2015D23519

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
De vaste commissie voor Financiën heeft op 17 juni 2015 een aantal
vragen en opmerkingen voorgelegd aan de Staatssecretaris van Financiën
over zijn brief van 1 juni 2015 met betrekking tot de afgedane moties en
toezeggingen (Kamerstuk 34 000 IX, nr. 28).
De voorzitter van de commissie,
Duisenberg
De adjunct-griffier van de commissie,
Van den Eeden

nds-tk-2015D23519

1

I. Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de VVD
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de brief. De
leden lezen met belangstelling de stappen die de Staatssecretaris heeft
genomen in het kader van de motie Neppérus c.s. in het kader van het
Verdrag tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Verenigde Staten
van Amerika tot verbetering van de internationale naleving van de
belastingplicht en de tenuitvoerlegging van de Foreign Account Tax
Compliance Act (het FATCA-verdrag). Zij hebben nog de volgende vragen.
In de brief staat dat de Amerikaanse Belastingdienst een website heeft
gemaakt waarop een overzicht is gepubliceerd met veel gestelde vragen
voor mensen die niet in de VS wonen maar wel Amerikaans staatsburger
zijn. Deelt de Staatssecretaris de mening dat Nederlanders met een
dubbele nationaliteit, die nog nooit iets van de Amerikaanse Belastingdienst hebben gehoord, betere informatievoorziening horen te krijgen
aangezien er nu verwarring ontstaat over de belastingaangifte in
Amerika? Is de Staatssecretaris bereidt de Amerikaanse Belastingdienst te
contacten en aan te sporen om een betere informatievoorziening tot stand
te brengen? Ook wat betreft het voorkomen van dubbele belastingheffing.
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de PvdA
De leden van de PvdA-fractie danken de Staatssecretaris voor het
uitgebreide commentaar op de verschillende moties en toezeggingen van
de afgelopen tijd. Zij hebben hierbij enkele vragen.
De leden van de PvdA-fractie zijn tevreden met de voortgang van het
kabinet met betrekking tot het opnemen van anti-misbruikbepalingen in
belastingverdragen met ontwikkelingslanden. De voortgang die wordt
geboekt is bemoedigend, het nieuwe belastingverdrag met Malawi is hier
een voorbeeld van. De leden van de PvdA-fractie vragen de Staatssecretaris van Financiën en de Minister van Buitenlandse Zaken dan ook dit
beleid met nog meer voortvarendheid voort te zetten.
Verschillende moties gaan over de rol die Nederland moet spelen in de
strijd tegen belastingontwijking. De leden van de PvdA-fractie constateren
met tevredenheid dat de Staatssecretaris deze handschoen heeft
opgepakt, en dat Nederland zich inmiddels roert aan de vele tafels waar
dit onderwerp wordt behandeld. De overeenkomst tot automatisch
uitwisselen van rulings met Duitsland kan als blauwdruk dienen voor
brede invoering in Europa. De leden van de PvdA-fractie zijn dan ook
tevreden dat de Staatssecretaris de Europese plannen hiertoe ondersteunt. Daarbij moet wat betreft de leden van de PvdA-fractie goed gelet
worden op de uitvoering. Het kan niet zo zijn dat staatssubsidies en
onderhandse fiscale afspraken tussen overheden en bedrijven buiten
schot blijven. De leden van de PvdA-fractie vragen de Staatssecretaris hoe
hij denkt dat dit voorkomen kan worden en of hij dit standpunt steunt.
De leden van de PvdA-fractie kunnen zich voorts vinden in het tijdsschema met betrekking tot nog openstaande moties en toezeggingen.
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de SP
De leden van de SP-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
brief inzake fiscale moties en toezeggingen. Deze leden hebben hier
enkele vragen over.

2

Allereerst vragen de leden van de fractie van de SP in hoeverre ontwikkelingslanden plannen van de OESO kunnen bijstellen, indien deze volgens
de ontwikkelingslanden niet voldoen om belastingontwijking en/of
grondslaguitholling effectief tegen te gaan. Kunnen zij voorstellen
blokkeren dan wel aanpassen? Hoe wordt gegarandeerd dat hun
opvattingen niet terzijde worden geschoven? Zijn ontwikkelingslanden
individueel uitgenodigd om deel te nemen aan de besprekingen of alleen
in groepsverband via bijvoorbeeld internationale organisaties? In
hoeverre is er sprake is van gelijkwaardigheid wanneer de ene partij wel
en de andere geen stemrecht heeft?
De leden van de SP-fractie hebben tevens vragen over de aangenomen
motie Klaver en Merkies over de kopgroep tegen belastingontwijking. In
de brief geeft de Staatssecretaris aan dat de belangen van Nederland en
de kopgroep niet noodzakelijkerwijs parallel lopen. Kan worden uitgelegd
wat hiermee wordt bedoeld? Welke belangen bedoelt de Staatssecretaris?
Waar lopen deze niet parallel? Sluit Nederland zich aan bij de kopgroep?
Genoemde leden van de SP-fractie vragen de Staatssecretaris enige
helderheid te verschaffen over de tabel die weergeeft hoeveel investeringen op jaarbasis door Nederlandse bedrijven worden gedaan in
ontwikkelingslanden waarmee Nederland een belastingverdrag heeft. In
hoeverre geeft deze tabel nu een onderscheid weer tussen investeringen
door Nederlandse bedrijven en bedrijven die via Nederland investeren?
Kan dat onderscheid worden gemaakt? Staat de investeringsstroom per
jaar op transactiebasis grofweg gelijk aan de investeringen die door
Nederlandse bedrijven worden gedaan? En staat de waarde van de
gecumuleerde investeringen ongeveer gelijk aan de investeringen die zijn
gedaan door bedrijven die via Nederland investeren? Zo nee, hoe moeten
de leden deze tabel lezen, vragen zij de Staatssecretaris?
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van het CDA
De leden van de CDA-fractie hebben kennisgenomen van de brief over de
fiscale moties en toezeggingen. Deze leden hebben hier nog enkele
vragen over.
De leden van de CDA-fractie lezen dat de AFM acht klachten heeft
gekregen over het beëindiging van de dienstverlening aan burgers met de
Amerikaanse nationaliteit. Waarom vormden deze meldingen voor de
AFM geen aanleiding om een (beperkt) verder onderzoek te doen? Op
welke wijze zijn deze burgers verwezen naar andere banken die wel
diensten verlenen aan Amerikaanse staatsburgers? Zijn er door de AFM
momenteel andere problemen gesignaleerd bij de uitvoering van de
FATCA-wetgeving?
De leden van de CDA-fractie betreuren het dat de Staatssecretaris geen
mogelijkheden ziet om de administratieve lasten te beperken bij de
Vpb-plicht voor overheidsbedrijven waar het gaat om lichamen met
(voornamelijk) vrijgestelde activiteiten. Is er een nieuwe raming van de
verwachte opbrengst van de Vpb-plicht voor overheidsbedrijven en van
de verwachte administratieve lasten?
De leden van de CDA-fractie zijn verbaasd dat in de brief niet wordt
ingegaan op de tax gap. Kan de Staatssecretaris meer duidelijkheid geven
over de voortgang van het onderzoek naar de tax gap, zowel bottom-up
als top-down? Deze leden achten dit meer dan ooit van belang, nu het een
belangrijke maatstaf is in het rapport over de hervorming van de
Belastingdienst.

3

Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van de PVV
Internationaal fiscaal beleid
«Minister Ploumen heeft op 4 maart jl. een overeenkomst met de OESO
ondertekend om de actieve deelname van ontwikkelingslanden in het
Base Erosion & Profit Shifting (BEPS)-project met technische en financiële
ondersteuning te faciliteren. Nederland zet daarom actief in op het
verlenen van technische assistentie aan ontwikkelingslanden. Dat doet
Nederland zowel bilateraal als via multilaterale programma’s van
bijvoorbeeld de OESO. Ik beschouw de motie hiermee als afgedaan.»
Van welke begroting wordt deze technische en financiële ondersteuning
gefaciliteerd?
De leden van de fractie van de PVV benadrukken dat er vanuit Nederland
bij de Commissie moet worden aangedrongen om af te zien van richtlijnvoorstellen met maatregelen in het kader van belastingontwijking en
belastingfraude. Er worden al maatregelen in het kader van de G20 en het
OESO-BEPS-project op dat gebeid uitgewerkt. En dat Nederland al
helemaal geen medewerking te verlenen aan de Europese vennootschapsbelasting, waar nu door de heer Juncker weer nadruk op wordt gelegd in
het kader van belastingontwijking en belastingfraude.
Nederland moet maar weer eens opkomen voor haar eigen belangen
binnen Europa en niet telkens het braafste jongetje van de klas willen zijn.
Vpb-plicht overheidsondernemingen
In de brief staat de volgende passage: «Overigens merk ik op dat ik in
overleg met de medeoverheden, ten behoeve van de implementatie,
constructief zal blijven bezien of er maatregelen genomen kunnen worden
die de administratieve lasten verder zouden kunnen verlagen.»
Deze passage verwijst naar een spanningsveld tussen wetsuitvoering en
het verlagen van de administratieve lasten. Zou u dit nader kunnen
toelichten en met een concreet voorbeeld kunnen verduidelijken?
Effect hanteren brutoinkomen op toeslagen
Kunt u aangeven wat het effect is van de diverse ondernemersaftrekken
en de MKB-winstsvrijstelling op de diverse toeslagen. Klopt het dat een
ZZP’er hierdoor hogere toeslagen krijgt dan een werknemer in een
vergelijkbare situatie?
Fiscaal gedreven emigratie van aanmerkelijkbelanghouders
Kan de Staatssecretaris in het kader van de motie van de leden Groot en
Bashir, waarin verzocht is om een aantal maatregelen te onderzoeken
waardoor belastingontwijking door fiscaal gedreven emigratie van
aanmerkelijkbelanghouders kan worden tegengegaan, in gaan op de rol
van Europese regelgeving op dit terrein en dan in het bijzonder de
vrijheden uit het EU-verdrag (de vervanger van de door de Nederlandse
burger verworpen Europese Grondwet)?
Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van D66
De leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van de brief. Zij
hebben hierover een vraag. De leden van de D66-fractie vragen wanneer
het overleg met de Vereniging Hogescholen en de MBO-raad naar
verwachting wordt afgerond. Ook vragen zij of de verwachte uitkomst van
dit overleg is, dat er een modelovereenkomst komt die onder de Wet

4

deregulering arbeidsrelaties een goedkeuring krijgt van de Belastingdienst, of dat het overleg op een andere uitkomst is gericht.
Vragen en opmerkingen van het lid Van Vliet
Het lid Van Vliet heeft kennisgenomen van de brief van de Staatssecretaris
en heeft nog een tweetal vragen:
Fiscaal gedreven emigratie van aanmerkelijkbelanghouders
Inzake de fiscaal gedreven emigratie van aanmerkelijkbelanghouders, stelt
u in de brief dat het onderzoek naar de in de motie genoemde maatregelen op dit moment loopt. Zijn er volgens de Staatssecretaris ook andere
maatregelen die niet in de motie worden genoemd maar die wel zouden
kunnen bijdragen aan tegengaan van fiscaal gedreven emigratie van
aanmerkelijkbelanghouders?
Stelselherziening
Kan de Staatssecretaris aangeven of het schrappen van vrijstellingen,
aftrekposten en/of kortingen in box 1, 2 en 3, kan leiden tot uitvoeringsproblemen bij de Belastingdienst? Kan de Staatssecretaris bevestigen dat
het schrappen van faciliteiten altijd leidt tot vereenvoudiging en dat dit
dus ook onder de huidige omstandigheden geen uitvoeringsproblemen
zal gaan opleveren? Kunt u voorts een toelichting geven op uw uitspraak
dat zelfs het «draaien aan tariefknoppen» onder de huidige omstandigheden al tot uitvoeringsproblemen kunnen leiden. Immers, als dat zo is,
dan wordt het Belastingplan 2016 wel heel erg kort.

5