Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2013–2014

33 775

Wijziging van de Warenwet in verband met het
verhogen van het maximum bedrag van de
bestuurlijke boete en enkele andere wijzigingen
waaronder regels inzake het aanprijzen van het
aanbrengen van een tatoeage of piercing en
wijziging van de Warenwet BES in verband met
het eenduidig regelen van de bevoegdheden van
de toezichthouders en de eilandbesturen

Nr. 3

MEMORIE VAN TOELICHTING
ALGEMEEN
Dit wetsvoorstel strekt tot een wijziging van de Warenwet en de Warenwet
BES. De voorgestelde wijzigingen voor de Warenwet zullen eerst worden
besproken, daarna zal op de wijzigingen voor de Warenwet BES worden
ingegaan.
De belangrijkste wijzigingen voor de Warenwet zijn:
– verhoging van het maximale bedrag dat op grond van de Warenwet
voor een bestuurlijke boete kan worden opgelegd (artikel I, onderdeel
S);
– wijzigingen in een aantal bevoegdheden (artikel I onderdelen C, D, F –
het nieuwe artikel 13b –, L, R en U); en
– regels voor het aanprijzen van het aanbrengen van een tatoeage of
piercing (artikel I, onderdeel N).
Daarnaast worden enkele andere, meer technische, wijzigingen
voorgesteld.
Verhogen maximale bedrag voor de bestuurlijke boete
Door de per 1 januari 2013 in werking getreden Wet aanscherping
handhaving en sanctiebeleid SZW-wetgeving wordt de bestuurlijke boete
voor een werkgever die gebruik maakt van een ondeugdelijk arbeidsmiddel in het kader van de arbeidsomstandighedenwetgeving (hierna:
arbowetgeving) verhoogd. De Warenwet en de arbowetgeving hebben
een nauwe relatie. Op grond van de Warenwet is bijvoorbeeld geregeld
welke de hoogte is van de boete die aan een fabrikant of importeur kan
worden opgelegd bij het verhandelen van een ondeugdelijk arbeidsmiddel
(in de Warenwet een technisch voortbrengsel genoemd). In de Warenwet
zelf is een maximumbedrag gesteld aan deze boete. Dit maximumbedrag
is aanzienlijk lager dan het bedrag dat maximaal toelaatbaar is op grond
van de Wet aanscherping handhaving en sanctiebeleid SZW-wetgeving.
Het ligt daarom in de rede om deze bedragen gelijk te trekken. In deze

kst-33775-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

1

wijziging wordt daarom voorgesteld het maximale boetebedrag in de
Warenwet te verhogen. Een fabrikant of importeur van ondeugdelijke
arbeidsmiddelen wordt dan met een vergelijkbare boete geconfronteerd
als de werkgever die van een dergelijk arbeidsmiddel gebruik maakt.
Wijzigingen in een aantal bevoegdheden
Voorgesteld wordt om een aantal bevoegdheden enigszins aan te passen.
Het gaat om:
– de bevoegdheid van de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en
Sport (hierna: Minister van VWS) om keuringsinstellingen aan te
wijzen (artikel I, onderdeel C);
– het toevoegen van het bijkomende belang van de bescherming van het
milieu om bij algemene maatregel van bestuur ter uitvoering van
bindende EU-rechtshandelingen regels te kunnen stellen (artikel I,
onderdeel D);
– het opnemen van de mogelijkheid om de kosten door te berekenen
voor:
C de werkzaamheden die nodig zijn voor het aanwijzen, het eventueel
verlengen van de aanwijzing en het periodiek controleren van
aangewezen instellingen als bedoeld in artikel 7a van de Warenwet
en instellingen die zijn aangewezen ter uitvoering van bindende
EU- rechtshandelingen, en
C de behandeling van een aanvraag voor een document dat Onze
Minister bij of krachtens de Warenwet kan verstrekken en geen
betrekking heeft op een vergunning als bedoeld in artikel 5, eerste
lid, onder b, of de aanwijzing van een instelling.
(artikel I onderdelen F en U);
– de mogelijkheid om de verhandeling van waren, niet zijnde eet- of
drinkwaren, door degene die ze verhandelt of heeft verhandeld, te
laten staken of om maatregelen te laten treffen deze waar terug te
nemen (artikel I, onderdeel L).
– Het toevoegen van artikel 5, tweede lid, onder 2°, van de Warenwet
aan artikel 30 van de Warenwet om te voorkomen dat technische
voortbrengselen buiten gebruik gesteld kunnen worden als niet is
aangetoond dat ze gevaar opleveren en er ook geen keurings- of
beoordelingsprocedure op grond van artikel 7 van de Warenwet is
voorgeschreven, maar wel een document als bedoeld in artikel 5,
tweede lid, onder 2°, van de Warenwet aanwezig is (artikel I, onderdeel
R).
Regels voor het aanprijzen van het aanbrengen van een tatoeage
of piercing
Er is een wijziging opgenomen die inhoudt dat het aanprijzen van het
aanbrengen van een tatoeage of piercing wordt verboden. Daarop wordt
een tweetal uitzonderingen gemaakt. Ten eerste is het aanprijzen van het
aanbrengen van een tatoeage of piercing niet verboden als de natuurlijke
persoon of de rechtspersoon ten behoeve van wie het aanprijzen
plaatsvindt tatoeage- of piercingmateriaal mag gebruiken ingevolge een
op grond van het Warenwetbesluit tatoeëren en piercen verleende
vergunning. Ten tweede is het aanprijzen van het aanbrengen van een
tatoeage of piercing niet verboden indien op grond van het Warenwetbesluit tatoeëren en piercen geen vergunning is vereist voor het gebruik van
tatoeage- of piercingmateriaal. Het gaat dan bijvoorbeeld om het piercen
van een oorlel.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

2

Overige wijzigingen
Andere voorgestelde wijzigingen zijn het opnemen van een dynamische
verwijzing voor krachtens de Warenwet uitgevoerde EU-richtlijnen, een
clausule van wederzijdse erkenning voor waren voor bij of krachtens de
Warenwet gestelde eisen, het laten vervallen van artikel 27, tweede lid, het
laten vervallen van enkele artikelen in verband met het in werking treden
van Verordening (EU) 1169/20111 die overlapt met een deel van de in
artikel 19 en 20 van de Warenwet geregelde materie, aansluiten bij de
modelbepaling uit de Aanwijzingen voor de regelgeving voor het
doorberekenen van toelatingskosten en het laten vervallen van de
evaluatieverplichting voor aangewezen instellingen en het schrappen van
de verplichting om een aantal regels of besluiten vast te stellen in
overeenstemming met de Minister van Economische Zaken. Dit laatste op
aangeven van de Minister van Economische Zaken.
Warenwet BES
De wijzigingen die worden voorgesteld voor de Warenwet BES, zoals die
van toepassing is op Bonaire, St. Eustatius en Saba zijn bedoeld om de
bevoegdheden van de toezichthouders en de eilandsbesturen eenduidig
te regelen. Het is onwenselijk om hier de legislatieve terughoudendheid
die tot 2015 is toegezegd tijdens de plenaire behandeling van de Wet
openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (WolBES) op 11 mei
2010 in acht te nemen. Met betrekking tot waren, niet zijnde eet- en
drinkwaren, is het toezicht op de naleving dan onvoldoende gewaarborgd.
Bovendien vinden er geen andere ingrijpende wijzigingen plaats.
In het artikelsgewijze deel van deze toelichting zijn deze wijzigingen zo
nodig nader toegelicht.
Deze wijziging wordt mede namens de Minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid voorgesteld, voor zover het betreft de wijzigingen van
de artikelen 1, eerste lid, onder d, 2°, 13, 21, tweede lid, 32a, tweede lid, en
35 van de Warenwet.
Administratieve lasten en bedrijfseffecten
Dit wetsvoorstel leidt niet tot wijzigingen in de administratieve lasten voor
de burger of het bedrijfsleven, en heeft ook verder geen bedrijfseffecten.
Regulier overleg Warenwet
Dit voorstel tot wijziging van de Warenwet is op 18 oktober 2012 en
31 januari 2013 besproken in het Regulier Overleg Warenwet (ROW)2.
Naar aanleiding van deze consultatie is de memorie van toelichting
aangepast en verbeterd. Door VNO-NCW is de wens geuit om in de
toelichting op het nieuwe artikel 13d (onderdeel F) op te nemen hoe de
bewijslastverdeling is geregeld om aan te tonen dat buitenlandse
producten aan het vereiste beschermingsniveau voldoen. Gewezen wordt
1

Verordening (EU) nr. 1169/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2011
betreffende de verstrekking van voedselinformatie aan consumenten, tot wijziging van
Verordeningen (EG) nr. 1924/2006 en (EG) nr. 1925/2006 van het Europees Parlement en de
Raad en tot intrekking van Richtlijn 87/250/EEG van de Commissie, Richtlijn 90/496/EEG van de
Raad, Richtlijn 1999/10/EG van de Commissie, Richtlijn 2000/13/EG van het Europees Parlement
en de Raad, Richtlijnen 2002/67/EG en 2008/5/EG van de Commissie (PbEU 2011, L 304).
2
Aan het ROW nemen vertegenwoordigers deel van ondernemers (industrie en handel), van
consumenten, van ministeries (met name van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, en van
Economische Zaken), van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit, en van product- en
bedrijfschappen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

3

op overweging 21 van verordening (EG) 764/20083. Deze suggestie is niet
overgenomen, omdat de toelichting op een nationale wet geen rol speelt
in de uitleg van een EU-verordening.
Consultatie van de BES
De voorgestelde wijziging van de Warenwet BES is naar de besturen van
de BES eilanden verzonden. Het ontwerp heeft hun instemming.
Artikelsgewijs
Artikel I
Onderdeel A
Het Warenwetbesluit schiethamers is ingetrokken (zie daarvoor Stb. 2006,
164). Hierdoor kan in artikel 1, eerste lid, onder d, 2°, van de Warenwet het
woord schiethamers vervallen.
Onderdelen C
In artikel 7a van de Warenwet is de bevoegdheid van de Minister van VWS
en de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (hierna: Minister
van SZW) neergelegd om instellingen aan te wijzen die belast zijn met de
werkzaamheden voor de voorgeschreven keurings- en beoordelingsprocedures van technische voortbrengselen. Bij de opstelling van uitvoeringsregelingen op grond van de Warenwet is gebleken dat dit artikel te beperkt
is. Door de huidige formulering van artikel 7a is het bijvoorbeeld niet
mogelijk om op grond van de Warenwet een instantie aan te wijzen die
belast is met metrologische onderzoeken die voor de uitvoering van het
Hoeveelheidsaanduidingenbesluit (Warenwet) nodig zijn. Deze metrologische onderzoeken zijn nodig om te waarborgen dat in voorverpakte
consumentenproducten de juiste hoeveelheid in de verpakking zit.
Artikel 13a van de Warenwet, op grond waarvan instanties aangewezen
kunnen worden voor de beoordeling van eet- of drinkwaren als dit voor
bindende EU-rechtshandelingen nodig is, biedt hiervoor ook geen
grondslag. Hoewel in het Hoeveelheidsaanduidingenbesluit (Warenwet)
sprake is van uitvoering van een bindende EU-rechtshandeling gaat het
daar niet om de beoordeling van eet- of drinkwaren. Het gaat in het
Hoeveelheidsaanduidingenbesluit (Warenwet) immers om de wijze
waarop wordt gewaarborgd dat de juiste hoeveelheid in de verpakking zit.
Ook na de in dit wetsvoorstel voorgestelde uitbreiding van artikel 13a (zie
onderdeel E), biedt artikel 13a hiervoor geen grondslag. Artikel 13a ziet
dan niet meer uitsluitend op de beoordeling van eet- en drinkwaren, maar
op waren in de zin van de Warenwet. Daaronder vallen naast eet- en
drinkwaren ook technische voortbrengselen. Hier geldt wederom dat het
in het Hoeveelheidsaanduidingenbesluit (Warenwet) niet om het
aanwijzen van een instantie voor de keuring of beoordeling van waren in
de zin van de Warenwet gaat, maar over de wijze waarop de hoeveelheid
in verpakkingen wordt bepaald.
Doordat de Warenwet geen grondslag biedt voor het aanwijzen van een
dergelijke instantie wijst de Minister van Economische Zaken de instantie
3

Verordening (EG) nr. 764/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 9 juli 2008 tot
vaststelling van procedures voor de toepassing van bepaalde nationale technische
voorschriften op goederen die in een andere lidstaat rechtmatig in de handel zijn gebracht, en
tot intrekking van Beschikking nr. 3052/95/EG (PbEU 2008, L 218).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

4

als bedoeld in artikel 1a van het Hoeveelheidsaanduidingenbesluit
(Warenwet) aan op grond van de Metrologiewet. Dit is een minder
doelmatige constructie. Gezien de samenhang in de werkzaamheden
verricht ingevolge het Hoeveelheidsaanduidingenbesluit (Warenwet) is
het praktischer dat deze instantie door de Minister van VWS worden
aangewezen. In onderdeel C wordt daarom voorgesteld om de
mogelijkheid te verruimen om dergelijke instellingen aan te wijzen op
grond van de Warenwet.
Daarnaast wordt voorgesteld om in artikel 7, derde lid, van de Warenwet
de bevoegdheid van de Minister om een aanwijzing te schorsen op te
nemen. Hieraan is behoefte als het overgaan tot intrekking te zwaar is,
maar de situatie wel van dien aard dat voorzetting van de werkzaamheden
een te groot risico vormt.
Onderdeel D
Artikel 13 regelt onder meer dat bij algemene maatregel van bestuur
regels gesteld kunnen worden ter uitvoering van een met betrekking tot
waren tot stand gekomen bindend besluit van de Raad van de Europese
Unie, van het Europees Parlement en de Raad gezamenlijk of van de
Europese Commissie als het gaat om de in artikel 3 van de Warenwet
bedoelde belangen. Het gaat in artikel 3 van de Warenwet om het belang
van de volksgezondheid, van de veiligheid, van de eerlijkheid in de handel
of van goede voorlichting omtrent waren. Als het een technisch voortbrengsel betreft gaat het tevens om het belang van de gezondheid van de
mens of van de veiligheid van zaken. Enige verruiming hiervan is
wenselijk in verband met Richtlijn 2006/42/EG4 (hierna: de Machinerichtlijn).
Krachtens de Warenwet is in het Warenwetbesluit machines uitvoering
gegeven aan de Machinerichtlijn. Met Richtlijn 2009/127/EG5 is de
reikwijdte van de Machinerichtlijn veranderd. Door deze wijziging zijn
essentiële milieubeschermingseisen voor het ontwerp en de bouw van
nieuwe machines voor de toepassing van pesticiden, in de Machinerichtlijn opgenomen.
De Warenwet biedt geen grondslag voor de uitvoering van deze bijkomende milieueisen voor machines. Om aan de implementatieverplichting
te voldoen is momenteel, voor wat de milieueisen van deze specifieke
categorie machines betreft, een grondslag gevonden in artikel 80 van de
Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden.
Door deze wijziging van de Warenwet wordt het mogelijk om in de
toekomst op basis van artikel 13 van de Warenwet uitvoering te geven aan
dergelijke bindende EU-rechtshandelingen. Dit draagt bij aan de
mogelijkheid tot tijdige uitvoering van bindende EU-rechtshandelingen.
Daarnaast is deze uitbreiding van belang met het oog op de toekomstbestendigheid van de Warenwet. Het is mogelijk dat een situatie zoals boven
beschreven zich ook bij een andere waar voor zal doen. Artikel 13 biedt
dan, na de uitbreiding, de juiste grondslag voor de uitvoering van die
bindende EU-rechtshandeling.
Van belang is om te benadrukken dat deze wijziging uitsluitend gaat over
bindende EU-rechtshandelingen over waren als bedoeld in de Warenwet
4

5

Richtlijn 2006/42/EG van het Europees Parlement en de Raad van 17 mei 2006 betreffende
machines en tot wijziging van Richtlijn 95/16/EG (PbEG 1995, L 157).
Richtlijn 2009/127/EG van het Europees Parlement en de Raad van 21 oktober 2009 tot wijziging
van Richtlijn 2006/42/EG met betrekking tot machines voor de toepassing van pesticiden (PbEU
2009, L 330).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

5

waarbij een bijkomend milieubelang is opgenomen. Het woord bijkomend
is hier van belang, omdat het enkel gaat om waren waarvoor de Warenwet al regels stelt. De Minister van Infrastructuur en Milieu is uit andere
hoofde verantwoordelijk voor milieuregelgeving. Indien in overleg met de
Minister van Infrastructuur en Milieu blijkt dat het niet passend is om de
bijkomende milieueisen aan waren in de onder hem ressorterende
wetgeving op te nemen, kunnen de bijkomende milieueisen die voortvloeien uit deze bindende EU-rechtshandelingen op grond van artikel 13
van de Warenwet worden uitgevoerd.
Voorts is van de gelegenheid gebruik gemaakt om de wettekst te
actualiseren. Voortaan wordt gesproken van bindend besluit van de
Europese Unie en niet meer van bindend besluit van de Raad van de
Europese Unie, van het Europees Parlement en de Raad gezamenlijk of
van de Europese Commissie van de Europese Gemeenschappen.
Onderdeel E
Het huidige artikel 13a van de Warenwet geeft de Minister van VWS en de
Minister van SZW de bevoegdheid om een instantie aan te wijzen voor de
beoordeling van eet- of drinkwaren, en daarmee samenhangende
werkzaamheden, indien krachtens het Verdrag betreffende de Werking van
de Europese Unie een plicht geldt tot het aanwijzen van een dergelijke
instantie. Enige verruiming van dit artikel is wenselijk omdat er ook een
verplichting kan gelden om een instantie aan te wijzen voor de toelating
van technische voortbrengselen. Als deze verplichting voortvloeit uit een
EU-richtlijn kan deze instantie op grond van artikel 7a van de Warenwet
worden aangewezen. Als echter op grond van een EU-verordening een
instantie moet worden aangewezen is de grondslag in artikel 7a van de
Warenwet, ook na de in dit wetsvoorstel voorgestelde wijziging, ontoereikend. Voorgesteld wordt daarom om artikel 13a uit te breiden zodat op
grond van dit artikel instanties kunnen worden aangewezen voor waren
als bindende EU-rechtshandelingen hiertoe verplichten.
Onderdeel F
Op verschillende plekken in de Warenwet is bepaald dat een retributie in
rekening kan worden gebracht, zie daarvoor artikel 13, 13a en 33 van de
Warenwet. Voorgesteld wordt om naast artikel 33 een nieuw artikel 13b op
te nemen. Artikel 33 bevat de grondslagen om toelatingskosten op basis
van nationale wetgeving door te berekenen en in artikel 13b zijn de
grondslagen voor het doorberekenen van de toelatingskosten die
samenhangen met bindende EU-rechtshandelingen opgenomen.
Conform de in de Aanwijzingen voor de regelgeving opgenomen
modelbepaling, voor het doorberekenen van de kosten voor toelating,
wordt voorgesteld om dit artikel daarmee in lijn te brengen. Deze
modelbepaling is openomen in Ar 163a. Hierdoor kunnen voortaan bij
ministeriële regeling tarieven worden geheven en wordt niet meer
gesproken van een retributie, maar over het doorberekenen van de kosten
die samenhangen met de genoemde werkzaamheden. Dit wordt ook
voorgesteld voor artikel 33 van de Warenwet, zie daarvoor onderdeel U.
Verder wordt voorgesteld om het mogelijk te maken de kosten voor
vooraf aangekondigde en vastgestelde controles om te bezien of de
aangewezen instelling nog aan de eisen voldoet in rekening te brengen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

6

Dit is conform het kabinetsstandpunt bij het rapport Maat houden voor
het doorberekenen van toelatings- en handhavingskosten6.
In het nieuwe artikel 13c is bepaald op welk moment de wijzigingen van
EU-richtlijnen die krachtens de Warenwet op dynamisch wijze worden
uitgevoerd, doorwerken. Hierdoor is het niet meer nodig om in elk besluit
op grond van de Warenwet apart te bepalen op welk moment de
wijzigingen van EU-richtlijnen die op dynamisch wijze worden uitgevoerd
doorwerken.
De clausule van wederzijdse erkenning wordt standaard opgenomen als
er eisen worden gesteld aan waren en geen sprake is van uitvoering van
bindende EU-rechtshandelingen. In verschillende besluiten die op grond
van de Warenwet zijn vastgesteld zijn dergelijke wederzijdse erkenningsclausules opgenomen. Voorbeelden hiervan zijn het Warenwetbesluit
Gereserveerde aanduidingen (artikel 1, tweede lid), het Warenwetbesluit
Specerijen en kruiden (artikel 1, tweede lid) en het Warenwetbesluit
Eiwitproducten (artikel 1, tweede lid). In artikel 13c wordt voorgesteld een
wederzijdse erkenningsclausule voor waren op te nemen in de Warenwet.
Voor de Warenwet geldt dit beginsel steeds als er nationale maatregelen
worden getroffen voor waren. Door dit beginsel in de Warenwet zelf op te
nemen hoeft niet in elk afzonderlijk warenwetbesluit, indien nodig, een
clausule van wederzijdse erkenning te worden opgenomen.
Het beginsel van wederzijdse erkenning vloeit voort uit de rechtspraak van
het Hof van Justitie van de Europese Unie. Het beginsel van wederzijdse
erkenning houdt in dat een EU-lidstaat de verkoop van waren die in een
andere EU-lidstaat rechtmatig in de handel zijn gebracht niet mag
verbieden op zijn grondgebied, omdat deze waren niet voldoen aan de
eigen nationale voorschriften. Daarbij is wel van belang dat de waren uit
een andere EU-lidstaat tenminste een gelijkwaardig beschermingsniveau
bieden. Als dat het geval is moeten deze waren worden toegelaten.
Als het gaat om technische voorschriften die voor waren worden
voorgeschreven, is verordening (EG) 764/2008 van belang. Technische
voorschriften zijn bijvoorbeeld voorschriften over de vorm, omvang,
samenstelling of verpakking van een waar. Het idee achter verordening
(EG) 764/2008 is de kans op onrechtmatige belemmeringen voor het vrije
verkeer van waren door technische voorschriften die aan waren worden
gesteld te minimaliseren. Indien een EU-lidstaat besluit een waar niet toe
te laten op grond van technische voorschriften moet de procedure, zoals
neergelegd in verordening (EG) 764/2008 worden gevolgd.
Onderdelen G, H, I, M en P
In deze onderdelen wordt voorgesteld de verplichting te schrappen om
een aantal regels of besluiten vast te stellen dan wel termijnen te
verlengen in overeenstemming met de Minister van Economische Zaken.
Dit wordt voorgesteld op aangeven van de Minister van Economische
Zaken. Dit houdt verband met het ook in het regeerakkoord neergelegde
streven de bureaucratie zoveel mogelijk te beperken. Deze wijzigingen
nemen uiteraard niet weg dat per geval zal worden beoordeeld of
afstemming nodig is.

6

Kamerstuk 24 036, nr. 22. Voor een samenvatting van het rapport Maat houden zie Stcrt. 2000,
90.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

7

Onderdelen J en K
Door de inwerkingtreding van Verordening (EU) 1169/2011 kunnen de
artikelen 19, eerste lid, onder a, en artikel 20, tweede lid, onder a, van de
Warenwet vervallen. Deze kwestie wordt vanaf 13 december 2014
geregeld in artikel 7, derde en vierde lid, van Verordening (EU) 1169/2011.
Daarom wordt voorgesteld artikel I, onderdelen K en L, met ingang van
die datum in werking te laten treden.
De huidige verbodsbepalingen in de artikelen 19, eerste lid, onder a, en
20, tweede lid, onder a, van de Warenwet (verbod op «medische claims»
bij levensmiddelen), zijn de Nederlandse implementatie van artikel 2,
eerste lid, onder b, en derde lid, van Richtlijn 2000/13/EG. Richtlijn
2000/13/EG wordt met ingang van 13 december 2014 ingetrokken bij
artikel 53 van Verordening (EU) 1169/2011. In verband daarmee dienen de
hiervoor bedoelde bepalingen in de artikelen 19 en 20 van de Warenwet
met ingang van 13 december 2014 te vervallen.
Vanaf 13 december 2014 is artikel 7, derde en vierde lid, van Verordening
(EU) 1169/2011 van toepassing. Die voorschriften bepalen dat – een enkele
uitzondering daargelaten – de voedselinformatie aan levensmiddelen
geen eigenschappen mag toeschrijven inzake het voorkómen, behandelen
of genezen van een menselijke ziekte, noch toespelingen mag maken op
dergelijke eigenschappen. Handelen in strijd met die bepaling zal
verboden zijn bij het (nieuwe) Warenwetbesluit informatie levensmiddelen.
De artikelen 19, derde lid, en 20, vierde lid, van de Warenwet, bepalen dat
artikel 19, eerste lid, onderscheidenlijk artikel 20, tweede lid, van de
Warenwet, niet van toepassing zijn op geneesmiddelen die overeenkomstig de Geneesmiddelenwet rechtmatig worden verhandeld. Ook deze
bepalingen dienen te vervallen, aangezien de voorrangsregel inmiddels
blijkt uit artikel 2 van Verordening (EG) 178/2002.
Dit artikel 2 definieert het begrip «levensmiddel», en stelt dat geneesmiddelen in de zin van (inmiddels) Richtlijn 2001/83/EG («de geneesmiddelenrichtlijn») geen levensmiddel zijn.
Wanneer sprake is van een geneesmiddel blijkt uit de geneesmiddelenrichtlijn en de uitleg die daaraan bij de jurisprudentie is gegeven. Met
andere woorden: geneesmiddelen vallen buiten de reikwijdte van de
levensmiddelenwetgeving, en dus ook buiten de reikwijdte van de bij of
krachtens de Warenwet gestelde voorschriften inzake eet- en drinkwaren.
Eet- en drinkwaren zijn immers levensmiddelen als bedoeld in artikel 2
van Verordening (EG) 178/2002, blijkt uit artikel 1, eerste lid, onder b, van
de Warenwet.
Onderdeel L
In artikel 21 van de Warenwet is de bevoegdheid van de Minister van VWS
en de Minister van SZW om de verhandeling van waren, niet zijnde eet- of
drinkwaren, door degenen die ze verhandelt of heeft verhandeld, te laten
staken of om maatregelen te laten treffen deze waar terug te nemen
uitgebreid. Volgens de huidige formulering kan deze bevoegdheid
uitsluitend worden gebruikt als de waar gevaar oplevert voor de
consument, waarbij onduidelijkheid bestaat over de reikwijdte van het
begrip consument. Zo rees bijvoorbeeld de vraag of de Minister van SZW
degene die een gevaarlijk waar verhandelt of heeft verhandeld kan
gelasten deze waar terug te nemen bij de werkgever als de werknemer
door het gebruik van die waar bij de uitvoering van zijn werkzaamheden

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

8

gevaar kan oplopen. Met deze wijziging wordt deze onduidelijkheid
weggenomen. De bevoegdheid in dit artikel kan worden gebruikt als er
gevaar is voor de gezondheid of veiligheid van de mens (en dus niet enkel
de consument) en, als sprake is van een gevaar voor de veiligheid van
zaken.
Onderdeel N
In artikel 2 juncto 3 van het Warenwetbesluit tatoeëren en piercen is
bepaald dat een ondernemer beschikt over een vergunning van de
Minister van VWS voor het gebruik van tatoeage- of piercingmateriaal
voor de ruimte waar het gebruik plaatsvindt of voor dat gebruik is
ingericht. Deze vergunning heeft tot doel het hygiënisch werken bij het
zetten van tatoeages of piercings te waarborgen. In de memorie van
toelichting, (Kamerstukken II 2004/05, 31 773, nr. 3, blz. 2), is vermeld dat
«onhygiënisch werken brengt zowel bij piercen als tatoeëren ernstige
gevaren voor de volksgezondheid met zich mee (infecties, Hepatitis B en C
en HIV)».
Ondanks de vergunningplicht zijn er tatoeëerders en piercers die zonder
vergunning hun werkzaamheden verrichten en daarmee de volksgezondheid in gevaar kunnen brengen. Om te voorkomen dat mensen een
tatoeage of piercing laten zetten bij een tatoeëerder of piercer die niet in
het bezit is van een vergunning voor het gebruik van tatoeage- of
piercingmateriaal, is het wenselijk om ook het aanprijzen van het
aanbrengen van een tatoeage of piercing te reguleren.
Deze wijziging zorgt er daarom voor dat op grond van de Warenwet het
aanprijzen van het aanbrengen van een tatoeage of piercing wordt
verboden, tenzij wordt voldaan aan de onder a en b genoemde uitzonderingen. Het aanbrengen van een tatoeage of piercing valt niet onder de
definitie «waar» in de zin van de Warenwet. Op basis van artikel 20, eerste
lid, van de Warenwet kan het aanprijzen van het aanbrengen van een
tatoeage of piercing daarom niet worden verboden. Door deze wijziging
wordt de regelgeving op dit punt gelijk getrokken.
Het verbod tot het aanprijzen van het aanbrengen van een tatoeage of
piercing beperkt het in artikel 10 van het Europees Verdrag tot
Bescherming van de Rechten van de Mens en de Fundamentele Vrijheden
(EVRM) opgenomen recht van de vrijheid van meningsuiting. Artikel 10,
tweede lid, van het EVRM, vereist dat een beperking van het recht op de
vrijheid van meningsuiting:
1. bij de wet is voorzien;
2. een in dat lid genoemd belang dient, en
3. noodzakelijk is in een democratische samenleving.
De beperking vormt na de inwerkingtreding van dit wetsvoorstel een
onderdeel van de Warenwet. Het voorgestelde nieuwe vijfde lid van artikel
24 van de Warenwet bevat een duidelijke omschrijving van de beperking
en wordt in het Staatblad bekend gemaakt en via www.overheid.nl
raadpleegbaar. De beperking van het recht op de vrijheid van meningsuiting is daarmee bij de wet voorzien. De beperking dient ter bescherming
van de gezondheid. Het betreft hier een in artikel 10, tweede lid, van het
EVRM, genoemd belang. De vereiste noodzakelijkheid houdt in dat:
• de beperking voorziet in een dringende maatschappelijke behoefte;
• de beperking geschikt is om de bescherming van de gezondheid te
bereiken;
• er geen minder vergaande beperking van het recht van de vrijheid van
meningsuiting bestaat waarmee dezelfde bescherming van de
gezondheid kan worden gerealiseerd, en

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

9

•

de bescherming van de gezondheid op weegt tegen de beperking.

De beperking voorziet in de dringende maatschappelijke behoefte van het
tegengaan van het aanbrengen van tatoeages en piercings door personen
die niet beschikken over de daarvoor vereiste vergunning. Het in het
voorgestelde nieuwe vijfde lid van artikel 24 van de Warenwet opgenomen verbod geldt slechts voor personen die niet voldoen aan de
krachtens die wet geldende vergunningplicht. Het krachtens de Warenwet
geldend vergunningstelsel voor het gebruik van tatoeage- of piercingsmateriaal is uitsluitend in het leven geroepen om het volksgezondheidsbelang te dienen en is een goed middel om infecties van ernstige ziektes
te verminderen. Het bovenbedoeld verbod leidt ertoe dat minder
personen een tatoeage of piercing laten aanbrengen door personen die
niet beschikken over de daarvoor vereiste vergunning. Het verbod vormt
daarmee een geschikt middel voor de bescherming van de volksgezondheid.
Het voorgestelde verbod geldt niet voor personen die beschikken over de
vereiste vergunning of waarvan de aanbrengactiviteiten krachtens de
Warenwet niet vergunningplichtig zijn. De beperking van het recht van de
vrijheid van meningsuiting gaat met andere woorden niet verder dan
nodig om de bescherming van de gezondheid te realiseren.
Dit betekent dat het aanprijzen van het aanbrengen van een tatoeage of
piercing kan gebeuren door:
– een natuurlijk persoon of een rechtspersoon aan wie een vergunning
voor het gebruik van tatoeage- of piercingmateriaal is verleend;
– door een natuurlijk persoon die werkt onder de verantwoordelijkheid
van een natuurlijk persoon of rechtspersoon aan wie een vergunning is
verleend;
– door een natuurlijk persoon of rechtspersoon die zelf geen vergunning
heeft, maar aanprijst voor een ander die wel een vergunning heeft; of
– door een natuurlijk persoon of rechtspersoon die geen vergunning
nodig heeft voor het gebruik van tatoeage- of piercingmateriaal. Hierbij
gaat het om het piercen van een oorlel hetgeen is vrijgesteld van het
vergunningvereiste op grond van artikel 3, tweede lid, onder a, van het
Warenwetbesluit tatoeëren en piercen. Daarnaast gaat het om het
gebruik van tatoeage- of piercingmateriaal dat plaatsvindt in het kader
van een evenement waarvoor een vrijstelling is verleend op grond van
artikel 2, eerste lid, van de Warenwetregeling vrijstelling vergunningplicht tatoeëren en piercen.
– een organisatie die als doelstelling heeft het tatoeëren of piercen in
zijn algemeenheid te bevorderen, indien bij het aanprijzen vermeld
wordt dat een tatoeage of piercing gezet moet worden bij een
tatoeëerder of piercer met een vergunning.
Bovengenoemde natuurlijke personen en rechtspersonen mogen het
aanbrengen van een tatoeage of piercing aanprijzen. Hiermee wordt door
deze bepaling veel ruimte gelaten om het aanbrengen van een tatoeage of
piercing aan te prijzen, zonder afbreuk te doen aan de bedoeling van deze
bepaling. De bedoeling van deze bepaling is namelijk dat het aanbrengen
van een tatoeage of piercing enkel mag worden aangeprezen als de
tatoeage of piercing vervolgens wordt aangebracht in een ruimte
waarvoor een vergunning is verleend. De natuurlijke persoon die
werkzaam is voor een natuurlijk persoon of rechtspersoon die in het bezit
is van een vergunning mag daarom enkel aanprijzen als de tatoeage of
piercing vervolgens wordt gezet in een ruimte waarvoor een vergunning
is verleend.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

10

Onder aanprijzen wordt niet verstaan het voorlichten van consumenten
door deze te informeren danwel te adviseren over een tatoeage of
piercing. Gedacht kan worden aan websites als www.veiligpiercen.nl,
www.veiligtatoeeren.nl, www.veiligpmu.nl en
www.veiligtatoeerenenpiercen.nl.
Er bestaat dan ook geen minder vergaande beperking van het recht van
de vrijheid van meningsuiting waarmee dezelfde bescherming van de
gezondheid wordt bereikt. De beperking van het recht op de vrijheid van
meningsuiting betreft activiteiten van personen op het vlak van het
aanbrengen van tatoeages of piercings die ze niet mogen uitvoeren. Het
belang van een persoon om zijn activiteiten aan te kunnen prijzen terwijl
er vanwege het niet beschikken over de vereiste vergunning een verbod
voor hem geldt om die uit te voeren is niet groot. De bescherming van de
volksgezondheid weegt hier dus zeker op tegen de beperking van het
recht op de vrijheid van meningsuiting. De voorgestelde wijziging voldoet
daarmee aan de vereiste noodzakelijkheid.
Uiteraard valt onder dit artikel ook de situatie waarin meerdere tatoeages
of piercings worden aangeprezen.
Onderdeel Q
In artikel 27, tweede lid, van de Warenwet is bepaald dat aan een
beproeving of onderzoek van technische voortbrengselen voor de
eigenaar of de houder van het technisch voortbrengsel geen kosten
verbonden zijn. Bij het doorberekenen van toelatings- en handhavingskosten wordt het kabinetsstandpunt bij het rapport Maat houden gevolgd.
Hierin is vastgelegd welke toelatings- en handhavingskosten wel en welke
niet voor doorberekening in aanmerking komen. Dit kabinetsstandpunt is
leidend. Ook na het vervallen van artikel 27, tweede lid, van de Warenwet
zal conform dit kabinetsstandpunt worden gehandeld. Het is daarom niet
nodig om dit artikellid in de Warenwet expliciet op te nemen. Het laten
vervallen van dit artikellid betekent dus niet dat er meer kosten doorberekend kunnen worden dan nu op basis van Maat houden mogelijk is.
Bovendien is het niet wenselijk om dit artikellid te behouden, omdat het
beperkend kan werken. Van het hierboven genoemde kabinetsstandpunt
bij het rapport Maat houden mag bijvoorbeeld worden afgeweken als
vanuit een bindende EU-rechtshandeling een verplichting bestaat om de
hier bedoelde kosten door te berekenen. Dit artikellid maakt dat
onmogelijk. Op dit moment zijn onderhandelingen gaande over de
herziening van Richtlijn 2001/95/EG van het Europees Parlement en de
Raad van 3 december 2001 inzake algemene productveiligheid (PbEU
2001, L 11) (hierna: productveiligheidsrichtlijn). Tijdens deze onderhandeling wordt onder andere overwogen een grondslag op te nemen voor
het doorberekenen van bepaalde kosten voor werkzaamheden die nodig
zijn in het kader van de productveiligheidsrichtlijn. Anticiperend op deze
Europese ontwikkeling is het daarom wenselijk om artikel 27, tweede lid,
van de Warenwet te laten vervallen.
Onderdeel R
In artikel 30 van de Warenwet is bepaald dat een technisch voortbrengsel
buiten gebruik kan worden gesteld als dat voortbrengsel gevaar oplevert
of de op grond van artikel 7 van de Warenwet voorgeschreven keuringsen beoordelingsprocedures niet in acht zijn genomen. Voorgesteld wordt
om daarnaast in artikel 30 een verwijzing naar de documenten die
krachtens artikel 5, tweede lid, onder 2°, van de Warenwet voor het
gebruik zijn vereist, op te nemen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

11

In artikel 5, tweede lid, onder 2°, van de Warenwet is bepaald dat bij
algemene maatregel van bestuur kan worden bepaald dat het verboden is
technische voortbrengselen te gebruiken, te installeren, te monteren, te
herstellen, te onderhouden, na te zien of ten toon te stellen, als niet is
voldaan aan bij algemene maatregel van bestuur gestelde voorschiften
die betrekking hebben op het voorhanden zijn en bijhouden van
documenten. Onder documenten vallen bijvoorbeeld certificaten,
logboeken of gebruiksaanwijzingen.
Door deze wijziging is het ten eerste mogelijk een technisch voortbrengsel
buiten gebruik te stellen indien de documenten waarvan de aanwezigheid
is voorgeschreven voor het gebruik ingevolge artikel 5, tweede lid, onder
2°, van de Warenwet, niet aanwezig zijn. Ten tweede wordt door deze
wijziging voorkomen dat een technisch voortbrengsel waarbij wel een
document als bedoeld in artikel 5, tweede lid, onder 2°, van de Warenwet
voor het gebruik is voorgeschreven en aanwezig is buiten gebruik kan
worden gesteld.
Een voorbeeld waarbij uitgesloten moet worden dat een technisch
voortbrengsel buiten gebruik kan worden gesteld, terwijl de documenten
als bedoeld in artikel 5, tweede lid, onder 2°, van de Warenwet aanwezig
zijn, doet zich voor in het Warenwetbesluit attractie- en speeltoestellen
(hierna: WAS). Hierin is de verplichting opgenomen dat attractie- en
speeltoestellen gekeurd moeten worden. Deze keuring vindt meestal
plaats door een op grond van artikel 7a van de Warenwet aangewezen
instelling. Zij voeren keurings- en beoordelingsprocedures uit als bedoeld
in artikel 7 van de Warenwet. Als deze keuringsprocedure niet in acht is
genomen kan de attractie buiten gebruik worden gesteld op grond van
artikel 30 van de Warenwet.
Het is echter ook mogelijk dat er een keuringsprocedure is ondergaan
waar artikel 7 van de Warenwet niet op ziet. In een dergelijke situatie
wordt de keuring gedaan door een instelling die niet op grond van artikel
7a van de Warenwet is aangewezen. Voor deze keuring wordt wel een
certificaat afgegeven waarmee wordt aangetoond dat aan de eisen uit het
WAS is voldaan. Het gaat om een zogenaamd gelijkgesteld certificaat. In
verband met het vrij verkeer van diensten is het noodzakelijk buitenlandse
keuringsinstellingen deze mogelijkheid te bieden. De regeling in het WAS
dat met een gelijkgesteld certificaat kan worden volstaan, is gebaseerd op
artikel 5, tweede lid, onder 2°, van de Warenwet.
Onderdeel S
Het verhogen van de per overtreding van de warenwetgeving ten hoogste
op te leggen bestuurlijke boete, genoemd in artikel 32a, hangt rechtstreeks samen met de Wet aanscherping handhaving en sanctiebeleid
SZW-wetgeving. Deze wet is met ingang van 1 januari 2013 in werking
getreden. In dat kader is de ten hoogste per overtreding van de arbowetgeving (artikel 34 van de Arbeidsomstandighedenwet) op te leggen
bestuurlijke boete verhoogd van € 22.500 naar € 78.000. Tussen de
arbowetgeving en de Warenwet bestaat een nauwe relatie. De Minister
van SZW is waar het gaat om waren, in de zin van technische voortbrengselen, mede-uitvoerder van de Warenwet. Te wijzen valt hier op de
Warenwetbesluiten containers, drukapparatuur, drukvaten van
eenvoudige vorm, persoonlijke beschermingsmiddelen, explosieveilig
materieel, liften en machines. Deze technische voortbrengselen worden,
zodra een werkgever deze aanbiedt of een werknemer deze gebruikt, een
arbeidsmiddel in de zin van hoofdstuk 7 van het Arbeidsomstandighedenbesluit.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

12

Er is geen reden om een individuele werkgever die gebruik maakt van een
ondeugdelijk arbeidsmiddel, te confronteren met een hogere bestuurlijke
boete dan een fabrikant of importeur van dergelijke arbeidsmiddelen,
enkel doordat het huidige bestuurlijke boetemaximum dat op grond van
de Warenwet kan worden opgelegd daaraan in de weg staat. Om dit
boetebedrag voor deze technische voortbrengselen met elkaar in
overeenstemming te brengen is gekozen om hetzelfde maximumbedrag
dat is opgenomen in artikel 34 van de Arbeidsomstandighedenwet in de
Warenwet op te nemen. Voor de aanleiding tot de aanscherping en de
hoofdlijnen van het nieuwe SZW-sanctieregime, dat waar mogelijk ook zal
worden gehanteerd bij de warenwetgeving betreffende technische
voortbrengselen die een relatie hebben met de Arbeidsomstandighedenwet, zij verder verwezen naar de parlementaire geschiedenis betreffende de Wet aanscherping handhaving en sanctiebeleid SZW-wetgeving.
De warenwetbesluiten die een nauwe relatie hebben met de Arbeidsomstandighedenwet zijn: Warenwetbesluit containers, Warenwetbesluit
explosieveilig materieel, Warenwetbesluit drukvaten van eenvoudige
vorm, Warenwetbesluit drukapparatuur, Warenwetbesluit liften, Warenwetbesluit machines en Warenwetbesluit persoonlijke beschermingsmiddelen.
Door deze wijziging is het niet alleen mogelijk om het boetebedrag voor
overtredingen op grond van de warenwetbesluiten waarbij de Minister
van SZW mede-uitvoerder is te verhogen tot € 78.000, maar ook voor de
overtredingen op grond van overige warenwetbesluiten.
Voor de warenwetbesluiten die primair onder de verantwoordelijkheid van
de Minister van VWS vallen volstaat het huidige boetemaximum van
€ 4.500. Niet uit te sluiten is echter dat ook voor deze besluiten in de
toekomst bij overtreding van bepaalde voorschiften hogere boeten
gerechtvaardigd zijn. De Warenwet biedt daar dan de mogelijkheid toe. In
het Warenwetbesluit bestuurlijke boeten staan de concrete boetebedragen
die bij overtreding van de verschillende Warenwetbesluiten kunnen
worden opgelegd. Deze boetes behoren in redelijke verhouding te staan
tot de aard en de ernst van de overtreding. De afweging of daarvan sprake
is, wordt gemaakt in het Warenwetbesluit bestuurlijke boeten.
Onderdeel T
In artikel 32b, eerste lid, van de Warenwet is bepaald dat een bijlage wordt
vastgesteld waarin voor elk van de daarin omschreven overtredingen het
bedrag van de daarbij behorende boete wordt vastgesteld. Dit is gebeurd
in het Warenwetbesluit bestuurlijke boeten. In het tweede lid is bepaald
op welk tijdstip een dergelijke algemene maatregel van bestuur, en een
wijziging daarvan, in werking mag treden. In het derde lid is bepaald dat
overeenstemming moet worden bereikt, met de Minister van Veiligheid en
Justitie. Voorgesteld wordt om het tweede en derde lid te laten vervallen.
Het tweede lid is voor de praktijk een belemmering gebleken, omdat het
daardoor acht weken duurt voordat een nieuw opgenomen overtreding
effectief kan worden gehandhaafd. Als reden dat deze uitgestelde
inwerkingtreding destijds is opgenomen is verwezen naar de eis van
rechtszekerheid (Kamerstukken II 1998/99, 26 698, nr. 3, blz. 10). Inmiddels
is de afdoening door middel van de bestuurlijke boete in de Warenwet
staande praktijk en is de rechtszekerheid niet meer in het geding. Om deze
reden kan van de uitgestelde inwerkingtreding worden afgezien. Het
derde lid kan vervallen, omdat het systeem van de bestuurlijke boete in de
Warenwet inmiddels is uitgekristalliseerd. Van de zijde van het Ministerie
van Veiligheid en Justitie is daarom aangegeven dat aan een dergelijke
afstemming geen behoefte meer bestaat.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

13

Onderdeel U
In artikel 33 van de Warenwet is bepaald dat bij algemene maatregel van
bestuur voor bepaalde kosten een retributie kan worden geheven. Zoals in
de artikelsgewijze toelichting op artikel I, onderdeel F, is aangegeven
wordt hier aangesloten bij de modelbepaling in de Aanwijzingen voor de
regelgeving (Ar 163a) en worden in artikel 33 uitsluitend grondslagen
opgenomen voor het doorberekenen van kosten op basis van nationale
wetgeving. Wat dit laatste punt betreft wordt voorgesteld de kosten die
samenhangen met het aanwijzen van een inrichting en het inschrijven van
een inrichting in een register te verplaatsen naar het nieuwe artikel 13b
van de Warenwet (zie onderdeel F). Het gaat daarbij namelijk om kosten
die op grond van bindende EU-rechtshandelingen worden doorberekend.
Daarnaast wordt het mogelijk gemaakt op grond van de Warenwet de
kosten die samenhangen met de werkzaamheden als bedoeld in artikel 7a
van de Warenwet door te berekenen. Hierin wordt bepaald dat de Minister
van VWS en de Minister van SZW op aanvraag een of meerdere instellingen aanwijst die met betrekking tot door hem te bepalen technische
voortbrengselen bevoegd zijn tot het uitvoeren van de door hem aan te
wijzen werkzaamheden in de voor die technische voortbrengselen
voorgeschreven keurings- of beoordelingsprocedures (toelating).
Hetzelfde wordt voorgesteld voor de kosten die gemaakt worden voor de
werkzaamheden voor de vooraf aangekondigde en vastgestelde controle
of nog aan de eisen gesteld voor de aanwijzing wordt voldaan (posttoelating) en verlenging van de aanwijzing (toelating).
Verder wordt in artikel 33 van de Warenwet een grondslag opgenomen
voor de doorberekening van kosten van de behandeling van aanvragen
voor documenten. Het betreft hier documenten die de Minister van VWS
op grond van het bepaalde bij of krachtens de Warenwet kan verstrekken
en die geen betrekking hebben op een vergunning of het aanwijzen van
een instelling. Gedacht kan worden aan een document waaruit blijkt dat
een certificaat van een organisatie uit een andere lidstaat voldoet aan de
in Nederland gestelde eisen.
Deze voorgestelde wijzigingen zijn conform het kabinetsstandpunt bij het
rapport Maat houden.
Onderdeel V
In artikel 34, eerste lid, is bepaald dat de voordracht voor een algemene
maatregel van bestuur die krachtens de Warenwet wordt voorgesteld in
overeenstemming met de Minister van Economische Zaken wordt gedaan.
Indien het een algemene maatregel van bestuur betreft die geheel of
grotendeels regels inhoudt in het belang van de eerlijkheid in de handel of
de goede voorlichting omtrent waren wordt de voordracht gezamenlijk
met de Minister van Economische Zaken gedaan. Van de zijde van het
Ministerie van Economische Zaken is aangegeven dat er geen behoefte
meer bestaat aan het bepaalde in artikel 34, eerste lid. Dit houdt verband
met het ook in het regeerakkoord neergelegde streven de bureaucratie
zoveel mogelijk te beperken. Voorgesteld wordt daarom het eerste lid van
artikel 34 te laten vervallen. Het tweede lid kan om dezelfde redenen
vervallen. Het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij is
immers samengevoegd met het Ministerie van Economische Zaken.
Het derde lid van artikel 34 bepaalt dat een voordracht voor een algemene
maatregel van bestuur, als bedoeld in artikel 21c, wordt gedaan in overleg
met de betrokken andere Minister. In de praktijk is de Minister van
Infrastructuur en Milieu de enige andere betrokken Minister die hier wordt

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

14

bedoeld (zie artikel 2b van het Warenwetbesluit algemene productveiligheid). De Minister van Infrastructuur en Milieu geeft aan geen bezwaar
te hebben tegen het laten vervallen van artikel 34, derde lid, van de
Warenwet.
Voorgesteld wordt daarom het gehele artikel te laten vervallen. Deze
wijziging neemt uiteraard niet weg dat per algemene maatregel van
bestuur zal worden beoordeeld of afstemming nodig is.
De in artikel 35 opgenomen evaluatieverplichting hangt nauw samen met
de in artikel 20, negende lid, van de Arbeidsomstandighedenwet
opgenomen evaluatieverplichting. De in artikel 35 opgenomen evaluatieverplichting heeft in overwegende mate betrekking op het door het
Ministerie van SZW opgezette certificatiestelsel betreffende technische
voortbrengselen. Artikel 20, negende lid, van de Arbeidsomstandighedenwet is vervallen (Artikel V, onderdeel B, van de Verzamelwet SZW, Stb.
2011, 618). Tegen deze achtergrond en gezien het feit dat het SZW-certificatiestelsel betreffende technische voortbrengselen per 1 januari 2012
volledig is herzien (Stb. 2009, 395, Stb.2011, 429, en Stb. 2012, nrs. 108 en
371 alsmede Stcrt. 2011, nrs. 18269 en 22513 en Stcrt. 2012, nrs. 4230 en
15581), bestaat niet langer behoefte aan een verplichte, periodieke
evaluatie. Een evaluatie zal geschieden op het moment dat die werkelijk in
een behoefte voorziet.
Artikel II
Onderdeel A
Voorgesteld wordt de bevoegdheid een vergunning te verlenen aan het
desbetreffende bestuurscollege toe te kennen en niet meer aan de
Minister van VWS. Dit gebeurt op verzoek van de openbare lichamen
Bonaire, Sint Eustatius en Saba (hierna: BES) en past goed in de wijziging
die wordt voorgesteld in onderdeel B waarin de rol van het bestuurscollege wordt versterkt.
Onderdelen B en D
Op dit moment wordt het toezicht op de naleving van bij of krachtens de
Warenwet BES gestelde voorschriften geregeld in artikel 19 van de
Warenwet BES. Voor eet- en drinkwaren wordt dit toezicht opgedragen
aan daartoe door het bestuurscollege aangewezen personen. Dit
wetsvoorstel brengt daar geen verandering in aan. De daarbij behorende
bevoegdheden blijven ook ongewijzigd.
Voor waren, niet zijnde eet- of drinkwaren, berust het toezicht bij de
Inspectie voor de Volksgezondheid. De term Inspectie voor de Volksgezondheid had vervangen moeten worden door Staatstoezicht op de
Volksgezondheid (hierna: Staatstoezicht), zoals dat ook elders in de
Warenwet BES is gebeurd. Los daarvan is op de BES slechts één
inspecteur van het Staatstoezicht werkzaam. Deze inspecteur ziet toe op
de handhaving van diverse wetgeving. Bovendien ontbreekt specifieke
kennis over productwetgeving bij deze inspecteur. In de praktijk wordt
daarom niet gehandhaafd op wetgeving omtrent waren, niet zijnde eet- of
drinkwaren.
Het is gewenst het toezicht op de naleving van bij of krachtens de
Warenwet gestelde voorschriften eenduidig te regelen. Dit toezicht kan het
meest effectief worden vormgegeven door de feitelijke handhaving
(primair toezicht) te laten plaatsvinden door lokale controleurs, benoemd
door en onder verantwoordelijkheid van de eilandbesturen, en de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

15

betrokkenheid van het Staatstoezicht te beperken tot in principe tweedelijns toezicht. Op deze wijze is eenduidig en effectief toezicht verzekerd op
de naleving van bij of krachtens de Warenwet BES gestelde voorschriften,
rekening houdend met de specifieke omstandigheden op de eilanden.
Opgemerkt wordt dat er op dit moment geen aanleiding is om te denken
dat de veiligheid van waren, niet zijnde eet- en drinkwaren, op de BES
eilanden onvoldoende is. Mocht ingrijpen echter nodig zijn dan is het
effectiever dat dit toezicht bij de bestuurscolleges is belegd.
In het voorgestelde artikel 19, eerste lid, wordt geregeld dat het bestuurscollege de personen aanwijst die belast zijn met het toezicht op de
naleving van de bij of krachtens de Warenwet BES gestelde voorschriften.
Deze aanwijzing is niet beperkt tot eet- en drinkwaren, zoals nu nog het
geval is. De aldus aangewezen personen zullen dus bevoegd zijn toezicht
te houden op de naleving van warenwettelijke voorschriften voor zowel
levensmiddelen als niet-levensmiddelen, onder verantwoordelijkheid van
het bestuurscollege.
Het voorgestelde artikel 19, tweede lid, is geen nieuw voorschrift. Een
identieke bepaling is nu opgenomen in artikel 19, vijfde lid, van de
Warenwet BES. Deze bepaling belast het Staatstoezicht met het toezicht
op het krachtens het eerste lid uitgeoefende toezicht (tweedelijns
toezicht). Het Staatstoezicht is krachtens artikel 38 van de Gezondheidswet
bevoegd zelf ook toe te zien op de naleving van de bij of krachtens de
Warenwet BES gestelde voorschriften, maar zal van die bevoegdheid in
principe uitsluitend gebruik maken in het kader van dit tweedelijns
toezicht.
Het voorgestelde artikel 19, derde lid, is ook geen nieuw voorschrift. Dit is
nu opgenomen in artikel 19, zesde lid, van de Warenwet BES. In deze
bepaling wordt geregeld dat de bestuurscolleges jaarlijks bij de Minister
van VWS een verslag indienen van de werkzaamheden die verband
houden met het onder hun verantwoordelijkheid uitgeoefende toezicht,
bedoeld in het eerste lid.
Het huidige vierde lid van artikel 19 komt door de voorgestelde wijziging
te vervallen. Hiernaar wordt in de Warenwet BES op verschillende
plaatsen verwezen. In onderdeel D wordt de Warenwet BES hierop
aangepast. Door het vervallen van artikel 19, vierde lid, worden de
bevoegdheden uit de Warenwet BES voor het houden van toezicht niet
langer toegekend aan het bestuurscollege zelf. Dit is niet meer nodig,
omdat door de voorgestelde wijziging van artikel 19 het bestuurscollege
primair verantwoordelijk wordt voor dit toezicht. Opgemerkt wordt dat de
bevoegdheden van het Staatstoezicht zijn geregeld in artikel 38, derde lid,
van de Gezondheidswet.
Onderdeel C
Voorgesteld wordt om artikel 19a te laten vervallen. Het toezichtsregime,
zoals voorgesteld in onderdeel B wordt dan ook van toepassing op de
afzet van in de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba
geïmporteerde eet- en drinkwaren uit het buitenland.
Onderdeel F
In het huidige artikel 22 van de Warenwet BES wordt aan het Staatstoezicht de bevoegdheid gegeven om de eindbeslissing te nemen indien
personen die door het bestuurscollege zijn aangewezen de vervaardiging
of de verhandeling van waren verbieden of waren in beslag nemen. Dit

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

16

past niet bij het tweedelijns toezicht dat hier voor het Staatstoezicht wordt
voorgesteld. In dit kader is het wenselijk dit artikel daarop aan te passen.
Onderdeel G
Hier zijn enkele foutieve verwijzingen hersteld.
Artikel III
Bij de inwerkingtreding van de artikelen van deze wet zal worden
aangesloten bij het beleid van het kabinet inzake vaste verandermomenten van regelgeving. Bij artikel I, onderdelen K en L, gaat het om
uitvoering van Europese regelgeving. Hier zal van de vaste verandermomenten van regelgeving worden afgeweken als anders een overschrijding
van de implementatietermijn plaatsvindt.
De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
E.I. Schippers

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 775, nr. 3

17