Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2013–2014

33 891

Regels inzake de verzekering van zorg aan
mensen die zijn aangewezen op langdurige zorg
(Wet langdurige zorg)

Nr. 39

TWEEDE NADER VERSLAG
Vastgesteld 9 september 2014
De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport, belast met
het voorbereidend onderzoek van voorliggend wetsvoorstel, heeft naar
aanleiding van de op 20 augustus 2014 ontvangen tweede nota van
wijziging (Kamerstuk 33 891, nr. 17) besloten tot het uitbrengen van een
tweede nader verslag. De commissie heeft de eer als volgt verslag uit te
brengen van haar bevindingen.
Onder het voorbehoud dat de in het tweede nader verslag opgenomen
vragen en opmerkingen afdoende door de regering worden beantwoord
acht de commissie de openbare behandeling van het wetsvoorstel
voldoende voorbereid.
INHOUDSOPGAVE
ALGEMEEN

2

1.
2.
3.

2
2

4.

5.
6.
7.

kst-33891-39
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2014

Blz.

Inleiding
Modulair pakket thuis
Zorgkantoren verantwoordelijk voor verstrekking persoonsgebonden budget
Hulpmiddelen en woningaanpassingen voor mensen die
thuis blijven wonen worden in 2015 nog door de gemeenten
verstrekt
Wijzigingen in het overgangsrecht, budgetgaranties
Tijdelijke subsidies voor zorginfrastructuur en kapitaallasten
Overig

8

8
9
10
10

ARTIKELSGEWIJS

12

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

1

ALGEMEEN
1. Inleiding
De leden van de PvdA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van de tweede nota van wijziging inzake het wetsvoorstel Wet
langdurige zorg (Wlz). Deze leden hebben behoefte aan het stellen van
nadere vragen.
De leden van de SP-fractie hebben kennisgenomen van de tweede nota
van wijziging. Zij hebben naar aanleiding van de nota van wijziging nog
een aantal vragen.
De leden van de CDA-fractie hebben kennisgenomen van de tweede
nota van wijziging en maken graag van de mogelijkheid gebruik aanvullende vragen te stellen. De nota van wijziging en de toelichting bevatten
een aantal majeure wijzigingen die wat deze leden betreft om een nadere
duiding vragen.
De leden van de PVV-fractie hebben kennisgenomen van de tweede nota
van wijziging en hebben hierover nog enkele vragen en opmerkingen.
Tevens willen deze leden echter nog antwoord op een aantal vragen in het
nader verslag die niet of niet geheel zijn beantwoord en vinden zij dat er
nog enkele onduidelijkheden zijn naar aanleiding van een recent
algemeen overleg over de wachtlijsten.
De leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van de tweede nota
van wijziging. Zij hebben naar aanleiding daarvan nog enkele vragen, die
zij hierbij aan de regering voorleggen.
De leden van de GroenLinks-fractie hebben naar aanleiding van de
tweede nota van wijziging bij de Wet langdurige zorg behoefte aan het
stellen van nadere vragen.
De leden van de SGP-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de tweede nota van wijziging, in het bijzonder waar het betreft de
vergroting van de flexibiliteit door invoering van het modulair pakket
thuis.
Het lid van de fractie van 50PLUS/Baay dankt voor de tweede nota van
wijziging, en zij wil hierbij graag nog enkele aanvullende vragen stellen.
2. Modulair pakket thuis
De leden van de PvdA-fractie zijn blij met de mogelijkheid voor een
modulair pakket thuis (mpt) voor cliënten met een verblijfsindicatie in
2015. Op deze manier kan zorg op maat geregeld worden voor wie dat
nodig heeft. Deze leden vinden het een goede beslissing dat deze
mogelijkheid tot maximaal flexibel regelen van zorg ook na 2015 blijft
bestaan. Zij pleiten voor de minder ambtelijke term «flexibel pakket
thuis».
De leden van de fractie van de PvdA vragen waarom wordt gesteld dat
voor een cliënt met een mpt – net als voor een cliënt met een persoonsgebonden budget (pgb) – geen verplichte zorgplanbesprekingen of een
zorgplan geldt. Zij zien niet in waarom het praktisch niet mogelijk zou zijn
om een zorgplan op te stellen alleen omdat er sprake is van meerdere
zorgaanbieders. Er kan sprake zijn van een hoofdaanbieder of het
zorgkantoor coördineert de verschillende zorgaanbieders en bepaalt of het
geheel van ingekochte zorg die via een pgb, via mpt en zorg die via
mantelzorg wordt geleverd, klopt. Het is daarnaast volgens deze leden ook

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

2

goed mogelijk dat een cliënt een eigen zorgplan opstelt en dat goed laat
keuren door het zorgkantoor.
De leden van de PvdA-fractie vragen wat de juridische status is van het
oordeel van het zorgkantoor. Wat gebeurt er als een cliënt thuis wil blijven
wonen terwijl het zorgkantoor vindt dat dat niet verantwoord is?
Genoemde leden vinden dat mensen zelf zeggenschap moeten hebben
over de keuze om al dan niet in een instelling te wonen.
De leden van de SP-fractie willen allereerst weten waarom de regering
zoveel haast heeft om de Wet langdurige zorg dit jaar door de StatenGeneraal behandeld te hebben. De regering heeft een scenario klaarliggen
voor een gefaseerde invoer tot en met 2016. Waarom verkiest de regering
snelheid boven zorgvuldigheid? Kan de regering dit toelichten?
De regering geeft aan dat zij geen zorginstelling wil bekostigen in
maaltijdvoorzieningen of huishoudelijke verzorging, indien een cliënt of
diens mantelzorger dit zelf wil regelen.
De leden van de SP-fractie zijn bezorgd dat dit leidt tot afschuifgedrag
door zorgaanbieders, onder het mom van «u regelt het zelf maar». Hoe
gaat de regering voorkomen dat dit wordt gebruikt als mogelijke
bezuinigingspost?
De leden van de SP-fractie zien dat er een poging wordt gedaan om het
zorgsysteem nog complexer te maken, door naast de mogelijkheden van
een volledig pakket thuis (vpt) en het persoonsgebonden budget dit uit te
breiden met een modulair pakket thuis. Deze leden constateren dat de
regering eerder heeft aangegeven dat de Algemene Wet Bijzondere
Ziektekosten (AWBZ) te ingewikkeld is geworden en dat mede hierdoor
hervormingen noodzakelijk zijn. Waarom maakt de regering dan bij de
totstandkoming van de Wlz dezelfde fout? In hoeverre verwacht de
regering dat zorgbehoevende mensen de weg weten te vinden naar zorg
in al die verschillende vormen?
De leden van de SP-fractie vragen waarom mensen die gebruik willen
maken van een mpt, vpt of pgb geen algemene medische zorg kunnen
krijgen. Kan de regering aangeven waarom mensen die gebruikmaken van
deze zorgvorm(en) hier geen recht op hebben? Kan de regering tevens de
Kamer een overzicht doen toekomen waar mensen wel en niet recht op
hebben, indien zij zorg krijgen vanuit een mpt, vpt en/of pgb? Zo nee,
waarom niet?
Voorts hebben de leden van de SP-fractie nog een aantal vragen over de
mogelijkheid die mensen geboden wordt om een mpt met een pgb te
combineren. Hoe wordt dit in de realiteit vormgegeven? Genoemde leden
maken zich zorgen dat mensen die dit willen aanvragen, bedolven worden
onder een enorme bureaucratie. Kan de regering een overzicht geven
welke formulieren mensen moeten invullen om een pgb in combinatie
met een mpt te kunnen krijgen? Kan de regering in het algemeen ingaan
op de vraag hoe de aanvraag van zorg verloopt voor mensen die zorg
nodig hebben? Hoeveel formulieren en gesprekken moeten zij aangaan
voordat zij zorg krijgen die zij nodig hebben, vanuit de Wlz, Zorgverzekeringswet (Zvw) en Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo)?
Deze leden constateren dat bij een mpt de mogelijkheid bestaat om de
zorg te laten aanbieden door meerdere aanbieders in tegenstelling tot het
vpt. Genoemde leden voorzien dat door het inzetten van verschillende
zorgaanbieders de kans bestaat dat mensen veel verschillende zorgverleners over de vloer krijgen. Dit vergroot het risico op fouten, afschuifgedrag en bureaucratie. Vindt de regering dit wenselijk?
Voorts willen de leden van de SP-fractie weten waarom het zorgkantoor
de keuze voor een pgb en een mpt beoordeelt en de intakegesprekken
voert met mensen die dit aanvragen. Waarom wordt dit niet uitgevoerd
door professionals die echt verstand van zaken hebben en weten wat
zorgbehoevende mensen wel of niet nodig hebben? Kan de regering dit
nader toelichten?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

3

Kan de regering nader ingaan op de kostengrens van het mpt? Indien deze
wordt overschreden, wat zijn dan de consequenties voor de zorg die
mensen krijgen en wat zijn de consequenties voor zorgaanbieders? Kan
de regering dit toelichten?
De leden van de CDA-fractie lezen dat er in de Wlz een modulair pakket
thuis wordt ingevoerd. Genoemde leden kunnen zich ook voorstellen dat
dit aansluit bij het feit dat ouders kinderen hebben met een meervoudige
handicap die ze graag thuis willen verzorgen of mensen die een indicatie
hebben die op meerdere grondslagen moet berusten. Deze leden vragen
of de regering een inschatting kan geven hoe vaak hiervan gebruik zal
worden gemaakt, uitgesplitst in indicaties en in bedragen. Daarnaast
vragen zij hoe dit – in 2016 – geïndiceerd gaat worden als men gaat
werken met zorgprofielen laag, midden en hoog.
De leden van de CDA-fractie vragen hoe zij moeten lezen dat, bij of
krachtens algemene maatregel van bestuur (amvb), kosten per
mpt-module worden gemaximeerd. Daar wordt vooralsnog niet voor
gekozen, zo lezen deze leden. Het kan dan zo zijn dat men enerzijds met
een aanbieder te maken heeft (gecontracteerd door het zorgkantoor) en
anderzijds zelf moet onderhandelen omdat dit door middel van een pgb
(trekkingsrecht) wordt verstrekt. Als men kiest voor een mpt dan krijgt
men een totaalbedrag dat niet hoger is dan het pgb. Maar ziet de regering
het gevaar dat als men kiest bijvoorbeeld voor dagbesteding in natura
waarvan het tarief voor de zorgvrager onbekend is dat men dan niet weet
wat men vervolgens aan een pgb-bedrag te besteden heeft voor bijvoorbeeld verpleging en verzorging of dat veel hoger is dan het bedrag dat
men krijgt voor het mpt? Erkent de regering dit probleem? Hoe gaat de
regering dit probleem oplossen? Moeten instellingen in de toekomst hun
tarieven op de site vermelden?
Begrijpen de leden van de CDA-fractie het goed dat een vpt ertoe leidt dat
er in instellingen kamers leeg blijven staan? Wat gebeurt er vervolgens
met die kamers? In het debat naar aanleiding van de berichtgeving van
Nieuwsuur over de wachtlijsten is wel duidelijk geworden hoe onverteerbaar dit is. Denkt de regering ook niet dat hierdoor en doordat er nu
een mpt wordt ingevoerd, het vpt in de praktijk op termijn zal gaan
verdwijnen?
De regering heeft enerzijds het voornemen om de Wlz per 1 januari 2015
in te voeren. Kan de regering aangeven hoe ver de zorgkantoren zijn met
de voorbereiding op deze grote stelselwijziging? Zeker gezien de tweede
nota van wijziging met een nieuwe leveringsvorm, het mpt. Iedere «klant»
die geïndiceerd wordt voor Wlz-zorg, kent enige vorm van zorg, die tot
dan toe geleverd wordt door een aanbieder die gefinancierd wordt vanuit
de gemeente en/of zorgverzekeraar.
Als het zorgkantoor eerst met iedere klant een bewustkeuzegesprek moet
houden, is de regering dan niet bang dat een snelle inzet lang – te lang –
op zich laat wachten?
Wat is de toegevoegde waarde voor een Wlz-geïndiceerde klant als hij
eerst met het zorgkantoor spreekt en vervolgens aan de aanbieder, die
feitelijk de zorg levert, alles nogmaals uitlegt? Is dat niet dubbel op? Zo ja,
hoe gaat dat voorkomen worden?
Het is goed dat de Wlz uitgaat van een onafhankelijke indicatiestelling. De
leden van de CDA-fractie zijn daar een voorstander van zeker gezien
vanuit de positie van de cliënt. Maar deze leden zien bij de meerzorgaanvraag dat het zorgkantoor de zorgvraag beoordeelt. Waarom heeft de
regering hiervoor gekozen? Waarom is er niet voor gekozen ook het
Centrum indicatiestelling zorg (CIZ) deze aanvragen te laten beoordelen,
waarbij deze het advies van het Centrum voor Consultatie en Expertise
(CCE) kan inroepen als er bijvoorbeeld gedragsproblemen zijn?
De leden van de CDA-fractie lezen vervolgens dat vanaf 2016 het budget
voor de huishoudelijke verzorging voor de mpt-cliënten aan het Fonds

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

4

langdurige zorg wordt toegevoegd. Kan de regering om en nabij
aangeven hoe groot dat bedrag zal zijn?
In hoofdstuk 3 van de toelichting maakt de regering er melding van dat er
toch niet is gekozen een totaal budget voor de Wlz vast te stellen maar dit
toch onder te verdelen in een kader voor zorg in natura (€ 16,9 miljard) en
een kader voor de pgb’s (€ 900 miljoen). De regering stelt verder dat
mocht er gedurende het jaar blijken dat de initiële verdeling een
aanpassing behoeft, er dan tussen regionale deelbudgetten of tussen
regio’s geschoven kan worden met budget. In theorie begrijpen de leden
van de CDA-fractie dit wel, maar de praktijk heeft de afgelopen jaren toch
anders uitgewezen. Denkt de regering dat regio’s gemakkelijk onderling
financiële middelen zullen en/of kunnen uitwisselen? Dreigt het
pgb-plafond te worden bereikt, dan zal worden nagegaan of het mogelijk
is om onbenutte financiële ruimte (binnen de eigen regio, van andere
regio’s of landelijk nog beschikbaar voor zover op landelijk niveau buiten
de initiële verdeling gehouden) in te zetten en als dat dan niet zo
gemakkelijk lukt, wat dan? En welk bedrag is de regering voornemens nog
op «de Wlz-plank» te houden?
In de toelichting staat: «Dit laat uiteraard onverlet dat de voorwaarden
voor het mpt van toepassing zijn, zodat het pakket kan worden beëindigd
indien het volgens het zorgkantoor op enig moment niet meer verantwoord of doelmatig thuis kan worden verleend of indien de samenstelling
niet meer tot verantwoorde of doelmatige zorg zal leiden.» De eerste
vraag is wie de voorwaarden hiervoor vaststelt. De leden van de
CDA-fractie begrijpen namelijk uit de zinsnede dat de regering hier een
duidelijk punt wil maken.
Vervolgens vragen deze leden of de regering een duidelijke omschrijving
kan geven van wat er met verantwoorde en doelmatige zorg thuis precies
wordt bedoeld, en in hoeverre de regering enige ondoelmatigheid
toelaatbaar vindt. Geldt dit alleen voor kinderen met een zware zorgvraag
of kan de regering hier meer voorbeelden van geven? En is de regering
van mening dat de huidige toegangscriteria voor toegang tot de Wlz
voldoende zijn toegerust voor de indicatiestelling van kinderen? En hoe
groot is de zeggenschap van de cliënt zelf en zijn familie in dezen?
De leden van de CDA-fractie maken zich wel zorgen over de praktische
uitvoering van het een en ander. De nieuwe Wmo, de Jeugdwet, de
overheveling van de verpleging en verzorging naar de Zvw en nu de
nieuwe Wet langdurige zorg. Zal door de snelheid van invoering dit in de
praktijk niet leiden tot afbakeningsproblemen? Ziet de regering dit gevaar
en heeft de regering de risicogroepen goed in beeld?
Begrijpt de regering de zorg van de leden van de CDA-fractie? Als
voorbeeld stellen deze leden dat kinderen op de scheidslijn van Wlz-zorg
en de nieuwe Jeugdwet kunnen «vallen». Hoe garandeert de regering
genoemde leden dat deze kinderen en ouders niet tussen wal en schip
vallen? Waar kunnen deze mensen duidelijkheid krijgen over waar ze
moeten zijn?
Diverse cliëntenorganisaties vinden het noodzakelijk dat in de wet
verankerd wordt dat een verzekerde kan kiezen tussen een persoonsgebonden of een persoonsvolgend budget. Als de verzekerde zijn zorg en
ondersteuning niet zelf kan of wil regelen kan hij zijn zorgkantoor vragen
een totaalpakket voor hem in te kopen. Deze verschillende financieringsvormen moeten uitgeprobeerd worden onder de nieuwe wet. Wat vindt de
regering van het verzoek van de cliëntenorganisaties om het experimenteerartikel in de Wlz hiermee uit te breiden? Graag ontvangen deze leden
een uitgebreide toelichting.
Vanaf 2016 zal het budget voor de huishoudelijke verzorging voor de hier
bedoelde cliënten aan het Fonds langdurige zorg worden toegevoegd, zo
lezen de leden van de CDA-fractie. Om hoeveel geld gaat het hier? In
paragraaf 7.1 lezen deze leden dat de subsidies voor de zorginfrastructuur

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

5

ten laste komen van hetzelfde Fonds langdurige zorg. Kan de regering een
overzicht geven van de reeds bekende voedingen en onttrekkingen aan dit
fonds?
Omdat de Wlz zo op voor de uitvoering essentiële onderdelen grotendeels
zal lijken op de AWBZ, zijn de uitvoeringsinstanties onder meer in staat
gesteld om te beginnen met de inkoop van de zorg die in 2015 verzekerd
zal zijn. Als de Wlz dan zo’n gelijkenis vertoont met de AWBZ, waarom
dan toch deze enorme stelselwijziging? De leden van de PVV-fractie
vragen ook, waarom op de vragen van deze leden om op een aantal zaken
de AWBZ aan te passen, het antwoord is gegeven, dat dat niet kan.
De leden van de D66-fractie constateren dat met de tweede nota van
wijziging een nieuwe leveringsvorm wordt geïntroduceerd, het modulair
pakket thuis, dat aansluit bij de huidige systematiek van functies en
klassen onder de AWBZ. Hoewel deze leden het toejuichen dat er hiermee
ook onder de Wlz meer ruimte komt voor flexibiliteit en de combinatie van
zorg in natura en een persoonsgebonden mogelijk blijft, wordt het
hiermee voor hen niet overzichtelijker waarop een verzekerde in de
verschillende leveringsvormen nu wel en geen recht heeft of aanspraak
kan maken. Zij verzoeken de regering daarom, in de vorm van een tabel,
voor de vier leveringsvormen afzonderlijk (zorg in natura met verblijf,
volledig pakket thuis, modulair pakket thuis, en persoonsgebonden
budget) een overzicht te geven van:
1. de vormen van verzekerde zorg (zoals bepaald in artikel 3.1.1) waarop
een verzekerde aanspraak kan maken;
2. de vormen van zorg waarvoor de verzekerde zelf verantwoordelijk is
(eventueel met ondersteuning van een mantelzorger);
3. de vormen van zorg en ondersteuning die de verzekerde ontvangt
van andere partijen, zoals de zorgverzekeraar of gemeente;
4. de hoogte en wijze van vaststelling van de eigen bijdrage.
De leden van de D66-fractie lezen dat de kosten van het mpt (of een
combinatie van het mpt en het pgb) niet hoger mogen zijn dan het
bekostigingsbedrag dat de cliënt had ontvangen in het geval hij voor een
pgb had gekozen. Zij vragen de regering om een nadere toelichting op
deze maximering. Waarom is hiervoor gekozen? Welke waarborgen biedt
de regering dat de tarieven toereikend zijn? In hoeverre wijkt deze
bepaling of van de huidige AWBZ-praktijk en de levering in «functies» en
«klassen»? Wat betekent dat voor het overgangsrecht van reeds
bestaande cliënten?
De leden van de D66-fractie lezen dat het mpt alleen wordt toegekend
indien de thuisomgeving het mogelijk maakt dat de zorg daar verantwoord en doelmatig kan worden geleverd. Zij vragen de regering nader in
te gaan op wat in dit verband precies onder «verantwoord» en
«doelmatig» dient te worden verstaan. Deze leden constateren voorts dat
het aan de Wlz-uitvoerder is om te bepalen in hoeverre verantwoorde en
doelmatige levering mogelijk is. Op basis van welke criteria zal de
Wlz-uitvoerder dit moeten vaststellen? Wat gebeurt er op het moment dat
er verschil van inzicht bestaat tussen een verzekerde en zijn of haar
vertegenwoordigers enerzijds, en de Wlz-uitvoerder anderzijds? Wie heeft
uiteindelijk het «laatste woord», hoe worden de eigen regie en keuzevrijheid van de cliënt daarbij geborgd, en hoe verhoudt dit zich – ook
juridisch – tot de zorgplicht van de Wlz-uitvoerder?
De leden van de D66-fractie lezen dat voor cliënten met een mpt geen
verplichte zorgplanbespreking geldt. De regering acht dit praktisch
onuitvoerbaar, omdat er sprake zou kunnen zijn van meerdere zorgaanbieders. Waarom zou een persoonlijk plan, opgesteld door de verzekerde
en/of zijn vertegenwoordigers, niet kunnen voorzien in meerdere
zorgaanbieders? Een dergelijk plan zou het uitgangspunt kunnen zijn voor

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

6

de zorg en zorginkoop. Deze leden verzoeken de regering hierop nader te
reflecteren.
De leden van de GroenLinks-fractie maakten zich zorgen over de
gevolgen van het ontbreken van de mogelijkheid om zorg in natura en het
persoonsgebonden budget met elkaar te kunnen combineren. Immers, in
de Wet langdurige zorg staat maatwerk voorop en het niet kunnen
combineren van verschillende leveringsvormen van zorg deed daar
afbreuk aan. Is het modulair pakket thuis een afdoende antwoord op de
belemmeringen in het oorspronkelijke voorstel, zo vragen deze leden.
Daarbij doelen genoemde leden met name op de beperking dat de kosten
van een modulair pakket thuis niet hoger mogen zijn dan die van het pgb.
De leden van de GroenLinks-fractie krijgen graag meer duidelijkheid wat
dit feitelijk voor budgethouders gaat betekenen. Is het voor hen financieel
wel haalbaar om het persoonsgebonden budget en zorg in natura via het
modulair pakket thuis te organiseren? Wat betekent het financieel
bijvoorbeeld voor een persoon die nu een pgb heeft op basis van LG zzp
5, die vervoer en dagbesteding door middel van het modulair pakket thuis
wil inkopen en de rest van de zorg via een pgb? Wat houdt hij aan pgb
over?
De leden van de GroenLinks-fractie vragen of er gekeken is naar mogelijkheden om mensen die kiezen voor combinatie van zorg in natura en het
pgb via het modulair pakket thuis, daarvoor in het budget te compenseren, aangezien zorg in natura in de regel duurder is dan zorg via het
pgb. Is bijvoorbeeld gedacht om de maximale hoogte van het modulair
pakket thuis te maximeren op de hoogte van het eventuele beschikbare
budget voor het volledig pakket thuis? Wat zou dat voor budgettaire
consequenties hebben?
Is bijvoorbeeld gekeken op basis van de mensen die op dit moment het
pgb en zorg in natura combineren, wat het budgettair zou betekenen
wanneer voor die zorg in natura een hoger tarief mogelijk blijft?
De leden van de SGP-fractie vragen of de regering van mening is dat de
cliënt vrijheid toekomt om te kiezen voor vpt, mpt of pgb, zolang aan de
wettelijke waarborgen wordt voldaan. Zij vragen of de regering
voornemens is de wettelijke bepalingen in die zin aan te passen, namelijk
dat het zorgkantoor niet langer de vrijheid heeft de keuze van de cliënt te
negeren wanneer sprake is van een doelmatig en verantwoord
zorgaanbod en overigens aan alle wettelijke voorwaarden is voldaan.
Het lid van de fractie 50PLUS/Baay constateert dat het mpt geen
maaltijdverstrekking omvat, net als de vergelijkbare regeling in de huidige
AWBZ. Wie een vpt kiest, heeft wel maaltijdverstrekking in het pakket. Wie
een mpt kiest niet. Is deze nieuwe wet niet een uitgelezen kans om dit juist
wel te gaan regelen, temeer gezien het feit dat maaltijdverstrekking wel
binnen het vpt valt? Is dit verschil tussen deze twee groepen niet
onlogisch, gezien het feit dat met het mpt maximale eigen regie wordt
beoogd en het in principe mensen met eenzelfde indicatie betreft? Zoals
in de toelichting op de tweede nota van wijziging staat: «Indien dergelijke
mantelzorgers aanwezig zijn die de thuiswonende cliënt willen blijven
helpen dan is er geen reden om de cliënt niet in de gelegenheid te stellen
om af te zien van delen van de zorg die deze mantelzorgers kunnen
verlenen». Maar op deze wijze worden cliënten dus niet eens in de
gelegenheid gesteld. Graag ontvangt dit lid een toelichting hierop.
De huishoudelijke verzorging die vanuit het mpt wordt geleverd, wordt
per 2016 toegekend aan het Fonds langdurige zorg. Hiermee wordt het
dus uit het gemeentelijk budget gehaald. Hoe wordt dit verrekend? Vooraf
per inschatting? Of achteraf? Graag ontvangt het lid van de fractie
50PLUS/Baay een toelichting hierop. Overigens wijst dit lid erop dat op
deze wijze de gemeentelijke budgetten nog verder zullen slinken. Hoe

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

7

verhoudt zich dat tot het feit dat nu al blijkt dat veel gemeenten de
huishoudelijke verzorging niet meer vergoeden? Graag ontvangt
genoemd lid een toelichting.
3. Zorgkantoren verantwoordelijk voor verstrekking persoonsgebonden budget
De leden van de PvdA-fractie begrijpen dat het de voorkeur verdient de
uitgaven voor zorg in natura en voor het persoonsgebonden budget in
één financieel kader onder te brengen. Deze leden gaan er vanuit dat het
regionale subsidieplafond voor het pgb dient als een theoretisch gegeven.
Als er binnen de regio meer vraag naar pgb’s is zal immers de vraag naar
zorg in natura minder zijn en het totale regionale budget voldoende zijn
om aan de vraag te voldoen.
De regering wijzigt in deze nota de maatregel dat alle zorgkantoren
verantwoordelijk worden voor de verstrekking van pgb’s. De leden van de
SP-fractie vragen of de regering kan toelichten wat hierbij de verschillen
zijn ten opzichte van het eerder ingediende wetsvoorstel.
Er worden voor de pgb’s regionale subsidieplafonds ingesteld, onder
verantwoordelijkheid van de zorgkantoren. De leden van de PVV-fractie
vragen wat de gevolgen zijn als het subsidieplafond bereikt is voor de
mensen die zorg nodig hebben. Kunnen deze leden weer pgb-stops
verwachten midden in het jaar? Was het wettelijk verankeren van het pgb
niet ook een van de redenen om deze stelselwijziging in te voeren? Wat
stelt een recht op zorg zo nog voor, zo vragen genoemde leden.
Op landelijk niveau wordt een kader pgb en zorg in natura vastgesteld. Als
de financiële middelen in de ene regio besteed zijn, kunnen er mogelijk
middelen uit de andere regio worden ingezet. Het lid van de fractie
50PLUS/Baay vraagt hoe wordt geborgd dat iedereen die een pgb wil en
ervoor in aanmerking komt, deze ook krijgt. Wat gebeurt er als het aantal
aanvragen onverwacht hoog is? Is het mogelijk dat er mensen tussen de
wal en het schip gaan vallen? Graag ontvangt dit lid een toelichting
hierop.
4. Hulpmiddelen en woningaanpassingen voor mensen die thuis
blijven wonen worden in 2015 nog door de gemeenten verstrekt
De leden van de SP-fractie vinden het onbegrijpelijk dat woningaanpassingen en mobiliteitshulpmiddelen per 2015 niet geregeld worden vanuit
de Wlz. Zij vragen de regering hoe het komt dat zorgkantoren niet de
benodigde informatie hierover hebben. Hoe gaat de regering voorkomen
dat gemeenten weigeren woningaanpassingen en hulpmiddelen te
verstrekken in het kader van de Wmo, gezien zij al te maken hebben met
een forse bezuiniging op het budget? Krijgen zij hier extra middelen voor?
Is de regering bereid de Wlz uit te stellen tot 2016, totdat de woningaanpassingen en hulpmiddelen goed zijn geregeld? Zo nee, waarom niet?
In 2015 is het voor zorgkantoren nog niet haalbaar de verstrekking van
mobiliteitshulpmiddelen en woningaanpassingen aan Wlz-gerechtigden
die thuis blijven wonen goed uit te voeren. Reden is dat nog niet alle
informatie die nodig is om deze taak uit te voeren voorhanden is en zij
hiermee nog geen ervaring hebben. Hetzelfde geldt voor de mobiliteitshulpmiddelen voor mensen die in een instelling wonen maar daar geen
Wlz-behandeling ontvangen en voor de roerende woonvoorzieningen die,
ter reparatie van een omissie, via deze nota van wijziging voor mensen
die thuis wonen onder de dekking van de Wlz worden gebracht. Als de
zorgkantoren nog niet klaar zijn voor de taken die ze krijgen, waarom kiest

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

8

de regering er dan toch voor om deze wet per 1 januari 2015 in te laten
gaan en wordt deze wet zo door de Kamer gejast, zo vragen de leden van
de PVV-fractie.
Afgesproken is dat de gegevens over de uitvoering van deze taken in 2015
gebruikt worden om uitvoering van deze taken in 2016 door de
Wlz-uitvoerder wel mogelijk te maken. Hoe is het mogelijk dat die
gegevens nu nog niet bekend zijn? Hoe verantwoord is het nog om de wet
op 1 januari 2015 in te laten gaan? Waarom niet gewoon de huidige AWBZ
op bepaalde punten aanpassen?
5. Wijzigingen in het overgangsrecht, budgetgaranties
De leden van de PvdA-fractie vragen de regering uiteen te zetten wat de
mogelijkheden van overbruggingszorg zijn en waarin de Wlz hierin
verschilt (of overeenkomt) met de huidige AWBZ in 2015 en in de jaren
daarna. Deze leden vinden de tekst en toelichting van de Wlz niet
duidelijk.
De leden van de SP-fractie begrijpen niet waarom de regering ervoor
kiest dat Wlz-uitvoerders niet controleren of het mpt op een verantwoorde
en doelmatige wijze wordt geboden. Kan de regering toelichten waarom
zij hiervoor kiest?
De leden van de SP-fractie hebben meerdere signalen ontvangen dat
zorgkantoren zorgbehoevende mensen die op een wachtlijst staan
afwentelen vanwege de hoge kosten of deze mensen te weinig thuiszorg
bieden, terwijl de zorgbehoefte in werkelijkheid groter is. Het gevolg is dat
deze mensen zodanig verslechteren, dat thuiszorg onvoldoende wordt en
deze mensen doorgeschoven gaan worden naar de Wlz, terwijl dit
voorkomen had kunnen worden. Ontvangt de regering deze signalen ook?
Hoe verhoudt dit zich tot de wens van de regering om mensen langer
thuis te laten wonen? Hoe gaat de regering dit voorkomen?
Voorts hebben genoemde leden nog een vraag over mensen die een
indicatie voor overbruggingszorg (plus) hebben. De regering geeft aan dat
deze mensen een garantie krijgen dat zij de indicatie voor overbruggingszorg met uitloop of met uitloop plus kunnen behouden, totdat hun
recht op zorg vervalt of totdat zij geplaatst worden in een instelling.
Echter, voor mensen die onder de AWBZ maximaal zes maanden
overbruggingszorg (met uitloop) ontvangen geldt de garantie niet meer
na 1 januari 2015. Deze leden begrijpen niet dat voor deze mensen de
garantie vervalt. Kan de regering toelichten waarom zij hiervoor kiest?
De leden van de SP-fractie hebben nog een aantal vragen over het pgb.
De regering geeft aan dat mensen die tot 2015 wegens gestapelde
functies en klassen een hoog pgb hebben, geen garantie krijgen dat zij het
hoge budget kunnen behouden. Kan de regering nader toelichten hoe het
komt dat functies en klassen gestapeld zijn? In hoeverre kunnen deze
mensen geen hoog pgb behouden? In hoeverre zal het pgb verlaagd
worden en welke consequenties heeft dit voor mensen die een pgb
hebben? Kan de regering hierop een uitgebreide toelichting geven?
Wat betreft het overgangsrecht voor verzekerden met veel extramurale
zorg, deze klanten zitten formeel in 2015 niet in de Wlz. De leden van de
CDA-fractie vragen hoe groot deze groep is. En als deze groep groot is
waar zit dan het budget voor deze doelgroep? Is bij de huidige overheveling en berekening van financiële kaders het geld richting de Zvw/Wmo
overgeheveld en volgen deze middelen de cliënt?
De regering stelt dat bij en krachtens het Besluit langdurige zorg (Blz) te
stellen reguliere regels over de hoogte van het pgb naar verwachting
zullen leiden tot lagere pgb’s. Kan de regering aangeven hoeveel lager het
pgb in 2015 zal zijn in vergelijking tot 2014? En hoe toetst de regering dan
of budgethouders nog voldoende kwalitatief goede zorg kunnen inkopen?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

9

Op dit moment zijn er AWBZ-cliënten met een indicatie voor extramurale
zorg die onder de Wlz naar verwachting in aanmerking kunnen komen
voor een Wlz-indicatie. Doen zij niets, dan zullen zij per 1 januari 2015 hun
zorg verkrijgen op grond van hun zorgverzekering, de Wmo 2015 of de
Jeugdwet (of een combinatie daarvan). Een aantal van hen heeft ten
gevolge van stapeling van functies en klassen veel zorg of een hoog pgb.
Dat zullen zij, nadat het voor hen in het kader van de overgang van de
extramurale zorg geregelde overgangsrecht is uitgewerkt, mogelijk niet
kunnen behouden. Bovendien is het niet uitgesloten dat de zorgverzekeraars of de gemeenten hen, nadat het overgangsrecht is uitgewerkt,
verzoeken een Wlz-indicatie aan te vragen. Voor deze mensen kan het
derhalve aantrekkelijker zijn om per 2015 al in de Wlz te komen. De leden
van de PVV-fractie vragen hoe dit strookt met het mantra van de
regering dat mensen langer thuis willen blijven wonen en dat dit
gefaciliteerd moet worden. En sinds wanneer bepaalt de zorgverzekeraar
of de gemeente dat er een Wlz-indicatie aangevraagd moet worden?
Om dit te faciliteren is besloten dat verzekerden die in de betrokken groep
vallen in 2014 zullen worden aangeschreven zodat zij een geïnformeerde
keuze kunnen maken. Cliënten krijgen dan de mogelijkheid om hun
indicatie voor extramurale AWBZ-zorg per 2015 door het CIZ om te laten
zetten in een indicatie voor Wlz-zorg. Begrijpen de leden van de
PVV-fractie nu goed, dat actief mensen een instelling ingepraat gaan
worden?
De leden van de SGP-fractie vragen of de regering de inzet deelt om te
voorkomen dat cliënten met veel extramurale zorg in 2015 naar de Wmo
verplaatst worden, waarna vervolgens geconstateerd wordt dat toch
toegang tot de Wlz mogelijk is. Hoe waarborgt de regering dat bij de
voorgestelde regeling geen cliënten tussen wal en schip vallen en dat
daadwerkelijk iedereen op de hoogte wordt gesteld?
De leden van de SGP-fractie vragen of de regering kan toelichten dat de
figuur van de administratieve omzetting echt nodig is gelet op de
behoefte van de doelgroep. Kan de regering een inschatting geven van
het percentage cliënten waarbij de vraag serieus aan de orde is of
toegang tot de Wlz mogelijk is, zo vragen zij.
6. Tijdelijke subsidies voor zorginfrastructuur en kapitaallasten
De leden van de SP-fractie vragen de regering om een nadere toelichting
op de kapitaallasten. In hoeverre verhoudt de afbouw van de kapitaallastenbudgetgaranties van instellingen zich tot het recht op het elk jaar
toenemende percentage van het nhc-tarief (normatieve huisvestingscomponent)? Kan de regering dit nader toelichten?
7. Overig
Wachtlijsten
In Nieuwsuur van 25 augustus 2014 verklaarde de NZa dat er € 200
miljoen aan AWBZ-geld over was uit 2013. In het algemeen overleg van
3 september 2014 beaamde de Staatssecretaris van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport (VWS) dat; hij zei: «het geld is er». In antwoord (11 juni
2014) op vraag 4 van de schriftelijke vragen van het lid Agema over het
betalen van Buurtzorg is echter het volgende antwoord gegeven: «Het is
niet zo dat er in 2013 in de AWBZ geld is overgebleven dat niet is
besteed.1 Naast de vergoeding voor zorg in natura worden namelijk ook
kapitaallasten vergoed. De vergoeding aan kapitaallasten is hoger
uitgekomen dan geraamd. Beide onderdelen samen hebben gezorgd voor
1

Aanhangsel Handelingen II, 2013–2014, nr. 2188

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

10

een vrijwel volledige uitputting van de AWBZ in 2013.» De leden van de
PVV-fractie stellen vast, dat het niet allebei waar kan zijn en zij willen
dus graag weten of er nu geld over is uit 2013 of niet.
Nota naar aanleiding van het nader verslag
In antwoord op de vraag van de leden van de PVV-fractie hoeveel geld
het extramuraliseren van zzp 1–4 nu daadwerkelijk oplevert en het verzoek
om de berekeningen van deze leden aan te vullen, kwam een wonderlijke
tabel tevoorschijn:

1
2
3a
3b
3c
4
5
6
7
8

Maatregel/akkoord

2013

2014

2015

2016

2017

2018

Wie ontvangt dit?

Wordt hiermee de
financiering
herstart?

Kunduz/begroting 2013
extramuraliseren zzp 1 t/m 3
Begroting 2014 RA extramuraliseren zzp 4
Begroting 2014
compensatie extramuraliseren zzp’s
Compensatie Wmo extramuraliseren zzp’s
Compensatie huurtoeslag
Zorgakkoord 2013
verzachten extramuraliseren
Begrotingsoverleg 2014:
extra middelen zorg instelling
Totaal aan opbrengst bezuiniging
Maatregel extramuraliseren zzp’s
Totaal aan verzachtingen/
compensaties e.d.
Totale opbrengsten maatregel
extramuraliseren zzp 1 t/m 4 uit
Kunduzakkoord en RA

– 20

– 50

– 100

– 200

– 300

– 400

AWBZ

n.v.t.

0

– 35

– 70

– 75

AWBZ

n.v.t.

– 18,9

– 68,9

– 31,3

– 45

– 55,6

– 60,8

AWBZ

n.v.t.

15

53,7

0

0

0

0

GF

n.v.t.

3,9

15,2

31,3
30

45
130

55,6
280

60,8
300

GF
AWBZ

n.v.t.
n.v.t.

5

35

50

60

AWBZ

n.v.t.

– 20

– 50

– 100

– 235

– 370

– 475

AWBZ

n.v.t.

0

0

35

165

330

360

AWBZ

n.v.t.

?

?

?

?

?

?

De leden van de PVV-fractie zien graag regel 8 ingevuld (zoals ook werd
toegezegd tijdens de technische briefing van 2 september 2014) en zij zien
daarbij graag de kosten van de «aanjaagteams» verwerkt. Ook vragen
deze leden waarom regel 3a is ingevuld als opbrengst. Compensaties
moeten van de ingeboekte besparing afgetrokken worden en genoemde
leden zien dit dan ook graag aangepast. De leden van de PVV-fractie
willen voorts graag weten waarom de compensatie voor de huurtoeslag
van de AWBZ naar het gemeentefonds wordt overgeheveld. Zij zijn van
mening dat die compensatie niet van zorggeld betaald moet worden.
Op pagina 100 van de nota naar aanleiding van het nader verslag staat de
tabel zoals de leden van de PVV-fractie deze hebben aangeleverd voor
aanvulling. Op pagina 101 van dezelfde nota wordt het antwoord gegeven
en volgens deze leden is dit antwoord niet correct en moet de tabel er als
volgt uitzien:

AWBZ
Wlz
Wmo
Jeugd
Zvw
Minder
AWBZ/Wlz
Percentage

2015

2016

2017

2018

29
17,9
4,2
1,1
3,5
2,3

31
17,4
4,3
1,2
3,8
4,3

33
17
4,4
1,2
3,9
6,5

35
17
4,6
1,2
4
8,2

8%

13,8%

19,6%

23,4%

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

11

Kan de regering aangeven waarom er zo’n groot verschil zit tussen het
gegeven antwoord en de tabel van de leden van de PVV-fractie? Gaarne
zien deze leden in een tabel een verklaring voor het veranderen van de
eerste regel (AWBZ) door VWS zoals ook toegezegd werd tijdens de
technische briefing van 2 september jl.
Kan de regering bevestigen dat zij het wenselijk vindt dat het CIZ binnen
de Wlz onafhankelijk is van alle partijen en dat bijvoorbeeld geen
afhankelijkheid of ondergeschiktheid bestaat ten opzichte van de
zorgkantoren, zo vragen de leden van de SGP-fractie.
ARTIKELSGEWIJS
Onderdeel F
Artikel 3.1.1, eerste lid, onderdeel g
De leden van de D66-fractie lezen in de tweede nota van wijziging dat
logeeropvang aan het verzekerd pakket wordt toegevoegd. Deze leden
tonen zich daarover verheugd, omdat dit een belangrijke manier kan zijn
om mantelzorgers te ontlasten. Zij vragen echter wel of hiervoor budget
beschikbaar komt in de verschillende leveringsvormen. In de toelichting
lezen deze leden dat in lagere regelgeving zal worden geregeld dat het
recht op logeeropvang zal worden beperkt tot maximaal twee etmalen per
week. Waarom kiest de regering voor deze inperking? Hoe verhoudt dat
zich tot de bestaande situatie onder de AWBZ? En kan de regering inzicht
bieden hoe vaak op dit moment gemiddeld per week gebruik wordt
gemaakt van de logeeropvang?
Onderdeel H
Artikel 3.2.1
De leden van de SP-fractie zijn tevreden dat de regering regelt dat
jongeren met een licht verstandelijke beperking – nadat zij meerderjarig
zijn geworden – hun behandeling kunnen afronden in de Wlz. Deze leden
zijn benieuwd hoeveel personen dit precies betreft. Kan de regering
hiervan een overzicht de Kamer doen toekomen? Zo nee, waarom niet?
Onderdeel K
Artikel 3.3.2, vierde lid
De leden van de SGP-fractie vragen naar de afstemming van de kosten
van het modulair pakket op de hoogte van het pgb en de mogelijkheid
voor cliënten om inzage te hebben in de kosten. Zij constateren dat de
combinatie van mpt met pgb niet duurder mag zijn dan de situatie waarin
alle zorg uit het pgb betaald zou worden. Deze leden vragen of cliënten
door het zorgkantoor worden geïnformeerd over de kosten van het mpt,
zodat cliënten weten welk deel aan pgb resteert. Klopt de veronderstelling
dat het zorgkantoor op basis van de Wlz verantwoordelijk is om te
onderzoeken of met het bedrag dat aan pgb resteert in aanvulling op het
mpt in doelmatige en toereikende zorg kan worden voorzien, zo vragen zij.
De leden van de SGP-fractie vragen of de regering onderkent dat het
wenselijk is de beoordeling van meerzorg te beleggen bij het CIZ en CCE
en dat een inhoudelijke beoordeling door de zorgkantoren niet direct in de
rede ligt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

12

Onderdeel N
Artikel 4.1.1
De regering geeft aan dat op grond van het wetsvoorstel Wlz, zowel de
Wlz-uitvoerder als de NZa de taak heeft om na te gaan of de personen die
het dagelijks beleid van de Wlz-uitvoerder (mede) bepalen geschikt en
betrouwbaar zijn. Aan de Wlz-uitvoerder wordt in dit wetsvoorstel die taak
rechtstreeks opgedragen. De leden van de SP-fractie vragen de regering
op welke wijze Wlz-uitvoerders dit nagaan. Kan de regering tevens
aangeven op welke wijze de NZa hierop toezicht houdt? Welke procedures
worden hiervoor precies gevolgd?
Onderdeel X
Artikel 9.1.2
De nota van wijziging geeft aan dat Wlz-uitvoerders (en zorgaanbieders
onderling) persoonsgegevens mogen uitwisselen indien dat noodzakelijk
is. De leden van de SP-fractie vragen of de regering kan toelichten op
welke wijze de beveiliging van persoonsgegevens gewaarborgd wordt.
Welke voorwaarden worden hiervoor gesteld aan Wlz-uitvoerders en
zorgaanbieders? Kan de regering dit nader toelichten, zonder te verwijzen
naar tientallen artikelen en subartikelen?
De voorzitter van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en
Sport,
Neppérus
Adjunct-griffier van de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en
Sport,
Clemens

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 891, nr. 39

13