Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2013–2014

33 625

Hulp, handel en investeringen

Nr. 42

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR BUITENLANDSE HANDEL EN
ONTWIKKELINGSSAMENWERKING
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 23 oktober 2013
Graag bied ik u hierbij, mede namens de minister van Economische
Zaken, de reactie aan op het verzoek van de algemene commissie voor
Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking van 10 september
2013 inzake de wijze waarop Nederland Tanzania ondersteunt met
scholing en technische assistentie in de olie- en gassector.
Wijze van ondersteuning
In 2011 is besloten dat Tanzania niet langer de status van partnerland
heeft. Na dit besluit wordt de ontwikkelingssamenwerkingsrelatie met
Tanzania geleidelijk afgebouwd. Nederland en Tanzania investeren
sindsdien in een meer gelijkwaardige relatie met versterkte economische
banden. In dat kader ben ik voornemens Tanzania in 2014 te bezoeken
samen met een handelsdelegatie. De ontdekking van een aanzienlijke
hoeveelheid gas voor de kust vormt een verdere stimulans voor uitbouw
van de economische relatie. Tanzania heeft duidelijk behoefte aan de
kennis en kunde van de Nederlandse overheid en het Nederlandse
bedrijfsleven ten aanzien van gasinfrastructuur en gasmanagement. De
initiatieven die Nederland nu in samenwerking met Tanzania ontplooit
sluiten aan bij de doelstellingen in de beleidsnota «Wat de wereld
verdient» (Kamerstuk 33 625, nr. 1). Nederland kan Tanzania assisteren bij
de eigen duurzame ontwikkeling en het Nederlandse bedrijfsleven kan
investeren in deze groeiende economie.
De ondersteuning die de Nederlandse overheid aan Tanzania biedt ter
versterking van de Tanzaniaanse capaciteiten in de olie- en gassector is
enerzijds «government-to-government» samenwerking (G2G) en
anderzijds ondersteuning van samenwerking tussen relevante kennisinstituten in Nederland en Tanzania (K2K). Nederlandse ondernemingen in de
olie- en gassector en aanverwante logistiek-maritieme infrastructuur, die
een nauwe relatie met de Tanzaniaanse en/of Zanzibari overheid hebben,
doen hun voordeel met het netwerk dat via de genoemde activiteiten
wordt opgebouwd en onderhouden.

kst-33625-42
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 625, nr. 42

1

Overzicht contacten met Tanzaniaanse autoriteiten
Deze samenwerking komt voort uit een reeks werkbezoeken sinds begin
2012, waarbij Tanzaniaanse functionarissen van verschillende overheidsinstanties kennis maakten met de organisatie van de gaswaardeketen in
Nederland (het gasgebouw) en het Nederlandse juridische en beleidsmatige raamwerk voor het beheer van de sector. Zo hebben een Tanzaniaanse en een Zanzibari parlementaire delegatie Nederland bezocht,
evenals de Board of Directors van de Tanzanian Petroleum Development
Corporation (TPDC). President Kikwete van de Unierepubliek Tanzania
bezocht Nederland samen met de minister van Energie en Mineralen in
april 2013. President Shein van Zanzibar bezocht Nederland in augustus
2013. Ook tijdens deze bezoeken werden presentaties gegeven over de
organisatie van de Nederlandse gassector en het toezicht daarop en
werden verschillende instanties binnen de Nederlandse gassector
bezocht.
Scholing en technische assistentie in de olie- en gassector
In april 2013 vond vanuit Nederland een verkenningsmissie plaats om
behoeften en mogelijkheden voor samenwerking op het gebied van
capaciteitsversterking te inventariseren. Deze missie voerde gesprekken
met de Tanzaniaanse ministeries van Energie en Mineralen (MEM) en van
Financiën, met de TPDC, de Attorney General, een aantal relevante
onderwijsinstellingen en met relevante autoriteiten op Zanzibar. Mede op
basis van bevindingen van de missie is een pakket activiteiten ontwikkeld,
dat deels reeds van start is gegaan. Het gaat hierbij om:
– Een introductiecursus in Tanzania door een Nederlandse gasexpert
over gasexploratie voor medewerkers van MEM en geselecteerde
studenten van enkele Tanzaniaanse universiteiten;
– Eenzelfde introductiecursus voor geselecteerde Zanzibari functionarissen;
– Stageplaatsen bij de vijf instanties binnen de Nederlandse gassector
(Staatstoezicht op de Mijnen, Gasunie, Gasterra, TNO en EBN) voor
medewerkers van relevante Tanzaniaanse en Zanzibari overheidsinstellingen;
– Tailormade training over (juridische aspecten van) de internationale
gasmarkt en mogelijke vormen van licentieverlening en contractering
in de sector voor leden van de Tanzaniaanse en Zanzibari onderhandelingsteams (MEM, ministerie van Financiën, Attorney General’s
Chambers, TPDC);
– Tailormade training door het olie- en gasteam van de Nederlandse
Belastingdienst voor Zanzibari functionarissen over verschillende
fiscale regimes die kunnen worden toegepast voor belastingheffing op
inkomsten in de olie- en gassector.
– Een introductieseminar in Dar es Salaam voor hoge ambtenaren van
diverse betrokken ministeries en vertegenwoordigers van het
bedrijfsleven over basisbeginselen van internationaal maritiem recht
door een Nederlands juridisch expert;
– Advisering over aanpassing van voor de sector relevante curricula van
onderwijsinstellingen op het vasteland.
Inventarisatie mogelijkheden en initiatieven voor strategische samenwerking met Tanzania
Het hierboven omschreven pakket is in nauw overleg met de meest
betrokken Tanzaniaanse autoriteiten samengesteld. Doelstelling was snel
in te spelen op urgente behoeftes. Het pakket heeft een basis gelegd voor
meer strategische samenwerking op terreinen die voor beide landen van
economisch belang zijn.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 625, nr. 42

2

Voor de middellange termijn wordt gewerkt aan structurele ondersteuning
van Tanzaniaanse instellingen voor onderwijs en onderzoek ten behoeve
van de olie- en gassector. In samenwerking met Nederlandse kennisinstellingen en bedrijven wordt een Nederlands-Tanzaniaans kenniscentrum
voor de olie- en gassector opgezet. Doel is om bij te dragen aan kwaliteitsverbetering van bestaande onderwijs- en onderzoekscapaciteit in Tanzania
op olie- en gasgebied, zowel technisch als bestuurlijk. Naast vaktechnische thema’s zal aandacht worden besteed aan (arbeids)marktgerichtheid van curricula, didactiek en training van onderwijsstaf. De
uitbreiding van Tanzaniaanse opleidingscapaciteit zal kosteneffectief
worden opgezet door samenwerking tussen verschillende onderwijsinstellingen in Tanzania en betrokkenheid van het Tanzaniaanse bedrijfsleven. Concreet geef ik deze samenwerking vorm door het creëren van
een «Dutch Resources Facility» van ca. 1 mln. euro per jaar voor een
periode van vier jaar (2014–2017), gericht op kennisuitwisseling en
capaciteitsondersteuning van de energie- en grondstoffensector in
Tanzania en een beperkt aantal overgangslanden. Het fonds wordt ingezet
onder voorwaarde dat de ondersteuning plaatsvindt aan landen die voor
het Nederlandse bedrijfsleven en kennisinstellingen van belang zijn. Bij dit
initiatief zal gebruik worden gemaakt van de jarenlange ervaring van
Nuffic met internationale samenwerking tussen onderwijsinstellingen en
Agentschap NL met private sectorontwikkeling.
De Minister voor Buitenlandse Handelen Ontwikkelingssamenwerking,
E.M.J. Ploumen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 33 625, nr. 42

3