder werkgevers zelfs gestegen.
De rechtmatigheid van de uitkeringsverstrekking is ten opzichte van 2008 zelfs iets
gestegen, van 98 procent naar 98,3 procent. Bij dit alles zijn we binnen ons budget voor de
uitvoeringskosten gebleven. Deze zijn zelfs gedaald van 9,4 procent in 2008 tot 8,8 procent
in 2009.

Colofon

Samenstelling en eindredactie
UWV Concerncommunicatie en FEZ
Realisatie
vdbj_
Tekst
Bauke ter Braak Communicatie
Mirjam van Immerzeel DVI media (interviews)
Concept en vormgeving
Kummer & Herrman
Fotografie
Stefanie Grätz
Drukwerk
Stadsdrukkerij Amsterdam

Het is onze ambitie om te excelleren als publieke dienstverlener. Ook bij een sterk stijgend
werkaanbod willen we onze prestaties voor de klant op peil houden en vasthouden aan een
snelle eerste betaling. Dat is gelukt: de eerste betaling WW is in meer dan 80 procent van de
gevallen binnen vier weken overgemaakt. In 2009 hebben we 254.000 mensen aan werk
geholpen. Onze 33 Mobiliteitscentra speelden een belangrijke rol, vooral bij de preventie
van werkloosheid. Onze aandacht voor de participatie van jeugdwerklozen en jonggehandicapten hebben we geïntensiveerd. En we zorgden in 2009 voor een adequate
uitvoering van verschillende nieuwe regelingen zoals de Werktijdverkorting - later gevolgd
door de Deeltijd WW.
Op enkele gebieden hebben we onze doelen niet bereikt. We ontvingen vorig jaar 60.000
ontslagaanvragen terwijl we hadden gerekend op 25.000. Daardoor hebben we ons streven
om 82 procent van de aanvragen tijdig te behandelen niet gehaald; het werd 76 procent.
Dankzij een aantal maatregelen vertoont de tijdigheid inmiddels weer een opgaande lijn.
In de afgelopen vier jaar hebben we een aanzienlijke besparing gerealiseerd op onze
uitvoeringskosten. In totaal is het budget sinds 2006 met ¤ 450 miljoen afgenomen (prijspeil
2009). In 2009 hebben we van het toegekende budget ¤ 116 miljoen niet besteed. Dit hebben
we bereikt door zeer terughoudend om te gaan met het door het ministerie van SZW
beschikbaar gestelde crisisbudget, vacatures in staf- en ondersteunende diensten slechts in
geringe mate in te vullen en in verband met de crisis aan een aantal projecten een lagere
prioriteit te geven. Door al opgelegde bezuinigingen zal ons budget voor de uitvoeringskosten vanaf 2010 aanzienlijk gaan dalen en extra taakstellingen dienen zich al weer aan.
Dit zal onvermijdelijk leiden tot versobering van onze dienstverlening.
De economie lijkt zich voorzichtig te herstellen, maar dat herstel is broos. De omvang van
het werkaanbod en de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt bepalen mede het tempo waarin
we onze ambities kunnen realiseren. Niettemin blijven die ambities onverminderd gericht op
ons centrale doel: we bieden mensen nieuw perspectief om aan werk en maatschappij deel
te nemen.
Raad van Bestuur UWV

UWV is gecertificeerd volgens de norm ISO 9001: 2000

UWV Jaarverslag 2009

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009



Werken aan perspectief

Inhoud

Werken aan perspectief

676.800
werkzoekenden

3

Voorwoord

5

Aanpak crisis

13

Eén aanspreekpunt op Werkpleinen

17

Steeds beter voor de klant

24

Bedrijfsvoering

27

Meer kansen voor Wajongers

31

Sociaal-medische expertise

38

UWV en omgeving

41

Jaarrekening en Overige gegevens

Aanpak crisis
Onder invloed van de economische crisis meldden zich in 2009
676.800 werkzoekenden bij ons. Het aantal WW-gerechtigden
steeg tot 309.400.
UWV heeft snel en doelgericht gereageerd: dankzij onze inspanningen vonden vorig jaar 254.000 mensen een baan. Dat waren
er meer dan verwacht. Werkzoekenden kunnen op één van onze
127 vestigingen terecht. We helpen hen zo snel mogelijk ander
werk te vinden. Via de 33 Mobiliteitscentra, die we in snel tempo
hebben opgericht, proberen we collectieve ontslagen te voor­
komen en boventallige werknemers in een ander bedrijf aan
een baan te helpen. Wie een beroep moest doen op de WW,
ontving ondanks de drukte bijna altijd tijdig zijn uitkering.

Stijging aantal nieuwe WW-uitkeringen
78%
Toegekende `gewone´ WW-uitkeringen 	427.600
Toegekende Deeltijd-WW en WTV
100.000
Aan een baan geholpen klanten
254.000
waarvan:
• jongeren
58.000
• 45-plussers
65.000
• aan de slag als zelfstandige
7.900
Mensen met arbeidsbeperking aan het werk
11.000
• met arbeidsongeschiktheidsuitkering
7.100
• met ZW-uitkering	3.900
Tevredenheid werkgevers over Mobiliteitscentra
7,4

254.000

mensen aan werk geholpen

33

Mobiliteitscentra

UWV Jaarverslag 2009



Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009



Werken aan perspectief

Aanpak crisis

					

Aanpak crisis

Kees van der Heijden:

`60 procent van onze ontslagen
werknemers weer aan de slag´

UWV Jaarverslag 2009



Werken aan perspectief

Als HR-manager van Lasaulec stond Kees van der
Heijden vorig jaar voor een van de moeilijkste klussen
van zijn loopbaan. Door de recessie moest de industriële
dienstverlener fors inkrimpen en meer dan 80 van de
380 werknemers ontslaan. `Dat ging met pijn in het
hart´, vertelt hij. `Maar je moet in zo’n situatie voor het
belang van het collectief kiezen en niet voor individuele
gevallen. Wij hebben ons vooral ingezet om de
begeleiding naar nieuw werk zo veel mogelijk te
stimuleren en te regelen. UWV WERKbedrijf en in het
bijzonder het Mobiliteitscentrum hebben daarin hun
waarde meer dan bewezen. Vanaf het moment dat wij
aan mensen moesten vertellen dat ze werden
ontslagen, hebben ze actief meegedacht. Op vrijdag
hoorden mensen het slechte nieuws, maandag waren er
meteen voorlichtingsbijeenkomsten op vier
verschillende locaties. Mensen konden er vragen stellen
en kregen het nummer van één contactpersoon die ze
altijd konden bellen voor advies of meer informatie. Nog
voor het formele ontslag had al 23 procent nieuw werk.
Nu is dat ruim 60 procent. De rest zit nog in de knel,
maar om voor die groep wat extra’s te doen hebben we
nog een bescheiden bedrag om hiermee
ondersteunende opleidingsactiviteiten te bekostigen.
Mijn beeld van UWV is het afgelopen jaar fors
bijgesteld. En het mooie is dat ik voortaan weet wie ik
moet bellen.´

UWV Jaarverslag 2009



Mensen aan werk helpen
Door de economische crisis is het aantal WW-gerechtigden toe­
genomen tot 309.400 eind 2009 (269.900 `gewone´ WW en 39.500
Deeltijd-WW). Dat is 81 procent meer dan eind 2008. In 2009 meldden zich 676.800 werkzoekenden voor de dienstverlening van UWV
WERKbedrijf. Ook dit is aanzienlijk meer dan in 2008 (494.500).
Tegelijkertijd is het aantal ingediende vacatures met 8 procent
teruggelopen: van 656.100 in 2008 tot 602.800 in 2009.
Onder de 246.800 werkzoekenden die ander werk hebben gevonden,
waren er 199.900 met een mogelijk recht op een WW-uitkering. Onze
doelstelling was om in 2009 150.000 WW-geïndiceerden aan werk te
helpen; die doelstelling hebben we dus met 33 procent overtroffen.
Naast de WW-geïndiceerden hielpen we 24.500 mensen met recht op
een Bijstandsuitkering aan het werk, 9.400 werkzoekenden zonder
recht op uitkering en 13.000 mensen die nog aan het werk waren
maar met werkloosheid werden bedreigd.
In 2009 zijn mede dankzij onze inspanningen 7.900 werkzoekenden
gestart als zelfstandige. Dat aantal ligt ver boven de 2.500 die we
ons als doel hadden gesteld. We hebben 7.100 mensen met een
arbeidsongeschiktheidsuitkering geholpen om een baan te vinden.
Verder waren eind 2009 3.900 mensen met een Ziektewetuitkering
gedeeltelijk aan het werk.
Sleutelrol voor werkcoaches
De werkcoaches van UWV WERKbedrijf vervullen op de Werk­pleinen
een sleutelrol in de dienstverlening. Zij begeleiden niet alleen werkzoekende klanten, maar hebben tegelijkertijd contact met werk­
gevers en kennen de kansen op de (regionale) arbeidsmarkt.
Als autoriteit op het gebied van arbeidsmarktkennis zorgt UWV
WERKbedrijf maandelijks voor actuele arbeidsmarktinformatie. Op
verzoek leveren we arbeidsmarktgegevens, gesorteerd tot op postcode, voor onderzoek en planning op gemeentelijk niveau. Onze
gegevens kunnen de basis vormen voor nadere analyse op regionaal en sectoraal niveau en maken het mogelijk om fricties op de
regionale arbeidsmarkt in kaart te brengen. Zo kunnen we werk­
zoekenden laten zien in welke sectoren en beroepen ze een reële
kans hebben op werk. Wat we voor Nederland doen, doen we via
Eures ook voor de Europese arbeidsmarkt. Zo kunnen we werk­
zoekenden en werkgevers gedegen advies geven over werken of
werven in het buitenland.

33 Mobiliteitscentra
UWV heeft 33 regionale Mobiliteitscentra ingericht om ontslagen te
voorkomen en boventallige werknemers aan een baan in een ander
bedrijf te helpen. In de Mobiliteitscentra lopen honderden projecten.
In samenwerking met FNV Bondgenoten hebben we bijvoorbeeld met
diverse werknemers- en werkgeversorganisaties uit de technieksector
een netwerk ingericht om werknemers van werk naar werk te helpen.
Een ander voorbeeld is TNT. In een project dat we samen met TNT
Mobility en de Bestuursacademie hebben opgezet, proberen we met
succes postbodes enthousiast te maken voor een passende baan bij
gemeenten.

Werken aan perspectief

Aanpak crisis

Aanpak crisis

Genomen maatregelen
De extra toeloop van werkzoekenden hebben we opgevangen met
diverse maatregelen, deels mogelijk gemaakt dankzij extra geld van
het ministerie van SZW. De belangrijkste zijn: extra medewerkers,
extra inzet op het vervullen van vacatures én het opzetten van
33 Mobiliteitscentra.
Extra personeel – Met het extra budget van het ministerie konden
we extra personeel op de Werkpleinen inzetten; zo hebben we in
2009 650 extra werkcoaches geworven. Daarnaast hebben we extra
mensen aangetrokken zodat we de WW-uitkeringen tijdig konden
blijven verstrekken.
Mobiliteitscentra – In de Mobiliteitscentra werken we nauw samen
met werkgevers, gemeenten, sociale partners, kenniscentra, onderwijsinstellingen, uitzendbureaus en andere private partijen.
Werkgevers zijn erg tevreden over de dienstverlening van de
Mobiliteitscentra, ze geven ons daarvoor een 7,4. Eind 2009 liepen
er op de Mobiliteitscentra in totaal 870 werkgeversprojecten.
Daarvan waren er 763 gericht op uitstroom van personeel naar een
andere werkgever; 107 richtten zich op het binnenhalen van nieuw
personeel voor werkgevers. Ruim een kwart van de projecten is
afgerond. De meeste werkgeversprojecten lopen in de sectoren
Industrie (34 procent), Zakelijke Dienstverlening (17 procent) en
Bouw (14 procent).
Extra inzet op vervulling van vacatures – Om in 2009 zo veel mogelijk vacaturemeldingen te krijgen en zo veel mogelijk vacatures te
vervullen, hebben we in dit jaar extra geïnvesteerd in de kennis en
kunde van onze medewerkers op het gebied van vacaturemarkt,
arbeidsmarkt en het matchen van vraag en aanbod.
Groepsintake WW – Om de toenemende stroom werkzoekenden te
kunnen opvangen hebben we op verschillende locaties groeps­
bijeenkomsten gehouden voor mensen die een WW-uitkering aanvragen. Klanten kunnen daar hun eerste vragen stellen, krijgen
uitleg over hun rechten en plichten als werkzoekende en over wat
ze van UWV kunnen verwachten. Deze aanpak maakt de wachttijden
korter. Na de groepsbijeenkomst heeft iedere klant uiteraard
individueel contact met zijn werkcoach.
Terugdringen jeugdwerkloosheid
UWV heeft in 2009 intensief gewerkt aan het terugdringen van
de jeugdwerkloosheid. In totaal zijn in 2009 58.000 jongeren uit­
gestroomd naar werk.
Het School Ex programma was erop gericht om in 2009 10.000

UWV
UWV
Jaarverslag
Jaarverslag
2009
2009



Aanpak crisis
mbo-leerlingen over te halen langer op school te blijven of ze aan
werkervaring te helpen. We hebben contact gezocht met ruim 6.700
leerlingen die geen werk of scholing in het vooruitzicht hadden. Van
hen hebben we er ruim 1.300 ingeschreven bij UWV WERKbedrijf. Het
resultaat: 410 jongeren zijn inmiddels aan werk geholpen, 240 zijn
overgedragen aan de gemeenten en 60 zijn terug naar school.
In het zogeheten `Matchingsoffensief´ maken we afspraken met
bedrijven en sectoren om jongeren voorrang te geven bij het vervullen
van openvallende vacatures bij bedrijven en trainees te plaatsen. We
besteden ook extra aandacht aan jongeren met een zwakkere arbeidsmarktpositie (bijvoorbeeld vanwege een beperking), jongeren met een
grotere kans op langdurige werkloosheid en allochtone jongeren.

We hebben meer
mensen aan een
baan geholpen dan
we hadden verwacht
Verder ontwikkelde UWV voor 100 hbo’ers en academici een
traineeprogramma van twee jaar als onderdeel van de Regionale
Actieplannen Jeugdwerkloosheid. De trainees gaan als junior­werkcoach bij UWV WERKbedrijf jongeren begeleiden naar werk.
Met verschillende branches hebben we in 2009 convenanten afge­
sloten om de komende twee jaar 10.000 leerwerkbanen beschikbaar
te stellen voor werkloze schoolverlaters die na bijscholing aan de
slag kunnen. We hebben bijvoorbeeld met de Algemene Bond
Uitzendondernemingen (ABU), de Vereniging Nederlandse
Gemeenten (VNG) en scholingsfonds STOOF afgesproken om 4.500
banen voor werkloze jongeren in de uitzendsector te creëren. Het
gaat om 1.500 leerwerktrajecten bij klanten van uitzendbureaus en
2.500 plekken voor intercedenttrainees bij uitzendbureaus zelf. De
jongeren kunnen een baan combineren met een opleiding. Ten slotte
zullen er ook minimaal 500 arbeidsfitbanen ontstaan voor werklozen
die niet in aanmerking komen voor een traineeplek of een leerwerkbaan. Zo kunnen ze toch werkervaring opdoen. Inmiddels zijn al
tientallen jongeren aan de slag.

45-plussers aan de slag
UWV WERKbedrijf heeft in 2009 65.000 werklozen van 45 jaar en
ouder aan het werk geholpen. Het project Talent 45-plus overtreft
daarmee de verwachtingen. We zorgen onder meer voor hulp bij
het schrijven van een goede sollicitatiebrief, bij het voeren van een
sollicitatiegesprek en bij het gericht zoeken naar een kansrijke
­vacature. Ook doen werkzoekenden competentietests om na te
gaan of ze in een andere branche werk kunnen zoeken of bijvoorbeeld een kansrijk eigen bedrijf kunnen starten.
Ook in 2010 gaat UWV WERKbedrijf oudere werkzoekenden extra
helpen. Vanwege het succes van Talent 45-plus komt UWV dan met
een soortgelijk project voor 55-plussers, een groep die nog moeilijker aan de slag komt.
Mobiliteitscentrum Thuiszorg
De invoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo)
op 1 januari 2007 heeft grote gevolgen gehad voor de thuiszorg.
Gevreesd werd voor veel gedwongen ontslagen. Daarom is het
Mobiliteitscentrum Thuiszorg (MCT) opgericht. Het is een samenwerkingsverband van de ministeries van VWS en SZW, UWV en de
VNG en diverse andere betrokken organisaties.
Naast de lopende trajecten uit 2008 was het MCT in 2009 betrokken
bij veertien veelal grotere thuiszorginstellingen. Bij de meeste daarvan zijn Mobiliteitscentra ingesteld. De dienstverlening bestond
onder meer uit voorlichtingsbijeenkomsten, ondersteuning bij
het overstappen van medewerkers naar een andere instelling,
competentietests, Erkenning Verworven Competenties (EVC’s),
bemiddeling en scholing. In 2009 zijn bemiddelingsactiviteiten
ondernomen voor 1.650 thuiszorgmedewerkers. Het MCT is in
augustus 2009 overgegaan in het netwerk van Brancheservice­
punten Zorg.
Inkoop re-integratie
Sinds 2008 koopt UWV op de private markt alleen nog re-integratiedienstverlening in als de klant daardoor een reële kans maakt op
afzienbare termijn werk te vinden. Bij re-integratiediensten wordt
een enkel product ingekocht, zoals jobhunting of een assessment
om te kijken of scholing nodig is. Gedurende een groot deel van
2009 kocht UWV voor werkloze klanten weinig volledige trajecten
in (met uitzondering van Individuele Re-integratietrajecten, de
zogenoemde IRO’s). De laatste maanden van 2009 nam het aantal
ingekochte volledige re-integratietrajecten weer toe.

We hebben in totaal 105.700 re-integratietrajecten en -diensten
ingekocht in 2009. Ten opzichte van 2008 (64.100) een stijging van
bijna 65 procent. Hiervan waren er 77.900 voor werkloze klanten en
27.800 voor arbeidsongeschikten (2008: 39.300 respectievelijk
24.800). De toename is uiteraard het gevolg van de economische
crisis. In 2009 zijn er door de inzet van re-integratietrajecten en
-diensten 25.200 mensen aan het werk geholpen, dat is 26 procent
minder dan in 2008 (34.000). Deze daling is een rechtstreeks
gevolg van de slechtere arbeidsmarkt. Het ging om 7.100
arbeidsonge­schikten (2008: 10.800) en 18.100 werklozen (2008:
23.200). Bij 4.800 plaatsingen hadden mensen een dienstverband
van twaalf maanden of langer (2008: 7.000).
Bij een Individuele Re-integratie Overeenkomst (IRO) stippelt de
klant zelf zijn route naar werk uit. Hij kiest ook zelf het re-integratiebedrijf dat het beste bij hem past en stelt samen met dat bedrijf
een plan op. In 2009 zijn 35.900 arbeidsongeschikte en WW-klanten
begonnen met een IRO-traject, 54 procent meer dan in 2008 (23.300
IRO’s). Dat komt door het toegenomen aantal WW’ers: in 2009 startten 22.400 werkloze klanten een IRO-traject (2008: 11.500). In totaal
beëindigden in 2009 22.300 klanten hun IRO-traject (11.400 arbeidsongeschikten en 10.900 werklozen). Voor 10.300 klanten (ruim 46
procent) eindigde het IRO-traject in 2009 met een plaatsing (4.700
arbeidsongeschikten en 5.600 werkloze klanten). Bij 3.200 betrof de
plaatsing een dienstverband van 12 maanden of langer.
Via ons Scholingsbureau hebben we in 2009 9.700 opleidingen
in­gekocht: 3.600 voor arbeidsongeschikten en 6.100 voor werkloze
klanten. Bij 75 procent van de arbeidsongeschikten en bij 71 procent
van de WW’ers resulteerde de opleiding in een diploma.
Ook zetten we korte vaardigheidstrainingen en opfriscursussen in
om werkgevers ertoe te brengen werkzoekenden in dienst te
nemen. Deze zijn bestemd voor mensen die maar een klein zetje
nodig hebben om snel weer aan het werk te komen. De cursussen
duren maximaal twee maanden en kosten ten hoogste ¤ 2.000.
Voorbeelden zijn een lascursus of een korte opleiding tot vork­
heftruckchauffeur. Het aantal is, ten gevolge van de economische
crisis, ten opzichte van 2008 verdubbeld: van 10.600 naar 21.400.
In 2009 zijn ruim 11.100 kortdurende vaardigheidstrainingen en
opfriscursussen afgerond. Daarvan zijn er 10.300 uitgemond in een
baan (93 procent). Dit resultaat is beter dan in 2008 (81 procent).

Meer ontslagen

Hulp bij vinden personeel

Bij UWV zijn door de economische crisis in 2009 veel meer ontslagaanvragen ingediend. Het aantal van 60.000 lag 112 procent hoger dan in
2008. Het aantal verleende ontslagvergunningen kwam in 2009 uit op
36.400, meer dan twee keer zoveel als in 2008. De ontslaggegevens die
we van werkgevers krijgen, geven we door aan de Mobiliteitscentra. Zo
kunnen we werknemers die werkloos dreigen te worden, van werk naar
werk bemiddelen. UWV behandelde twee keer zoveel zaken als de
kantonrechter, die ongeveer 30.000 ontbindingsverzoeken kreeg.
De behoefte aan voorlichting over het ontslagrecht was groot. UWV
sprak met vele werkgevers en gaf voorlichting op tientallen congressen
en banenmarkten.

Om werkgevers zicht te geven op goede potentiële werknemers, plaatsen we van iedereen die werk zoekt een gevalideerd cv op werk.nl.
Eind 2009 stonden er 234.000 cv’s op werk.nl. Vooral voor uitzend­
bureaus en grotere bedrijven is ons internetkanaal een belangrijk
wervingskanaal. MKB-ondernemers krijgen naast de werk.nl-dienst­
verlening ook persoonlijk advies en ondersteuning van de werkcoach.
Hierbij bieden we in één pakket, naast matching, ook oplossingen voor
mogelijke knelpunten bij nieuwe instroom (denk aan subsidies en scholing), advies over behoud van personeel (het belang van diversiteit), en
bij dreigend ontslag advies over preventief bemiddelen van-werk-naarwerk en ondersteuning bij ontslagaanvragen.

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009



Werken aan perspectief

Aanpak crisis

Aanpak crisis
Meer loonkostensubsidie verstrekt
Sinds de invoering van de wet Stimulering Arbeidsparticipatie
(STAP) op 1 januari 2009 kan UWV loonkostensubsidie inzetten voor
onder anderen herbeoordeelde klanten, WGA-gerechtigden en voor
klanten tot vijftig jaar die langer dan twaalf maanden een WWuitkering ontvangen. De loonkostensubsidie geldt voor één jaar.
Met STAP is het Tijdelijk Besluit Brugbanen ingetrokken. Het aantal
mensen dat werk vindt met inzet van loonkostensubsidie is duidelijk
gestegen. In april 2009 hadden 476 mensen werk gevonden met
inzet van loonkostensubsidie, eind 2009 waren het er ruim 1.900:
900 in het kader van het Tijdelijk Besluit Brugbanen en 1.000 in het
kader van STAP. Eind 2009 hadden 250 klanten hun werkzaamheden
met inzet van loonkostensubsidie beëindigd, 190 van hen vonden
een baan van ten minste zes maanden zonder subsidie. Van de mensen die in 2008 met inzet van loonkostensubsidie zijn gestart in een
baan is bijna 73 procent doorgestroomd naar regulier werk.

					

Gerard Boer:

`Ik had één contactpersoon bij
het Mobiliteitscentrum; dat werkt´

UWV Jaarverslag 2009

10

Werken aan perspectief

Gerard Boer werkte drie jaar naar tevredenheid als
magazijnbeheerder bij Lasaulec. Het nieuws dat zijn
werkgever tientallen mensen moest ontslaan en dat hij
bij die groep zat, sloeg in als een bom. `Ik dacht: geen
paniek, maar nadenken over je mogelijkheden´, vertelt
hij. `Ik ben direct gaan bellen en mailen naar klanten. Ik
heb vervolgens zes gerichte sollicitaties verstuurd, goed
onderbouwd met een actueel cv. Dat werkte. In mijn
loopbaan ben ik altijd heel allround geweest en
daardoor breed inzetbaar. Het Mobiliteitscentrum was
intussen mijn contactpunt en het prettige was dat ik met
mijn vragen altijd bij één contactpersoon terechtkon. Hij
staat nu nog in mijn mobiele telefoon. Een week voor
mijn officiële ontslag had ik nog geen bevestiging van
UWV dat ik een uitkering zou krijgen. Dat voelde niet
goed. Dus heb ik mijn vaste contactpersoon gebeld. Het
bleek dat verschillende UWV-afdelingen langs elkaar
heen werkten. Uiteindelijk is met één telefoontje alles
weer rechtgezet. Ik heb zelf mijn nieuwe baan gevonden
als service en operations medewerker op Schiphol.
Belangrijker voor mij was dat ik mijn EVC-certificaat
kon halen en dat nu kan gaan verzilveren met een
mbo-diploma Logistiek. Daarmee kan ik ook op langere
termijn mijn voordeel doen. Veel mensen denken: ik
meld me aan en dan zorgt UWV wel voor een baan,
maar zo werkt het niet. Je moet ook zelf actief aan de
slag.´

UWV Jaarverslag 2009

11

Kosten re-integratie WW
We hebben ¤ 150 miljoen uitgegeven (2008: ¤ 118 miljoen) aan
re-integratie voor de WW. Het voor 2009 toegekende budget was
¤ 126 miljoen. De overschrijding wordt vooral veroorzaakt door een
grotere instroom in IRO’s, reguliere trajecten en scholing als gevolg
van de crisis en door een andere manier van factureren met minder
factuurmomenten.
Sinds 2008 was onze inzet om voor WW-gerechtigden vooral losse
re-integratiediensten in te kopen. Klanten kwamen alleen in aan­
merking voor een volledig re-integratietraject als er meer dan twee
diensten ingezet moeten worden om hen aan een baan te helpen. In
de praktijk stelden onze werkcoaches vast dat het gewenst was om
meer volledige re-integratietrajecten in te kopen. Sinds 1 september
2009 doen we dat dan ook, vooral voor klanten met een grote
afstand tot de arbeidsmarkt.
Voor 2010 heeft de minister van SZW ¤ 126 miljoen beschikbaar
gesteld, even veel als in 2009. De uitputting van dit budget verloopt
veel sneller dan verwacht. Om budgettaire overschrijding in 2010 te
voorkomen hebben we inmiddels in overleg met de minister maat­
regelen getroffen. Daarnaast heeft de minister ons gevraagd om
uit het reguliere uitvoeringskostenbudget additionele middelen vrij
te maken om vooral langdurig werklozen aan werk te helpen.
UWV kreeg van het ministerie van SZW in 2009 ¤ 26,7 miljoen voor
loonkostensubsidies om werklozen en arbeidsongeschikten aan het
werk te helpen. Hiervan is slechts ¤ 4,4 miljoen besteed, doordat er

Verworven competenties
De overstap naar ander werk is makkelijker als de werknemer inzicht in
zijn eigen capaciteiten heeft en zo aan een nieuwe werkgever kan laten
zien wat hij aan competenties in huis heeft. Voor werknemers zonder
startkwalificatie kan een Ervaringsprofiel (EVP) of Ervaringscertificaat
(EVC) deze competenties zichtbaar maken. Een Ervaringsprofiel is alleen een Inventarisatie van de capaciteiten; bij een Ervaringscertificaat
wordt de inventarisatie ook gecertificeerd door een van de ruim 100
erkende aanbieders van EVC’s. Een Ervaringscertificaat kan een eventuele scholing een stuk korter maken.
In 2009 hebben we 667 EVC’s verstrekt. Eind 2009 is gestart met een
campagne om de regeling meer bekendheid te geven.

Werken aan perspectief

Aanpak crisis

Werken aan perspectief

Aanpak crisis

veel minder loonkostensubsidies zijn toegekend dan geraamd. De
laatste maanden van het jaar was echter weer een duidelijke stijging
zichtbaar.
Naast het re-integratiebudget WW heeft UWV in 2009 ook budgetten toegekend gekregen voor Erkenning Verworven Competenties
(EVC/EVP) en Scholingsbonus. Uit onderzoek blijkt dat werkgevers
redelijk positief zijn over beide regelingen. Ondanks de nodige
publiciteit is er nog maar zeer weinig gebruik van gemaakt.
Werkgevers moeten, om de maximale scholingsbonus te krijgen,
ook voor subsidie bij het Opleidings- en Ontwikkelingsfonds van de
eigen branche aankloppen. Dat vinden ze administratief vaak te
ingewikkeld en daarom zien ze af van het aanvragen van de scholingsbonus. De EVC/EVP-regeling is beperkt tot werknemers die
van baan veranderen en niet beschikken over een startkwalificatie.
In 2009 is aan EVC ¤ 110.000 uitgegeven van het budget van
¤ 8 miljoen. Van de Scholingsbonus is ¤ 20.000 van het budget van
¤ 19 miljoen uitgegeven. Verruiming van de voorwaarden en een
gerichte campagne zullen in 2010 mogelijk leiden tot een ruimer
gebruik van de regelingen.
WW in 2009
In 2009 kreeg UWV te maken met een explosieve groei van WWaanvragen. We namen 540.800 beslissingen over het recht op een
WW-uitkering, tegenover 297.600 in 2008 – een stijging met maar
liefst 82 procent. Het aantal toegekende WW-uitkeringen nam toe
tot 427.600 (2008: 240.400), een stijging met 78 procent. Het aantal
lopende uitkeringen nam in 2009 toe tot 269.900 (exclusief DeeltijdWW), 58 procent meer dan in 2008. Het aantal lopende uitkeringen
is het hoogst in de leeftijdsgroepen van 35 tot en met 44 jaar en van
45 tot en met 54 jaar (allebei 73.000).
Sinds november 2008 is de instroom in de WW bij alle leeftijdsgroepen groter dan de uitstroom, en relatief het sterkst bij de leeftijdsgroepen tot en met 34 jaar. Daar is het aantal meer dan verdubbeld.
Mensen in deze groep hebben relatief vaak een tijdelijk contract
dat niet wordt verlengd.
Het aantal beëindigde uitkeringen is ten opzichte van 2008 gestegen met 26 procent. De stijging is relatief het grootst bij de groep
tot en met 24 jaar (met 111 procent). Zij hebben meestal minder
lang recht op een uitkering omdat ze een korter arbeidsverleden
hebben.

Werktijdverkorting en Deeltijd-WW
Bedrijven die door de kredietcrisis een acuut omzetverlies lijden,
konden sinds 1 december 2008 tijdelijke werktijdverkorting voor
hun werknemers aanvragen en daarmee onnodig ontslag voorkomen. UWV betaalde de WW-uitkering direct aan de werkgever uit.
Het bedrijf moest wel bereid zijn werknemers in de tussentijd te
scholen of bij een ander bedrijf te detacheren. Voor de regeling was
maximaal ¤ 200 miljoen beschikbaar en daarvan is ¤ 130 miljoen
gebruikt.
Vanaf april is hiervoor de regeling Deeltijd-WW in de plaats gekomen, met een budget van ¤ 350 miljoen. De werknemers blijven in
dienst en hebben geen sollicitatieverplichting. Naar aanleiding van
een evaluatie is de regeling Deeltijd-WW tussentijds aangepast: de
voorwaarden voor het gebruik van de regeling zijn aangescherpt.
Het budget is daarbij fors verhoogd tot ¤ 950 miljoen. In december
is de regeling opnieuw verlengd, tot 1 april 2010. Het budget bleef
gelijk. De uitputting van het budget gaat minder snel dan verwacht:
in 2009 is ruim ¤ 173 miljoen betaald aan uitkeringen Deeltijd-WW.
Het aantal toekenningen voor Deeltijd-WW kwam in 2009 uit op
bijna 55.000. Daarnaast kende UWV nog bijna 45.000 keer werktijdverkorting toe.

Eén aanspreekpunt
op Werkpleinen

-

Op de 127 Werkpleinen werken we steeds intensiever samen
met gemeenten. We willen dat onze klanten de dienstverlening als één logisch geheel ervaren. Op 95 vestigingen gebeurt
dat al. Burgers kunnen er terecht bij één gemeenschappelijk
loket, ze hebben één aanspreekpunt. Dat geldt ook voor werkgevers. We vertrouwen erop dat ook de nu nog ontbrekende
gemeenten zich bij de Werkpleinen zullen aansluiten.

Meer informatie vindt u in ons online verslag. Kijk op www.uwv.nl

95

met integrale
dienstverlening

127

vestigingen
Snelle eerste betaling

Werk voor DSB’ers

We willen een klant die tijdig een uitkering heeft aangevraagd, binnen
vier weken na de eerste uitkeringsdag een eerste betaling doen. Als
het kan, is dat meteen de definitieve betaling. Lukt dat niet, dan vragen
we de klant of hij een voorschot wil. In 2009 kreeg 81 procent van onze
WW-klanten binnen vier weken de eerste definitieve betaling. Het percentage was weliswaar lager dan in 2008 (88 procent), maar hoger dan
de 80 procent die we met het ministerie van SZW hebben afgesproken.
Het was naar onze overtuiging een bijzondere prestatie, gezien de
explosieve toename van het aantal uitkeringen met 82 procent. Na een
kleine dip hebben we, met de inzet van 1.275 extra fte’s, de tijdigheid in
het tweede halfjaar weer boven de norm gebracht. Daarnaast hebben
we bijna 53.000 beslissingen Deeltijd-WW verwerkt.

Van de ex-werknemers van DSB in Wognum hadden er 551 in januari 2010
weer werk gevonden. Een deel vond een nieuwe baan, een deel is als zelfstandig ondernemer aan de slag gegaan. Daarmee is de intensieve bege­
leiding van UWV WERKbedrijf succesvol gebleken, in een regio met relatief
weinig werkgelegenheid.
In totaal werkten er bij DSB op het moment van faillissement ongeveer
1.800 mensen, op diverse vestigingen in het land. Ongeveer 500 werknemers
van DSB helpen de curatoren bij het afwikkelen van het faillissement. Hun
salaris wordt nog tot juni 2010 doorbetaald. Het succes was mede te danken aan de intensieve samenwerking met de afdeling HRM van DSB en met
re-integratiebedrijven.

UWVUWV
Jaarverslag
Jaarverslag
20092009

12

Werken aan perspectief

Aantal Werkpleinen
Eén aanspreekpunt werkzoekenden
Eén aanspreekpunt werkgevers
Tevredenheid werkzoekenden
over integrale dienstverlening
Tevredenheid werkgevers
over integrale dienstverlening

1

loket

UWV Jaarverslag 2009

13

Werken aan perspectief

127
84%
90%
6,8
7,0

Eén aanspreekpunt op Werkpleinen

Eén aanspreekpunt op Werkpleinen
Integrale dienstverlening
UWV maakt onderdeel uit van de Keten van Werk en Inkomen. Onze
belangrijkste partner is de gemeente. Werkzoekenden en werk­
gevers hebben op het Werkplein één aanspreekpunt; met meer
maatwerk werken we samen aan perspectief voor onze klanten. Dat
vraagt van onze mensen lef en creativiteit, plus denken in mogelijkheden in plaats van beperkingen. De drukte door de economische
crisis zorgt voor erg veel extra klanten; die kregen prioriteit.
Daardoor is de integrale dienstverlening op een aantal plaatsen
nog niet volledig tot stand gekomen.

					

Hans-Martin Don:

`Ons Werkplein voldoet aan
de verwachtingen van burgers´

UWV Jaarverslag 2009

14

Werken aan perspectief

Wethouder Hans-Martin Don van de gemeente
Eindhoven heeft sociale zaken en re-integratiebeleid in
zijn portefeuille. Eindhoven had in 2008 de primeur met
het eerste Werkplein van Nederland. `Met UWV hebben
we de handen ineengeslagen en dat begint zijn
vruchten af te werpen´, zegt hij. `Met de samenwerking
voldoen we beter aan de verwachtingen van burgers.
Allemaal aparte loketten en procedures zijn verleden
tijd. Als een burger van de WW naar de Bijstand
overgaat, hoeft dat voor hem niets uit te maken wat
betreft zijn aanspreekpunt. Dankzij het Werkplein
hebben we niet alleen één loket, maar werken we ook
achter de schermen nauw samen. We kunnen zelfs
elkaars re-integratie-instrumenten inzetten en elkaar
opvangen als dat nodig is. De burger merkt pas dat er
sprake is van verschillende organisaties als het een
keertje misgaat. Daarom is goede samenwerking zo
belangrijk. Sinds de recessie hebben we hier het aantal
werklozen in de regio Eindhoven sterk zien oplopen. Die
toeloop hebben gemeente en UWV samen goed
opgevangen. We hebben meer mensen dan we dachten
aan nieuw werk kunnen helpen. Ik ben tot nu toe dus
zeer tevreden over de samenwerking tussen gemeente
en UWV op het Werkplein. In het begin van elk nieuw
initiatief hangt het succes vooral af van individuen. Bij
de start lever je misschien iets meer in dan je ervoor
terugkrijgt. Maar als iedere partij over kleine
onvolkomenheden kan heenstappen, kom je vooruit. Per
slot van rekening doe je het allemaal voor de burger.´

UWV Jaarverslag 2009

15

Uitbreiding openingstijden
In de loop van 2009 hebben we de openingstijden van onze
Werkpleinen verruimd; de meeste zijn nu een aantal dagen per
week open van 8 uur ‘s ochtends tot 8 uur ‘s avonds. Met deze
oplossing kunnen we onze klanten – werkgevers én werknemers –
nog beter van dienst zijn.
Het is bijvoorbeeld plezierig voor klanten die nog een baan hebben,
maar wel met werkloosheid worden bedreigd, om buiten de tradi­
tionele kantooruren naar een Werkplein te kunnen komen voor
ondersteuning bij het vinden van een nieuwe baan. Dan hoeven ze
geen vrij te vragen. Ook werkgevers stellen de ruimere openings­
tijden op prijs.
Klanten tevreden
Werkzoekenden waren in 2009 iets meer tevreden over de integrale
dienstverlening dan in 2008; zij gaven als rapportcijfer een 6,8
(2008: 6,7). Met name de tevredenheid over de bereikbaarheid,
persoonlijke aandacht en duidelijkheid nam toe. Werkgevers gaven
als rapportcijfer een 7,0. Door een andere meetmethode kan dat
cijfer niet met eerdere jaren worden vergeleken.
Minder Werkpleinen
De rijksoverheid heeft aan de fusie van CWI en UWV per 1 januari
2009 een bezuiniging verbonden die uiteindelijk in 2012 structureel
¤ 127 miljoen moet bedragen. Bij het vinden van die bezuiniging
willen we de dienstverlening aan klanten zo veel mogelijk ontzien.
Toch moet een deel van de besparing worden bereikt door het
­sluiten van ongeveer dertig vestigingen in 2010 en 2011. Dat levert
een structurele besparing op van ruim ¤ 9 miljoen.
Gemeenten die hun Werkplein dreigen kwijt te raken, zijn daar niet
altijd gelukkig mee. We streven ernaar snel met gemeenten tot

Stand van zaken integrale dienstverlening
Op basis van veertien aspecten houden we op een landkaart bij hoe ver
we zijn met de invoering van integrale dienstverlening met gemeenten.
De landkaart is te vinden op de website www.samenvoordeklant.nl.
De stand per eind 2009:
• op vrijwel alle locaties is gestart met de integrale dienstverlening;
• 8 4 procent van de locaties heeft één vast aanspreekpunt voor
werkzoekenden;
• 9 0 procent van de locaties heeft één vast aanspreekpunt voor
werkgevers;
• 75 procent van de locaties heeft een dienstverleningsconcept voor
werkzoekenden, 74 procent heeft dat voor werkgevers.

Werken aan perspectief

-

Werken
Werkenaan
aan perspectief
perspectief

Eén aanspreekpunt op Werkpleinen
duidelijkheid te komen welke vestigingen gesloten worden.
Hiermee kunnen we onrust en onzekerheid wegnemen en voor­
komen we dat er investeringen worden gedaan in vestigingen die
gaan sluiten. Uiteraard zullen we in nauw overleg met de betrokken
gemeenten bekijken hoe en wanneer de sluiting het best kan
plaatsvinden. In een aantal gevallen hebben gemeenten gekozen
voor de mogelijkheid de lokale dienstverlening te combineren. Dan
is sprake van een satellietvestiging en neemt de gemeente de
besparing voor haar rekening.

Werknemers combineren dan hun werk of het zoeken naar werk
met scholing en opleiding, zodat ze een (beroeps)kwalificatie op de
arbeidsmarkt halen. In 2010 zal uit een evaluatie van de leerwerk­
loketten blijken welke resultaten zijn bereikt. Vanaf 2010 komt
­structurele financiering beschikbaar voor de leerwerkloketten. In
de toekomst krijgen de leerwerkloketten een vaste plek binnen de
dienstverlening van de Werkpleinen.

16,5
miljoen
Nederlanders

Meer informatie vindt u in ons online verslag. Kijk op www.uwv.nl
Samen met werkgevers
UWV en gemeenten werken steeds meer samen om werkgevers te
ondersteunen bij het vervullen van vacatures en zo werkzoekenden
aan een baan te helpen. We investeren extra in werkgevers die
graag met ons samenwerken en iets voor onze klantgroepen willen
betekenen. Specifiek voor langdurig werklozen benaderen we werkgevers actief; we werken bijvoorbeeld samen op banenmarkten en
organiseren `speedmeets´. In 2009 hebben 16.200 WW-gerechtigden die langer dan een jaar werkloos waren, een baan gevonden.
We zorgen dat we steeds beter weten wat er speelt bij landelijke,
regionale en lokale werkgevers. Is er bijvoorbeeld veel vraag naar
personeel, maar lukt het niet voldoende om in deze vacatures te
voorzien, dan is dat slecht voor de winstgevendheid en continuïteit
van een branche. We kunnen dan in een Werkplein samen een
Brancheservicepunt opzetten. De belangrijkste samenwerkende
partners daarin zijn werkgevers, UWV en de gemeente. Afhankelijk
van de regionale situatie kunnen bijvoorbeeld ook Kamers van
Koophandel en ROC’s partner zijn. Op landelijk niveau hebben de
overkoepelende brancheorganisaties, kenniscentra en de landelijke
bedrijfsadviseurs van UWV WERKbedrijf een stimulerende en ondersteunende functie. Er zijn servicepunten voor techniek, voor de
bouw en ook voor de detailhandel. In 2010 komen er nog meer bij,
ook voor andere sectoren zoals de zorg. In het voorjaar van 2009
hebben we in de zogeheten Brancheweken de aandacht gevestigd
op beschikbare vacatures en scholingsmogelijkheden per branche.

1,5
miljoen

Drukke Banenmarkt

Bouwen in Groningen

Op 1 oktober 2009 hield UWV WERKbedrijf samen met gemeenten de
Landelijke Banenmarkt, onder het motto `Ik laat me zien´. De belangstelling was groot: ruim 110.000 bezoekers en meer dan 2.000 standhouders (werkgevers). Minister Donner kwam naar de officiële start in
het ADO-stadion in Den Haag en was getuige van een `speedmeet´
tussen een werkgever en een werkzoekende. Bij alle vestigingen in het
land viel het op dat werkzoekenden veel vragen hadden over sollicitatiebrieven en het cv. Werkcoaches gaven concrete tips, zodat werkzoekenden zich nog beter aan werkgevers kunnen presenteren. Ook de
workshops over sollicitatiegesprekken werden massaal bijgewoond. In
2010 komt er opnieuw een Landelijke Banenmarkt.

Met het Sectorservicepunt Bouw in Groningen slaan de sociale partners in de bouwsector, UWV WERKbedrijf, gemeente, provincie en
Fundeon (Kenniscentrum Beroepsonderwijs voor de bouw, infra en
gespecialiseerde aannemerij) de handen ineen voor behoud en instroom van werknemers en werkzoekenden in de bouw. Er is een centraal telefoonnummer voor informatie, advies en hulp bij (dreigend)
ontslag of faillissement. Bedrijven kunnen er ook terecht voor het
melden van vacatures. UWV helpt bij de begeleiding van werknemers
naar een nieuwe baan. Werknemers kunnen scholing krijgen om hun
kans op een nieuwe baan te vergroten.

16

UWV wil zich ontwikkelen tot een excellente publieke
UWV
dienstverlener.
wil zich ontwikkelen
We willen
tothet
een
voor
excellente
onze 1,1publieke
miljoen klanten
dienstverlener.
steeds We
eenvoudiger
willen hetmaken.
voor onze
Dat1,5
betekent
miljoenéén
klanten
aanspreeksteeds
eenvoudiger
punt, steeds
maken.
meer Dat
service
betekent
via internet,
één aanspreekpunt,
administratiefsteeds
gemeer
mak:
service
we zorgen
via internet,
dat onze
administratief
klanten hun gegevens
gemak: wemaar
zorgen
ééndat
onze
keer
klanten
hoeven
hun
door
gegevens
te geven.
maar
We één
gaankeer
voortdurend
hoeven door
na hoe
te
geven.
onzeWe
dienstverlening
gaan voortdurend
beterna
kan.
hoe
Het
onze
is ons
dienstverlening
gelukt om, on-beterdanks
kan. Het
de economische
is ons gelukt om,
crisis,
ondanks
onze klanttevredenheid
de economische crisis,
ononze
derklanttevredenheid
uitkeringsgerechtigen
onderopuitkeringsgerechtigden
peil te houden, en onder
op peil
te werkgevers
houden, en onder
zelfs te
werkgevers
verhogen. zelfs te verhogen.

Algemene klanttevredenheid uitkeringsgerechtigden
Algemene klanttevredenheid werkgevers
Zeer tevreden over UWV Telefonie
Klanttevredenheid over uitvoering klachtenproces
Klanttevredenheid indieners bezwaren
Klanttevredenheid rechtshulpverleners
Tevredenheid over werkgeversbijeenkomsten

Leerwerkloketten
In de afgelopen jaren zijn met eenmalige financiële ondersteuning
van de ministeries van OCW en SZW leerwerkloketten tot stand
gebracht. Dat hebben we samen met gemeenten, onderwijs en
bedrijfsleven gedaan. In de leerwerkloketten kunnen werknemers
terecht voor loopbaanadvies, beoordeling, EVC en duale trajecten.

UWV Jaarverslag 2009

Steedsbeter
beter
Steeds
voor
de
klant
voor
de klant

Werken aan perspectief

klant
tevredenheidscijfer

klanten

6,9

UWV Jaarverslag 2009

17

Werken aan perspectief

6,9
5,9
73%
6,4
6,1
6,6
7,5

Steeds beter voor de klant

Steeds beter voor de klant
Continu werken aan kwaliteit
We stellen de klant – uitkeringsgerechtigden, werkzoekenden én
werkgevers – in al onze dienstverlening centraal en we gaan uit van
vertrouwen in die klant. Alle signalen die klanten afgeven, verzamelen en analyseren we. Zo zien we waar we het al goed doen en waar
het beter kan. Zo werken we aan perspectief.
We ontvangen voortdurend van binnen en van buiten UWV signalen
over de kwaliteit van onze dienstverlening. Met het Dashboard
Klantgerichtheid kunnen we in één oogopslag zien hoe het gesteld
is met de klantcontacten: waar gaat het goed, waar gaat het verkeerd en waar kan het dus beter? De grote hoeveelheid beschikbare
gegevens maakt het mogelijk om klantgedrag te analyseren en te
voorspellen. Aan de hand daarvan werken we voortdurend aan
verdere verbetering van alle aspecten van onze dienstverlening.
Ook bewaken we dat toezeggingen aan individuele klanten tijdig
worden nagekomen.

					

				

				

UWV Jaarverslag 2009

Alex Brenninkmeijer:

`UWV vervult met mediation 					
een voortrekkersrol´

18

Werken aan perspectief

Nationale Ombudsman Alex Brenninkmeijer is `redelijk
tevreden´ over de dienstverlening van UWV. `De
organisatie heeft een duidelijke oriëntatie op
verbetering´, zegt hij. `UWV staat voor de zware taak om
de fusie met CWI en de samenwerking met gemeenten
te laten slagen. Dat is nogal wat. Maar ik vind het aantal
klachten over UWV dat ons in 2009 bereikte, niet
onrustbarend. Door de fusie met CWI is weliswaar het
absolute aantal klachten van burgers toegenomen, maar
dat is dus een optelling. In verhouding tot de
hoeveelheid zaken die UWV behandelt, is het aantal niet
toegenomen. Wat dat betreft zijn de gevolgen van de
crisis op een heel nette manier opgevangen. Problemen
met klantgerichtheid, de lange behandelingsduur,
verzekeringsartsen en de informatieverstrekking blijven
om aandacht vragen. Ik heb er grote waardering voor
dat UWV een voortrekkersrol heeft vervuld bij het
toepassen van mediation. Daarin is het een voorbeeld
geweest voor andere overheidsorganisaties en ik zou
graag willen zien dat UWV op die weg verder gaat.
Hetzelfde geldt voor de verbetering van de
informatieverstrekking aan burgers. Sommige
berekeningen zijn onbegrijpelijk en we hebben dan ook
afgesproken dat burgers betere uitleg krijgen bij de
gegevens die de computers produceren. Het allerbeste
is natuurlijk persoonlijk contact. Mensen die een beroep
doen op UWV voelen zich vaak onzeker en afhankelijk.
Met persoonlijk contact kun je zorgen wegnemen. Het
klantencontactcentrum van UWV is heel efficiënt, maar
men kan daar niet alle vragen beantwoorden. Daar
heeft zelfs de ombudsman wel eens last van. Toon je
menselijke gezicht is mijn gouden tip.´

UWV Jaarverslag 2009

19

Maatwerk voor werkgevers
Een goede relatie met werkgevers is essentieel voor UWV, daar
gaan we de komende jaren extra in investeren. Met Mobiliteits­
centra, speciale servicepunten op de Werkpleinen en gespecialiseerde adviseurs voor het MKB bieden we werkgevers maatwerk.
We gaan zo veel mogelijk uit van een lokale aanpak, maar indien
nodig kan die ook regionaal of landelijk zijn, en altijd in samen­
werking met andere partijen. Sinds de fusie van UWV en CWI, begin
2009, bieden we vacaturevervulling, arbeidsbemiddeling, preventie
en re-integratie onder één dak. Dat biedt nieuwe kansen om onze
dienstverlening aan werkgevers te verbeteren.
We werken bijvoorbeeld aan optimalisatie van de werkgeverstelefoon en aan de invoering van een digitaal loket voor werkgevers.
Verder investeren we in het opbouwen en onderhouden van relaties
met regionale werkgevers. In 2009 hebben we extra aandacht
besteed aan voorlichting over crisismaatregelen zoals Werktijd­
verkorting en Deeltijd-WW, en over het afhandelen van een faillissement. Ook hebben we veel energie gestoken in het verbeteren van
de kwaliteit van de basisgegevens in de Polisadministratie.
UWV heeft in 2009 tien werkgeversbijeenkomsten georganiseerd.
De gemiddelde waardering was 7,5.

Goed in telefonisch contact
In 2009 hebben we 8,7 miljoen telefonische klantvragen ontvangen,
bijna 20 procent meer dan in 2008. We moesten alle zeilen bijzetten. In
2009 hebben we 91 procent van de telefoongesprekken beantwoord. In
de overige gevallen hangen bellers voortijdig op, bijvoorbeeld omdat
het ingesproken bandje al antwoord op hun vraag geeft, omdat ze er
via het keuzemenu achterkomen dat ze hun burgerservicenummer nog
moeten opzoeken of omdat ze een verkeerd nummer hebben gekozen.
In 2009 was 73 procent van onze klanten zeer tevreden over UWV
Telefonie (2008: 71 procent). UWV Telefoon Werknemers is sinds 2008
als eerste én nog steeds enige overheidsdienst ter wereld COPC-gecertificeerd. Het Customer Operations Performance Center is een wereldwijde standaard voor commerciële contactcenters. In 2009 is ook UWV
Telefoon Werkgevers gecertificeerd.

Werken aan perspectief

Aanpak crisis

Steeds beter voor de klant

Steeds meer via internet
We maken het onze klanten ook makkelijker door steeds meer
dienstverlening via internet aan te bieden. De belangrijkste ontwikkelingen in e-dienstverlening in vogelvlucht:
Digitaal Klantdossier – Via het Digitaal Klantdossier (DKD) kunnen
mensen met een WW- of Bijstandsuitkering via internet hun gegevens raadplegen en als het nodig is voor bepaalde gegevens een
correctieverzoek indienen. In 2009 hebben we op verzoek van het
ministerie van SZW een verdere uitbreiding van de mogelijkheden
voorbereid. Vanaf 2010 kunnen ook WIA- en Wajongklanten hun
gegevens raadplegen via het DKD en hoeven burgers zich niet meer
voor elke elektronische overheidsdienst apart aan te melden.
WW digitaal aanvragen en wijzigen – Werkzoekenden kunnen via
internet WW aanvragen. Op het digitale formulier staan alle bij ons
bekende relevante gegevens van de klant al ingevuld. Het is nu ook
zichtbaar of de klant in het afgelopen jaar minimaal 52 dagen loon
heeft ontvangen, waardoor hij mogelijk recht heeft op een verlengde uitkering. De klant kan zijn gegevens zelf wijzigen als dat
nodig is. Het werkbriefje hebben we vervangen door een (digitaal)
wijzigingsformulier. Hiermee geeft de klant sinds 1 januari 2009
digitaal of schriftelijk wijzigingen door die van belang zijn voor zijn
recht op uitkering. In 2009 maakten onze klanten in bijna de helft
van de gevallen gebruik van deze digitale formulieren.
Verzuimmelder – In nauwe samenwerking met werkgevers hebben
we de digitale verzuimmelder verder ontwikkeld en gebruiks­
vriendelijker gemaakt. Werkgevers kunnen sinds begin 2010 hun
werk­nemers hierdoor nóg makkelijker ziek en beter melden en
­verschillende gegevens tegelijkertijd doorgeven.
Subsites WW en Wajong – We hebben in 2009 `subsites´ ontwikkeld
over de WW en de Wajong waar klanten informatie sneller en beter
kunnen vinden. Bij de inrichting ervan hebben we de logica van de
klant gevolgd: de informatie is gerangschikt, opgeschreven en
­gevisualiseerd rondom de fases waarin de klant zich kan bevinden.
De subsites zijn begin 2010 geïntroduceerd.
Digitaal Verzekeringsbericht – We hebben in 2009 gewerkt aan de
verdere ontwikkeling en geleidelijke invoering van het Digitaal
Verzekeringsbericht (DVB). In het eerste kwartaal van 2009 zijn alle
gegevens die de hoogte en duur van een eventuele uitkering bepalen, integraal beschikbaar gekomen via internet. Vanaf het tweede
kwartaal van 2010 zal een burger in één oogopslag kunnen zien bij
welke werkgever(s) hij het getoonde aantal sv-dagen en sv-loon in
het afgelopen kalenderjaar heeft opgebouwd.

UWV
UWV
Jaarverslag
Jaarverslag
2009
2009

20

Steeds beter voor de klant
Bezwaren snel en goed afhandelen
Ook een klant die een bezwaar indient tegen een formele beslissing,
willen we snel en goed helpen. We nemen snel telefonisch contact op
en geven dan aan wat hij kan verwachten. We bespreken de inhoud
van het bezwaar en lichten de procedure toe. Ook maken we gebruik
van mediation. Deze persoonlijke benadering is succesvol: klanten zijn
tevreden en de afwikkeling verloopt een stuk sneller. In 2009 hebben
we 89 procent van de wetstechnische zaken en 81 procent van de
medische zaken op deze manier behandeld.
In 2009 hebben we conform onze doelstelling 92 procent van de wetstechnische bezwaarzaken binnen de wettelijke termijn van dertien
weken afgehandeld. 66 procent van de wetstechnische bezwaarzaken
handelden we af binnen acht weken. Van de medische bezwaarzaken
hebben we 79 procent afgehandeld binnen de wettelijke termijn van
zeventien weken en 51 procent zelfs binnen dertien weken.
De tevredenheid van indieners van bezwaar is in de loop van 2009
gestegen naar 6,1 in de laatste vier maanden van het jaar. Het jaargemiddelde komt uit op 5,8 en is daarmee gelijk aan het resultaat in
2008.
Handhaving begint met preventie
Ons handhavingsbeleid begint met preventie. We geven heldere
voorlichting over rechten en plichten en hebben een actieve bijdrage geleverd aan de in juni 2009 gestarte campagne `Weet hoe
het zit´. Deze gezamenlijke campagne van het ministerie van SZW,
UWV, Sociale Verzekeringsbank (SVB) en Belastingdienst maakt
duidelijk welke rechten en plichten uitkeringsgerechtigden hebben.
We hebben aan bijna één miljoen klanten informatie toegestuurd
over werken naast een uitkering en de mogelijkheden om bij te
verdienen. Bovendien hebben we gericht 40.000 WW’ers benaderd
van wie bekend is dat ze bijverdienen. En we hebben 75.000 nieuwe
WW’ers geïnformeerd over hun rechten en plichten rond uitkering
en vakantie. De bijna 450.000 bezoekers van de website
www.weethoehetzit.nl onderstrepen het succes van de campagne.
Onder onze klanten kent 89 procent de plichten die horen bij een
uitkering (in 2008: 86 procent), ruim boven de met het ministerie
van SZW afgesproken norm van 85 procent.
Meer overtredingen
In 2009 hebben we bij ruim 33.000 klanten een overtreding geconstateerd; 10 procent meer dan vorig jaar. Het schadebedrag was
¤ 49 miljoen, vergeleken met ¤ 36 miljoen in 2008. Dat komt vooral

door het toegenomen aantal WW-klanten.
We zien ook hogere schadebedragen bij de WAO (¤ 13,4 miljoen in
2009, ¤ 9,9 miljoen in 2008) en bij de Wajong (¤ 3,0 miljoen in 2009,
¤ 1,7 miljoen in 2008). Bij de WAO is het aantal zaken gelijk gebleven
maar valt het gemiddelde schadebedrag per zaak hoger uit; bij de
Wajong gaat het om een toename van het aantal zaken.
We hebben 99 procent van al deze overtredingen afgedaan met een
sanctie (verlagen of tijdelijk stopzetten van de uitkering). Het boetebedrag was ¤ 3,6 miljoen, 50 procent meer dan in 2008. Er zijn in
totaal 147 processen-verbaal ingediend bij het Openbaar Ministerie.
Voor de regeling Werktijdverkorting en haar opvolger, de DeeltijdWW, hebben we duizend controles verricht. Die hebben geen aanwijzingen voor misbruik opgeleverd. De regeling wordt dus
overwegend juist toegepast.
De landelijke Interventieteams hebben bijna 500 mensen werkend
aangetroffen terwijl ze een uitkering van UWV hadden. In 57 gevallen is fraude vastgesteld (12 procent) met een totale schade van
¤ 0,7 miljoen, inclusief boetes. Er zijn nog 39 zaken in onderzoek.
De overige personen hadden hun werkzaamheden correct aan UWV
doorgegeven.
Het UWV Interventieteam Buitenland heeft bij 700 veldonderzoeken in en buiten Europa in totaal 68 overtredingen geconstateerd
(10 procent), goed voor ruim ¤ 0,4 miljoen aan benadeling met
UWV-uitkeringen. Voor gemeenten heeft het Internationaal Bureau
Fraude-informatie ¤ 12 miljoen aan verzwegen buitenlands ver­
mogen getraceerd.
ZZP’ers onderzoek
Uitkeringsgerechtigden die als zelfstandige zonder personeel
(ZZP’er) aan de slag willen gaan, mogen dat doen met behoud van
uitkering. De starter moet dan wel aan ons opgeven hoeveel uur hij
werkzaam is als zelfstandige, zijn WW-uitkering wordt dan naar
verhouding verminderd. Een zelfstandige komt in aanmerking voor
zelfstandigenaftrek van de Belastingdienst als hij meer dan 1.225
uur per jaar werkzaam is als zelfstandige.
Ook in 2009 hebben we, net als in 2008 en 2007, op basis van een
bestandskoppeling met de Belastingdienst, onderzoek uitgevoerd
naar het gesignaleerde verschil tussen geclaimde zelfstandigen­
aftrek bij de Belastingdienst en de opgave van het aantal gewerkte
uren aan UWV over 2006.
Kritiek vanuit de FNV op de opgelegde boetes leidde tot Tweede
Kamervragen. Dit was voor de Nationale Ombudsman aanleiding

om een onderzoek in te stellen. UWV heeft aan dat onderzoek alle
medewerking verleend. In zijn eindrapport is de Nationale
Ombudsman kritisch over de voorlichting die UWV in 2004 en 2005
heeft gegeven aan mensen die vanuit de WW als zelfstandige aan
de slag zijn gegaan, en over onze handhaving. De dialoog met de
Tweede Kamer over dit onderwerp is nog gaande. Inmiddels heeft
de minister van SZW wel besloten dat startende zelfstandigen die
aan UWV geld moeten terugbetalen omdat ze afwijkende uren hebben opgegeven aan UWV en de Belastingdienst, ons om herziening
van hun zaak kunnen vragen.
Meer werk, meer klachten
In 2009 hebben we meer klachten gekregen dan in 2008: het aantal
steeg van 9.100 naar 11.000. In 2009 kregen we ook klachten over de
bemiddeling naar werk in de eerste zes maanden van werkloosheid
en de intake WW; taken die vóór 1 januari 2009 door CWI werden
uitgevoerd. CWI registreerde in 2008 bijna 600 klachten over zijn
dienstverlening.
Het aantal klachten over de verstrekking van WW-uitkeringen steeg
van 1.100 in 2008 naar 2.000 in 2009. Deze stijging van 81 procent is
vrijwel gelijk aan de stijging van het aantal WW-uitkeringen.
Ondanks deze stijging is de klachtintensiteit, het aantal klachten in
verhouding tot het aantal beslissingen, voor de WW ten opzichte
van 2008 gedaald met 8 procent.
Over de uitvoering van de Ziektewet (ZW) ontvingen we, dankzij
aanpassingen in onze dienstverlening, veel minder klachten:
1.350, ten opzichte van iets meer dan 2.000 in 2008. Ook de
klacht­inten­siteit is voor de ZW gedaald, namelijk met 3 procent.
De overige arbeidsongeschiktheidswetten geven een stijging te zien
van 4.250 klachten in 2008 naar 4.600 in 2009.
De meeste klachten gingen – net als in 2008 – over de informatie
naar/communicatie met de klant, de betaling en de bejegening.
Het aantal klachten over de betaling en de bejegening daalde,
ondanks de stijging van het totale aantal in 2009. Voor de arbeidsongeschiktheidswetten is de klachtintensiteit met 33 procent
gestegen ten opzichte van 2008. Voornaamste oorzaak is de ver­
minderd tijdige afhandeling van WIA-claimbeoordelingen na het
stopzetten van de implementatie van het vernieuwde klantproces
WIA in de eerste helft van 2009. Dit leidde tot een tijdelijke stijging
van het aantal klachten. Eind 2009 is de klachtintensiteit voor de
arbeidsongeschiktheidsregelingen weer teruggekeerd op het
niveau van eind 2008.

Administratief gemak

Klanttevredenheid op niveau

In ons streven naar administratief gemak speelt de Polisadministratie
een centrale rol: we zorgen dat werkzoekenden en uitkeringsgerechtigden niet telkens dezelfde gegevens hoeven in te vullen – steeds meer
gegevens zijn al van tevoren ingevuld. Werkgevers hoeven we niet
telkens lastig te vallen met de vraag om gegevens: hun loonaangiften
zijn in toenemende mate voldoende. En de organisaties die onze gegevens gebruiken, zoals de Belastingdienst en de Sociale Verzekeringsbank, hoeven veel minder gegevens aan hun klanten te vragen. Sinds
eind april 2009 stellen we de uitkeringsdaglonen steeds meer vast op
basis van de Polisadministratie. Ook dat is een belangrijke administratieve lastenverlichting voor werkgevers. De Polisadministratie moet de
komende jaren uitgroeien tot een van de landelijke basisregisters.

We meten de klanttevredenheid drie keer per jaar met de Klantgericht
heidsmonitor, zowel regionaal als landelijk. De klanten die hun oordeel
geven, hebben allemaal recente ervaring met onze dienstverlening.
Het algemene rapportcijfer van werknemers en uitkeringsgerechtigden
is ten opzichte van 2008 gelijk gebleven: 6,9. Het percentage tevreden
klanten is iets gedaald: van 74 procent naar 72 procent. Het algemene
rapportcijfer van werkgevers is gestegen van 5,8 in 2008 tot 5,9 over
2009. Over de periode mei tot en met december was de score 6,0.
Met name de tevredenheid over de persoonlijke aandacht nam toe (van
5,8 naar 6,5). Zowel de klanttevredenheid van uitkeringsgerechtigden
als die van werkgevers (vanaf mei) is conform de norm die met het
ministerie van SZW is afgesproken.

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

21

Werken aan perspectief

Steeds beter voor de klant

Steeds beter voor de klant

					
				

				
				
				

Wim van Nunspeet:

`Eén keer gegevens
aanleveren is
lastenverlichting voor
iedereen´

Wim van Nunspeet, directeur Sociale en ruimtelijke
statistieken van het Centraal Bureau voor de Statistiek,
is goed te spreken over de samenwerking met UWV. `De
opzet van een loonaangifteketen en de verwerking van
alle gegevens tot één Polisadministratie is geen
sinecure geweest. Maar nu het goed werkt, hebben wij
meer inzicht dan ooit in de arbeidsmarkt´, zegt Van
Nunspeet. `De gedachte achter de loonaangifteketen is
dat burgers en werkgevers maar één keer hun gegevens
over lonen en arbeidscontracten hoeven te leveren, die
vervolgens voor verschillende instanties toegankelijk
zijn. Dit zorgt voor lastenverlichting voor alle
betrokkenen, de overheid en het bedrijfsleven. Wij
konden bijvoorbeeld stoppen met onze enquête naar
lonen en arbeidsduur onder werkgevers. Dat scheelt
hun veel papierwerk. Voordeel voor ons is dat we nu een
veel breder en betrouwbaarder inzicht krijgen in
contractduur, overwerk en de bijzondere
dienstverbanden van oproepkrachten en parttimers. De
loonaangifteketen heeft de banden tussen UWV en het
CBS aangehaald. We treden nu bijvoorbeeld samen met
UWV naar buiten met nieuwe gegevens over
werkloosheid. Voorheen had UWV een persbericht over
``niet-werkende werkzoekenden´´ en het CBS over het
aantal werklozen. Hoewel het om twee verschillende
begrippen met eigen definities gaat, zorgde dat toch
voor verwarring. Om volledig en helder te informeren
over de stand van de arbeidsmarkt, stellen we nu samen
één persbericht op. Sinds kort houden we ook
bijeenkomsten waarin medewerkers van CBS en UWV
elkaar hun werk toelichten, zodat er over en weer meer
begrip ontstaat.´

De klachten die we krijgen, willen we snel afhandelen. Dat lukte
vorig jaar: we hebben bijna 98 procent van de klachten afgehandeld
binnen de wettelijke termijn van zes weken, of – indien verdaagd –
binnen tien weken. Het percentage klachten waarbij we door tele­
fonisch contact tot een oplossing komen, steeg in 2009 van 24 naar
27. Het percentage gegronde klachten is verder afgenomen tot 45
(2008: 48). Klanten klagen vooral dat ze geen reactie hebben ontvangen op een brief of e-mail, dat informatie onjuist of tegenstrijdig
is of dat we geen of te weinig informatie hebben gegeven.
De klanttevredenheid over de uitvoering van het klachtenproces is
gestegen van 6,0 in 2008 naar 6,4 in 2009.

Meer informatie vindt u in ons online verslag. Kijk op www.uwv.nl

Loonaangifteketen werkt!
De Belastingdienst en UWV zorgen er samen voor dat loon- en uit­
keringsgegevens worden opgenomen in de Polisadministratie. Diverse
afnemers maken vervolgens gebruik van deze gegevens. Denk aan de
Sociale Verzekeringsbank, gemeenten, pensioenuitvoerders en het
CBS. UWV en de Belastingdienst zelf zijn ook afnemer van de Polisadministratie. De afnemers – dus inclusief UWV zelf – zijn van de Polisadministratie afhankelijk voor de goede uitvoering van hun primaire
proces. Volgens minister Donner kunnen de ketenpartners tevreden
terugkijken op hun inspanningen om de keten goed te laten functioneren. De minister zei dat op 6 november tijdens een feestelijke bijeenkomst in Den Haag, die helemaal in het teken stond van de werkende
loonaangifteketen.

UWV Jaarverslag 2009

22

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

23

Werken aan perspectief

Werken aan perspectief

Bedrijfsvoering
UWV is een sterke, flexibele organisatie, die anticipeert op
veranderingen in de samenleving. De fusie met CWI is in
kort tijdsbestek succesvol gerealiseerd. In 2009 zijn we ruim
binnen het budget gebleven dat het ministerie van SZW aan
ons heeft toegekend, terwijl de kwaliteit van onze dienstverlening op peil is gebleven. Het nieuwe klantproces voor
de WIA is niet volgens de oorspronkelijke planning verlopen, wat zorgde voor onrust in onze organisatie en problemen met de tijdige afhandeling van de claimbeoordelingen.
Maar de nieuwe organisatie staat er vanaf 1 januari 2010.

¤ 450 miljoen
Vermindering budget sinds 2006
Onderschrijding budget uitvoeringskosten 2009 ¤ 115,6 miljoen
8.016 (6.813 fte’s)
Afname personeelsbestand 2003-2008
1.327 (1.398 fte’s)
Toename personeelsbestand sinds 2009
20.931 (17.812 fte’s)
Aantal medewerkers eind 2009

Bedrijfsvoering
Lagere kosten, prestaties op peil
In de afgelopen vier jaar hebben we een aanzienlijke kosten­
besparing gerealiseerd. In totaal is het uitvoeringsbudget in deze
vier jaar afgenomen met ¤ 450 miljoen (prijspeil 2009), waarvan
¤ 350 miljoen reguliere uitvoeringskosten. Over de periode van 2002
(het ontstaan van UWV) tot aan 2013 verwachten we uit te komen
op een besparing van circa ¤ 1 miljard. Extra taakstellingen dienen
zich al weer aan. Dit zal onvermijdelijk leiden tot versobering van
onze dienstverlening.
De totale uitvoeringskosten zijn in 2009 afgenomen tot 8,8 procent
van de totale lasten; in 2008 was dat nog 9,5 procent en in 2007
10,1 procent (de uitvoeringskosten van CWI zijn in deze cijfers verwerkt). Ondanks de sterk toegenomen uitkeringsinstroom hebben
we de uitvoeringskosten, inclusief het extra budget dat we in verband met de crisis kregen, dus bijna gelijk kunnen houden. We zijn
zeer terughoudend omgegaan met het door het ministerie van SZW
beschikbaar gestelde crisisbudget. Onze extra medewerkers konden
bijvoorbeeld vaak in bestaande huisvesting aan de slag. Daarnaast
zijn we sinds de zomer terughoudend met het opvullen van reguliere
vacatures, vanwege de besparingen die we moeten bereiken in de
begroting van 2010. Een aantal projecten kreeg minder prioriteit –
de crisis ging voor. Daardoor kwamen de projectkosten ¤ 45,5 miljoen
lager uit dan begroot. In 2009 waren de reguliere uitvoeringskosten
¤ 1.845,3 miljoen; ¤ 70,1 miljoen minder dan begroot. In totaal kwamen de uitvoeringskosten daarmee ¤ 115,6 miljoen lager uit.
Ook al bleven we ruim binnen ons budget en heeft de crisis grote
aandacht gevraagd, de kwaliteit van onze dienstverlening is in het
algemeen op peil gebleven en soms zelfs verbeterd. We mogen dan
ook concluderen dat onze organisatie onder moeilijke omstandig­
heden doelmatig is gebleven.

Ontwikkeling budget uitvoeringskosten
2006–2013
prijspeil 2009 (excl. crisisbudget)
x ¤ 1 miljoen

2.600,0

Sinds 2006 hebben
we al ¤ 450 miljoen
bezuinigd
Nieuw klantproces WIA
In 2008 hebben we met pilots op drie locaties de werking van de
nieuwe klantprocessen voor de WIA getest. In de nieuwe opzet
zorgt de divisie Sociaal Medische Zaken voor de beoordeling, divisie
UWV WERKbedrijf voor de re-integratie, divisie Uitkeren voor het
vaststellen van de uitkering en divisie Klant & Service voor alle
communicatie met de klant. Verder wordt er veel meer gewerkt
met gedigitaliseerde dossiers.
Eind april 2009 besloten we tot een landelijke proefimplementatie
van de klantprocessen WIA. De Ondernemingsraad van UWV was
evenwel van mening dat de pilots de werkbaarheid van de nieuwe
werkwijze nog onvoldoende hadden bewezen en legde zijn bezwaren
voor aan de Ondernemingskamer. Deze heeft de Ondernemingsraad
in het gelijk gesteld. Op basis van deze uitspraak moesten we
besluiten om per direct alle implementatie­activiteiten te stoppen
en de situatie terug te draaien naar die van vóór 1 mei 2009. Samen
met de Ondernemingsraad hebben we vastgesteld dat we een
aantal zaken uit het vernieuwde klantproces WIA wilden behouden
omdat die een voordeel voor de klant en/of onze medewerkers
opleveren: bijvoorbeeld de mogelijkheid om elektronisch een uit­
kering aan te vragen of het optimaal gebruiken van polisgegevens.
Het terugdraaien betekende dat de betrokken medewerkers weer
zo snel mogelijk terugkeerden naar hun oude functies. Hiermee
konden we de overlast voor klanten zo veel mogelijk beperken. De
tijdige afhandeling van claimbeoordelingen kwam onder druk te
staan en dat leidde tijdelijk tot extra klachten. We hebben prioriteit
gegeven aan het terugdringen van de werkvoorraad WIA-claim­
beoordelingen. In de laatste maanden van 2009 is die voorraad licht
gedaald tot ongeveer 13.000 aanvragen. We sturen erop dat de
tijdigheid in de loop van 2010 weer zal stijgen tot ons streefcijfer
van 80 procent binnen tien weken.

2.400,0
2.200,0

Loonaangifteketen werkt
De eerste schakel in de loonaangifteketen is de loonaangifte van
werkgevers bij de Belastingdienst. UWV verwerkt de gegevens in
de Polisadministratie en gebruikt ze daarna zelf, bijvoorbeeld voor
het bepalen van uitkeringen. De keten eindigt bij het leveren van
informatie door UWV aan andere organisaties, zoals de
Belastingdienst, Gemeentelijke Sociale Diensten, pensioenfondsen,
de Sociale Verzekeringsbank en het Centraal Bureau voor de
Statistiek. Dit proces vereist intensieve samenwerking tussen de
Belastingdienst en UWV.
Begin 2007 bleek de loonaangifteketen nog niet stabiel, te complex
en moeilijk te besturen. De gegevens kwamen niet of vertraagd
binnen, waardoor werkgevers ze opnieuw moesten aanleveren.
UWV en Belastingdienst hebben een integrale probleemanalyse
gemaakt en allerlei verbetermaatregelen getroffen om eerst te
komen tot een werkende keten. In maart 2009 is een belangrijke
mijlpaal bereikt: de tijdelijke verbeteringsmaatregelen bleken van
voldoende niveau om formeel te kunnen spreken van een werkende
keten. Deze conclusie is getrokken op basis van een samen met de
Belastingdienst opgesteld normenkader. De organisaties die belast
zijn met de uitvoering van wettelijke taken, kunnen nu beschikken
over de gegevens die noodzakelijk zijn voor de uitvoering van hun
taken. Voor werkgevers is er sprake van een verlichting van de
administratieve lasten.
In 2009 is vooral gewerkt aan de tweede fase, de stabiele keten. In
deze fase worden de tijdelijke maatregelen vervangen door structurele oplossingen. Deze fase omvat 56 projecten. In het eerste kwartaal van 2010 moet blijken of aan de randvoorwaarden is voldaan
om te komen tot een stabiele keten.
Gemotiveerde medewerkers
Goede prestaties voor onze klanten kunnen we alleen leveren als
onze medewerkers zich daar volledig voor inzetten. We vragen van
medewerkers dat ze zich betrokken voelen bij het nieuwe UWV, dat
ze klantgericht werken en dat ze verantwoordelijkheid durven te
nemen. Ze krijgen de kans zich permanent te ontwikkelen en daarmee inhoud te geven aan hun eigen loopbaan. Ze kunnen daarvoor
een employabilityscan doen en vervolgens een employabilitytraject
volgen dat resulteert in een employability-paspoort. In 2009 zijn
bijna 600 nieuwe employabilityscans gestart en zijn 600 employabilitytrajecten afgerond (inclusief doorloop vanuit 2008).
Met een tweejaarlijks onderzoek volgen we de waardering van onze

2.000,0
1.800,0

Nieuwe divisiestructuur

1.600,0

We kunnen met gepaste trots constateren dat we, ondanks het tijdelijk
terugdraaien van de invoering van het nieuwe klantproces WIA, in 2009 de
finale stap hebben gezet naar een nieuwe divisiestructuur. De afgelopen
jaren is hard gewerkt aan de kanteling naar een organisatie die niet meer
op het wetsproces is georiënteerd, maar juist op de klant is gericht. Het
nieuwe UWV kent vijf divisies: UWV WERKbedrijf, Sociaal Medische Zaken,
Uitkeren, UWV Gegevensdiensten en Klant & Service. Daarnaast zijn er de
lijn­directies Handhaving en Bezwaar & Beroep en zeven stafdiensten. Met
de fusie met CWI per 1 januari 2009 zijn de werkzaamheden van de voormalige divisie WW al overgegaan naar de nieuwe ­divisies UWV WERKbedrijf en
Uitkeren. Begin 2010 is ook de voor­malige divisie Arbeidsgeschiktheid, zo
veel mogelijk op basis van de bestaande werkprocessen, gekanteld.

1.400,0
1.200,0
1.000,0

2006

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

Overige projecten (incl. investeringsbudget)
Vernieuwing
Frictiekosten
Reguliere uitvoeringskosten

UWV Jaarverslag 2009

24

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

25

Werken aan perspectief

Aanpak crisis

Bedrijfsvoering

medewerkers. Het werkbelevingsonderzoek 2009 wijst uit dat de
opgaande lijn die in 2007 ten opzichte van 2005 werd ingezet, is
vastgehouden en zelfs licht verbeterd. Dat is goed nieuws. Zeker als
we in ogenschouw nemen dat het onderzoek het afgelopen najaar
plaatsvond; een drukke periode met veel interne onrust vanwege
het terugdraaien van de implementatie van het nieuwe klantproces
WIA. Onafhankelijk extern onderzoek onder de Nederlandse
beroepsbevolking wees uit dat UWV een gewilde werkgever is: we
staan nu op de 31ste plek van de lijst met aantrekkelijke werkgevers.
Groei door fusie en crisis
Het aantal medewerkers van UWV is sinds 2003 ieder jaar afgenomen, tot eind 2008 met in totaal 8.016 medewerkers (6.813 fte’s).
Dat het aantal in 2009 voor het eerst weer groeide, kwam vooral
door de fusie met CWI. In verband met die fusie zijn personeels­
systemen samengevoegd, arbeidsvoorwaarden geharmoniseerd en
pensioenen overgegaan. In een speciale cao zijn afspraken gemaakt
voor de arbeidsvoorwaardelijke en rechtspositionele overgang van
voormalige CWI‘ers.
Om de dienstverlening aan het toegenomen aantal WW-klanten
op peil te houden, hebben we in 2009 bovendien extra budget
gekregen om (tijdelijk) personeel in dienst te nemen.
Eind december 2009 hadden we in totaal 20.931 medewerkers in
dienst: 17.969 vast, 2.873 tijdelijk en 89 medewerkers die bijvoorbeeld in een wachtgeldregeling zitten. Vergeleken met begin 2009
is dat een stijging met 1.327 medewerkers (1.398 fte’s). Het aantal
fte’s is groter dan het aantal medewerkers doordat veel parttimers
zijn vertrokken en daarvoor fulltimers terugkwamen.
Huisvesting
Als gevolg van de crisis hebben we extra personeel aangetrokken.
Daardoor is de behoefte aan huisvesting in 2009 gestegen. Om het
huren van meer ruimte te beperken hebben we ons personeel krapper gehuisvest. Daarmee hebben we onnodige extra huisvestingskosten voorkomen. Wel is door het huisvesten van extra personeel
het aantal vierkante meters kantoorruimte minder gedaald dan we
voor 2009 hadden voorzien. Van de doelstelling in ons meerjarenplan om in 2009 circa 37.300 vierkante meter af te stoten hebben
we er in 2009 23.600 gerealiseerd.
Na de fusie met CWI bestond onze huisvestingsportefeuille op
1 januari 2009 uit in totaal 196 panden en 561.000 vierkante meter
kantoorruimte. Hiervan werd 21.700 vierkante meter onderverhuurd,

Werken aan perspectief
zodat het beschikbare oppervlak 539.300 vierkante meter bedroeg.
In 2009 hebben we dertien panden geheel en één pand gedeeltelijk
afgestoten (in totaal 32.200 vierkante meter). We hebben vijf nieuwe
panden gehuurd van in totaal 5.500 vierkante meter. Daarnaast hebben we in bestaande panden 3.100 vierkante meter bijgehuurd. Per
eind 2009 hadden we 188 panden; het aantal gehuurde en door ons
gebruikte vierkante meters is in 2009 met 23.600 afgenomen tot
515.700 vierkante meter.
We bekijken samen met andere publieke organisaties of we elkaars
panden kunnen benutten om zo geld te besparen. De Rijksgebouwen­
dienst heeft hierin een coördinerende rol en legt vraag en aanbod
van kantoren van publieke instanties naast elkaar. Zo heeft een
Regionaal Opleidingscentrum een deel van één van onze panden
overgenomen. Verder heeft de Rijksgebouwendienst een pand per
einde contract overgenomen, wat ons een terugbouwverplichting
scheelt van circa ¤ 0,8 miljoen. Verder willen we de komende jaren
het gemiddeld aantal vierkante meters per fte verlagen, bijvoorbeeld
door meer flexplekken te creëren.

Aantal Wajongers eind 2009
192.500
Hiervan aan het werk 	48.000
In 2009:
• niet werkend en beoordeeld op participatiekansen 	32.900
• ingekochte re-integratietrajecten
10.900
• aan werk geholpen in 2009 bijna
2.100
• met dienstverband van ≥12 maanden
900

48.000
van hen werken

Meer informatie vindt u in ons online verslag. Kijk op www.uwv.nl

192.500
Wajongers

UWV heeft de afgelopen jaren gewerkt aan het verminderen van het
aantal applicaties en aan een concentratie van de systemen in een
nieuw Hoofdrekencentrum (HRC). In 2009 zijn 21 applicaties uitgezet en
zijn er 57 overgezet naar het HRC. Nog eens 27 applicaties zijn technisch opgeleverd. In 2010 worden nog eens 39 applicaties uitgezet en
kan het programma worden afgerond. Een aantal belangrijke contracten met externe leveranciers is verlengd. Waar mogelijk zijn contracten
van UWV en – het voormalige – CWI samengevoegd. Bij (toekomstige)
aanbestedingen is complexiteitsreductie naast kostenbeheersing een
belangrijk thema.

26

De 192.500 Wajongers vormen een speciale klantgroep, die
aparte aandacht verdient. We hebben ons in 2009 ingespannen
om hun perspectief te versterken. Het aantal Wajongers dat
werkt, neemt gelukkig toe: het zijn er nu 48.000. We hebben in
2009 bijna 2.100 Wajongers aan werk geholpen en hebben
intensief samengewerkt in vele op participatie gerichte
projecten.
Vanaf 2010 is er een nieuwe, activerende wet die maximale
ondersteuning biedt aan 18- tot 27-jarige jonggehandicapten
bij het vinden van werk.

Ontwikkeling ICT
In 2009 is diepgaand onderzoek gedaan naar de conditie van de
grote oude systemen waarmee de sociale verzekeringswetten
worden uitgevoerd. Gebleken is dat deze systemen voldoende
kwaliteit en potentie hebben om de komende jaren de uitvoering
te ondersteunen en de dienstverlening aan klanten te verbeteren.
In 2009 is verder geïnvesteerd in informatiebeveiliging. Een ernstig
incident, waarbij een journalist zich toegang wist te verschaffen tot
een serverruimte van een van de leveranciers van UWV waar ook
UWV-systemen stonden opgesteld, is aanleiding geweest om de
beveiliging met verschillende leveranciers te bespreken en waar
nodig aangescherpte afspraken te maken.
Het inzicht in de beschikbaarheid en de performance is verbeterd.
De beschikbaarheid van bepaalde systemen laat nog te wensen
over. Maatregelen zijn getroffen om die te verbeteren.

ICT minder complex en goedkoper

UWV
UWV
Jaarverslag
Jaarverslag
2009
2009

Meer kansen
voor Wajongers

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

27

2.100
aan werk
geholpen

Werken aan perspectief

Meer kansen voor Wajongers

Kansen voor jonggehandicapten
De Wet arbeidsongeschiktheidsvoorziening jonggehandicapten
(Wajong) is er voor mensen die al vóór hun 17de jaar arbeids­
ongeschikt waren. Het aantal klanten met een Wajong-uitkering
neemt al jaren toe. Tussen eind 2008 en eind 2009 steeg hun aantal
van 178.600 naar 192.500, een groei van 13.900.
Bijna alle Wajong-klanten (98 procent) zijn volledig arbeids­
ongeschikt. Dit betekent dat ze niet in staat zijn zelfstandig met
gangbare arbeid het wettelijke minimumloon te verdienen. Toch
werkt op dit moment een kwart van hen; jonge Wajongers in toe­
nemende mate bij een reguliere werkgever, de ouderen veelal in
de beschermde omgeving van een WSW-bedrijf.
UWV is verantwoordelijk voor de re-integratie van Wajongers. We
hebben onze inspanningen om jonggehandicapten aan werk te
helpen geïntensiveerd. Zo hebben we in 2009 10.900 re-integratietrajecten ingekocht, 43 procent meer dan in 2008 (7.600).
In 2009 zijn bijna 2.100 jonggehandicapten aan het werk gegaan
(2008: bijna 1.800). Bij bijna 900 klanten betreft het een dienstverband
van twaalf maanden of meer. Dit is duidelijk meer dan in 2008 (600).

					

				

				

Meer kansen voor Wajongers

Peter Lindenbergh:

`We willen in elke AH-vestiging een Wajonger 		
aan het werk´

UWV Jaarverslag 2009

28

Werken aan perspectief

Peter Lindenbergh is hoofd Labour Affairs bij
supermarktconcern Albert Heijn. Doel is om landelijk
zo’n zeshonderd Wajongers aan het werk te helpen. `Dat
betekent per vestiging één,´ vertelt hij. `Tot nu toe zitten
we op ongeveer 290. Door de crisis stagneert de groei
een beetje, maar de doelstelling blijft staan. Vanuit onze
maatschappelijke verantwoordelijkheid zijn Wajongers
op de beleidsagenda gezet bij Albert Heijn. Maar in de
praktijk maken we geen onderscheid tussen hen en
``gewone´´ medewerkers. Ze krijgen allemaal eenzelfde
soort contract en een functie die bij hun mogelijkheden
past. Soms is er wat extra begeleiding nodig, maar dat
valt prima te ondervangen met een goede jobcoach. Het
is heel leuk om mensen een kans te geven, maar de
bottomline blijft de zakelijke onderbouwing van zo’n
initiatief – Wajongers moeten geen goededoelenbeleid
worden. We willen ze voor hun werkervaring gaan
certificeren, zodat ze in de toekomst ook aan andere
werkgevers hun arbeidswaarde kunnen aantonen. Dat
idee is ontstaan tijdens informeel contact met UWV en
onze re-integratiepartner USG Restart. Als je iets echt
wilt, dan krijg je dat voor elkaar door samen vanuit een
doel te redeneren in plaats vanuit regels. Bij veel
werkgevers leeft nog het beeld dat weinig mogelijk is.
Ik raad ze aan om de samenwerking met UWV te zoeken
en niet tegen bureaucratische bezwaren te blijven
aanhikken.´

UWV Jaarverslag 2009

29

Vroegtijdige actie
Onze arbeidsdeskundigen gaan naar scholen voor praktijkonderwijs
en voortgezet speciaal onderwijs om te praten over de kansen op
werk voor leerlingen vanaf 15 jaar. Om te voorkomen dat jonggehandicapten de Wajong binnenstromen, werken we in netwerken samen
met onder meer scholen en gemeenten. Na een signaal vanuit
school wordt in het netwerk nagegaan welke mogelijkheden er zijn
om vroegtijdige schooluitval tegen te gaan, de jonggehandicapte te
matchen aan vacatures of te bemiddelen naar een leerwerkplek. In
deze `pre-Wajongfase´ kunnen we ook al voorzieningen inzetten.
Om de kansen op arbeid te verbeteren voor jongeren die nog op
school zitten en stage lopen, kunnen scholen voor de schooljaren
2009/2010 en 2010/2011 subsidie aanvragen voor een stagejobcoach, die leerlingen begeleidt tijdens een werkstage. In totaal
550 leerlingen kregen een stagejobcoach: 280 uit het praktijk­
onderwijs en 270 uit het voorgezet speciaal onderwijs. In opdracht
van het ministerie van SZW zal de effectiviteit van deze regeling
worden onderzocht.

Convenanten
We zijn jaarlijks betrokken bij gemiddeld vijftig projecten, pilots en
convenanten rond de deelname van Wajongers aan arbeid of maatschappij. Zo hebben we in 2009 een convenant gesloten met het
Amsterdamse Slotervaartziekenhuis en de Universiteit van Maastricht.
Binnen twee jaar wil het ziekenhuis honderd Wajongers in dienst hebben. Een speciaal re-integratieteam van UWV zorgt voor de werving,
selectie en voorbereiding op het werk. De universiteit zorgt voor intensieve wetenschappelijke begeleiding; medewerkers van het ziekenhuis
begeleiden de Wajongers op de werkvloer. Diverse bedrijven tonen
grote belangstelling voor werkplekken voor Wajongers. Eén daarvan
is Albert Heijn.

Werken aan perspectief

Meer kansen voor Wajongers
Beoordeling Wajongers op participatiemogelijkheden
In 2009 hebben we in totaal 32.900 Wajongers beoordeeld op hun
mogelijkheden om aan werk en maatschappij deel te nemen. Voor
ruim een kwart van hen gebeurde dat conform een afspraak met
het ministerie van SZW om in 2009 10.000 Wajongers te beoordelen
op hun participatiemogelijkheden. In dit kader hebben we er 8.600
beoordeeld, 1.300 (15 procent) van hen hebben participatiemogelijkheden. Voor 700 zien we mogelijkheden in regulier werk, voor
300 in WSW-dienstverband en voor 300 in dagbesteding en/of vrijwilligerswerk. Voor 32 procent van hen is inmiddels een re-inte­
gratietraject gestart, waarvan de helft potentieel in aanmerking
komt voor regulier werk. Deze uitkomst is geen indicatie voor de
participatiemogelijkheden van de totale Wajong-populatie; er
waren vooral relatief kansrijke Wajongers geselecteerd.
Tweede kans Wajongers
In september 2008 zijn we samen met een aantal re-integratie­
bedrijven begonnen met de pilot `Sluitend aanbod Wajong´. Doel is
om Wajongers van wie de re-integratie niet is geslaagd, een tweede
kans te bieden. Inmiddels hebben 281 klanten een arbeidsovereenkomst en 135 een doorstroombaan. In een doorstroombaan werken
Wajongers in een begeleide werkomgeving, een zogeheten arbeidstrainingscentrum (ATC). Daar wordt hun structuur en ritme geboden, als gerichte voorbereiding op werken in een `echt´ bedrijf.
Onder leiding van jobcoaches gaan de Wajongers aan de slag met
concrete taken als licht productiewerk, reparatie- en kluswerk, huishoudelijk werk, schoonmaak, catering en administratief werk. We
verwachten dat we het concept straks op grotere schaal succesvol
kunnen inzetten.
Hulp van en voor werkgevers
De bereidheid en de inzet van werkgevers om jongeren met een
beperking in dienst te nemen zijn cruciaal voor hun participatie­
kansen. We bieden werkgevers daarbij dan ook op verschillende
manieren ondersteuning. Daarvoor kunnen allerlei voorzieningen
worden ingezet. Als de werknemer door zijn of haar arbeidshan­
dicap minder presteert dan andere werknemers, is er de mogelijkheid van loondispensatie; deze kan een half tot vijf jaar duren. In
2009 zijn via het landelijk Werkgeversservicepunt Wajong 2.300
voorzieningen voor Wajongers geregeld. Daarnaast kunnen werk­
gevers op de dertig grootste vestigingen van UWV WERKbedrijf
terecht met al hun vragen over de Wajong.

Werken
Werken
aanaan
perspectief
perspectief

In 2009 heeft het ministerie van SZW samen met UWV en de
Universiteit van Maastricht de Wajong Advies Voucher ontwikkeld.
Daarmee kunnen werkgevers in het MKB deskundig advies krijgen,
bijvoorbeeld over hoe geschikt functies of taken in hun bedrijf voor
Wajongers zijn. In 2009 zijn er in twee regionale pilots aan 42 werkgevers adviezen uitgebracht. Bij het merendeel van de werkgevers
blijken mogelijkheden te zijn en veel werkgevers staan, mede op
basis van het advies, open voor het in dienst nemen van Wajongers.
In 2010 komt er een landelijke pilot.

340.000

eenmalige herbeoordelingen

Wajongwerkt.nl
In oktober 2008 hebben we, samen met CNV-jongeren, de internetsite www.wajongwerkt.nl gelanceerd. Wajongers kunnen daar hun
profiel aanleveren, werkgevers hun vacatures. Deze site dient
steeds meer als bron van informatie over alle ontwikkelingen en
regelingen rondom de Wajong. Onder regie van ons
Werkgeversservicepunt Wajong zoeken re-integratiebureaus kandidaten bij de vacatures. Wajongers die hun profiel mailen, worden in
contact gebracht met arbeidsdeskundigen. Het aantal vacatures
was in 2009 lager, maar werkgevers kiezen ervoor vacatures te
reserveren voor Wajongers – ook al zijn niet direct de juiste kandi­
daten beschikbaar. Vaak lukt het na enkele weken of zelfs maanden
toch om Wajongers te plaatsen. In 2009 hebben werkgevers via
deze website ruim 150 vacatures aangeboden, hebben 430
Wajongers zich gemeld voor een werktraject en zijn 110 Wajongers
geplaatst met hulp van arbeidsdeskundigen en re-integratiebedrijven.
Dat waren er aanmerkelijk meer dan in 2008.
Werkervaringsplekken
We hebben Wajongers niet alleen als klant, we bieden hun ook werk
binnen onze organisatie in de vorm van werkervaringsplekken. In
2009 hebben we binnen UWV 139 werkervaringsplekken ingevuld.
Ook zijn we in gesprek met het ministerie van Binnenlandse Zaken
over werkervaringsplekken daar. Hiervoor zijn we in december 2009
gestart met het selecteren van 200 Wajongers. Deze selectie is
bijna afgerond.

bij

107.000

uitkering verlaagd
of beëindigd

Meer informatie vindt u in ons online verslag. Kijk op www.uwv.nl

Op 1 januari 2010 is de nieuwe Wet werk en arbeidsondersteuning jonggehandicapten, kortweg de Wet Wajong, van kracht geworden. UWV
heeft in 2009 meegewerkt aan de totstandkoming van deze wet. De
nieuwe Wet Wajong biedt maximale ondersteuning aan 18- tot 27-jarige
jonggehandicapten bij het vinden van een passende en duurzame
arbeidsplaats. Daarvoor begeleiden we jongeren met beperkingen
intensief, over een periode van maximaal negen jaar.
Voor alle Wajongers die perspectief op werk hebben, voeren gespecia­
liseerde arbeidsdeskundigen van kop tot staart de regie op het reintegratietraject. Rode draad is een participatieplan, samen met de
Wajonger opgesteld, waarin de afspraken staan over de route naar
werk.

30

Wie ziek is, wil beter worden en het liefst ook weer aan het
Wie werk.
ziek is,Onze
wil beter
artsen
worden
en arbeidsdeskundigen
en het liefst ook weer
helpen
aanmensen
het
werk.zonder
Onze artsen
werkgever
en arbeidsdeskundigen
daarbij. Ook beoordelen
helpen
ze mensen
het perspeczonder
tiefwerkgever
op werk voor
daarbij.
mensen
Ookdie
beoordelen
meer danze
twee
het jaar
perspectief
ziek zijn.
op werk
In 2009
voorhebben
mensen
wedie
demeer
eenmalige
dan twee
herbeoordelingsoperatie
jaar ziek zijn. In 2009
afgerond.
4,5 jaar hebben
we ongeveer 340.000
klanten
hebben
we de In
eenmalige
herbeoordelingsoperatie
afgerond.
In 4,5opnieuw
jaar hebben
we ongeveer
340.000
opnieuw
beoordeeld.
Van 107.000
is klanten
de uitkering
verlaagd
beoordeeld.
of beëindigd;
Van 107.000
60 tot 65
is de
procent
uitkering
van verlaagd
hen is (weer)
of beëindigd;
aan het
60 tot
werk.
65 procent van hen is (weer) aan het werk.

Eenmalige herbeoordelingen 	340.000
Daarbij uitkering verlaagd of beëindigd
107.000
Daarvan weer aan het werk
60-65%
In 2009:
• aan werk geholpen arbeidsongeschikten
7.100
• ingekochte re-integratietrajecten en -diensten
27.900
• kosten re-integratie arbeidsongeschikten
¤ 127 miljoen

Nieuwe Wet Wajong

UWV
UWV
Jaarverslag
Jaarverslag
2009
2009

Sociaal-medische
expertise

60-65
procent daarvan
werkt (weer)

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

31

Werken aan perspectief

Sociaal-medische expertise

Sociaal-medische expertise

Annelies Hoogland werkte in de zorg maar kreeg
rugklachten. Na jaren van volledige
arbeidsongeschiktheid heeft zij zich weten om te
scholen tot beveiliger. Haar herbeoordeling in 2007 was
de trigger voor de omslag. `De uitkomst dat ik kon
werken, kwam niet echt als een schok´, vertelt ze. `Ik
ben door UWV altijd goed op de hoogte gehouden bij
tussentijdse beoordelingen. Ik wilde ook zelf graag aan
de slag. Stil zitten is niets voor mij. Trouwens, vanwege
mijn rug kan ik ook niet meer dan een halfuur zitten. Als
beveiliger loop ik mijn ronden en dat is perfect.
Natuurlijk was het een hele omschakeling om werk te
moeten zoeken. Maar re-integratiebureau Work Out
heeft mij geweldig geholpen, met school, de examens,
het vinden van een stageadres. Net als UWV, dat het
hele traject heeft betaald. En ik kon altijd bellen met
vragen. Bij het zoeken naar werk ben ik veel
vooroordelen tegengekomen. Veel werkgevers willen je
niet hebben zodra ze ``WAO´´ op je cv zien staan. Mijn
huidige werkgever heeft daar helemaal geen problemen
mee. Hij zei: ik zie gewoon aan je dat je heel graag
werkt en ik geef je een kans. Ik zou graag naar veertig
uur willen en ik hoop op een vaste aanstelling. Dan ben
ik ook niet meer afhankelijk van UWV.´

					

Annelies Hoogland:				

`Herbeoordeling was startschot voor
mijn nieuwe loopbaan´

Doelgroepgerichte verzuimbegeleiding
Voor mensen zonder werkgever vervult UWV bij ziekte de rol van
werkgever en arbodienst tegelijk. Ons uitgangspunt is om mensen
zo snel mogelijk weer aan het werk te krijgen. Elke vertraging betekent minder kans op terugkeer naar de arbeidsmarkt. We willen
daarom het ziekteverzuim van zieke werklozen, uitzendkrachten
en andere groepen die van ons een Ziektewetuitkering ontvangen
(de zogenoemde vangnetters) zo kort mogelijk laten duren.
Dat lukt dankzij effectieve verzuimbegeleiding met frequente contacten en duidelijke afspraken. In 2009 herstelde 79 procent van de
zieke vangnetters in de eerste dertien ziekteweken, in 2008 was dit
82 procent. Zieke uitzendkrachten herstelden relatief snel: 94 procent
binnen dertien weken. Maar hun aandeel binnen de vang­netters is
als gevolg van de crisis in 2009 gedaald van 66 tot 58 procent.
Tegelijkertijd neemt het aandeel toe van vangnetgroepen die
gemiddeld langer ziek blijven. Bij vrouwen die een
Ziektewetuitkering ontvangen als gevolg van zwangerschap of
bevalling, herstelt 74 procent binnen dertien weken, bij zieke werklozen is dat 60 procent. Dit komt doordat de afstand tot de arbeidsmarkt van zieke werklozen vaak groter is, onder andere omdat ze
vaak al een ziektehistorie hebben.
Van de vangnetters die langer dan dertien weken ziek zijn, herstelt
74 procent vóór de maximum Ziektewetduur van twee jaar.
Daarmee voldoen we nog niet aan onze doelstelling van 80 procent.
Zieke uitzendkrachten lopen een relatief laag risico om na twee jaar
ziekte in de WIA terecht te komen. Hun aantal is als gevolg van de
kredietcrisis echter sterk verminderd. Daardoor is het aandeel van
zieke werklozen en werknemers die vóór afloop van hun (tijdelijk)
contract met een werkgever ziek zijn geworden, de zogeheten
einde dienstverbanders, naar verhouding toegenomen. Zij herstellen meestal niet snel, onder andere omdat ze vaak al een ziektehistorie hebben. We verwachten dat een intensieve, doelgroepgerichte
benadering van langdurig zieken ervoor zorgt dat een hoger percentage binnen twee jaar herstelt. We doen intensief onderzoek
naar de verschillende groepen vangnetters en de re-integratieinstrumenten die we voor de verschillende groepen het beste
kunnen inzetten. We kunnen in ieder geval constateren dat de
dalende trend in het herstelpercentage is omgebogen.
UWV zet zich actief in voor re-integratie van de zieke vangnetter.
Deze krijgt een re-integratiebegeleider toegewezen die in de gaten
houdt of het afgesproken plan van aanpak goed wordt uitgevoerd.

Aan het werk na herbeoordeling
Doelstelling van de eenmalige herbeoordelingen was om meer mensen
aan het arbeidsproces te laten deelnemen. Uit het resultaat blijkt dat
we uitstekend hebben gepresteerd. Extern onderzoek wijst uit dat
60 tot 65 procent van de mensen na hun herbeoordeling aan het werk
is. Meer dan de helft van de mensen die na de herbeoordeling weer
aan het werk gingen, heeft een dienstverband van minstens zes
maanden met uitzicht op verlenging. Van de klanten die in 2005 zijn
her­beoordeeld en werken, heeft 71 procent een vast of langdurig
dienstverband.

UWV Jaarverslag 2009

32

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

33

Werken aan perspectief

Sociaal-medische expertise
Op wettelijk vastgestelde momenten (bij 26, 52 en 78 weken ziekte)
evalueert UWV samen met de klant het verloop van diens re­integratie en besluiten ze of het re-integratieplan moet worden
bijgesteld. Aan het einde van de Ziektewetperiode wordt een reintegratieverslag opgesteld dat vervolgens wordt beoordeeld door
het WIA-team. In 2009 is deze wijze van werken volledig doorgevoerd. Alle stappen van het proces worden nu gevolgd met en vastgelegd in een digitaal rapportageprogramma. Voorjaar 2009 zijn
alle dossiers uit 2008 nog eens doorgenomen om te beoordelen of
in alle gevallen wel sprake was van een adequaat re-integratie­
traject. Waar dat niet het geval was, zijn alsnog de juiste acties
ondernomen.

In 4,5 jaar hebben
we 340.000 mensen
opnieuw beoordeeld
Herbeoordeling afgerond
Van oktober 2004 tot mei 2009 hebben we 340.000 eenmalige herbeoordelingen uitgevoerd. Doelstelling van de herbeoordelingen
was dat meer mensen aan het arbeidsproces zouden deelnemen.
Deze herbeoordelingen gingen gepaard met veel maatschappelijke
discussie. We vinden het een prestatie van formaat dat het ons in
4,5 jaar is gelukt om zoveel herbeoordelingen uit te voeren. Zeker
gelet op de maatschappelijke context en de aanzienlijke werkdruk
die ermee gepaard ging.
Bij 62 procent van de herbeoordelingen bleef de uitkering gelijk;
32 procent leidde tot verlaging of stopzetting van de uitkering en
6 procent van de uitkeringen werd verhoogd.
In 2009 voerden we nog 11.300 eenmalige herbeoordelingen uit.
Voor 16 procent van de betrokkenen leidde dat tot een verlaging
of beëindiging van de uitkering. Met vrijwel al deze klanten
(99,7 procent) hebben we meteen een afspraak gemaakt over
begeleiding naar een baan.
Naast deze eenmalige herbeoordelingen hebben we in 2007 en
2008 24.000 beoordelingen van arbeidsongeschikten van 45 jaar en
ouder herzien. Deze mensen zijn alsnog beoordeeld op basis van

Sociaal-medische expertise

het oude Schattingsbesluit. Ook hebben we 21.000 herzieningen
uitgevoerd op dossiers van arbeidsongeschikten waarop het besluit
van de Centrale Raad van Beroep van toepassing was dat de maximering van het aantal maatmanuren op 38 uur per week moest
worden teruggedraaid.
We kregen extra geld om de herbeoordelingsoperatie uit te voeren
en daarvoor extra mensen aan te trekken. Naast de inzet van
interne medewerkers hebben we ruim 150 fte’s extern ingehuurd.
Na de afronding van de herbeoordelingen moesten veel mede­
werkers op zoek naar een andere werkplek of functie binnen of
buiten UWV. De meesten is dat gelukt.
Begeleiding arbeidsongeschikte klanten
Arbeidsongeschikte klanten worden op weg naar werk voornamelijk
begeleid door een re-integratiebureau. In 2009 hebben we voor hen
27.900 re-integratietrajecten en -diensten ingekocht.
We houden bij hoeveel van deze klanten ook echt een betaalde
baan krijgen. Dat drukken we uit in het plaatsingspercentage: het
aantal plaatsingen ten opzichte van het aantal gestarte trajecten in
een kalenderjaar. Een klant moet dan ten minste twee maanden
betaald werk doen op basis van een arbeidsovereenkomst voor ten
minste zes maanden, voor minstens de helft van de vastgestelde
resterende arbeidscapaciteit.
Voor in 2006 gestarte trajecten hebben we een plaatsingspercentage van 38 procent gehaald. Voor in 2007 gestarte trajecten is dat
al 35 procent. Veel van de in 2007 en 2008 gestarte trajecten zijn
nog niet afgerond. In 2009 zijn 13.500 arbeidsongeschikte klanten
met een IRO aan hun re-integratie begonnen. In 2009 beëindigden
11.400 arbeidsongeschikte klanten hun IRO-traject; 4.700 (41 procent)
van hen vonden een baan.
Kosten re-integratie arbeidsongeschikten
De uitgaven voor de re-integratie van arbeidsongeschikten zijn in
2009 uitgekomen op ¤ 127 miljoen, dat is ¤ 17 miljoen meer dan
gebudgetteerd. Dat komt onder andere doordat de uitgaven voor
de re-integratie van Wajongers hoger zijn dan verwacht.
Om in 2010 binnen het beschikbare budget te blijven, hebben we
op verzoek van de minister van SZW een plan van aanpak gemaakt
voor de sturing op re-integratiebudgetten. Afgesproken is nu dat
UWV in 2010 niet op eigen initiatief klanten met een lopende WAOof WAZ-uitkering zal benaderen met een re-integratieaanbod.

Evenmin ondersteunen we sectorale of regionale initiatieven die
voor deze groep een beroep op het re-integratiebudget doen.
Alleen wanneer een klant uit deze groep zich op eigen initiatief bij
UWV meldt met het verzoek om ondersteuning bij re-integratie, kan
een re-integratietraject worden ingezet. Ook voor dit re-integratiebudget streven we naar een effectieve en selectieve inzet van
re-integratiemiddelen. Daarnaast onderzoeken we hoe we verder
kunnen sturen op het AG-budget.
Aan arbeidsongeschikte klanten kunnen ook voorzieningen worden
verstrekt. Daarbij kan het gaan om materialen voor op of rond de
werkplek zoals een aangepaste stoel of een computer. Maar ook om
bijvoorbeeld het inschakelen van een doventolk, begeleiding door een
jobcoach, reiskosten of aanpassing van een auto. Aan dit soort voorzieningen en aan diverse andere re-integratie-instrumenten zoals de
Ziektewet no-riskpolis voor herintredende arbeids­ongeschikten, is in
2009 ¤ 231 miljoen besteed. Dit is inclusief de kosten die we maken
om mensen met een Ziektewetuitkering weer aan het werk te helpen.
In 2009 hebben we ook 5.822 onderwijsvoorzieningen toegekend.
De verantwoordelijkheid voor deze voorzieningen is vanaf 1 januari
2009 overgeheveld van het ministerie van SZW naar het ministerie
van OCW. Ook hier kan het bijvoorbeeld gaan om een doventolk,
een hoortoestel of de aanpassing van een vervoermiddel. Deze
voorzieningen worden gefinancierd met een rijksbijdrage van het
ministerie van OCW aan het Arbeidsongeschiktheidsfonds
Jonggehandicapten. We hebben in 2009 ¤ 18,3 miljoen aan onderwijsvoorzieningen uitgegeven; ¤ 16,7 miljoen voor de klant en
¤ 1,6 miljoen uitvoeringskosten. Het bedrag van ¤ 16,7 miljoen
bestaat uit ¤ 6,3 miljoen intermediaire voorzieningen, ¤ 5,1 miljoen
meeneembare voorzieningen en ¤ 5,3 miljoen vervoersvoorzieningen. Onze accountantsdienst heeft in de uitgekeerde onderwijsvoorzieningen geen fouten geconstateerd maar stelde wel vast dat
van 3,9 procent (¤ 0,7 miljoen) een deel van de onderliggende stukken niet ter verificatie in de dossiers was opgenomen. UWV voert
de regeling uit en kan slechts beperkt op deze kosten sturen. Wel
zorgen we voor een zo snel mogelijke berichtgeving aan OCW over
ontwikkelingen in onderwijsvoorzieningen zodat het ministerie
eventueel de regels kan aanpassen.
Volumeontwikkelingen
WIA – De Wet Werk en Inkomen naar Arbeidsvermogen (WIA)
bestaat uit twee regelingen: de regeling Inkomensvoorziening

Volledig Arbeidsongeschikten (IVA) en de regeling Werkhervatting
Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten (WGA). In 2009 hebben we 29.300
nieuwe WIA-uitkeringen toegekend (24.400 exclusief voorschotten)
en 16.700 aanvragen afgewezen. Belangrijkste reden voor afwijzing
is dat een verzekerde minder dan 35 procent arbeidsongeschikt is
en daardoor niet voor een WIA-uitkering in aanmerking komt.
In de begroting was uitgegaan van 26.500 nieuwe uitkeringen,
we hebben er bijna 3.000 meer toegekend. Ongeveer een derde
daarvan is het gevolg van een relatieve groei van het aantal WIAaanvragen in met name de gezondheidszorg. Nog een derde komt
voort uit een stijging van het aantal toegekende voorschotten in
2009. Die voorschotten werden toegekend om te voorkomen dat
klanten de dupe zouden worden van de opgelopen achterstand in
de verwerking van uitkeringsaanvragen. Die was ontstaan door het
terugdraaien van de implementatie van het klantproces WIA. En
een derde van de toename komt doordat minder aanvragen worden
afgewezen. Op verzoek van minister Donner van SZW onderzoeken
we de reden daarvoor.
Het aantal lopende WIA-uitkeringen steeg met 23.400 (17.200 WGAuitkeringen en 6.200 IVA-uitkeringen) tot in totaal 82.800 eind 2009.
Een klant krijgt een WGA-uitkering als hij nog gedeeltelijk kan
­werken of als hij tijdelijk niet kan werken maar dat binnen afzienbare termijn wel weer zal kunnen. Een IVA-uitkering is voor mensen
die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt zijn en daardoor niet
meer kunnen werken.

WAO – Het totaal aantal WAO-uitkeringen is in 2009 met 36.900
gedaald tot 521.200. De totale uitstroom was 42.900. De daling
wordt veroorzaakt door het stopzetten van uitkeringen als gevolg
van herbeoordeling, pensionering en overlijden. De instroom (met
6.000) in de WAO als gevolg van de invoering van de WIA bestaat
alleen nog uit klanten van wie het recht op een uitkering al van
vóór 2005 dateert.
Wajong – Het aantal klanten met een Wajong-uitkering is in 2009
met 13.900 gestegen tot 192.500.
De instroom blijft aanzienlijk hoger dan de uitstroom, er is sprake
van structurele groei. De huidige instroom is nog steeds voor een
groot deel afkomstig uit de bijstand: van een grote groep mensen
is de laatste jaren door gemeenten vastgesteld dat ze ten onrechte
in de bijstand zaten en thuishoorden in de Wajong. Ook komen er
veel nieuwe Wajong-klanten uit het voortgezet speciaal onderwijs,

(Ex-)kankerpatiënten

Samenwerking

Vermoeidheid bij (ex-)kankerpatiënten is tijdens de arbeidsongeschiktheidsbeoordeling lastig vast te stellen. We zijn daarom een samenwerking aangegaan met de Nederlandse Federatie van Kankerpatiënten­
organisaties. In Hengelo is een proef gedaan waarbij gespecialiseerde
verzekeringsartsen (ex-)kankerpatiënten hebben beoordeeld. Deze
artsen ondersteunen hun collega’s met deskundig advies. Ook hebben
we met inbreng van (ex-)kankerpatiënten een nascholingsprogramma
ontwikkeld waarin verzekeringsartsen en arbeidsdeskundigen meer
leren over de klachten bij en gevolgen van de behandeling van kanker.
Vanwege de positieve ervaringen komen er in 2010 landelijke consulenten voor de beoordeling van (ex-)kankerpatiënten. In het vervolgproject
wordt deze aanpak ook getest voor andere ziektebeelden.

Met enkele gemeenten hebben we afspraken gemaakt om in pilots
sociaal-medische beoordelingen te verzorgen voor klanten uit de Wet
Werk en Bijstand én in het kader van inburgering. De evaluatie in 2009
was positief. Voor 2010 maken we nieuwe (vervolg)afspraken met gemeenten. Samen met het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ) en met
gemeen-ten werken we in pilots aan betere dienstverlening aan klanten met gezondheidsklachten. Deze klanten moeten vaak bij meerdere
instanties aankloppen, bijvoorbeeld voor arbeidsongeschiktheid, WSW
of AWBZ, en dan steeds opnieuw hun gegevens doorgeven. Een betere
onderlinge uitwisseling van informatie moet ervoor zorgen dat dat niet
meer hoeft.

UWV
UWV
Jaarverslag
Jaarverslag
2009
2009

34

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

35

Werken aan perspectief

Sociaal-medische expertise

Sociaal-medische expertise
het praktijkonderwijs en instellingen. Daarnaast is er een toe­
nemende instroom van mensen met zogeheten autistische
spectrumstoornissen, als gevolg van een betere herkenning van
dit soort ziektebeelden.

WAZ – De Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen
(WAZ) geeft recht op een uitkering op minimumniveau als een zelfstandige langdurig arbeidsongeschikt is. Het aantal mensen met een
WAZ-uitkering is in 2009 met 4.400 gedaald tot 34.300. Dit komt
omdat per 1 augustus 2005 de toegang tot de WAZ is gesloten; er
komen geen nieuwe klanten meer bij.

					

Allard van der Beek:				

`Wisselwerking praktijk en
wetenschap komt nu goed van
de grond´

UWV Jaarverslag 2009

36

Werken aan perspectief

Allard van der Beek is hoogleraar Epidemiologie van
arbeid en gezondheid en voorzitter van het
coördinatieteam Kenniscentrum Verzekeringsgeneeskunde (KCVG). `De kwaliteit van de Nederlandse
verzekeringsgeneeskunde ligt een stuk hoger dan in
veel andere landen. Dat is historisch zo gegroeid. Maar
het kan altijd nóg beter; veel kennis is namelijk nog
gebaseerd op de praktische evaringen van de
beoefenaren in het veld. Wetenschappelijke
onderbouwing heeft als voordeel dat het leidt tot beter
gefundeerde oordelen en consensus binnen de
beroepsgroep. De laatste jaren is veel nieuw onderzoek
goed van de grond gekomen. Dat is deels te danken aan
UWV, want daar zit de meeste expertise en de wil om de
discipline te academiseren. Want het is toch vreemd dat
vergeleken met andere medische disciplines zo weinig
sociaal-medisch onderzoek werd gedaan bij
universiteiten en onderzoeksinstellingen. In het KCVG
werken de universitair medische centra AMC, UMCG en
VUmc samen met UWV aan een inhaalslag. De eerste
studies worden nu afgerond en onze volgende uitdaging
is om de onderzoeksresultaten te vertalen naar de
praktijk. Andersom hopen we dat er steeds meer vragen
uit het veld komen die de wetenschap vervolgens kan
oppakken. Wisselwerking is hierin gewenst. Mensen uit
de praktijk doen inmiddels zelf ook onderzoek. In
zogenoemde academische werkplaatsen wisselen
verzekeringsartsen kennis en ervaring uit met
wetenschappers. Een belangrijk signaal van verdere
professionalisering vind ik de aanstelling van een
hoogleraar Academisering van de verzekeringsgeneeskunde later dit jaar. We maken goede stappen.´

UWV Jaarverslag 2009

37

WAZO – De Wet Arbeid en Zorg (WAZO) regelt dat vrouwen een
uitkering van minimaal zestien weken krijgen tijdens en na hun
zwangerschap. Verder regelt de WAZO onder andere verlof en uit­
kering bij adoptie en pleegzorg. Het aantal mensen dat een WAZOuitkering ontvangt was eind 2009 met 40.000 iets hoger dan in 2008
(39.100). In 2009 hebben we 148.900 nieuwe WAZO-uitkeringen toegekend (2008: 141.900). Het ging hierbij vrijwel geheel om uitkeringen
in verband met zwangerschaps- en bevallingsverlof van werkneemsters (2009: 138.700, 2008: 135.300 ). Ook is er een beperkt aantal
uitkeringen wegens pleegzorg- of adoptieverlof toegekend (2009:
1.200, 2008: 1.200) en wegens zwangerschapsverlof zelfstandigen
(2009: 9.000, 2008: 5.400).
Ziektewet – In 2009 is het aantal toegekende Ziektewetuitkeringen
gedaald van 327.200 naar 293.200. Dit komt omdat het aantal zieke
uitzendkrachten aanzienlijk is gedaald. Door de teruglopende werkgelegenheid is er minder werk voor uitzendkrachten en dat leidt ook
tot minder uitkeringen. Zieke werklozen ontvangen sinds 1 mei 2007
eerst dertien weken een WW-uitkering en pas daarna eventueel een
Ziektewetuitkering. Door de stijgende werkloosheid neemt het aantal toekenningen bij deze groep de laatste maanden toe. Over heel
2009 is er sprake van een lichte stijging ten opzichte van 2008.

Meer informatie vindt u in ons online verslag. Kijk op www.uwv.nl

Kenniscentrum
Het Kenniscentrum Verzekeringsgeneeskunde (KCVG) is in 2005 opgericht als samenwerkingsverband tussen UWV, het Academisch Medisch
Centrum van de Universiteit van Amsterdam en het VU Medisch
Centrum om wetenschappelijk onderzoek op het gebied van de
verzekeringsgeneeskunde te bevorderen en meer wetenschappelijke
onderbouwing aan de verzekeringsgeneeskunde te geven. Vanaf 2010
is ook het Universitair Medisch Centrum Groningen formeel partner.
Op dit moment doen zeven verzekeringsartsen promotieonderzoek en
lopen er tal van andere onderzoeksprojecten. In 2010 wordt de eerste
bijzonder hoogleraar `Academisering van de Verzekeringsgeneeskunde´
van UWV benoemd. Ook is in 2009, op initiatief van UWV en de
Nederlandse Vereniging van Arbeidsdeskundigen, het Arbeidskundig
Kennis Centrum opgericht.

Werken aan perspectief

Werken aan perspectief

UWV en omgeving

UWV en
omgeving
UWV staat midden in de samenleving. We zijn ons er zeer
van bewust dat meer dan een miljoen mensen voor hun
werk of inkomen afhankelijk zijn van onze inspanningen.
Die positie vraagt om een organisatie en mensen die maatschappelijk ondernemen vanzelfsprekend vinden. Dat we
dat belangrijk vinden, blijkt bijvoorbeeld uit ons personeelsbeleid, uit onze keuze voor duurzaamheid en uit onze
actieve deelname aan netwerken die passen bij onze centrale belofte: mensen nieuw perspectief bieden.

Werkervaringsplekken Wajongers
Duurzaam inkopen

139
100%

Afspiegeling van samenleving
We vinden dat ons personeelsbestand een afspiegeling moet zijn
van de samenleving. Het afspiegelingsbeginsel is als vast HRMonderwerp opgenomen in de jaarplannen. Bij werving van nieuwe
medewerkers is diversiteit dan ook ons uitgangspunt. Zo maken we
gebruik van selectietesten waarbij taal en culturele aspecten geen
relevante invloed hebben op het testresultaat. In 2009 hebben we
voorbereidingen getroffen voor een opleidingsprogramma
`diver­siteit´ voor management en medewerkers. In 2010 starten
pilots hiermee binnen de organisatie.
We onderzoeken de mogelijkheden om hoger opgeleide alloch­
tonen bij UWV te detacheren als projectleider. Samen met de stichting Etnische Zakenvrouwen Nederland (EZVN) zijn we een project
gestart om veertig talentvolle allochtone werkzoekende vrouwen
aan een baan te helpen. Dat gebeurt door jonge (hoog opgeleide)
allochtone vrouwen in een netwerk samen te brengen waardoor ze
hun eigen netwerk uitbreiden en hun vaardigheden aanscherpen.
We hebben ook meegewerkt aan de EZVN-uitgave `Rolmodel
sti­muleert talent´.
Door het opzetten van interne netwerken vergroten we de zichtbaarheid, erkenning en acceptatie van groepen medewerkers. In
2009 gingen een vrouwennetwerk, een roze netwerk en een netwerk voor jonge UWV’ers van start. UWV ondertekent in maart
2010 het Charter Vrouwen naar de Top en committeert zich hiermee aan heldere, meetbare doelstellingen om meer vrouwelijk
talent door te laten stromen naar zwaardere leidinggevende
posities. Meer dan veertig toonaangevende organisaties uit het
bedrijfsleven, de non-profitsector én de overheid hebben het
charter ondertekend.
Voor 2009 was ons doel om 125 werkervaringsplekken voor
Wajongers te realiseren. We hebben 139 Wajongers zo’n plek
ge­boden. In ons inkoopbeleid hebben we verankerd dat we onze
leveranciers vragen om werk(ervarings)plekken open te stellen
voor mensen met een achterstand tot de arbeidsmarkt.
Werken aan integriteit
Onze klanten moeten erop kunnen vertrouwen dat de medewerkers
van UWV integer handelen, correct met informatie omgaan en geen
misbruik maken van hun positie. Het Bureau Integriteit van UWV
onderzoekt alle signalen van binnen én buiten de organisatie over
medewerkers die mogelijk niet integer handelen.
In 2009 hebben we 183 signalen van mogelijke schending van de

UWV Jaarverslag 2009

38

integriteit ontvangen, zijn 117 onderzoeken gestart en zijn 118
zaken afgesloten. Er is in dertien gevallen aangifte gedaan bij de
politie, waarvan er vijf gericht waren tegen een (ex-)werknemer,
zeven tegen een agressieve klant en één tegen een onbekende
wegens bedreiging van een UWV-vestiging. Vijftien medewerkers
zijn ontslagen.
De maatregelen van de afgelopen jaren hebben een positief effect
op het algemene klimaat in de organisatie. Dat blijkt uit een meting
eind 2008 naar de integriteitbeleving. Medewerkers vinden dat
UWV zichtbaar beter scoort op bijvoorbeeld sancties bij niet-integer
gedrag, de pakkans en het voorbeeldgedrag van managers.
Vanwege de fusie met CWI per januari 2009 is de gedragscode van
UWV vernieuwd. Het boekje met de gedragscode is vanaf eind
januari 2009 via het management aan alle medewerkers uitgereikt.
De Bureaus Integriteit van UWV, Dienst Justitiële Inrichtingen en de
Immigratie- en Naturalisatie Dienst hebben in 2009 het initiatief
genomen tot een hoogwaardige opleiding Integriteitmanagement.
Het resultaat is dat de Hogeschool van Utrecht in april 2010 de
geaccrediteerde opleiding Integriteit en veiligheid als professie
op hbo-niveau start. UWV adviseert bij de vormgeving van de
op­leiding, waaraan ook een aantal UWV’ers deelneemt.
Gezond werk
Gezond werk is beter werk. Gezonde werknemers zitten beter in
hun vel, zijn minder vaak ziek en presteren beter. Als werkgever wil
UWV bijdragen aan de gezondheid en het welbevinden van zijn
medewerkers. Vanaf het eerste kwartaal 2010 kunnen onze medewerkers gebruikmaken van kwalitatief hoogwaardige en goed
bereikbare fitnesscentra. In Amsterdam zijn we gestart met
bedrijfsfysiotherapie op locatie. We onderzoeken of en hoe we dit
in 2010 landelijk kunnen aanbieden. Ook bieden we een cursus
`stoppen met roken´ aan.
In juni namen ruim 1.600 medewerkers deel aan de UWV-sportdag,
ruim 50 procent meer dan in 2008. Eind augustus startte een actie
om medewerkers te stimuleren vaker de trap te nemen. In 2009
deed voor de vijfde keer een team van 26 UWV’ers mee aan de
Roparun, een estafetteloop van 530 kilometer van Parijs naar
Rotterdam om geld in te zamelen voor mensen met kanker. Ook
doen UWV’ers, al dan niet in teamverband, al jaren mee aan
bekende evenementen als de Zevenheuvelenloop en de Dam-totDamloop. Los van de sportieve prestatie leveren zij zo hun bijdrage
aan de zichtbaarheid van onze organisatie.

139 Wajongers
hebben bij UWV een
werkplek gekregen
Aandacht voor duurzaamheid
In overeenstemming met het streven van het kabinet houdt UWV
vanaf 1 januari 2010 bij alle uit te voeren aanbestedingen 100 procent
rekening met criteria voor maatschappelijk verantwoord onder­
nemen, zoals die zijn vastgesteld door Agentschap NL van het
ministerie van Economische Zaken. Met deze werkwijze zijn we in
2009 al begonnen. UWV hanteert op een aantal gebieden zelfs
strengere normen dan SenterNovem. Bij de beleidvorming en voorbereidingen van aanbestedingen in 2009 stond verbetering van de
duurzaamheid van ons eigen handelen en van onze leveranciers
centraal. We streven naar een `niet te vermijden minimum´ aan
milieulast. Zo is, om logistieke bewegingen te beperken, een meer
efficiënte leveringswijze van kantoorartikelen ingevoerd. In 2009
zijn de projecten `Afvalscheiding op de werkplek´ en `EnergieZorg´
verder ontwikkeld. De resultaten daarvan worden in 2010 zichtbaar.
Om de bewustwording over duurzaamheid te stimuleren, heeft
UWV in 2009 bijvoorbeeld deelgenomen aan de landelijke Warme
Truiendag van het Klimaatverbond.
Aandacht voor stakeholders
De leden van de Raad van Bestuur voeren regelmatig overleg met
ketenpartners en andere stakeholders. Ze spreken bijvoorbeeld met
vertegenwoordigers van de gemeenten (VNG en Divosa) over de
gezamenlijke dienstverlening in de keten van werk en inkomen, met
de Belastingdienst over de loonaangifteketen, met de vertegenwoordiging van het personeel in de Ondernemingsraad, met ver­
tegenwoordigers van onze klanten in cliëntenorganisaties en de
Centrale Cliëntenraad, en met de Nationale Ombudsman. Ook
vanuit de divisiedirecties zijn er regelmatig contacten met onder
andere het ministerie van SZW, gemeenten, sociale partners, branche­
verenigingen, patiënten- en belangenverenigingen, onderwijs,
kenniscentra en universiteiten.
Medewerkers van UWV delen hun kennis en ervaring op veel

Transparantie

Elf adviezen cliëntenraad

We willen graag excelleren als publieke dienstverlener. Dat betekent
voor ons ook dat we transparant zijn over wat goed en minder goed
gaat. Dat doen we bijvoorbeeld via dit jaarverslag. Via www.uwv.nl is in
ons online verslag nog veel meer informatie te vinden.
Om te onderstrepen hoeveel belang we hechten aan transparantie zijn
we in 2009 lid geworden van de Handvestgroep Publiek Verantwoorden,
een groep van zelfstandig bestuursorganen die serieus werk willen
maken van publiek verantwoorden. De visitatiecommissie die ons het
afgelopen jaar onder de loep heeft genomen, toont veel waardering
voor de resultaten die we onder vaak moeilijke omstandigheden
bereiken.

We betrekken onze cliëntenraden consequent bij de ontwikkeling van
nieuw beleid en bij de ontwikkeling en verbetering van onze dienstverlening en producten. De raden adviseren ons gevraagd en op eigen
initiatief. In 2009 heeft de centrale cliëntenraad elf adviezen uitgebracht over onder meer de sluiting van vestigingen, het UWV Jaarplan
2010, het vaststellen van het dagloon op basis van gegevens uit de
Polisadministratie en over de inkomstenverrekening bij langdurig werklozen die weer gaan werken. De districtsraden nemen deel aan de
zogeheten verbetercirkel `Steeds beter voor de klant´. Daarmee monitoren we de status en het effect van de ingezette verbeteracties.

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

39

Werken aan perspectief

UWV en omgeving
manieren en op veel momenten met anderen, en zoeken zelf naar
informatie die weer kan leiden tot betere dienstverlening. Ook in
2009 nam UWV actief deel aan een groot aantal initiatieven. In het
hoofdstuk over sociaal-medische expertise staan enkele voorbeelden
beschreven.
We betrekken onze cliëntenraden consequent bij de ontwikkeling
van nieuw beleid en bij de ontwikkeling en verbetering van onze
dienstverlening en producten. De raden adviseren ons gevraagd en
op eigen initiatief. Samen met de Landelijke Cliëntenraad gaan we
een kwaliteitsmetingsysteem ontwikkelen voor cliëntenparticipatie.

We betrekken onze
cliëntenraden continu bij
verbeteringsplannen
Relatie met ministerie van SZW
UWV is een zelfstandig bestuursorgaan en valt onder de verantwoordelijkheid van de minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid. We leggen aan de minister verantwoording af
over de beleidskeuzes die we maken en over de manier waarop we
dat beleid uitvoeren. Dat gebeurt via viermaandelijkse verslagen en
het wettelijk jaarverslag. De minister en de Raad van Bestuur spreken
elkaar enkele malen per jaar. In 2009 voerden we op ambtelijk
niveau vrijwel dagelijks overleg met het ministerie, bijvoorbeeld
over maatregelen om de crisis te bestrijden.
Bij de ontwikkeling van beleid en de vertaling van beleid in wet­
geving, zoals in 2009 bij de nieuwe Wet Wajong, kunnen we onze
kennis en ervaring vroegtijdig inbrengen. Een belangrijk aandachtspunt van UWV is de praktische uitvoerbaarheid van nieuwe wet- en
regelgeving. De uitvoeringstoets, waarmee we beoordelen of nieuw
beleid in de praktijk goed uitvoerbaar is, vormt tegenwoordig het
sluitstuk van overleg.

Werken aan perspectief
Raad van Bestuur
De leden van de Raad van Bestuur worden benoemd door de
minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. In 2009 was de
Raad als volgt samengesteld, met vermelding van de nevenfuncties
in 2009 (alle onbezoldigd):

Jaarrekening

dr. J.M. (Joop) Linthorst, voorzitter
• v oorzitter van het bestuur van de Stichting Zorgsaem te
Rotterdam
• v oorzitter regiegroep Dutch Design Fashion and Architecture
(DFAA), tot 1 oktober 2009
mr. A.G. (Annette) Dümig
• g een nevenfuncties
drs. D.M.F. (David) Jongen
• lid van het curatorium van de controllersopleiding van de Vrije
Universiteit te Amsterdam
• lid van de Raad van Advies van Intercoach
• lid van de Raad van Advies van het samenwerkingsverband van
de sociale diensten van de vier grootste gemeenten van het
project `Wigo4it´.
• lid van de Raad van Advies van de Dienst Justitiële Inrichtingen
(DJI).
De Raad van Bestuur stelt de missie, ambities, waarden en normen
en strategie van UWV vast, besluit over de centrale kaders van de
bedrijfsvoering en over alle andere onderwerpen die voor een klantvriendelijke, doelmatige en rechtmatige uitvoering van de sociale
verzekeringswetten noodzakelijk zijn. De Raad van Bestuur ver­
gadert wekelijks.
In de Groepsraad bespreekt de Raad van Bestuur tweewekelijks
met de eerste echelon-directeuren de prestaties in de uitvoering en
de voorbereidingen voor strategie en beleid. Verder zijn er thema­
tische bijeenkomsten met de brede top van het bedrijf.
Eenmaal per maand belegt de Raad van Bestuur een bijeenkomst
van één dagdeel waarin de voortgang van de belangrijkste projecten
wordt gevolgd en waarin ruimte is voor meer beschouwende,
richtinggevende bespreking van actuele en opkomende thema’s.

Meer informatie vindt u in ons online verslag. Kijk op www.uwv.nl

Raad van Advies
Eind 2008 hield de toenmalige Raad van Advies van UWV op te bestaan. De
Raad van Bestuur heeft toen besloten een nieuwe Raad van Advies in te
richten die als klankbord voor de Raad van Bestuur kan fungeren. De feitelijke invulling van de nieuwe Raad van Advies heeft helaas meer tijd gekost
dan verwacht. Omdat de invulling van de nieuwe Raad nog niet is afgerond,
hebben er in 2009 dan ook geen bijeenkomsten plaatsgevonden. De Raad
van Bestuur wil begin 2010 de invulling van de Raad van Advies afronden.

UWV
UWV
Jaarverslag
Jaarverslag
2009
2009

40

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

41

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening

Balans
bedragen x ¤ 1 miljoen

Staat van baten en lasten
31 – 12 – 2009

1 – 1 –2009

bedragen x ¤ 1 miljoen

Kasstroomoverzicht

2009

2008

2009

bedragen x ¤ 1 miljoen

Activa

Baten

Kasstromen uit operationele activiteiten

Vaste activa

Baten wettelijke taken sv

Ontvangsten

Materiële vaste activa

174

Totaal vaste activa

Premiebaten

180
174

180

Liquide middelen

8.210

Totaal vlottende activa

16.141

18.302

Rijksbijdragen

3.694

3.027

3.056

Overige baten

609

816

2.283

Opbrengst andere taken

11.414

Totaal baten

10.403

Premies

3.712
20.198

2.193

18.188

Rijksbijdragen

Vlottende activa
Vorderingen

15.877

Opbrengst andere taken

22.060

–

13.877

22.071

Programmakosten
17.152

Passiva

Sociale lasten

1.272

1.094

Fondsen

Overige lasten

514

624

21.650

18.870

Fondsvermogen
Bestemmingsfondsen

8.294

11.792

95

140

Totaal fondsen

8.389

Voorzieningen

152

109

Kortlopende schulden

2.036

1.836

Totaal passiva

10.577

13.877

- 17.194

Sociale lasten

- 1.247

- 1.101

- 114

- 139

- 2.041

Totale kasstroom uit operationele activiteiten

Investeringen in materiële vaste activa

Personeelskosten

1.506

1.380

Desinvesteringen in materiële vaste activa

Huisvestingskosten

170

176

Totale kasstroom uit investeringsactiviteiten

Automatiseringskosten

324

288

Kantoorkosten

49

52

Kasstromen uit financieringsactiviteiten

42

82

Rentebaten en -lasten

2.091

1.978

Vervoers- en overige kosten

- 1.987
-23.182

-20.421

-3.347

919

Kasstromen uit investeringsactiviteiten

Uitvoeringskosten
11.932

- 19.780

Uitvoeringskosten
19.864

21.340

Uitkeringen
Overige programmakosten

Uitkeringen

11

Uitgaven

11
20.198

13.697

10.577

–
19.835

Lasten
Totaal activa

2008

23.741

20.848

Saldo van baten en lasten

- 3.543

1.223

- 27

0

2
- 32

175

Totale kasstroom uit financieringsactiviteiten

Totaal lasten

- 32

- 25

502
175

502

- 3.204

1.396

11.414

10.018

Stand 31 december

8.210

11.414

Netto-kasstroom

- 3.204

1.396

Netto-kasstroom
Specificatie netto-kasstroom
Stand 1 januari

UWV Jaarverslag 2009

42

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

43

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling

Toelichting algemeen

Algemeen
De jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met de Regeling SUWI en zo veel mogelijk in
overeenstemming met Titel 9 Boek 2 Burgerlijk Wetboek (Kaderwet zelfstandige bestuurs­
organen artikel 35 lid 1).
Tenzij anders vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarde.

Vergelijkende cijfers
De in deze jaarrekening opgenomen vergelijkende cijfers over 2008 respectievelijk per 1 januari
2009 zijn inclusief CWI. Deze cijfers zijn samengesteld op basis van de jaarrekeningen 2008 van
UWV en CWI.
Taken UWV
Onze administratie weerspiegelt twee belangrijke taken. Wij zijn de uitvoerder van een groot
aantal sociale verzekeringswetten en beheerder van negen fondsen waaruit de aan deze wetten
verbonden uitkeringen worden gefinancierd. Wij beheren de volgende fondsen:
• Arbeidsongeschiktheidskas (Aok)
• Arbeidsongeschiktheidsfonds (Aof)
• Werkhervattingskas (Whk)
• Sectorfondsen (Sfn)
• Algemeen Werkloosheidsfonds (AWf)
• Uitvoeringsfonds voor de overheid (Ufo)
• Arbeidsongeschiktheidsfonds jonggehandicapten (Afj)
• Toeslagenfonds (Tf)
• Re-integratiefonds (Rf)

Alle bedragen in de jaarrekening worden afgerond op miljoenen euro’s. Door deze afrondingen
worden posten kleiner dan ¤ 0,5 miljoen weergegeven met `0´. Indien een post geen bedrag
vertegenwoordigt en dus werkelijk nul is, wordt dit weergegeven met `-´.
Immateriële vaste activa
De behandeling van zelfvervaardigde immateriële vaste activa is gebaseerd op de financieringsstructuur van UWV en niet op bedrijfseconomische principes. Omdat deze immateriële vaste
activa in de regel projectmatig ineens worden gefinancierd in het jaar van voortbrenging,
worden deze investeringen niet geactiveerd.
Materiële vaste activa
De activering onder de materiële vaste activa vindt plaats op het moment van verkrijging van het
economische eigendom. De materiële vaste activa worden gewaardeerd op de aanschaffingsprijs, en eventuele bijkomende kosten, die onlosmakelijk met het actief verbonden zijn. Hierop
worden de lineaire afschrijvingen in mindering gebracht. Deze afschrijvingen vinden plaats vanaf
het moment van ingebruikname en zijn gebaseerd op de geschatte economische levensduur.

De balans bevat zowel de vermogens van de door ons beheerde fondsen als de activa en passiva
van de UWV-organisatie. De staat van baten en lasten bevat zowel de programmakosten,
bestaande uit de lasten, premiebaten en rijksbijdragen van de fondsen, als de uitvoeringskosten
van de UWV-organisatie.

Vorderingen
De vorderingen zijn, indien noodzakelijk, verminderd met voorzieningen voor het risico van
oninbaarheid. Dotaties aan en vrijval van de voorzieningen voor oninbare premievorderingen en
uitkeringsdebiteuren worden verwerkt in de overige lasten en overige baten van de fondsen.

Financiering
De uitkeringen op grond van de wetten vinden, behoudens de betaling van de vakantiegelden in
mei, regelmatig gespreid over het jaar plaats. De middelen die nodig zijn voor de uitkeringslasten
en uitvoeringskosten van de verschillende wetten, verkrijgen wij door premieheffing bij werk­
gevers en vrijwillig verzekerden en uit financiering door het Rijk.

Voorzieningen
Voorzieningen worden gevormd voor in rechte afdwingbare en feitelijke verplichtingen waarvan
het waarschijnlijk is dat voor de afwikkeling een uitstroom van geldmiddelen noodzakelijk is en
waarvan een betrouwbare schatting kan worden gemaakt. De dotaties aan en vrijval van
voorzieningen worden verwerkt in de staat van baten en lasten.

Premieontvangsten Belastingdienst
De heffing en invordering van de premies werknemersverzekeringen voor het AWf, het Ufo, de
Aok, het Aof, de Whk en de Sfn zijn met ingang van premiejaar 2006, behoudens de vrijwillige
verzekeringen, bij wet opgedragen aan de Belastingdienst. De afhandeling van de inbare
premievorderingen over de premiejaren 2005 en ouder hebben wij in 2009 aan de
Belastingdienst overgedragen.

Baten en lasten
De hoofdlijn van de Regeling SUWI is dat de financiële verantwoording van de programmakosten
naar wet wordt gesplitst. In de staat van baten en lasten is de indeling naar wet vervangen door
een categorale indeling van de baten en lasten. Overeenkomstig Titel 9 Boek 2 Burgerlijk
Wetboek verschaffen wij hiermee meer inzicht in de kernactiviteiten van UWV. De indeling naar
wet is als toelichting op de staat van baten en lasten opgenomen.

De Belastingdienst legt maandelijks verantwoording af over de inning van belastingen en
premies. Met een Beheersverslag legt de Belastingdienst jaarlijks financiële verantwoording af
over zijn taken. Bij het Beheersverslag geeft de Rijksauditdienst een accountantsverklaring af.
Wij ontvangen de voor de werknemersverzekeringen relevante onderdelen van het rapport van
bevindingen van de Rijksauditdienst.

Baten worden toegerekend aan het jaar waarop deze betrekking hebben. De lasten worden
bepaald met inachtneming van de hiervoor reeds vermelde grondslagen voor waardering en
toegerekend aan het verslagjaar waarop zij betrekking hebben.

In het jaar na afloop van het boekjaar stelt de minister van Financiën, aan de hand van de
gegevens uit de collectieve aangiften en naheffingsaanslagen, de definitieve toedelingpercentages voor de loonbelasting en premies volksverzekeringen en de definitieve verdeelpercentages
voor de premies werknemersverzekeringen vast. Als gevolg van de problematiek met betrekking
tot de loonaangifteketen is het definitieve verdeelpercentage voor het belastingjaar 2006 pas in
2009 vastgesteld. De definitieve verdeelpercentages voor de belastingjaren 2007 en 2008
worden naar verwachting in 2010 vastgesteld.
Rijksbijdragen SZW
De programmakosten en uitvoeringskosten van het Afj (Wajong), het Tf (TW, BIA, TRI, WTCG en
IOW) en het Aof (Wazo) worden gefinancierd uit rijksbijdragen van het ministerie van SZW.
Daarnaast ontvangt het AWf (WW) met ingang van 1 januari 2009 een rijksbijdrage voor de
uitvoeringskosten van de binnen UWV verrichte werkzaamheden van voormalige CWI.
Rijksbijdrage OCW
De verantwoordelijkheid voor de onderwijsvoorzieningen is met ingang van 1 januari 2009
overgeheveld van het ministerie van SZW naar het ministerie van OCW. Het Afj krijgt voor de
betaling van deze voorzieningen een rijksbijdrage van het ministerie van OCW ingevolge het
Uitvoeringsbesluit onderwijsvoorzieningen voor jongeren met een handicap.

UWV Jaarverslag 2009

44

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

45

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening

Financiering Re-integratiefonds (Rf)
Het Rf financiert de re-integratie-uitkeringen bij scholing of proefplaatsing die vóór 1 januari
2006 ingevolge de Wet op de (re-)integratie arbeidsgehandicapten (REA) zijn toegekend. De
lasten van het Rf worden gefinancierd uit verschillende fondsen (Aof, Afj, AWf en Ufo) op basis
van een verdeelsleutel die jaarlijks wordt herzien.

Aan de lastenkant dragen de fondsen, met uitzondering van de Aok en de Whk, de lasten van
meerdere wetten. Ter illustratie van de relatie tussen de fondsen en wetten aan de lastenkant
worden de belangrijkste relaties weergegeven:
• De WAO wordt gefinancierd door de fondsen Aok en Aof. De eerste vijf jaren van de WAO komen
voor rekening van de Aok. Daarna neemt het Aof de financiering over.
• De uitkeringen van de WIA-IVA en de WAZ worden volledig ten laste gebracht van het Aof.
• De WIA-WGA wordt hoofdzakelijk betaald uit de Whk en voor een klein deel vanuit het Aof, de
sectorfondsen (Sfn) en het Ufo.
• De uitkeringslasten Wazo worden betaald door het Aof, het AWf en het Ufo.
• De WW-uitkeringslasten worden betaald door de sectorfondsen over de eerste zes maanden
van werkloosheid van verzekerden. Daarna neemt het AWf de financiering over. Het Ufo
verzorgt de WW-uitkeringen voor overheidspersoneel.
• De ZW-uitkeringslasten komen afhankelijk van de categorie verzekerde ten laste van de
sectorfondsen, het AWf en het Ufo.

Relatie wetten en rijksgefinancierde fondsen en Rf
Wet

Wazo

Rijksbijdrage naar fonds

(Uitkerings)lasten naar fonds

Aof

Aof

AWf

Afj 1

Tf 1

X

AWf

Afj

Tf

Rf 2

X
X

WW

X

Wajong

X

X

OOS

X

X

TW

X

X

BIA

X

X

TRI

X

X

WTCG

X

X

IOW

X

X

Verantwoording onderlinge fondsbijdragen
De fondsen Aof en AWf hebben een wettelijke verplichting om bepaalde bijdragen aan andere
fondsen te betalen. De hieruit voortvloeiende lasten respectievelijk baten werden tot en met het
verslagjaar 2008 per fonds en per wet onder de overige lasten respectievelijk onder de overige
baten verantwoord.
Daar de onderlinge fondsbijdragen over 2009 fors zijn toegenomen, vinden wij een dergelijke
verantwoording een onjuist beeld geven van de ontwikkeling van de werkelijke lasten en baten
per wet. Wij hebben daarom in de verantwoording per wet een eliminatie op de overige lasten
en overige baten toegepast voor de onderlinge fondsbijdragen en de vergelijkende cijfers
aangepast. Per saldo heeft dit geen effect op het resultaat.

X

REA
1 dit fonds is volledig rijksgefinancierd
2 dit fonds wordt gefinancierd door Aof, Afj, AWf en Ufo

In 2009 zijn twee wetten ingevoerd, de Wet tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten
(WTCG per 1 januari 2009) en de Inkomensvoorziening oudere werklozen (IOW per 1 december
2009). De WTCG voorziet in een jaarlijkse tegemoetkoming aan arbeidsongeschikten, die van UWV
een uitkering ontvangen op basis van arbeidsongeschiktheid van 35 procent of meer. De IOW
betreft een tijdelijke regeling voor werknemers die na hun 60ste werkloos worden tussen 1 oktober
2006 en 1 juli 2011. Na afloop van hun WW-uitkering krijgen zij tot hun 65ste een IOW-uitkering.
Relatie wetten en premiegefinancierde fondsen
Uit de hierna volgende tabel kan worden afgeleid dat de relatie tussen de fondsen en wetten vrij
complex is. Aan de batenkant zijn er meerdere premies ter financiering van de uitvoering van een
wet. Zo geldt de premie-inning WW voor de verzekerden in de marktsector en de overheidssector. De premie-inning Ziektewet betreft uitsluitend de premie vrijwillige verzekering Ziektewet.

Wet

WAO

Rijksbijdrage naar fonds
Aok

Aof

X

X1

Whk Sfn

(Uitkerings)lasten naar fonds
AWf

Ufo

Aof

X

X

Whk Sfn

AWf

Ufo

X

WIA-IVA

X

X2

WIA-WGA
WAZ

Aok

X

X

X

X

X
X

Wazo
WW

X

X

ZW

X2

X2

X

X

X

X

X

X

X

X

X

1 premie WIA-IVA opgenomen in basispremie WAO (Aof)
2 premie vrijwillige verzekering

UWV Jaarverslag 2009

46

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

47

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening

Openingsbalans 2009

Toelichting op de balans

Voor het opstellen van de openingsbalans 2009 zijn de cijfers per 31 december 2008 van de
jaarrekeningen van UWV en CWI geconsolideerd. Daarbij zijn de onderlinge vordering- en
schuldposities geëlimineerd en heeft omwille van de uniformiteit een herrubricering plaats­
gevonden van enkele balansposten van voormalig CWI. Voorts zijn in het kader van de fusie de
waarderingsgrondslagen van UWV en CWI geüniformeerd. Deze uniformering heeft betrekking
op de volgende balansposten:

Materiële vaste activa
Investeringen
in gehuurde
panden

bedragen x ¤ 1 miljoen

Inventaris

Hardware en
software

Totaal

Samenstelling stand per 1 januari 2009
1.

Voorziening jubilarissen
UWV kent geen voorziening `jubilarissen´. De bij CWI opgenomen
voorziening per ultimo 2008 is daardoor geheel vrijgevallen.

¤ 4.529.106

Voorziening claims
Bij CWI was ultimo 2008 een voorziening `claims´ opgenomen die geheel
betrekking heeft op activiteiten die bij UWV als programmakosten
worden aangemerkt. In de administratie programmakosten wordt voor
claims geen voorziening getroffen. Daarom is de bij CWI opgenomen
voorziening per ultimo 2008 geheel vrijgevallen.

¤ 1.399.964

3.

Voorziening voor vakantiedagen
Bij CWI werd op deze voorziening een opslag voor pensioenpremie
opgenomen. Bij UWV is deze opslag niet langer nodig.

¤ 1.000.000

(baat)

4.

Voorziening vakantiedagen
In tegenstelling tot bij CWI werd bij UWV in de jaren t/m 2008 geen
opslag voor vakantiegeld en eindejaarsuitkering opgenomen. Bij de
uniformering van de waarderingsgrondslagen hebben wij deze opslag
alsnog opgenomen.

¤ 4.000.000

(last)

5.

Voorziening herstelverplichtingen
Bij CWI was voor de door haar gehuurde panden geen voorziening
voor herstelverplichtingen opgenomen. Deze voorziening is alsnog
opgenomen in de beginbalans 2009 conform de UWV-systematiek.

¤ 2.072.064

(last)

6.

Materiële vaste activa
De waarderingsgrondslagen zijn geüniformeerd ten aanzien van de
activeringscriteria en de start van de afschrijvingstermijn.

¤ 1.770.534

(last)

7.

Voorziening dubieuze debiteuren
De systematiek van het bepalen van de debiteurenvoorziening is
geüniformeerd, leidend tot een gedeeltelijke vrijval van het CWI-deel.

¤ 276.996

(baat)

8.

Uniformering voorziening (Bovenwettelijke) WW
Diverse posten zoals pensioenkosten en kosten van de uitvoerder van
de regelingen zijn alsnog in de voorziening opgenomen.

¤ 1.550.603

(last)

Uniformering voorziening tweede ziektejaar
De systematiek van het bepalen van deze voorziening is geüniformeerd,
leidend tot een gedeeltelijke vrijval van het CWI-deel.

¤ 2.163.830

2.

9.

Totaal effect

(baat)

Aanschafwaarde

195

63

54

312

Cumulatieve afschrijvingen

-65

-25

-42

-132

Boekwaarde per 1 januari 2009

130

38

12

180

Bij: investeringen

12

3

17

32

(baat)
Af: desinvesteringen

-1

-1

-2

-4

Af: afschrijvingen

-20

-6

-8

-34

Boekwaarde per 31 december 2009

121

34

19

174

204

66

69

339

Cumulatieve afschrijvingen

-83

-32

-50

-165

Boekwaarde per 31 december 2009

121

34

19

174

Samenstelling stand per 31 december 2009
Aanschafwaarde

Wij berekenen rente over de financiering van de materiële vaste activa, voor zover deze zijn gefinancierd
met middelen uit de fondsen. Deze rente is op basis van `Euribor 12 maands´ voor 2009 berekend op
¤ 1 miljoen.
De volgende afschrijvingstermijnen worden gehanteerd:
• Investeringen in gehuurde panden: maximaal tien jaar, of zo dit korter is, de verwachte huurtermijn;
• Inventaris:
3 - 10 jaar;
• Hardware en software:
3 - 5 jaar.
Vorderingen
31 – 12 – 2009

1 – 1 – 2009

1.611

1.736

Uitkeringsdebiteuren*

281

248

Nog te verrekenen rijksbijdragen

183

171

Overige vorderingen

68

bedragen x ¤ 1 miljoen

(baat)

Programmakosten
Premievorderingen*

¤ 23.305

(last)

75
2.143

Het financiële effect van de uniformering van waarderingsgrondslagen is conform afspraken met
het ministerie van SZW verwerkt in het bestemmingsfonds Fusie & Frictie.

2.230

Uitvoeringskosten
Debiteuren*

3

3

Vooruitbetaalde kosten

31

25

Overige vorderingen

16

Totaal vorderingen

25
50

53

2.193

2.283

* op de vorderingen zijn voorzieningen voor het risico van oninbaarheid in mindering gebracht

UWV Jaarverslag 2009

48

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

49

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening

Premievorderingen
De premievorderingen omvatten een raming van de nog te ontvangen premie over het premiejaar 2009. Voorts behoren bij deze post ook de nog te innen naheffingsaanslagen over de
premiejaren 2006, 2007 en 2008 naar de stand van 31 december 2009 en de premievorderingen
over de premiejaren 2005 en ouder.

Met ingang van premiejaar 2006 verzorgt de Belastingdienst de inning van de werkgeverspremies voor de fondsen. In het jaarverslag 2008 hebben wij gemeld dat er geen gebruik is gemaakt
van de gegevens van de Belastingdienst inzake openstaande naheffingsaanslagen over het
premiejaar 2007 daar deze te hoog waren vastgesteld. De Belastingdienst heeft in 2009 maat­
regelen genomen, waardoor wij vanaf verslagjaar 2009 deze gegevens kunnen gebruiken.

De premievorderingen bestaan nagenoeg geheel uit de nog te ontvangen premies over de
maand december 2009. Op de premievorderingen is een voorziening voor oninbaarheid in
mindering gebracht.

Vanaf het premiejaar 2006 hebben wij de vorming van de voorziening voor oninbaarheid op
premievordering gebaseerd op het dynamische model. Per premiejaar werd 0,5 procent van de
premiebaten over het betreffende premiejaar toegevoegd aan de voorziening voor oninbaarheid.

De premievorderingen zijn per saldo afgenomen met ¤ 125 miljoen. Dit komt enerzijds door een
daling van de geraamde nog te ontvangen premie met ¤ 298 miljoen. Anderzijds zijn de vast­
gestelde premievorderingen gestegen met ¤ 16 miljoen en is de voorziening voor oninbaarheid
afgenomen met ¤ 157 miljoen.

Nu wij gebruikmaken van de gegevens van de Belastingdienst over de naheffingsaanslagen, zijn
wij tot de conclusie gekomen dat het de voorkeur verdient de vorming van de voorziening weer
te baseren op het statische model. Dit model werd door ons ook gehanteerd tot en met het
premiejaar 2005. Vanaf het boekjaar 2009 wordt de omvang van de voorziening gebaseerd op
het saldo van de openstaande bedragen aan naheffingsaanslagen over de premiejaren 2006 tot
en met 2008. Voor deze bedragen wordt een volledige voorziening voor oninbaarheid getroffen.

De daling van de geraamde nog te ontvangen premie met ¤ 298 miljoen wordt grotendeels
veroorzaakt door het per 1 januari 2009 op nihil stellen van het werknemersgedeelte van de AWfpremie (2008: 3,50 procent).

Het vanaf boekjaar 2009 verantwoorden van de gegevens van de Belastingdienst aangaande de
naheffingsaanslagen en de verandering in de berekeningswijze van de voorziening op oninbaarheid op premievorderingen hebben per saldo geleid tot een additionele baat (vrijval) van
¤ 150 miljoen.

Uitkeringsdebiteuren
De uitkeringsdebiteuren hebben betrekking op terug te vorderen uitkeringen, bijbehorende
sociale lasten en bijdrage ZVW. De toename ten opzichte van ultimo 2008 met ¤ 33 miljoen van
het saldo uitkeringsdebiteuren tot ¤ 281 miljoen ultimo 2009 kent twee belangrijke oorzaken. In
2009 hebben wij een inhaalactie gepleegd aangaande het alsnog in rekening brengen aan
eigenrisicodragers arbeidsongeschiktheidsverzekeringen van in het verleden betaalde uitkeringen. Daarnaast zijn als gevolg van de economische crisis de WW-uitkeringen in 2009 sterk
gestegen. Als gevolg hiervan zijn de terugvorderingen op ten onrechte uitbetaalde uitkeringen
navenant toegenomen.

Voor de premiejaren 2005 en ouder houden wij een voorziening aan van 81 procent van de
openstaande premievorderingen. Voornoemd percentage is gebaseerd op onze ervaringscijfers.
De voorziening oninbare uitkeringsdebiteuren is bepaald op 100 procent van de vorderingen
ouder dan twee jaar.
Liquide middelen
Hieronder een overzicht van de liquide middelen. De liquide middelen zijn vrij beschikbaar.

Nog te verrekenen rijksbijdragen
De nog te verrekenen rijksbijdragen hebben betrekking op het ministerie van SZW voor een
bedrag van ¤ 183,1 miljoen en op het ministerie van OCW voor ¤ -0,1 miljoen. In de vordering op
het ministerie van SZW zijn de rekeningen-courant opgenomen van het Afj ¤ 10,0 miljoen, het Aof
¤ 0,6 miljoen en het Tf ¤ 4,4 miljoen.

bedragen x ¤ 1 miljoen

Overige vorderingen (Programmakosten)
De overige vorderingen houden verband met verhaal van uitkeringen WW op overheidswerk­
gevers, rekeningen-courant met derden en vooruitbetaalde subsidies.

Tegoeden in rekening-courant
bij de minister van Financiën
Banktegoeden

Voorzieningen op vorderingen
Op de premievorderingen, de uitkeringsdebiteuren en de debiteuren uitvoeringskosten zijn
voorzieningen voor het risico van oninbaarheid in mindering gebracht. Het verloop hiervan kan
als volgt worden weergegeven:
Voorziening oninbare premievorderingen
Premiejaren
2005 en ouder

bedragen x ¤ 1 miljoen
Stand per 1 januari 2009

UWV Jaarverslag 2009

Premiejaren
vanaf 2006

225

Bij: dotatie

3

8

Af: onttrekking aan de voorziening

-18

-

Af: vrijval van de voorziening

0

-150

Stand per 31 december 2009

31

83

50

Voorziening
oninbare
uitkeringsdebiteuren

Totaal

46

Totaal liquide middelen

271

1-1-2009

8.206

11.412

4

2

8.210

11.414

De mutaties in de liquide middelen zijn nader gespecificeerd in de paragraaf
`Kasstroomoverzicht´.

Voorziening
oninbare
debiteuren

142

1

11

29

0

-18

-17

0

-150

-4

0

114

150

1

Werken aan perspectief

31-12-2009

UWV Jaarverslag 2009

51

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening
Bestemmingsfondsen

Fondsen
Het fondsvermogen bestaat uit het cumulatieve saldo van de jaarlijks gerealiseerde baten en
lasten. Op het fondsvermogen zijn de bestemmingsfondsen in mindering gebracht.

01-01-2009

Lasten

Vorming
bestemmingsfondsen

bedragen x ¤ 1 miljoen

31-12-2009

Fondsvermogen
1-1-2009

Saldo baten
en lasten

bedragen x ¤ 1 miljoen

Vorming
bestemmingsfondsen

31-12-2009

Aok

- 115

10

-

- 105

Aof

1.211

379

-

1.590

Whk

1.042

-9

-

1.033

Sfn

384

- 984

-

- 600

AWf*

9.167

- 2.840

-

6.327

Ufo

243

- 99

-

144

Afj, Tf en Rf

-

Totaal fondsen
Af: bestemd fondsvermogen

-

-

-

11.932

- 3.543

8.389

- 140

109

-64

- 95

11.792

- 3.434

- 64

8.294

Wet- en regelgevingsprojecten

20

-3

12

29

Transformatiebudget

11

-9

16

18

Vernieuwing

15

-3

8

Investeringsbudget

1

-1

-

20
-

Reguliere activiteiten

7

-7

11

11

Fusie & Frictie

86

-86

17

17

Totaal bestemmingsfondsen

140

-109

64

95

De bestemmingsfondsen zijn gevormd ten behoeve van de afronding van reeds gefinancierde
lopende projecten en activiteiten in 2010 en daarna. De lasten van ¤ 109 miljoen zijn verwerkt in
de staat van baten en lasten. Van het positieve begrotingsresultaat 2009 is ¤ 64 miljoen toegevoegd aan de bestemmingsfondsen. De bestemmingsfondsen zijn met instemming van de
minister van SZW gevormd ten laste van het fondsvermogen.
Voorzieningen

Netto fondsvermogen

bedragen x ¤ 1 miljoen

* In het saldo 1-1-2009 van het AWf is 19 miljoen opgenomen van voormalig CWI

Overige
voorzieningen

Totaal

De fondsen Aok, Aof, Whk, Sfn, AWf en Ufo kennen liquiditeit- en conjunctuurreserves. Het totaal
van deze reserves is in overeenstemming met de Januarinota 2010 vastgesteld op ¤ 2.135 miljoen
(ultimo 2008: ¤ 2.669 miljoen).

Stand per 1 januari 2009

54

55

109

Bij: dotatie

25

61

86

Bij de Whk vindt een extra vermogensopbouw plaats. Vanaf 2007 maken wij samen met de
private verzekeraars deel uit van het hybride stelsel voor WGA-verzekeringen. De private
verzekeraars passen een kapitaaldekkingstelsel toe en zijn daardoor genoodzaakt in de eerste
jaren een vermogen op te bouwen. Wij passen het omslagstelsel toe en zijn verplicht een extra
opslag (rentehobbel) op de lastendekkende premie te berekenen. Deze opslag leidt volgens de
Januarinota 2010 tot een extra vermogensopbouw bij de Whk ultimo 2009 van ¤ 1.091 miljoen
(ultimo 2008: ¤ 973 miljoen).

Af: onttrekking aan de voorziening

- 18

- 11

- 29

Af: vrijval van de voorziening

-8

-6

- 14

Stand per 31 december 2009

53

99

152

Samenstelling stand per 31 december 2009

Het Afj en het Tf kennen door een volledige financiering uit rijksbijdragen geen vermogen. Ook
het Rf heeft geen vermogen door de financiering uit bijdragen van andere fondsen.

Korte termijn (< 1 jaar)

15

89

104

Middellange termijn (1-5 jaar)

30

10

40

In 2009 heeft de economische crisis geleid tot een groter beroep op de WW, waardoor de
sectorfondsen (Sfn) en het AWf fors negatieve resultaten hebben behaald.

Lange termijn (> 5 jaar)

8

0

8

Stand per 31 december 2009

53

99

152

Op 2 september 2009 heeft de minister van SZW ons een brief gestuurd met daarin een aanpassing van de systematiek van de lastenplafonds, waardoor de sectorfondsen eerder recht krijgen
op een bijdrage van het AWf om uitzonderlijk hoge lasten te financieren. Hierdoor moet het AWf
over het gehele jaar 2009 een bedrag van ¤ 1.006 miljoen aan de sectorfondsen betalen.
Ondanks deze bijdrage is er bij de sectorfondsen een vermogenstekort ontstaan van in totaal
¤ 600 miljoen.

UWV Jaarverslag 2009

Reorganisatievoorzieningen

52

Reorganisatievoorzieningen
Deze voorzieningen zijn gevormd voor afvloeiingskosten van niet-actieve medewerkers uit
reorganisaties ten gevolge van wijzigingen in wet- en regelgeving, afnemend werkaanbod en
diverse doelmatigheids- en efficiencytrajecten.
De vrijval van ¤ 8 miljoen heeft betrekking op het beëindigen van de status van boventalligheid
van een aantal medewerkers als gevolg van externe of interne herplaatsing.

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

53

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening

Overige voorzieningen

Kortlopende schulden
1-1-2009

bedragen x ¤ 1 miljoen

Dotatie

Onttrekking

Vrijval

31-12-2009

31-12-2009

bedragen x ¤ 1 miljoen

1-1-2009

Programmakosten
Terugbouwverplichtingen

11

1

-1

-1

10

Nog te betalen uitkeringen

Huurafkoop/leegstand

7

2

-2

-3

4

Verlieslatende ICT-contracten

6

7

-2

-2

9

Doorbetaling tweede ziektejaar

4

1

-2

-

3

Voorziening claims

27

-

-4

-

23

VUT-voorziening

-

50

-

-

50

55

61

-6

99

Totaal overige voorzieningen

-11

Terugbouwverplichtingen – De voorziening `Terugbouwverplichtingen´ is gevormd voor de
contractueel overeengekomen verplichtingen om gehuurde panden bij het beëindigen van
huurovereenkomsten op te leveren in `oorspronkelijke staat´. Gedurende de looptijd van de
huurovereenkomsten wordt op pandniveau een voorziening voor deze verplichting opgebouwd
door een jaarlijkse dotatie. Onttrekkingen vinden plaats op het moment dat de contracten zijn
beëindigd en de desbetreffende locaties zijn opgeleverd.

1.280

1.118

Nog af te dragen loonheffingen

478

420

Overige schulden

55

44
1.582

1.813
Uitvoeringskosten
Leveranciers

121

134

Belastingen en premies sociale verzekeringen

59

53

Pensioenen en VUT

1

10

Overige schulden

42

57

Totaal kortlopende schulden

223

254

2.036

1.836

Nog te betalen uitkeringen
De post `Nog te betalen uitkeringen´ bestaat voor ¤ 715 miljoen uit vakantiegeldverplichtingen,
¤ 398 miljoen nog te betalen uitkeringen over 2009, ¤ 90 miljoen sociale lasten en ¤ 77 miljoen nog
te betalen bijdragen Zorgverzekeringswet.

Huurafkoop/leegstand – Deze voorziening is gevormd voor de kosten van locaties waarvan het
huurcontract is opgezegd en voor locaties die geheel leegstaan.
Verlieslatende ICT-contracten – Deze voorziening is gevormd voor de kosten die optreden als
gevolg van het opzeggen van meerjarige contracten.

Deze post is ten opzichte van 2008 met ¤ 162 miljoen gestegen tot ¤ 1.280 miljoen. Dit is een gevolg
van hogere WW-lasten in 2009 ten opzichte van 2008.

Doorbetaling tweede ziektejaar – Deze voorziening is getroffen voor de kosten van loondoor­
betaling in het tweede ziektejaar aan personeelsleden die op balansdatum naar verwachting
blijvend geheel of gedeeltelijk niet in staat zijn om werkzaamheden te verrichten. De kosten voor
de aanvulling op de AO-uitkeringen van personeelsleden in het derde ziektejaar zijn niet in de
voorziening opgenomen, omdat deze kosten zijn herverzekerd. Conform cao wordt de arbeidsovereenkomst ontbonden na 3 jaar arbeidsongeschiktheid. De voorziening is opgenomen tegen
de nominale waarde. Met toekomstige loonstijgingen wordt geen rekening gehouden.

Nog af te dragen loonheffingen
De nog af te dragen loonheffingen bestaan uit de loonbelasting, de premies volksverzekeringen en de
premies werknemersverzekeringen, alsmede uit de bijdragen aan de Zorgverzekeringswet en de Wet
Kinderopvang. Aan het eind van de verslagperiode zijn de loonheffingen van de uitkeringen over de
laatste maand nog verschuldigd aan de Belastingdienst.

Voorziening claims – Deze voorziening is opgenomen in verband met verplichtingen en risico’s
die UWV loopt als gevolg van (aankomende) gerechtelijke procedures.

Overige schulden (Programmakosten)
Hieronder zijn opgenomen de re-integratielasten en rekeningen-courant met derden. Verder gaat het
om uitkeringslasten en overige schulden, waarvan de betalingen en/of administratieve verwerking nog
niet heeft plaatsgevonden.

VUT-voorziening – Deze voorziening is gevormd voor de resterende VUT-verplichtingen tot en met
2014.

Niet in de balans opgenomen verplichtingen
De niet in de balans opgenomen verplichtingen bestaan uit meerjarige financiële verplichtingen en
niet-verwerkte verplichtingen.

Meerjarige financiële verplichtingen uitvoeringskosten
Wij hebben verplichtingen voortvloeiend uit langlopende overeenkomsten in verband met uitvoeringskosten. De volgende tabel geeft een overzicht van de hiermee gemoeide bedragen naar vervaltermijn.
< 1 jaar

bedragen x ¤ 1 miljoen

UWV Jaarverslag 2009

54

Werken aan perspectief

1–5 jaar

> 5 jaar

Totaal

Huurcontracten

99

290

33

422

Energiecontracten

9

36

9

54

Projecten huisvesting

1

-

-

1

Overige bedrijfsmiddelen

23

1

-

24

Autoleasecontracten

7

8

-

15

Automatiseringscontracten

81

91

11

183

Totaal

220

426

53

699

UWV Jaarverslag 2009

55

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening
Toelichting op de staat van baten en lasten

Meerjarige financiële verplichtingen programmakosten
UWV sluit contracten af met re-integratiebedrijven voor re-integratie van arbeidsgehandicapten
en werklozen. Vervolgens zetten de re-integratiebedrijven trajecten uit. De facturering vindt
plaats nadat de diensten zijn geleverd. Daarnaast voeren de re-integratiebedrijven individuele
re-integratietrajecten uit. De niet in de balans opgenomen verplichtingen betreffen de resterende verplichtingen van de lopende re-integratietrajecten.
De met deze trajecten samenhangende verplichtingen bedragen eind 2009 ¤ 140 miljoen. Voor
arbeidsgehandicapten bedragen de verplichtingen van lopende trajecten ¤ 52 miljoen en voor
werklozen ¤ 88 miljoen. Het betreft hier trajecten gestart in de jaren 2006 tot en met 2009. Bij de
vaststelling van de verplichtingen is rekening gehouden met de invloed van resultaatfinanciering.

Baten wettelijke taken sociale verzekeringen
Wij rubriceren de baten onder de wet respectievelijk het fonds, waarin deze baten zijn geregeld.

bedragen x ¤ 1 miljoen

UWV verstrekt re-integratievoorzieningen voor mensen met structurele functionele beperkingen.
Afhankelijk van het type voorziening betreft dit eenmalige betalingen, periodieke betalingen en/
of leasecontracten. Voor alle doelgroepen samen is de omvang van de met deze re-integratievoorzieningen samenhangende verplichtingen eind 2009 ¤ 83 miljoen.

WAO*

Niet-verwerkte verplichtingen
Wij zijn betrokken in verscheidene beroepszaken op het gebied van de sociale zekerheid.
Uitspraken in deze zaken kunnen gevolgen hebben voor zowel de programma- als de uitvoeringskosten.
Er lopen nog steeds zaken bij de Centrale Raad van Beroep (CRvB) en het Europese Hof van
Justitie over de toepassing van de wet BEU (beperking export uitkeringen). Hierbij is de vraag of
de verstrekking van toeslagen aan Turkse uitkeringsgerechtigden wel beëindigd had mogen
worden.
Verlies van de zaken leidt tot ongeveer ¤ 2 miljoen extra programmakosten en tot extra uit­
voeringskosten.
Ook loopt een aantal procedures over de eerste afbouwfase van de TW binnen de EU/EER. Zeker
niet eerder dan in 2010 (en bij vragen aan het Hof van Justitie nog enkele jaren later) is het
eindoordeel te verwachten. Verlies van de zaken zal leiden tot extra uitvoeringskosten en in
beperkte mate tot extra programmakosten.
Ook loopt er nog een civiele procedure over de eventuele onrechtmatigheid van de herbeoordeling van arbeidsongeschikten. Eventueel verlies van deze procedure zal leiden tot zeer forse
extra uitvoerings- en programmakosten (vele tientallen miljoenen euro’s); de kans dat dat
gebeurt wordt zeer klein geacht.

Daarnaast heeft de CRvB onlangs in een aantal zaken over de toepassing van de zogenoemde
Kortings- en Vrijstellingsregeling een voor UWV ongunstige uitspraak gedaan. Begin 2010 wordt
besloten hoe uitvoering aan deze uitspraak wordt gegeven of dat nog wordt geprobeerd via de
civiele weg een gunstiger uitspraak te verkrijgen. Als in alle nu nog lopende bezwaar- en (hoger)
beroepszaken de ter zake al geïnde premies moeten worden terugbetaald, betreft het een
bedrag aan extra programmakosten van enkele miljoenen euro’s en een beperkt bedrag aan
uitvoeringskosten. De kans dat dit aan de orde zal zijn wordt zeer groot geacht.

Rijksbijdragen

Overige baten

Totaal

2009

2009

2009

2009

2008

10.723

9.940
-

2008

2008
151

115

2008

-

-

10.874

-

-

0

0

0

0

-

-

22

40

403

659

-

0

0

3

5

1

2

2.539

2.308

-

WIA-WGA*

381

619

WAZ

3

5

–

Wajong

-

-

2.538

OOS

-

-

18

Wazo

-

-

30

REA

-

-

-

TW

-

-

382

BIA

-

-

4

4

TRI

-

-

6

17

WTCG

-

-

380

-

-

IOW

-

-

1

-

-

WW*

4.744

7.598

353

342

410

615

5.507

8.555

ZW*

26

26

-

-

9

7

35

33

15.877

18.188

3.712

3.056

609

816

20.198

22.060

Aok

302

225

-

Aof

10.424

9.729

30

2.306
-

-

-

18

-

0

30

33
354

33

15

37

15

37

1

0

383

354

-

0

4

4

0

0

6

17

-

380

-

-

1

-

22

45

324

270

139

104

10.593

9.866

381

610

-

-

22

40

403

650

Sfn

1.655

1.581

-

-

1.208

147

2.863

1.728

Awf

2.833

5.746

353

342

205

429

3.391

6.517

Ufo

282

297

-

-

168

165

450

462

Afj

-

-

2.556

2.306

1

2

2.557

2.308

Tf

-

-

773

375

1

0

774

375

Rf

-

-

-

-

15

37

15

37

3.712

3.056

1.781

969

21.370

22.213

-

-

-1.172

-153

-1.172

-153

3.712

3.056

609

816

20.198

22.060

15.877

Onderlinge fondsbijdragen
Totaal baten

18.188

15.877

18.188

* In de overige baten per wet zijn onderlinge fondsbijdragen geëlimineerd

Wij hebben de vergelijkende cijfers per wet aangepast, omdat wij vanaf verslagjaar 2009 de onderlinge
fondsbijdragen aanwezig in de overige baten en overige lasten per wet elimineren. Hierdoor zijn de
totale overige baten per wet en per fonds niet aan elkaar gelijk. Wij hebben daartoe besloten om een
beter inzicht te verstrekken in de ontwikkeling van de werkelijke overige baten per wet.

56

Werken aan perspectief

33

Whk

Totaal baten naar fonds

UWV Jaarverslag 2009

10.055

WIA-IVA

Totaal baten naar wet

Op premiegebied loopt een schadeprocedure over de in 1995 en 1996 geheven premie in verband
met de slotverplichtingen Ziektewet. Als deze procedure zou worden verloren betreft dat een
schade van enkele tientallen miljoenen euro’s programmakosten en zeer beperkte uitvoeringskosten. De kans dat het zover komt wordt niet groot geacht.

Premiebaten

UWV Jaarverslag 2009

57

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening
Programmakosten
Wij rubriceren de lasten onder de wet respectievelijk het fonds, waarin deze lasten zijn geregeld.

Premiebaten
De premiebaten bestaan uit premiebaten premiejaar 2009 en ouder. De premiebaten over het premiejaar
2009 zijn bepaald door de ontvangen premie over dat jaar te vermeerderen met een schatting van de
nog te ontvangen premies voor 2009 in de volgende verslagjaren. De schatting is gebaseerd op het
kaspatroon van de premiejaren 2006 tot en met 2009.
De hoogte van de premiebaten wordt beïnvloed door de hoogte van de premieloonsommen en de
vastgestelde premiepercentages. In de hierna volgende tabel zijn de ontwikkelingen in de vast­gestelde
premiepercentages per wet ten opzichte van 2008 weergegeven.
2009

2008
wn

wg

bedragen x ¤ 1 miljoen

bedragen x ¤ 1 miljoen

wg

mutatie in
%-punten

wn

Sociale lasten

Overige lasten

Uitvoeringskosten

Totaal

2009

2009

2009

2009

2009

2008

2008

2008

2008

2008

WAO*

8.179

8.545

614

629

88

212

297

414

9.178

9.800

WIA - IVA

344

222

27

17

0

0

44

47

415

286

WIA - WGA*

747

558

59

41

122

98

189

247

1.117

944

WAZ

366

405

0

0

0

1

15

33

381

439
2.308

WAO - Aof 1

basispremie

5,70

5,65

0,05

Wajong

2.350

2.153

0

0

67

67

122

88

2.539

WAO - Aok

uniform

0,15

0,15

0,00

OOS

-

-

-

-

17

-

1

-

18

-

Wazo

1.150

1.069

91

87

0

1

29

15

1.270

1.172

WIA (WGA) - Whk gedifferentieerd gemiddeld

0,47

0,57

-0,10

WW - Sfn 2

1,08

1,05

0,03

REA

0

0

-

-

12

20

3

16

15

36

-4,10

TW

360

333

22

20

1

1

-

-

383

354

-

BIA

4

4

0

0

-

-

0

0

4

4

TRI

5

14

0

1

0

-

1

2

6

17

WTCG

379

-

-

-

-

-

1

-

380

-

IOW

-

-

-

-

-

-

1

-

1

-

WW - AWf

4,15

WW - Ufo

0,78

-

4,75

3,50

0,78

1 inclusief premie WIA-IVA
2 gemiddeld percentage van sectorpremies en vervangende sectorpremie over uitkeringen

Rijksbijdragen SZW en OCW
Hieronder zijn opgenomen de rijksbijdragen van het ministerie van SZW voor het Tf (TW, BIA, TRI, WTCG
en IOW) en het Afj (Wajong). Daarnaast krijgt het Afj met ingang van 1 januari 2009 in het kader van de
regeling Overige OCW Subsidies (OOS) een rijksbijdrage van het ministerie van OCW ter financiering van
de onderwijsvoorzieningen.
Het Aof ontvangt een rijksbijdrage van het ministerie van SZW voor de Wazo-uitkeringen aan zelfstandigen
met zwangerschaps- en bevallingsverlof.
Onder het AWf is met ingang van 1 januari 2009 een rijksbijdrage van het ministerie van SZW opgenomen
voor de uitvoeringskosten van het voormalige CWI. In verband met de vergelijkbaarheid van de cijfers en
de aansluiting tussen de verschillende tabellen, is in de tabel bij Rijksbijdragen 2008 ook de vergoeding
voor het CWI in 2008 opgenomen bij het AWf en de WW.
Overige baten
De overige baten bestaan uit rentebaten voor een bedrag van ¤ 180 miljoen (2008: ¤ 499 miljoen),
baten uit verhaalszaken voor ¤ 250 miljoen (2008: ¤ 276 miljoen) en bijdragen aan het Rf (REA)
¤ 15 miljoen (2008: ¤ 34 miljoen).
De Aok heeft een extra baat van ¤ 10 miljoen (2008: ¤ 34 miljoen) uit een bijdrage van het Aof ter
financiering van de verhogingen van WAO-uitkeringen aan volledig arbeidsongeschikten.
Voorts zijn de volgende bijdragen aan de desbetreffende sectorfondsen opgenomen die ten laste van
het AWf komen:
• ¤ 1.006 miljoen (2008: nihil) aan een aantal sectorfondsen ter financiering van uitzonderlijk hoge lasten;
de zogenoemde lastenplafondregeling;
• ¤ 70 miljoen (2008: ¤ 74 miljoen) voor het gedeeltelijk compenseren van de ziekengeldlasten in de sector
uitzendbedrijven;
• ¤ 74 miljoen (2008: ¤ 39 miljoen) ten gunste van alle sectorfondsen ter compensatie van het doorbetalen
van de uitkeringen WW aan werklozen bij ziekte gedurende maximaal 13 weken.
Over 2008 heeft de sector uitzendbedrijven een bijdrage van ¤ 6 miljoen in de WGA-lasten gekregen
van het AWf. Over 2009 komt deze bijdrage ten laste van het Aof en bedraagt ¤ 12 miljoen.
Daarnaast is er een vrijval van de voorziening oninbare premievorderingen van ¤ 150 miljoen
(2008: ¤ 1 miljoen) en een vrijval van de voorziening oninbare uitkeringsdebiteuren van ¤ 4 miljoen
(2008: ¤ 1 miljoen).
Het resterende bedrag van ¤ 10 miljoen (2008: ¤ 5 miljoen) betreft een verzameling van verscheidene
kleine batenposten.
Opbrengst andere taken
Vanaf 2005 hebben we uitsluitend voor de sector Overheid en Onderwijs niet wettelijke taken uitgevoerd.
Deze andere taken zijn per 1 januari 2009 geheel beëindigd.

UWV Jaarverslag 2009

Uitkeringen

58

Werken aan perspectief

WW*

4.675

2.716

358

212

202

203

1.055

813

6.290

3.944

ZW*

1.305

1.133

101

87

5

21

333

292

1.744

1.533

Totaal lasten naar wet

19.864

17.152

1.272

1.094

514

624

2.091

1.967

23.741

20.837

Andere taken

-

–

-

-

-

-

-

11

–

11

Totaal lasten

19.864

17.152

1.272

1.094

514

624

2.091

1.978

23.741

20.848

Aok

289

666

23

51

2

12

-

-

314

729

Aof

8.849

8.677

635

605

225

326

505

726

10.214

10.334

Whk

361

319

28

23

5

8

18

18

412

368

Sfn

3.229

1.486

250

118

14

24

354

236

3.847

1.864

Awf

3.569

3.101

276

243

1.341

315

1.045

847

6.231

4.506

Ufo

469

399

38

33

2

4

40

33

549

469

Afj

2.350

2.153

0

0

84

67

123

88

2.557

2.308

Tf

748

351

22

21

1

1

3

2

774

375

Rf

0

0

-

-

12

20

3

17

15

37

19.864

17.152

1.272

1.094

1.686

777

2.091

1.967

24.913

20.990

Onderlinge fondsbijdragen

-

-

-

-

-1.172

-153

-

-

-1.172

-153

Andere taken

-

-

-

-

-

-

-

11

-

11

Totaal lasten

19.864

17.152

1.272

1.094

514

624

2.091

1.978

23.741

20.848

Totaal lasten naar fonds

* In de overige baten per wet zijn onderlinge fondsbijdragen geëlimineerd

UWV Jaarverslag 2009

59

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening

Wij hebben de vergelijkende cijfers per wet aangepast, omdat wij vanaf verslagjaar 2009 de
onderlinge fondsbijdragen aanwezig in de overige baten en overige lasten per wet elimineren.
Hierdoor zijn de totale overige lasten per wet en per fonds niet aan elkaar gelijk. Wij hebben
daartoe besloten om een beter inzicht te verstrekken in de ontwikkeling van de werkelijke
overige lasten per wet.

Uitvoeringskosten naar wet

Uitkeringen
De uitkeringslasten zijn inclusief vakantiegeld, besparingen uitkeringen WSW’ers en bijdragen
Zorgverzekeringswet. De lopende uitkeringen zijn per 1 januari 2009 met 1,81 procent en per
1 juli 2009 met 1,26 procent verhoogd.

bedragen x ¤ 1 miljoen

Regulier

Bij de WAO worden sinds 1 januari 2005 geen nieuwe uitkeringen meer toegekend. Hierdoor
nemen de uitkeringslasten van de WAO af. Deze afname is duidelijk zichtbaar bij de Aok die de
eerste vijf uitkeringsjaren van de WAO financiert.
Bij het Aof nemen de uitkeringslasten per saldo toe, omdat de toename van de uitkeringslasten
WIA-IVA en WIA-WGA de daling van de uitkeringen WAO en de WAZ overtreft.
Bij de Whk nemen de uitkeringslasten van de WIA-WGA toe als gevolg van het toenemend aantal
gedeeltelijk arbeidsgeschikten dat sinds 2006 geen beroep meer kan doen op de WAO.
Ook de Wajong (Afj) en de Wazo (Aof, AWf en Ufo) kennen stijgende aantallen uitkeringsgerechtigden, waardoor deze wetten voor de desbetreffende fondsen tot stijgende uitkeringslasten
leiden. Bij de ZW (AWf en Sfn) is sprake van een dalend aantal toekenningen, terwijl de ziekteduur toeneemt. Hierdoor nemen per saldo de uitkeringslasten ZW toe.
Bij de sectorfondsen en het AWf zijn de gevolgen van de economische crisis in 2009 hard
aangekomen. Deze fondsen financieren naast de reguliere uitgaven van de WW ook de Regeling
Werktijdverkorting en het Besluit Deeltijd-WW tot behoud van vakkrachten. De uitkeringslasten
van beide fondsen zijn door het sterk gestegen aantal uitkeringsgerechtigden fors toegenomen.
De uitkeringen TW zijn aanvullingen op andere uitkeringen, die voorkomen dat de uitkeringsgerechtigden onder het sociale minimum komen. De toename van de uitkeringen, in het
bijzonder die van de WW, leidt ertoe dat het Tf meer toeslagen moet verstrekken. Daarnaast
heeft het Tf in 2009 voor de eerste maal tegemoetkomingen aan chronisch zieken en gehandicapten verstrekt voor een bedrag van ¤ 379 miljoen (WTCG).

2009

Investeringskosten*

Wet- en
regelgeving

Totaal

2009

2009

2009

2009

2008

2008

2008

270

371

5

7

14

27

8

9

297

414

WIA - IVA

40

43

1

1

3

3

0

0

44

47
247

WIA - WGA

176

189

3

3

10

13

0

42

189

WAZ

14

30

0

1

1

2

0

0

15

33

Wajong

100

81

1

1

5

5

16

1

122

88

OOS

1

-

-

-

-

-

-

-

1

-

Wazo

28

14

0

0

1

1

0

0

29

15

REA

3

15

-

0

-

1

-

0

3

16

TW

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

BIA

0

0

-

0

0

0

-

0

0

0

TRI

1

2

-

-

-

-

-

0

1

2

WTCG

-

-

-

-

-

-

1

-

1

-

IOW

-

-

-

-

-

-

1

-

1

-

WW**

904

761

92

8

49

35

10

9

1.055

813

ZW

308

262

4

5

13

17

8

8

333

292

Totaal wettelijk taken sv

1.845

1.768

106

26

96

104

44

69

2.091

1.967

-

11

-

-

-

-

-

-

-

11

1.845

1.779

106

26

96

104

44

69

2.091

1.978

Totaal

* Inclusief Vernieuwing en transformatiebudget
** In de uitvoeringskosten 2008 is ¤ 342 miljoen opgenomen van voormalig CWI

Sociale lasten
De sociale werkgeverslasten volgen de uitkeringen naar wet- en fondsindeling.

De toedeling van de uitvoeringskosten naar wet en fonds is gebaseerd op de notitie `Toerekening
uitvoeringskosten UWV 2009´. De notitie bevat de verdeelsleutels voor de toedeling van de
kosten naar wet en fonds. Over de notitie is overeenstemming met het ministerie van SZW
bereikt.

Overige lasten
Hieronder vallen de lasten van re-integratiemiddelen voor een totaalbedrag van ¤ 422 miljoen
(2008: ¤ 352 miljoen) en de bijdragen aan het Re-integratiefonds voor een bedrag van
¤ 15 miljoen (2008: ¤ 34 miljoen).

Uitvoeringskosten
De uitvoeringskosten bestaan uit twee componenten:
• de uitvoeringskosten wettelijke dienstverlening, nader onder te verdelen in reguliere kosten en
projectkosten;

Het Aof en het AWf verstrekken bijdragen aan respectievelijk de Aok ¤ 10 miljoen (2008:
¤ 34 miljoen) en de sectorfondsen ¤ 1.162 miljoen (2008: ¤ 119 miljoen). Meer informatie hierover
is vermeld onder de overige baten.

• de kosten die wij maken voor de uitvoering van andere (niet-wettelijke) taken. Dit laatste
bedrag wordt apart verantwoord in de toelichtende staten van baten en lasten. Omdat deze
andere taken per 1 januari 2009 geheel zijn beëindigd is het bedrag in 2009 nihil.

Onder de overige lasten van het Afj (OOS) zijn de lasten ad ¤ 17 miljoen (2008: nihil) van meeneembare voorzieningen, vervoersvoorzieningen en intermediaire voorzieningen opgenomen.

De projectkosten houden hoofdzakelijk verband met de vernieuwing en de invoering van nieuwe
wet- en regelgeving. Daarnaast zijn ook de frictiekosten als gevolg van de lopende reorganisaties
onder de projectkosten verantwoord.

De dotaties aan de voorzieningen oninbare premievorderingen en uitkeringsdebiteuren zijn
onder de overige lasten opgenomen voor een bedrag van ¤ 40 miljoen (2008: ¤ 136 miljoen).
Het resterende bedrag van ¤ 20 miljoen (2008: ¤ 102 miljoen) betreft een verzameling van
diverse posten.

UWV Jaarverslag 2009

60

Werken aan perspectief

2008

WAO

Andere taken

De uitkeringen BIA (Tf) worden betaald aan uitkeringsgerechtigden die door een herbeoordeling
in de periode 1993-2000 hun arbeidsongeschiktheidsuitkering geheel of gedeeltelijk hebben
verloren. De uitkeringen TRI (Tf) voorzien in een tijdelijke tegemoetkoming voor bepaalde
arbeidsongeschikten die door een herbeoordeling een lager arbeidsongeschiktheidspercentage
hebben gekregen. De afname van de TRI is het gevolg van minder instroom uit herbeoordelingen.

2008

Frictiekosten
Sociaal Plan

UWV Jaarverslag 2009

61

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening
Personeelskosten

Uitvoeringskosten naar kostensoort
Realisatie
2009

bedragen x ¤ 1 miljoen

Begroting
2009

Realisatie
2008

Begroting
2008

Kosten inclusief projectkosten

2009

bedragen x ¤ 1 miljoen

2008

Lonen en salarissen

839

799

Sociale lasten

69

67

Personeel

1.506

-

1.380

-

Pensioenen en VUT

255

134

Huisvesting

170

-

176

-

Externe inleen

256

292

Automatisering

324

-

288

-

Kosten Sociaal Plan

27

28

Bureaukosten

49

-

52

-

Overige personeelskosten

60

60

Overige kosten

42

-

82

-

2.091

-

1.978

-

Totaal personeelskosten

1.506

1.380

Totaal uitvoeringskosten
Specificatie t.b.v. confrontatie met begroting
Personeel

1.261

1.342

1.224

Lonen en salarissen – De lonen en salarissen zijn ¤ 38 miljoen (5 procent) hoger t.o.v. 2008.
Deze stijging is met name het gevolg van het toegenomen personeelsbestand ten gevolge van
de crisis.

1.215

Huisvesting

163

192

161

162

Automatisering

280

270

252

231

Bureaukosten

47

60

49

54

Overige kosten

31

40

56

67

1.782

1.904

1.742

1.729

Frictiekosten huisvesting

4

11

11

7

Externe opbrengsten

-

-

-11

-12

1.915

1.742

1.724

1.786
Bijzondere baten

-

Bijzondere lasten

-

-1

-

59

-

27

27

1.845

1.915

1.768

1.751

Projectkosten

246

292

199

271

Totaal uitvoeringskosten wettelijke taken sv

2.091

2.207

1.967

2.022

Totaal reguliere kosten

Uitvoeringskosten Andere taken
Totaal uitvoeringskosten

-

-

11

-

2.091

2.207

1.978

2.022

Pensioenen en VUT – De pensioenlasten (VUT-, prepensioen- en pensioenlasten) bedragen
¤ 255 miljoen (2008: ¤ 134 miljoen). Deze toename met ¤ 121 miljoen is voor ¤ 72 miljoen het
gevolg van het inkopen van resterende pensioen- en VUT-verplichtingen van het overgekomen
CWI-personeel. Daarnaast hebben wij ten aanzien van de verwerking van pensioen- en VUTlasten een stelselwijziging doorgevoerd. Tot en met 2008 werd de Richtlijn voor de
Jaarverslaggeving RJ 271 met betrekking tot pensioenen en VUT niet toegepast in de jaarrekening
van UWV. Gezien de wijzigingen in deze richtlijn in 2009 hebben wij besloten om de herziene
richtlijnen met betrekking tot pensioenen en VUT wel te volgen. Als uitvloeisel hiervan hebben
wij een voorziening van ¤ 50 miljoen gevormd voor de resterende VUT-verplichtingen tot en met
2014.
Op grond van de statuten van de Stichting Pensioenfonds UWV (hierna: het Pensioenfonds)
hebben wij het recht om drie bestuursleden, waaronder de (plaatsvervangend) voorzitter, van
het Pensioenfonds te benoemen.
Tussen UWV en het Pensioenfonds wordt jaarlijks een financieringsovereenkomst afgesloten.
In de financieringsovereenkomst wordt het premiepercentage vastgelegd, evenals de premiegrondslag plus de wijze van betalen. Daarnaast is overeengekomen dat het bestuur van het
Pensioenfonds en UWV in overleg treden over extra premiestortingen door de werkgever indien
de dekkingsgraad van het fonds lager is dan 105 procent van de waarde van de opgebouwde
rechten.
In het premiebeleid wordt in beginsel uitgegaan van een premie die de toename van de aanspraken dekt alsmede de pensioenuitvoeringskosten van het fonds. Deze premie wordt betaald door
de werkgever. Voor wat betreft de hoogte van het premiepercentage is als randvoorwaarde
gesteld dat dit niet lager mag zijn dan nul procent (er vindt dus geen onttrekking van middelen
uit het fonds plaats).

Externe inleen – De kosten van externe inleen zijn met ¤ 36 miljoen (12 procent) afgenomen ten
opzichte van 2008. Dit wordt met name veroorzaakt door de afgenomen inleen van project- en
interim-management, verzekeringsartsen en arbeidsdeskundigen.

In het vervolg van deze paragraaf wordt een korte toelichting gegeven op de uitvoeringskosten
per kostensoort inclusief projectkosten.

Kosten Sociaal Plan – De kosten in het kader van de uitvoering van het Sociaal Plan UWV
­ edragen ¤ 27 miljoen (Overige oorzaken ¤ 29 miljoen en SUB/Walvis ¤ -/- 2 miljoen).
b

UWV Jaarverslag 2009

62

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

63

Werken aan perspectief

Jaarrekening

Jaarrekening
Accountantshonorarium
Conform artikel 2:382a Burgerlijk Wetboek vermelden wij de ten laste van de rechtspersoon
gebrachte accountantshonoraria van onze accountant Ernst & Young.

Verplichtingen op grond van WOPT
Op grond van de Wet Openbaarmaking uit Publieke middelen gefinancierde Topinkomens (WOPT),
maken we de inkomens die boven het gemiddeld belastbaar jaarloon van de ministers (normbedrag
¤ 188.000) uitgaan, bekend in de jaarrekening.
2009

bedragen x ¤ 1

2008

Duur van het Belastbaar
dienstverband jaarloon
in 2009

Pensioen
bijdrage

Totaal
Beloning

Duur van het Belastbaar
dienstverband jaarloon
in 2008

Pensioenbijdrage

Totaal
Beloning

Voorzitter RvB

12 maanden

188.510

27.537

216.047

12 maanden 202.986

29.187

232.173

Lid RvB

12 maanden

153.141

22.467

175.608

12 maanden 176.246

23.771

200.017

Lid RvB

12 maanden 148.288

16.851

165.139

12 maanden

16.657

176.278

159.621

bedragen x ¤ 1

2009

2008

Onderzoek van de jaarrekening

210.000

412.000

Andere controleopdrachten

-

-

Adviesopdrachten op fiscaal terrein

-

-

Andere niet-controlediensten

262.000

683.000

Totaal

472.000

1.095.000

Personeel
Het aantal fte’s per bedrijfsonderdeel was per ultimo 2009 respectievelijk 2008 als volgt:

Op grond van een gerechtelijke uitspraak is voor één medewerker een uitkering in verband met
beëindiging dienstverband verstrekt van ¤ 206.083. Het belastbaar jaarloon van de leden van de
Raad van Bestuur is in 2009 met name afgenomen omdat de Raad van Bestuur heeft afgezien van
de bonus over 2008.

CWI

WERKbedrijf

AG

WW

IR

Uitkeren K&S

UGD

B&B

Handhaving

Centrale Bovenstaven tallig*

Totaal

Huisvestingskosten
2009

bedragen x ¤ 1

2008

Huren

81

98

Afschrijving

21

18

Beveiliging

15

11

Schoonmaak

12

12

Overige huisvestingskosten

41

37

Totaal huisvestingskosten

170

176

31-12-2008

3.628

-

6.076

3.067

339

31-12-2009

-

5.149

5.568

-

-

2.988

167

236

1.045

479

1.625

325

16.987

389

215

1.028

487

1.672

316

17.812

* 2008: incl. 27 van ex-CWI

De divisies WERKbedrijf en Uitkeren zijn gevormd bij de kanteling van een wetsgerichte naar
klantgerichte organisatie.
Bestuurskosten
In de bestuurskosten Raad van Bestuur nemen wij op de brutosalarissen, bonussen, pensioen­
lasten, kostenvergoedingen, ziektekostenbijdragen en waarde gebruik dienstauto’s.
De bestuurskosten Raad van Bestuur kwamen in 2009 uit op ¤ 0,642 miljoen (2008: ¤ 0,608 miljoen).
De bestuurskosten Raad van Advies kwamen in 2009 uit op nihil (2008: ¤ 0,053 miljoen).

De inkomsten uit onderverhuur bedragen ¤ 5 miljoen en zijn in mindering gebracht op de huur­
lasten.

Amsterdam, 17 maart 2010
Raad van Bestuur UWV

Automatiseringskosten
De automatiseringskosten zijn met ¤ 36 miljoen (13 procent) gestegen ten opzichte van 2008. Deze
toename kan deels worden verklaard door het toegenomen aantal werkplekken als gevolg van de
toegenomen personele bezetting en deels doordat in 2009 ¤ 8 miljoen meer is besteed aan ICTkosten in projecten. Daarnaast is in 2009 ¤ 7 miljoen (2008: nihil) gedoteerd aan de voorziening
verlieslatende ICT-contracten. In 2009 is ¤ 2 miljoen van deze voorziening vrijgevallen (2008: vrijval
van ¤ 1 miljoen).

dr. J.M. Linthorst , voorzitter
mr. A.G. Dümig
drs. D.M.F. Jongen

Overige kosten
De overige kosten zijn met ¤ 40 miljoen afgenomen ten opzichte van 2008. In 2008 was een dotatie
van ¤ 27 miljoen gedaan aan de voorziening `claims´.
Projectkosten
In de uitvoeringskosten is een bedrag van ¤ 246 miljoen (2008: ¤ 199 miljoen) opgenomen voor
projecten. De toename van ¤ 47 miljoen ten opzichte van 2008 is met name het gevolg van hogere
kosten Fusie & Frictie.

UWV Jaarverslag 2009

64

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

65

Werken aan perspectief

Overige gegevens

Overige gegevens

Accountantsverklaring
Wij hebben de navolgende financiële overzichten die deel uitmaken van het jaarverslag 2009 van het
Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV), het katern met extra informatie op basis van
SUWI-wetgeving inbegrepen, gecontroleerd:
• de jaarrekening over 2009 met de financiële toelichtingen daarbij (zie pagina’s 41 tot en met 65);
•d
 e in de bedrijfsvoeringsparagraaf van het katern opgenomen rapportage over de financiële
rechtmatigheid van de uitkomsten van de taakuitvoering over 2009 (zie katern, pagina’s 9 en 10);
• het overzicht van personele topinkomens over 2009 (zie pagina 64);
• de weergave van de uitgaven in 2009 aan onderwijsvoorzieningen (zie pagina 35 onder `Kosten
re-integratie arbeidsongeschikten´).

Van de verantwoording van de onderwijsvoorzieningen hebben wij vastgesteld dat de in dat
kader gedane uitgaven getrouw zijn weergegeven.
Amsterdam, 17 maart 2010

w.g. F.P.J. Castenmiller RA
Accountantsdienst UWV
Postbus 58285
1040 HG AMSTERDAM

Verantwoordelijkheid van de Raad van Bestuur van UWV
De Raad van Bestuur van UWV is verantwoordelijk voor het opmaken van de financiële overzichten
die de uitkomsten van de taakuitvoering getrouw dienen weer te geven, alsmede voor het opstellen
van de overige onderdelen van het jaarverslag, alle in overeenstemming met de Wet structuur
uitvoeringsorganisatie werk en inkomen (Wet SUWI) en de daarmee verbonden dan wel daaruit
voortvloeiende regelgeving, waaronder het Uitvoeringsbesluit onderwijsvoorzieningen voor
jongeren met een handicap. Deze verantwoordelijkheid omvat onder meer: het ontwerpen, invoeren
en in stand houden van een intern beheersingssysteem relevant voor het opmaken van en getrouw
weer­-geven in de financiële overzichten van de uitkomsten van de taakuitvoering, zodanig dat deze
geen afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten bevatten, het kiezen en
toepassen van aanvaardbare grondslagen voor financiële verslaggeving en het maken van schattingen die onder de gegeven omstandigheden redelijk zijn.

Verwerking saldo baten en lasten
De programmabaten en -lasten worden toegerekend aan het fonds, waaraan bij wet de finan­
ciering is opgedragen.
Onze uitvoeringskosten komen – in overeenstemming met de Wet SUWI, artikel 45 lid 2, respec­
tievelijk artikel 117b lid 7 Wet financiering sociale verzekeringen – ten laste van het Algemeen
Werkloosheidsfonds, het Arbeidsongeschiktheidsfonds, het Arbeidsongeschiktheidsfonds
jonggehandicapten, het Re-integratiefonds, het Toeslagenfonds, het Uitvoeringsfonds voor de
overheid, de Werkhervattingskas en de Sectorfondsen.

Verantwoordelijkheid van de accountant
Het is onze verantwoordelijkheid om een oordeel te geven over de financiële overzichten op basis
van onze controle. Wij hebben onze controle verricht in overeenstemming met Nederlands recht.
Dienovereenkomstig zijn wij verplicht te voldoen aan de voor ons geldende gedragsnormen en zijn
wij gehouden onze controle zodanig te plannen en uit te voeren dat een redelijke mate van zekerheid wordt verkregen dat de financiële overzichten geen afwijkingen van materieel belang bevatten.
Een controle omvat het uitvoeren van werkzaamheden ter verkrijging van controle-informatie over
de bedragen en de toelichtingen in de financiële overzichten. De keuze van de uit te voeren
werkzaamheden is afhankelijk van de professionele oordeelsvorming van de accountant, waaronder
begrepen zijn beoordeling van de risico’s van afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude
of fouten. In die beoordeling neemt de accountant in aanmerking het voor het opmaken van en
getrouw weergeven in de financiële overzichten van de uitkomsten van de taakuitvoering relevante
interne beheersingssysteem, teneinde een verantwoorde keuze te kunnen maken van de controlewerkzaamheden die onder de gegeven omstandigheden adequaat zijn maar die niet tot doel
hebben een oordeel te geven over de effectiviteit van het interne beheersingssysteem. Tevens
omvat een controle onder meer een evaluatie van de aanvaardbaarheid van de toegepaste grondslagen voor financiële verslaggeving en van de redelijkheid van schattingen die zijn gemaakt, alsmede
een evaluatie van het algehele beeld van de financiële overzichten. Bij onze controle zijn de regels
inzake de accountantscontrole zoals opgenomen in de artikelen 5.10a tot en met 5.10e van de
Regeling SUWI toegepast.

In artikel 119 lid 3 Wet financiering sociale verzekeringen is bepaald dat indien met betrekking tot
een fonds de lasten de baten blijken te overtreffen, het tekort niet wordt gedekt uit een ander
fonds.
Het saldo van de programmabaten en -lasten en de uitvoeringskosten wordt jaarlijks toegevoegd
of onttrokken aan het vermogen van de desbetreffende fondsen. De verwerking van het saldo
van baten en lasten 2009 (per saldo ¤ 3.543 miljoen last) is als volgt:
Onttrekking Fondsvermogen

¤ 3.434 miljoen

Onttrekking Bestemmingsfondsen

¤

Totaal

¤ 3.543 miljoen

109 miljoen

Vorming en vrijval bestemmingsfondsen
In 2009 hebben wij een bedrag van ¤ 109 miljoen aan kosten ten laste van de bestemmings­
fondsen gebracht. Deze kosten zijn geheel besteed aan de aangegeven doelen. Van het positieve
begrotingsresultaat 2009 ad ¤ 115,6 miljoen hebben wij een bedrag van ¤ 64 miljoen toegevoegd
aan de bestemmingsfondsen.
Op grond van Wet SUWI, artikel 47 lid 1 onder f, behoeven wij de voorafgaande instemming van
de minister van SZW voor een besluit tot het vormen van fondsen en reserveringen. Deze
instemming hebben wij verkregen op 16 maart 2010.

Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis
voor ons oordeel.

Oordeel
Naar ons oordeel geven de in het jaarverslag 2009 van UWV opgenomen financiële overzichten een
getrouw beeld van de uitkomsten van de taakuitvoering van UWV over 2009 in overeenstemming
met de Wet SUWI en de daarmee verbonden dan wel daaruit voortvloeiende regelgeving.

De bestemmingsfondsen zijn gevormd ten laste van het fondsvermogen. Het verloop van de
bestemmingsfondsen in 2009 kan als volgt worden weergegeven:

Tevens hebben wij nagegaan dat het jaarverslag, voor zover wij dat kunnen beoordelen, verenigbaar
is met de jaarrekening.

UWV Jaarverslag 2009

66

Werken aan perspectief

UWV Jaarverslag 2009

67

Werken aan perspectief

Overige gegevens
Saldo
1-1-2009

bedragen x ¤ 1 miljoen

Onttrekking
2009

Burgerservicenummer

1,0

SUB/Walvis
Brugbanen

Saldo
31-12-2009

Dotatie
2009

Gebruik
2010

Gebruik
2011 e.v.

nvt

-

1,0

-

1,0

12,5

nvt

-

12,5

6,9

5,6

2,0

-2,0

-

-

-

-

IDM (Wajong)

1,2

-1,2

-

-

-

-

Nederlands handelsregister project*

2,0

-

-

2,0

-

2,0

Aansluiting CWIS-Sonar

1,1

-

-

1,1

-

1,1

Mobiliteitscentrum Thuiszorg*

0,4

-0,4

-

-

-

-

Wajong

-

-

8,5

8,5

8,5

-

Wettelijke rente

-

-

2,0

2,0

2,0

-

UWV en Zorg

-

-

1,2

1,2

-

1,2

EVC en scholing

-

-

0,2

0,2

0,2

-

Wet- en regelgevingsprojecten

20,2

-3,6

11,9

28,5

17,6

10,9

Transformatiebudget

11,3

-8,8

16,0

18,5

18,5

-

Vernieuwing

14,9

-3,1

7,7

19,5

5,0

14,5

CBBS

0,4

-0,4

-

-

-

-

Project Costing

0,3

-0,3

-

-

-

-

Investeringsbudget

0,7

-0,7

-

-

-

-

Uitvoering Werktijdverkorting

6,3

-6,3

2,4

2,4

2,4

-

Jeugdwerkloosheid

-

-

3,0

3,0

-

3,0

Schuldhulpverlening

-

-

2,5

2,5

2,5

-

Bonus WSW

-

-

1,5

1,5

1,5

-

Prachtwijken

-

-

1,6

1,6

1,6

-

Handhavingsprogramma

0,3

-0,3

0,5

0,5

0,5

-

DKD fase II*

0,2

-0,2

-

-

-

-

Reguliere activiteiten

6,8

-6,8

11,5

11,5

8,5

3,0

Fusie & Frictie

85,6

-85,6

16,9

16,9

10,9

6,0

Totaal

139,5

-108,6

64,0

94,9

60,5

34,4

* = ex-CWI

Statutaire zeggenschappen Raad van Bestuur en Raad van Advies
In de Wet SUWI, artikel 3 lid 1, is geregeld dat wij een Raad van Bestuur hebben die met de dagelijkse
leiding is belast en een Raad van Advies die de Raad van Bestuur adviseert. In artikel 3 is voorts het
volgende geregeld:
• de Raad van Bestuur oefent de taken en bevoegdheden uit die bij of krachtens de wet aan UWV zijn
opgedragen.
• op verzoek van de Raad van Advies verstrekt de Raad van Bestuur aan de Raad van Advies alle
gegevens en inlichtingen die deze voor de uitoefening van zijn taak nodig heeft.
• alvorens het meerjarenbeleidplan, het jaarplan, het jaarverslag, de begroting, de jaarrekening, een
besluit als bedoeld in artikel 6 of artikel 13 Wet SUWI aan de minister van SZW wordt voorgelegd, legt
de Raad van Bestuur dit voor advies voor aan de Raad van Advies.
Zoals elders vermeld in dit jaarverslag, hield eind 2008 de toenmalige Raad van Advies van UWV op te
bestaan. In 2009 hebben er geen bijeenkomsten plaatsgevonden. De Raad van Bestuur wil begin 2010
de invulling van de Raad van Advies afronden.
Gebeurtenissen na balansdatum
Er hebben zich na balansdatum geen feiten of gebeurtenissen voorgedaan die vermelding in dit
jaarverslag noodzakelijk maken.

UWV Jaarverslag 2009

68

Werken aan perspectief