2010D20439

Den Haag, 23 april 2010
Schriftelijke vragen en opmerkingen over het Ontwerpbesluit tot
wijziging van enkele op de Kernenergiewet gebaseerde algemene
maatregelen van bestuur (25422–78)
Namens de vaste commissie voor Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening
en Milieubeheer verzoek ik u naar aanleiding van uw brief d.d. 9 april 2010
over het Ontwerpbesluit tot wijziging van enkele op de Kernenergiewet
gebaseerde algemene maatregelen van bestuur (25422-78)de Kamer
antwoord te geven op de vragen en opmerkingen zoals door de verschillende fracties hieronder ingebracht.
Inbreng van de leden van de CDA-fractie
De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de voorstellen om bij algemene maatregel van bestuur een aantal
onderwerpen te regelen dat in de recente wijziging van de kernenergiewet
is benoemd. In het algemeen zijn de leden van de CDA-fractie van oordeel
dat met deze voorstellen recht wordt gedaan aan de wensen die deze
leden eerder hebben geuit. Dat neemt niet weg dat zij enkele vragen aan
de minister willen voorleggen.
De leden van de CDA-fractie hebben vanaf het begin benadrukt dat de
vereenvoudiging van het bevoegd gezag noodzakelijk en gewenst is.
Verantwoordelijkheden moeten zo eenduidig mogelijk worden toebedeeld. Dit komt de transparantie in werken ten goede en moet de
slagvaardigheid van de overheid groter maken. Genoemde leden kunnen
op dit onderdeel dan ook instemmen met de voorstellen die de minister
doet.
De leden van de CDA-fractie vinden het van belang dat algemene regels
worden gesteld ten aanzien van de buitengebruikstelling en ontmanteling.
De minister zet uiteen zich daarbij zoveel als mogelijk te hebben aangesloten bij Europese en internationale WENRA-criteria (Western Europen
Nuclear Regulators» Association). De woorden «zoveel als mogelijk»
roepen bij de leden van de CDA-fractie de vraag op waar van deze criteria
is afgeweken en op welke gronden.
De leden van de CDA-fractie willen voorts graag weten voor welke
nucleaire installaties de voorgestelde regels gaan gelden. Is dit alleen
voor nieuw op te richten installaties of ook voor de reeds bestaande
installaties? Is het waar dat de regels niet gaan gelden voor de reeds
gesloten centrale in Dodewaard? Voor de centrale van EPZ in Borssele
wordt uiteengezet dat het convenant veelal voorziet in de nu voorgestelde
regels. Betekent dit dat de voorstellen geen betrekking hebben op deze
centrale? Kan exact uiteen worden gezet voor welke bestaande inrichtingen de regels gaan gelden en in hoeverre dit juridisch houdbaar is als
de regels aanvullingen bevatten op de reeds verleende vergunningvoorschriften?
De leden van de CDA-fractie vragen de minister hierbij expliciet uiteen te
zetten of dit zowel geldt voor de voorwaarden ten aanzien van buitengebruikstelling en ontmanteling als voor het stellen van financiële zekerheid.
Is voorzien in een overgangsregeling?
Kan de minister uitleggen waarom de regels voor financiële zekerheid
alleen gelden voor inrichtingen waar kernenergie kan worden gemaakt?
De reden dat de ontmanteling van andere nucleaire installaties minder
kosten met zich meebrengt is naar het oordeel van deze leden wel een erg

nds-tk-2010D20439

1

magere onderbouwing voor het uitzonderen van deze categorie installaties voor het stellen van financiële zekerheid.
Kan de minister uitwerken op welke wijze de financiële zekerheid moet
worden gesteld? Moet dit in de vorm van een aparte reservering? Kan het
bedrijf hiervoor zelf een voorstel doen? De leden van de CDA-fractie
vragen de minister een aantal voorbeelden te geven voor de vorm van het
stellen van financiële zekerheid. Kan de minister ook bij benadering
uitwerken aan wat voor bedragen naar haar oordeel moet worden
gedacht?
Is het waar dat het ontmantelingsplan elke vijf jaar moet worden
geactualiseerd en dat hiervoor bij het stellen van financiële zekerheid is
bepaald dat actualisatie moet plaatsvinden indien de minister van VROM
of de minister van Financiën dat nodig acht? Is dit niet willekeurig en
waarom is hier niet ook voor een vaste termijn gekozen? Wat gebeurt er
als de twee bevoegde ministers het onderling niet eens zijn?
Kan de minister uiteenzetten welke rechtsmiddelen de aanvragers van de
vergunning en eventuele andere belanghebbenden hebben om eventueel
bezwaar te maken tegen, dan wel beroep in te stellen tegen de op te
leggen voorschriften?
De leden van de CDA-fractie hebben tot slot nog enkele vragen per artikel.
Artikel 27: Het ontmantelingsplan en de financiële zekerheid die daar
tegenover staat behoeven goedkeuring van de minister. Wat zijn de
gevolgen als een besluit uiteindelijk vernietigd zou worden en indien een
besluit vatbaar is voor bezwaar en beroep overeenkomstig de regels van
de Algemene wet bestuursrecht? Hoe verhoudt dit besluitvormingsproces
zich met de bestaande kernenergiewetvergunning van een vergunninghouder?
Artikel 30e: Nederland kent in de vorm van het HABOG (Hoogradioactief
Afval Behandelings Gebouw) een voorziening waar radioactief afval kan
worden opgeslagen. Deze voorziening biedt bijvoorbeeld voldoende
(uitbreidings)ruimte om gedurende de hele levensduur van de kerncentrale in Borssele opgewerkt afval op te kunnen slaan. Wat als besloten zou
worden tot het onmogelijk maken van het opwerken? Klopt het dat
COVRA (Centrale Organisatie Voor Radioactief Afval)niet de faciliteiten
heeft, noch de ruimte, noch de vergunning voor direct opslag van
splijtstofstaven?
De rijksoverheid heeft zich in het Borssele-convenant mede verplicht zich
te zullen inspannen om EPZ een economisch haalbaar en praktisch
alternatief te kunnen laten realiseren, zodat een ongestoorde bedrijfsvoering van de KCB (Kernenergiecentrale Borssele) mogelijk blijft. Is daar
al rekening mee gehouden? Is de minister er zich van bewust dat indien
de KCB voortijdig zou moeten sluiten omdat de bedrijfsvoering van de
KCB onmogelijk wordt gemaakt, omdat geen economisch haalbaar en
praktisch alternatief voorhanden is, nadeelcompensatie aan EPZ moet
worden uitgekeerd?
Artikel 44a en b: Ontmanteling is een toekomstige verplichting. De
ondernemer die tevens vergunninghouder is, moet voor toekomstige
verplichtingen voorzieningen treffen in zijn jaarrekening. De jaarrekening
wordt goedgekeurd door een accountant. Hoe verhoudt de actualisatieplicht van het ontmantelingsplan, de daaraan gekoppelde financiële
zekerheid en de goedkeuring van de ministers van VROM en Financiën
daarvoor (artikel 44b sub 2) zich met de goedkeuring van de jaarrekening?

2

Inbreng van de leden van de PvdA-fractie
Met instemming hebben de leden van de PvdA-fractie kennisgenomen
van het ontwerpbesluit. Het voorliggende besluit geeft deze leden geen
aanleiding tot nadere vragen.
Inbreng van de leden van de SP-fractie
De leden van de SP-fractie hebben met belangstelling kennis genomen
van het ontwerpbesluit. Het besluit is volgens de leden op hoofdlijnen een
verbetering van de bestaande bevoegdhedenstructuur en reguleert al
beter dan nu het geval is de nazorg voor nucleaire inrichtingen bij
bedrijfsbeëindiging. De leden van de SP-fractie hebben enkele opmerkingen en verhelderende vragen. In algemene zin stellen zij de vraag of ter
voorbereiding op dit ontwerpbesluit een maatschappelijke consultatieronde heeft plaatsgevonden en zo ja, wie daarbij zijn geraadpleegd.
De minister stelt voor de mogelijkheid voor het aanwijzen van een
instantie waaraan afschriften van meldingen moeten worden gezonden uit
het besluit vervoer splijtstoffen, etsen en radioactieve stoffen te
schrappen. De leden van de SP-fractie vragen op welke wijze de controle
op dit vervoer thans is georganiseerd en door wie op de meldingen wordt
toegezien en indien nodig handhavend wordt opgetreden.
Is het waar dat de ministers van VROM en Financiën met de exploitant de
wijze van financiële zekerheid overeenkomen zonder dat de Kamer daar
inzage in heeft? De leden van de SP-fractie stellen transparantie in deze op
prijs. Is het mogelijk dat de Kamer inzage en instemmingsrecht krijgt op
de vaststelling van financiële zekerstellingen?
De aanbevelingen van de Europese Commissie en de WENRA-criteria zijn
door de minister als uitgangspunt genomen bij het opstellen van regels
aan buitengebruikstelling en ontmanteling in onderhavige wetgeving. Kan
de minister uiteenzetten in hoeverre deze aanbevelingen en criteria een
aanscherping dan wel afzwakking zijn van de tot op heden gehanteerde
regelgeving?
De minister spreekt van zo snel als redelijkerwijs mogelijk voltooien van
ontmanteling van nucleaire inrichtingen. De terreinen waar de inrichtingen staan moeten snel weer beschikbaar komen voor volgend gebruik.
De leden van de SP-fractie vragen wat precies wordt bedoeld met snel.
Mede gelet op de buitengebruikstelling en ontmanteling van de centrale
in Dodewaard verwachten de leden dat snel toch altijd nog perioden van
meerdere decennia kan beslaan. Welke lessen zijn uit het proces bij
Dodewaard getrokken over buitengebruikstelling en ontmanteling? Kan de
minister tevens een overzicht geven van alle inrichtingen van zowel voor
als na 2007 die nog in gebruik zijn en die al buiten gebruik zijn gesteld?
Het is volgens de minister denkbaar dat bij ontmanteling van een
nucleaire inrichting meer radioactieve afvalstoffen vrijkomen dan
waarvoor de opslagruimte bij COVRA toereikend is. Kan de minister
uiteenzetten hoeveel opslagcapaciteit er nog is bij COVRA, zowel binnen
het HABOG als daarbuiten? Betekent de eigen verantwoordelijkheid van
de nucleaire inrichting voor de opslag van afval dat er diffuus verspreid
over het land opslagplaatsen kunnen worden gebouwd? Zo nee, hoe
wordt de realisatie van opslagplaatsen voor nucleaire afvalstoffen dan
gereguleerd?
Betekent de termijn van honderd jaar die aan COVRA is gesteld dat de
eigenaren van nucleaire inrichtingen na die termijn alsnog verantwoordelijk zijn voor permanente eindberging van nucleaire afvalstoffen? Zo ja,

3

hoe wordt dit gereguleerd? Zo nee, wie is dan verantwoordelijk voor die
afvalstoffen?
Inbreng van de leden van de VVD-fractie
De leden van de VVD-fractie hebben met tevredenheid kennis genomen
van het Ontwerpbesluit, met name wat betreft de vereenvoudiging van
het bevoegd gezag. Wel betreuren de leden het dat de administratieve
lasten voor het bedrijfsleven per saldo toch toenemen. Ziet de minister
daarvoor alternatieven?
De griffier van de vaste commissie voor Volkshuisvesting, Ruimtelijke
Ordening en Milieubeheer,
M. J. van der Leeden

4