2
Vragenuur
Aan�de�orde�is�het�mondelinge�vragenuur,�overeenkomstig�artikel�136�van�het�Reglement�van�Orde.
Vragen�van�het�lid�Van�der�Steur�aan�de�minister�van�Veiligheid�en�Justitie,�bij�afwezigheid�van�de�staatssecretaris
van�Veiligheid�en�Justitie,�over�de�verdubbeling�van�het
aantal�onttrekkingen�aan�de�tbs�na�verlof.

De�heer�Van�der�Steur�(VVD):
Voorzitter.�De�Telegraaf�opende�gisteren�met�schokkend
nieuws:�in�2010�sloegen�meer�tbs'ers�op�de�vlucht�dan�in
2009�en�in�minstens�twee�gevallen�zou�dit�geleid�hebben
tot�misdrijven.�Expliciet�werden�in�dat�artikel�voorvallen
in�Boekel�en�in�Venray�genoemd.
Mijn�eerste�vraag�aan�de�minister�is�of�het�juist�is�dat
er�in�2010�meer�onttrekkingen�zijn�geweest�dan�in�2009.
Het�gaat�hier�dan�om�onttrekkingen�aan�het�verlof�dat�aan
tbs'ers�wordt�verleend.�Wat�is�daarvoor�volgens�de�minister�de�verklaring?�Zijn�er�door�deze�tbs-verpleegden
tijdens�hun�"onterechte"�verlof�inderdaad�misdrijven�gepleegd?

Minister�Opstelten:
Mevrouw�de�voorzitter.�Ik�dank�de�heer�Van�der�Steur
voor�zijn�vragen�over�de�ontwikkelingen�bij�een�aantal
onttrekkingen�in�de�tbs-sector.�Dat�geeft�mij�de�gelegenheid�om�een�aantal�algemene�opmerkingen�te�maken,�zodat�er�op�dit�terrein�geen�misverstanden�kunnen�bestaan.
Ten�eerste�is�een�onttrekking�geen�ontsnapping.�Een
onttrekking�is�een�term�of�begrip�dat�wordt�gebruikt�voor
alle�onregelmatigheden�bij�verlofbewegingen.�Als�je�om
zes�uur�binnen�moet�zijn�en�je�komt�om�zeven�uur�opdagen,�is�er�technisch�gezien�sprake�van�een�onttrekking.�Dat�wordt�ook�als�zodanig�geregistreerd.�Van�het�hazenpad�kiezen�of�de�benen�nemen�is�in�die�situatie�dan
ook�geen�sprake,�zoals�wel�in�de�media�wordt�gesuggereerd.�Dus�de�vraag�van�de�heer�Van�der�Steur�of�ik�dit�beschouw�als�een�gecalculeerd�risico�beantwoord�ik�met�ja,
waarbij�ik�opmerk�dat�het�risico�niet�heeft�geleid�tot�41
misdrijven�in�2010�maar�merendeels�tot�niet�nagekomen
afspraken.�Er�is�één�strafbaar�feit�gepleegd�in�januari�van
dat�jaar�waarvoor�de�dader�uiteraard�is�vervolgd�en�met
twee�jaar�detentie�is�gestraft.
Ten�tweede�is�het�aantal�onttrekkingen�dat�langer�duurde�dan�24�uur�in�2009�en�2010�exact�gelijk�gebleven,�te
weten�in�beide�gevallen�zeven.�De�stijging�van�het�aantal�onttrekkingen�heeft�dan�ook�betrekking�op�onttrekkingen�van�korter�dan�24�uur�waarbij�de�meeste�tbs-gestelden�de�onttrekking�zelf�hebben�beëindigd.�De�ontwikkeling�van�het�aantal�onttrekkingen�sinds�2005�geeft�het�volgende�beeld.�In�2005:73,�in�2006:�43,�in�2007:�33,�in�2008:
28,�in�2009:�22�en�in�2010:�41.�Er�is�specifiek�geen�verklaring�voor�te�geven.�Bij�elk�verlof�wordt�advies�gevraagd.
Dat�wordt�voorgelegd�aan�het�Adviescollege�Verloftoetsing�tbs.�Wij�zullen�natuurlijk�met�alle�instanties�al�deze
meldingen�nagaan�en�een�analyse�laten�plegen.

Tweede�Kamer

Vragenuur

De�heer�Van�der�Steur�(VVD):
Voorzitter.�Ik�begrijp�van�de�minister�dat�het�verlof�hoort
bij�tbs�en�ook�bij�de�behandeling.�Dat�uitgangspunt�onderschrijft�de�VVD-fractie.�Je�kunt�geen�tbs-behandeling
ondergaan�zonder�op�enig�moment�verlof�te�krijgen.�Maar
bij�die�afweging�staat�ook�voor�de�VVD-fractie�voorop�dat
de�veiligheid�van�de�samenleving�belangrijker�is�dan�de
snelheid�waarmee�dat�verlof�plaatsvindt�en�waarmee�de
behandeling�plaatsvindt.�Ik�begrijp�van�de�minister�dat�hij
zich�dat�realiseert.�Wel�blijft�de�vraag�boven�de�markt�hangen�of�bij�dat�aantal�onttrekkingen�–�dat�geleid�heeft�tot
één�misdrijf;�dat�is�in�ieder�geval�minder�dan�De�Telegraaf
suggereerde�–�aan�te�wijzen�is�of�er�bij�sommige�klinieken
vaker�onttrekkingen�plaatsvinden�dan�dat�dit�niet�het�geval�is.�Verwacht�de�minister�dat�het�nieuwe�beleid�van�de
staatssecretaris,�namelijk�dat�op�het�onttrekken�aan�verlof�een�jaar�geen�verlof�meer�mag�worden�genoten,�deze
problematiek�zal�oplossen?
Minister�Opstelten:
Dat�zijn�twee�vragen�en�daarop�geef�ik�twee�korte�antwoorden.
Er�zijn�geen�aanwijzingen�voor�een�specifiek�aan�te�wijzen�kliniek�of�een�aantal�klinieken.�Dat�hebben�wij�kunnen�nagaan�via�de�registratie�die�wordt�gepleegd.�Wel�zal
alsnog�een�analyse�plaatsvinden�aan�de�hand�van�de�cijfers,�zoals�ik�in�de�eerste�termijn�heb�gezegd.�Dat�is�ook
gebruikelijk.
Op�de�tweede�vraag�antwoord�ik�bevestigend.�De
staatssecretaris�heeft�per�1 januari�2011�de�regeling�ingevoerd�dat�tbs-gestelden�die�zich�onttrekken�aan�verlof�dan
wel�langer�dan�24�uur�ongeoorloofd�afwezig�zijn,�één�jaar
niet�met�verlof�gaan.�Wij�gaan�ervan�uit�dat�deze�maatregel�de�veiligheid�in�de�samenleving�zal�dienen.
De�heer�Van�der�Steur�(VVD):
De�VVD-fractie�is�tevreden�met�het�antwoord�van�de�minister.�Wij�begrijpen�het�antwoord�zo�dat�de�afweging
tussen�de�veiligheid�aan�de�ene�kant�en�het�belang�van
de�tbs-gestelde�aan�de�andere�kant�zorgvuldig�wordt�gemaakt.�De�VVD-fractie�hecht�grote�waarde�aan�maatwerk.
Wij�hebben�gesproken�met�een�aantal�tbs-verpleegden.
Zij�zeggen�dat�het�vroeger�gebruikelijk�was�dat�van�iedereen�de�verloven�werden�ingetrokken�als�een�onttrekking
had�plaatsgevonden.�Dat�is�onredelijk.�Ik�begrijp�dat�het
beleid�nu�echt�toeziet�op�maatwerk.�Dat�heeft�de�staatssecretaris�ook�gezegd.�Maatwerk�is�in�het�belang�van�de�samenleving,�maar�ook�in�het�belang�van�de�tbs-verpleegde.�Ik�ben�daar�zeer�tevreden�mee.
Minister�Opstelten:
Naar�ik�meen,�zijn�mij�geen�vragen�meer�gesteld.�Ik�neem
kennis�van�het�statement�van�de�heer�Van�der�Steur.�Daarvoor�dank�ik�hem.
Mevrouw�Bouwmeester�(PvdA):
Ik�dank�de�minister�voor�zijn�antwoorden.�De�minister
heeft�gezegd�dat�de�Kamer�een�analyse�zal�krijgen.�Dat
lijkt�mij�heel�terecht,�want�eigenlijk�weten�wij�niet�veel,
behalve�dan�dat�het�aantal�onttrekkingen�is�toegenomen.
Ik�wil�graag�dat�uit�de�analyse�blijkt�wat�de�definitie�van
"onttrekking"�is.�Was�iemand�vijf�minuten�te�laat,�of�was
iemand�twaalf�uur�te�laat?�Wat�is�de�oorzaak�daarvan�en
welke�conclusies�worden�daaruit�getrokken?�Als�dat�bekend�is,�kan�de�Kamer�goed�controleren�wat�er�aan�de

29 maart 2011
TK�66

66-2-2

Opstelten
hand�is�en�wat�eraan�wordt�gedaan.�Als�de�Kamer�dat�op
schrift�krijgt,�kan�zij�op�basis�van�feiten�verder�spreken.
Minister�Opstelten:
Tegen�mevrouw�Bouwmeester�kan�ik�zeggen�dat�op�de
melding�van�een�bijzonder�voorval�in�de�tbs-klinieken�telkens�een�analyse�wordt�uitgevoerd.�Op�dit�moment�komt
daaruit�naar�voren�dat�geen�overkoepelende�oorzaak�is
aan�te�wijzen.�De�staatssecretaris�zal�met�de�klinieken�bespreken�of�nog�aanvullende�maatregelen�in�het�kader�van
het�verlof�moeten�worden�doorgevoerd.�Ik�kan�toezeggen
dat�wij�a.�de�cijfers�aan�de�Kamer�zullen�doen�toekomen
en�dat�wij�b.�de�Kamer�op�de�hoogte�stellen�van�de�gesprekken�die�de�staatssecretaris�zal�voeren�met�de�klinieken�en�van�de�uitkomsten�daarvan.

Minister�Opstelten:
Dan�moet�ik�in�de�agenda�van�de�staatssecretaris�kijken.
Hij�werkt�snel,�dus�ik�dacht�aan�een�maand,�maar�ik�maak
er�twee�maanden�van.�Dan�is�er�met�al�die�klinieken�gesproken�en�dan�heeft�de�Kamer�er�ook�iets�aan.
De�voorzitter:
Prima,�we�zullen�het�noteren.

De�voorzitter:
Ik�wijs�de�leden�en�de�minister�erop�dat�een�halve�minuut
mag�worden�genomen�voor�het�stellen�van�de�vragen�en
een�halve�minuut�voor�het�geven�van�antwoord.
Minister�Opstelten:
Het�is�goed�dat�u�dat�zegt,�mevrouw�de�voorzitter.�Dat�is
altijd�nodig.
Mevrouw�Van�Toorenburg�(CDA):
De�CDA-fractie�zou�graag�zien�dat�uit�de�analyse�blijkt
van�wie�het�verlof�voor�een�jaar�zou�zijn�ingetrokken.
De�staatssecretaris�heeft�gezegd�dat�het�een�vrij�stevige
maatregel�is.�Daar�hebben�wij�ook�op�aangedrongen.�Hij
heeft�echter�gezegd�dat�iemand�die�twee�minuten�te�laat
komt�omdat�de�bus�niet�reed,�niet�meteen�een�jaar�binnen
hoeft�te�blijven.�Wij�willen�wel�graag�weten�wat�de�ruimte
is.�Kan�naar�die�gevallen�worden�gekeken?�Wie�komen�nu
in�aanmerking�voor�dat�jaar?
Minister�Opstelten:
Tegen�mevrouw�Van�Toorenburg�kan�ik�zeggen�wat�ik�net
heb�gezegd.�Wij�zullen�aan�de�hand�van�de�cijfers�precies
aangeven�wat�de�analyse�is�geweest.�Ook�stellen�wij�de
Kamer�op�de�hoogte�van�de�uitkomsten�van�de�gesprekken�van�de�staatssecretaris�met�de�klinieken�en�van�het
oordeel�van�de�staatssecretaris�over�de�maatregel�die�per
1 januari�is�ingegaan.
Mevrouw�Helder�(PVV):
De�PVV�ziet�de�analyse�graag�tegemoet.�Het�verlof�is�een
onderdeel�van�de�behandeling,�dus�dit�moet�goed�bekeken�worden.�Natuurlijk�moeten�wij�de�analyse�afwachten,
maar�stel�dat�het�aantal�onttrekkingen�niet�daalt,�is�de�minister�dan�bereid�om�na�te�denken�over�vervolgmaatregelen?
Minister�Opstelten:
Dat�is�inderdaad�de�conclusie,�maar�tot�nu�toe�geeft�de
analyse�daar�geen�aanleiding�toe.�Wij�zullen�a.�analyseren�en�b.�met�de�klinieken�gaan�praten�over�de�vraag�of�er
aanleiding�is�om�vervolgmaatregelen�te�nemen.�Want�de
cijfers�moeten�natuurlijk�naar�beneden;�dat�moge�duidelijk�zijn.
De�voorzitter:
Mag�ik�van�u�weten�wanneer�we�de�daarnet�aan�mevrouw
Bouwmeester�toegezegde�analyse�krijgen?

Tweede�Kamer

Vragenuur

29 maart 2011
TK�66

66-2-3