Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2028
Vragen van de leden Kwint (SP) en De Hoop (PvdA) aan de Minister van
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap over de aangenomen motie van de leden
Kwint en Van den Hul over het in kaart brengen van belemmeringen voor
zwangerschapsverlof in het hoger onderwijs (Kamerstuk 35 252, nr. 19)
(ingezonden 1 februari 2022).
Antwoord van Minister Dijkgraaf (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap)
(ontvangen 11 maart 2022).
Vraag 1
Bent u bekend met de brief van uw voorganger waarin ze aangaf dat een
nieuw kabinet moet beslissen over het al dan niet wettelijk verankeren van
zwangerschapsverlof in het hoger onderwijs?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Hoeveel hogescholen en universiteiten hebben inmiddels de handreiking
Zwangere studenten en studerende ouders in het hoger onderwijs opgenomen in het studentenstatuut? Bent u van plan om instellingen die dit nog niet
hebben gedaan hierop aan te spreken? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 2
Binnen de Landelijke Werkgroep Studentenwelzijn is met de vertegenwoordigers van de instellingen (VH en UNL, toen nog VSNU) afgesproken dat
hogescholen en universiteiten vrij zijn in de vorm waarop zij de inhoud van
de handreiking implementeren. Daarbij is aangestuurd op opneming in het
studentenstatuut. Door universiteiten en hogescholen is daar op verschillende
manieren gehoor aan gegeven. Enkele instellingen hebben de onderdelen
inderdaad opgenomen in het studentenstatuut, of zijn voornemens dit te
doen bij de eerstvolgende wijziging. Dit heeft er mee te maken dat veel
instellingen ten tijde van het maken van deze afspraken in september 2021,
hun studentenstatuut voor collegejaar 2021–2022 reeds hadden vastgesteld.
Het Expertisecentrum Inclusief Onderwijs (ECIO) heeft na publicatie van de
handreiking informatiesessies georganiseerd voor de instellingen. Op de

1

ah-tk-20212022-2028
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Kamerstuk 35 252, nr. 23

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

website van veel instellingen wordt verwezen naar de handreiking. De
informatie daarin is ook te vinden op www.hogeronderwijstoegankelijk.nl. Uit
een inventarisatie langs de instellingen blijkt dat de studentendecanen goed
bekend zijn met de handreiking en daarnaar handelen.
Ik heb naar aanleiding van uw vragen de VH en UNL gevraagd de handreiking nogmaals onder de aandacht te brengen bij de instellingen en daarbij
verwezen naar de afspraken die gemaakt zijn binnen de Landelijke Werkgroep
Studentenwelzijn.
Vraag 3
Bent u voornemens om zwangerschapsverlof in het hoger onderwijs wettelijk
te verankeren? Zo nee, waarom niet? Op welke andere manier gaat u de
rechtspositie van zwangere studenten verbeteren?
Antwoord 3
Voor zwangere studenten en studerende ouders in het hoger onderwijs is een
divers pakket aan mogelijkheden voor maatwerk gebundeld in de door u
aangehaalde handreiking. Uit een inventarisatie langs de instellingen blijkt
dat de instellingen in het hoger onderwijs bekend zijn met de handreiking
Zwangere studenten en studerende ouders en dat studentendecanen ook
conform de handreiking handelen. Tegelijkertijd geven instellingen aan dat
het niet vaak voorkomt dat studenten zich melden met een hulpvraag rond
zwangerschap of ouderschap.
Voor alleenstaande studerende ouders bestaat de Eenoudertoeslag bovenop
de studiefinanciering. Deze kan bij DUO worden aangevraagd. Daarnaast
kunnen studenten die vanwege zwangerschap of ouderschap studievertraging
oplopen een beroep doen op het Profileringsfonds van hun hogeschool of
universiteit. Tijdens de begrotingsbehandeling op 18 november 2021 heeft de
toenmalige Minister van OCW toegezegd dat dit fonds zal worden omgedoopt
tot studentenondersteuningsfonds. Door de naamswijziging zou direct
duidelijker moeten zijn dat dit fonds tevens bedoeld is voor studenten die
door bijzondere omstandigheden (zoals zwangerschap) studievertraging
oplopen, en daardoor een ondersteuningsbehoefte hebben. Mij hebben geen
signalen bereikt van voort bestaande problemen rond de rechtspositie en de
ondersteuning van zwangere studenten en studerende moeders. Uit de
Monitor beleidsmaatregelen 2020–2021 blijkt dat het slechts om een zeer
kleine groep studenten gaat, waarvan slechts een deel belemmeringen
ervaart in de studie. De eerder aangekondigde ambtelijke verkenning naar de
verankering van hun rechtspositie is nog gaande. Daarbij worden ook de
resultaten van de Studentenmonitor betrokken. In deze studentenenquête kan
de groep zwangere studenten en studerende ouders zelf aangeven of en
welke problemen zij op dit moment nog ervaren. Op basis daarvan kan ik
oordelen of uitbreiding of bestendiging van de rechtspositie van deze
studenten nodig is.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2