Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2020–2021

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1134
Vragen van het lid Van Raan (PvdD) aan de Minister van Economische Zaken
en Klimaat over de weeffout in de subsidiëring voor CO2-afvang en -opslag
(Carbon Capture Storage) (ingezonden 11 december 2020).
Mededeling van Minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) (ontvangen
17 december 2020).
Vraag 1
Kent u het bericht «Investeren in CO2-opslag wordt onnodig lucratief»?1
Vraag 2
Klopt het dat de Stimulering Duurzame Energieproductie en Klimaattransitie
(SDE++) subsidie voor CO2-afvang en -opslag ofwel «Carbon Capture
Storage» (CCS) afhangt van het verschil tussen de kostprijs per ton CO2 en de
marktprijs van de Europese CO2-heffing «Emission Trading System» (ETS)?
Vraag 3
Klopt het dat bedrijven de nationale CO2-heffing niet hoeven te betalen
wanneer deze bedrijven hun CO2-uitstoot onder de grond stoppen door
middel van CCS?
Vraag 4
Beaamt u dat, wanneer bedrijven hun CO2-uitstoot onder de grond stoppen
en ze daardoor de nationale CO2-heffing niet hoeven te betalen, dit zorgt voor
vermeden kosten aan de kant van deze bedrijven en dat de nationale
CO2-heffing dus een tweede component zou moeten zijn in de prijs van CCS?
Zo nee, waarom niet?
Vraag 5
Kunt u de volgende hypothetische berekening verifiëren: De kostprijs voor
CCS is 100 euro per ton CO2. De overheid vergoedt het verschil tussen de
kostprijs voor opslag en de ETS marktprijs. Op dit moment is de marktprijs
zo’n 25 euro. Bedrijven kunnen dus een subsidie van 75 euro per ton krijgen.

1

ah-tk-20202021-1134
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Het Financieele Dagblad, 16 november 2020 «Investeren in CO2-opslag wordt onnodig
lucratief» (https://fd.nl/economie-politiek/1363222/bij-huidige-regels-leidt-ccs-totoverstimulering)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

1

Mocht de nationale CO2-heffing van rond de 30 euro wel worden meegenomen, dan zou de subsidie 45 euro per ton CO2 zijn in 2021?
Vraag 6
Beaamt u dat het Planbureau voor de leefomgeving (PBL) de CO2-heffing
moet meenemen in het bepalen van zowel de marktprijs, de lange termijn
prijs, als de bodemprijs voor CO2? Zo nee, waarom niet?
Vraag 7
Beaamt u dat er geen CCS-subsidie meer nodig zal zijn in 2030, wanneer de
nationale CO2-heffing wordt meegenomen, omdat de nationale CO2-heffing in
2030 hoger is dan de kostprijs voor CCS (respectievelijk 125 euro voor de
CO2-heffing en 100 euro voor de kostprijs van CCS)? Zo nee, waarom niet?
Vraag 8
Klopt het dat het loont voor bedrijven om juist nu te investeren in CCS,
omdat ze nu een relatief hoge subsidie krijgen en deze subsidie de aankomende jaren gaat dalen, aangezien het verschil tussen de ETS marktprijs en
de kostprijs kleiner gaat worden?
Vraag 9
Klopt het dat, om de rangorde te bepalen waarin CCS-projecten in aanmerking komen voor een SDE++ subsidie, technieken zoals zon, wind en CCS met
elkaar worden vergeleken op basis van de prijs per vermeden ton CO2? Klopt
het dat hierin niet de opgewekte stroom van zon en wind en de ketenemissies van CCS, zon en wind worden meegenomen?
Vraag 10
Beaamt u dat CCS veel lager in de SDE++ rangschikking zou staan ten
opzichte van lange termijn duurzame technieken (zonne-energie, wind, etc.)
als de ketenemissies en opgewekte stroom zouden worden meegenomen? Zo
nee, waarom niet?
Vraag 11
Erkent u dat de werkelijke kosten voor een CCS-installatie veel hoger liggen
dan 100 euro per ton CO2, omdat de bankgaranties, volgens u, niet geïnd
worden wanneer CCS-projecten niet gerealiseerd worden in het geval dat de
nationale CO2-heffing wordt meegenomen in het bepalen van de marktprijs?
Zo nee, waarom niet?
Vraag 12
Hoeveel bedrijven hebben een subsidie aangevraagd voor CCS en hoeveel
van deze subsidies zijn al toegekend en voor welk bedrag?
Vraag 13
Klopt het dat CCS gesubsidieerd wordt totdat er maximaal 7,2 megaton CO2
is afgevangen, en klopt het dat bij volledige utilisatie hiervan er 8,1 miljard
euro (7,2 megaton per jaar x 15 jaar x (100 [euro per ton CO2 maximale
basisbedrag] – 25 [euro per ton CO2 bodemprijs]) gaat naar CCS?
Vraag 14
Is het mogelijk dat deze theoretische 8,1 miljard euro in één of twee
subsidierondes kan worden aangevraagd, mede door de hoge rangschikking
van CCS? Zo nee, waarom niet?
Vraag 15
Beaamt u dat bij mogelijke volledige utilisatie van subsidiëring van 8,1
miljard euro aan CCS, dit geld vervolgens niet naar oplossingen gaat die
zowel CO2-uitstoot reduceren als duurzame energie opwekken, zoals wind of
zon, en dat CCS hiermee de energietransitie vertraagt? Zo nee, waarom niet?
Vraag 16
Beaamt u dat bovengenoemde vertraging daarmee tegen de principes van
het Klimaatakkoord ingaat en dat de «inperkingsafspraken» van CCS uit het
Klimaatakkoord niet werken? Zo nee, waarom niet?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

2

Vraag 17
Klopt het dat bedrijven, die een subsidie krijgen voor CCS, vijf jaar de tijd
hebben om CCS daadwerkelijk te realiseren en bij ontvangst van de subsidie
nog geen van de benodigde vergunningen hoeven te hebben/bezitten?
Vraag 18
Beaamt u dat de energietransitie mogelijk vijf jaar vertraging oploopt,
wanneer na vijf jaar blijkt dat de aanvragers de CCS niet hebben gerealiseerd,
er dus geen CO2 is afgevangen en geen geld is gegaan naar het opwekken
van duurzame energie? Zo nee, waarom niet?
Vraag 19
Vindt u de SDE++ een logisch instrument voor CCS, ook gegeven de grootte
van de techniek en de onzekerheid over de realisatie en gezien het feit dat het
concurreert met duurzame technieken zoals zon en wind?
Vraag 20
Kunt u bovenstaande vragen één voor één en ruimschoots voor het
notaoverleg Klimaat en energie op 1 februari 2021 beantwoorden?
Mededeling
Op 11 december jl. heeft het lid Van Raan (PvdD) vragen gesteld aan de
Minister van Economische Zaken en Klimaat over het bericht «Investeren in
CO2-opslag wordt onnodig lucratief» (kenmerk 2020Z24685). Voor de
beantwoording van deze vragen is vanwege het kerstreces meer tijd nodig
dan de gebruikelijke termijn van drie weken. De deadline van 1 januari wordt
hierdoor niet gehaald. Ik ben voornemens de antwoorden in de loop van
januari naar uw Kamer te sturen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

3