Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2022–2023

36 379

Wijziging van de Woningwet in verband met het
regelen van een grondslag voor het verwerken
van het burgerservicenummer van
woningzoekenden door toegelaten instellingen
en woonruimteverdelers in verband met het
digitaal delen van gegevens voor de
inkomenstoets

Nr. 5

VERSLAG
Vastgesteld 11 september 2023
De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken, belast met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft de eer als volgt verslag uit
te brengen van haar bevindingen.
Onder het voorbehoud dat de regering op de gestelde vragen en de
gemaakte opmerkingen afdoende zal hebben geantwoord, acht de
commissie de openbare behandeling van dit wetsvoorstel voldoende
voorbereid.
Inhoudsopgave
I

kst-36379-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Algemeen
1. Inhoud van het voorstel
1.1 Het maatschappelijke probleem
1.1.1 Inkomenstoets voor toewijzing van een sociale
huurwoning – bestaande praktijk
1.2 De voorgestelde oplossing – digitale gegevensdeling
voor inkomenstoets
1.2.1 Pilot digitale inkomenstoets
1.2.2 Beheervoorziening BSN
1.3 Woningcorporatie en de woonruimteverdeler – taken en
rollen in het woonruimteverdeelproces
1.4 Aanwijzing van woningcorporaties en woonruimteverdelers
1.5 Uitvoering, werkwijze bij het digitaal delen van
gegevens voor de Inkomenstoets
1.6 Bescherming van de privacy
1.6.1 Beveiliging en bewaartermijnen
2. Advies en consultatie

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 379, nr. 5

Blz.
2
2
2
2
3
3
3
3
3
4
4
4
5

1

I. Algemeen
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de stukken
behorend bij de Wijziging van de Woningwet in verband met het regelen
van een grondslag voor het verwerken van het burgerservicenummer van
woningzoekenden door toegelaten instellingen en woonruimteverdelers
in verband met het digitaal delen van gegevens voor de inkomenstoets en
hebben hierover nog enkele vragen.
De leden van de D66-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
voorgenomen wijziging van de Woningwet in verband met grondslag
voor het verwerken van het burgerservicenummer van woningzoekenden
door toegelaten instellingen en woonruimteverdelers in verband met het
digitaal delen van gegevens voor de inkomenstoets. Deze leden hebben
nog enkele vragen die ze aan de regering wil voorleggen, vooral toegespitst op het bewaken van de privacy van woningzoekenden met
betrekking tot deze wijziging.
Zij begrijpen de wens om het BSN te gebruiken bij het kunnen uitvoeren
van een inkomenstoets voor de toewijzing van een sociale huurwoning,
ook om fouten en fraude tegen te gaan. Zij hebben tegelijkertijd het
beschermen van de privacy hoog in het vaandel staan. Daarom vragen zij
zich af of bevestigd kan worden dat het BSN nergens anders voor gebruikt
mag worden dan de onderhavige inkomenstoets.
De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de wijziging van de Woningwet in verband met het regelen van een
grondslag voor het verwerken van het burgerservicenummer van
woningzoekenden door toegelaten instellingen en woonruimteverdelers
in verband met het digitaal delen van gegevens voor de inkomenstoets.
Deze leden zijn benieuwd hoe het vrijwilliger karakter van de digitale
gegevensdeling gehandhaafd blijft. Hoe wordt voorkomen dat woningcorporaties en woonruimteverdelers heimelijk een digitale procedure
verplicht stellen (bijvoorbeeld om woonfraude te voorkomen)?
De leden van de SP-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
de bovengenoemde wijziging. Deze leden hebben nog enkele vragen.
Zij vragen de regering wat deze wijziging betekent voor de inkomensafhankelijke huurverhoging. In hoeverre mag de inkomensafhankelijke
huurverhoging doorgevoerd worden zonder de huurder van de
inkomensnavraag in kennis te stellen?
De leden van de ChristenUnie-fractie hebben kennis genomen van het
Wijziging van de Woningwet in verband met het regelen van een
grondslag voor het verwerken van het burgerservicenummer van
woningzoekenden door toegelaten instellingen en woonruimteverdelers
in verband met het digitaal delen van gegevens voor de inkomenstoets.
Zij hebben daarbij nog enkele vragen.
1. Inhoud van het voorstel
1.1 Het maatschappelijke probleem
1.1.1 Inkomenstoets voor toewijzing van een sociale huurwoning –
bestaande praktijk
De leden van de VVD-fractie lezen dat de woningcorporaties een inkomenstoets moeten uitvoeren, voordat zij een sociale huurwoning aan een
woningzoekende mogen toewijzen. De toewijzingsregels regels zorgen er
op hun beurt voor dat woningcorporaties sociale huurwoningen toewijzen
aan de doelgroep voor wie sociale huurwoningen bestemd zijn. Deze

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 379, nr. 5

2

leden vragen de regering of zij kan toelichten wat de mogelijkheden zijn
met betrekking tot het uitvoeren van een inkomenstoets voor scheefhuurder.
Zij zijn daarnaast van mening dat het uitvoeren van de inkomenstoets
woningcorporaties in staat stelt om te zien of de gevraagde sociale huur
nog gepast is. Mensen met een te hoog inkomen gaan dan een hogere
huur betalen, zodat de sociale huurwoningen daadwerkelijk naar de
mensen gaan die het hardst nodig hebben. Deze leden vragen de regering
hoe een systeem om de inkomenstoets uit te voeren voor de hogere
inkomens er precies uit zou gaan zien.
Allereerst constateren de leden van de ChristenUnie-fractie dat de
regering de nadelen van de bestaande praktijk rond de inkomenstoets,
waarbij de woningzoekende zelf een aanvraag doet bij de belastingdienst,
helder schetst. Deze nadelen liggen in de omslachtigheid, foutgevoeligheid en fraudegevoeligheid. Tegelijkertijd kan de huidige praktijk ook
voordelen hebben. Deze leden vragen de regering deze voordelen van de
huidige praktijk te schetsen en aan te geven waarom deze voordelen niet
opwegen.
1.2 De voorgestelde oplossing – digitale gegevensdeling voor
inkomenstoets
1.2.1 Pilot digitale inkomenstoets
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen waarom de regering kiest om
het BSN te gaan hanteren, in plaats van in te zetten op verbetering van het
gebruik van de BRP-gegevens om «matchingsproblemen» tegen te gaan.
1.2.2 Beheervoorziening BSN
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen de regering de gevolgen van
dit wetsvoorstel te schetsen voor mensen die geen DigiD bezitten.
1.3 Woningcorporatie en de woonruimteverdeler – taken en rollen in het
woonruimteverdeelproces
De leden van de ChristenUnie-fractie constateren dat veel woningcorporaties gebruik maken van een woonruimteverdeler. Dit maakt het
gegevensbeheer ingewikkelder. Deze leden lezen dat de regering beide
varianten van gegevensverwerking een grondslag wil geven. Dit betekent
dat zowel de woonruimteverdeler als de woningcorporatie verwerkingsverantwoordelijk kan zijn. Deze leden vragen de regering toe te lichten
waarom er ook voor gekozen wordt de woonruimteverdeler verwerkingsverantwoordelijk te laten zijn. Zij vragen de regering hier welk belang
hiermee gediend wordt. Zij vragen of de privacyschending van woningzoekenden daarmee niet nodeloos geschaadt wordt?
1.4 Aanwijzing van woningcorporaties en woonruimteverdelers
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen de regering de zinsnede dat
«kleine woningcorporaties voor wie de baten niet opwegen tegen de
lasten, kunnen afzien van het verrichten van het digitaal delen van de
inkomenstoets» nader toe te lichten. Hoe hoog zijn de lasten voor een
corporatie om toe te treden tot het digitaal delen van de inkomenstoets, in
hoeverre verwacht de regering dat corporaties hier vanwege de kosten
vanaf zien, en vindt de regering niet dat iedere woningzoekende desgewenst van dit systeem gebruik zou moeten kunnen maken, ongeacht de
omvang van de verhurende corporatie?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 379, nr. 5

3

1.5 Uitvoering, werkwijze bij het digitaal delen van gegevens voor de
Inkomenstoets
De leden van de D66-fractie merken op dat bij het beschrijven van het
proces ervan uit wordt gegaan dat de woonruimteverdeler of woningcorporatie het BSN van de woningzoekende niet integraal opneemt in de
eigen administratie. Deze leden vragen zich af hoe dit ook daadwerkelijk
geborgd gaat worden.
De leden van de ChristenUnie-fractie vragen de regering uitgebreider toe
te lichten waarom het delen van het BSN op het moment van inschrijven
de matching efficiënter maakt, terwijl hier op het moment van toewijzen
van de woning pas gebruik van wordt gemaakt. Deze leden vragen of dit
niet leidt tot nodeloos opslaan van persoonlijke informatie. Zij vragen hoe
lang de woonruimteverdeler of woningcorporatie de tijd heeft om een
niet-gepseudonimiseerd BSN te verwijderen.
Deze leden vragen de regering hoe voorkomen wordt dat woningzoekenden van woningen door verhuurders uitgesloten worden omdat zij er
niet voor kiezen hun BSN te verstrekken. Zij vragen de regering het
handelingsperspectief voor zulke woningzoekenden te schetsen. Zij
vragen de regering eveneens te reflecteren op de vraag of het beschikbaar
maken van deze toepassing niet zal leiden tot het (eventueel op termijn)
verplicht stellen daarvan.
1.6 Bescherming van de privacy
1.6.1 Beveiliging en bewaartermijnen
De leden van de D66-fractie merken op dat om de privacy te waarborgen
het «passend» wordt gevonden als de woonruimteverdeler en de
woningcorporatie «een technische oplossing toepassen om het BSN
onherleidbaar tot de persoon in directe zin te maken». Ook wordt gesteld
«voor pseudonimiseren zijn tools op de markt aanwezig». Deze leden
vragen zich af hoe geborgd gaat worden dat woonruimteverdelers en/of
woningcorporaties die tools daadwerkelijk gaan gebruiken.
De leden van de ChristenUnie-fractie lezen dat de regering het «passend»
vindt de onherleidbaarheid tot de persoon in directe zin, zoals verwoord in
artikel 4 AVG toe te passen. Deze leden vragen de regering hoe deze
onherleidbaarheid wordt opgelegd, nu dit niet zo in de tekst van onderliggend wetsvoorstel is vastgelegd. Ook vragen zij waarom de termijn
waarop de verwerking van het BSN beëindigd moet zijn is gesteld op drie
jaar na de inkomensvaststelling. Zij vragen waarom voor zo’n langdurige
periode is gekozen en waarom een halfjaar niet voldoende is.
2. Advies en consultatie
De leden van de D66-fractie merken op dat er geen advies is gevraagd aan
de adviescommissie ICT-toetsing. Deze leden vragen zich af waarom er
niet voor is gekozen deze adviescommissie om een advies te vragen.
Devoorzitter van de commissie,
Hagen
De adjunct-griffier van de commissie,
Morrin

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 379, nr. 5

4