Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2016–2017

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1627
Vragen van het lid Van der Lee (GroenLinks) aan de Minister van
Economische Zaken over biomassabijstook (ingezonden 24 maart 2017).
Antwoord van Minister Kamp (Economische Zaken) (ontvangen 14 april 2017).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van de uitzending van Zembla over «bos als
brandstof»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2, 3
Heeft u het risico geïnventariseerd dat subsidie voor biomassabijstook leidt
tot ontbossing? Zo ja, wat zijn uw conclusies?
Heeft u het risico geïnventariseerd dat subsidie voor biomassabijstook leidt
tot de vervanging van waardevolle natuur voor eenvormige productiebossen?
Antwoord 2, 3
Geproduceerde biomassa die wordt toegepast voor de bij- en meestook van
biomassa moet voldoen aan eisen voor duurzaam bosbeheer, broeikasgasemissies en effecten op de koolstofvoorraden en het landgebruik. De duurzaamheidscriteria behoren tot de meest vooruitstrevende en verregaande
criteria in de wereld en zijn in overleg met de energiebedrijven en milieuorganisaties tot stand gekomen. Deze eisen borgen dat biomassa niet leidt tot
ontbossing of de vervanging van waardevolle natuur voor eenvormige
productiebossen (conversie).
Vraag 4
Voldoet de productie van pellets zoals die door Zembla wordt getoond aan de
duurzaamheidseisen die u heeft vastgesteld?
Antwoord 4
Dat is niet op voorhand te zeggen. Daarvoor geeft de uitzending te weinig
informatie.

1

ah-tk-20162017-1627
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2017

Zembla, 22 maart 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

1

Vraag 5
Op welke wijze wordt gecontroleerd of de pelletproductie in het buitenland,
die in aanmerking komt voor subsidiëring, duurzaam is?
Antwoord 5
Bedrijven die biomassa willen toepassen voor de bij- en meestook in
kolencentrales of voor de productie van industriële stoom uit houtpellets
(biostoom) dienen aan te tonen dat deze biomassa voldoet aan de duurzaamheidscriteria als zij in aanmerking willen komen voor SDE+ subsidie.
Bedrijven kunnen dat op een aantal manieren doen. Bedrijven kunnen een
door mij goedgekeurd certificaat gebruiken (certificering). Dit certificaat geeft
(vooraf) aan dat er gerechtvaardigd vertrouwen is dat de eigenaar van het
certificaat voldoende maatregelen heeft genomen om de duurzaamheid van
biomassa te borgen. Daarnaast kunnen bedrijven de toegepaste biomassa
door onafhankelijke deskundigen (verificateurs) laten toetsen (verificatie). De
verificateur controleert dan of aan de duurzaamheidscriteria is voldaan. De
verificateur moet hiervoor gebruik maken van een door mij aangewezen
verificatieprotocol en voor deze werkzaamheid zijn geaccrediteerd. Het
verificatieprotocol beschrijft hoe een verificateur moet controleren of aan de
duurzaamheidscriteria is voldaan. Een bedrijf kan ten slotte ook gebruik
maken van een combinatie van certificatie en verificatie. Dit betekent dat ook
certificaten die niet volledig invulling geven aan de duurzaamheidscriteria
kunnen worden gebruikt, in combinatie met aanvullende verificatie.
Vraag 6
Bent u bereid te monitoren in hoeverre de vraag naar biomassa ontbossing in
Nederland in de hand werkt?
Antwoord 6
De Nederlandse duurzaamheidscriteria borgen juist de duurzaamheid van de
productie van biomassa (duurzaam bosbeheer, broeikasgasemissies en
effecten op koolstofvoorraden en het landgebruik). Naar verwachting zal een
groot deel van de biomassa worden geïmporteerd uit het buitenland. De
houtpellets die benodigd zijn worden slechts in beperkte mate in Nederland
geproduceerd, waarbij deze in Nederland voornamelijk zijn gemaakt uit
restmaterialen uit de houtverwerkende industrie. In welke mate ontbossing in
Nederland plaatsvindt, wordt regulier gemonitord in het kader van de
nationale bosinventarisaties.
In Nederland borgt de Wet Natuurbescherming instandhouding van bos. De
marktvraag naar hout is bovendien mede van belang om de borging van het
duurzaam bosbeheer te bekostigen. De inkomsten uit bosbeheer zorgen er
namelijk voor dat de bosbeheerder beschikt over voldoende middelen om het
bos te onderhouden.
Vraag 7
In hoeverre denkt u dat biomassabijstook bijdraagt aan een omslag in de
energie-infrastructuur in Nederland?
Antwoord 7
De bij- en meestook van duurzame biomassa in kolencentrales draagt voor
ca. 1,2 procentpunt bij aan de 2020-doelstelling voor hernieuwbare energie.
Naar aanleiding van de motie Van Veldhoven (Kamerstuk 30 196, nr. 422)
verken ik op dit moment de mogelijkheden om de cascadering van biomassa
te bevorderen zonder de bijdrage van 25 PJ bij- en meestook aan de
doelstelling voor hernieuwbare energie te riskeren. De grote stroom aan
duurzame biomassa richting Nederland kan een positieve impuls geven aan
de biomassa-industrie, waarbij nieuwe kansen ontstaan voor bedrijven die
zich bezig houden met verwaarding van biomassa en bijdragen aan de
omslag in de energie-infrastructuur in Nederland. Een voorbeeld hiervan is de
recente aankondiging om in de Eemshaven een proefproject te starten
waarbij suikers uit hout worden gewonnen, waarbij de suikers kunnen
worden benut in de chemische industrie en het restproduct vervolgens als
brandstof voor elektriciteitsproductie wordt ingezet.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

2

Vraag 8
In hoeverre denkt u dat biomassabijstook in de praktijk bijdraagt aan een
vermindering van de CO2-uitstoot? Welk deel van de CO2-uitstoot van
houtverbranding wordt gecompenseerd door de aangroei van bossen?
Antwoord 8
Om in aanmerking te komen voor SDE+-subsidie moeten bedrijven aantonen
dat door het gebruik van duurzame biomassa over de gehele keten minimaal
70% CO2-reductie ten opzichte van fossiele brandstoffen wordt gerealiseerd.
De berekening is conform de rekenmethode van de Europese Commissie. De
eisen voor duurzaam bosbeheer borgen dat de geoogste biomassa weer
aangroeit. Bovendien zijn er aanvullende eisen opgenomen ter voorkoming
van een langlopende koolstofschuld. Het uitgangspunt bij biomassa is dat de
uitstoot van broeikasgassen bij de opwekking van hernieuwbare energie weer
op een later moment wordt opgenomen door de duurzaam beheerde bossen.
Vraag 9
Welk deel van de subsidie Stimulering Duurzame Energieproductie (SDE+) in
2017 zal naar uw inschatting aan biomassa worden toegewezen?
Antwoord 9
In de SDE+ concurreren verschillende technieken op kostprijs met elkaar. Om
deze concurrentie niet te verstoren en zo de kostenefficiëntie van de SDE+
mogelijk negatief te beïnvloeden doe ik geen uitspraken over het verloop van
de SDE+ in heel 2017. De aanvraagtermijn voor de voorjaarsronde SDE+ is op
dit moment verlopen. Ik heb uw Kamer op 5 april jl. geïnformeerd over de
aanvragen van de voorjaarsronde SDE+, waarin de resterende 0,16 PJ onder
het plafond van maximaal 25 PJ bij- en meestook van biomassa in kolencentrales is aangevraagd (Kamerstuk 31 239, nr. 257). Ik zal uw Kamer voor het
zomerreces informeren over de stand van zaken van de behandeling van de
aanvragen en over de tweede openstelling van de SDE+ 2017.
Vraag 10
Voor welk deel van de gesubsidieerde biomassa worden in 2017 de duurzaamheidscriteria op areaalniveau toegepast?
Antwoord 10
Dit is afhankelijk van de vraag of de biomassa uit grote of kleine bosarealen
wordt betrokken. Vanaf de start van de energieproductie moet de duurzaamheid van de biomassa afkomstig uit bosarealen groter dan 500 hectare op
bosareaalniveau worden vastgesteld. Voor biomassa afkomstig uit bosarealen
kleiner dan 500 hectare geldt dat gedurende een steeds groter deel van de
subsidieperiode van acht jaar toetsing op areaalniveau moet plaatsvinden.
Het ingroeipad is afhankelijk van het moment dat wordt gestart met de
productie van duurzame energie. Als in 2017 en 2018 wordt gestart met de
productie van duurzame energie moet de duurzaamheid in de laatste drie jaar
van de subsidieperiode volledig op areaalniveau aangetoond worden, in 2019
in de laatste vier jaar en in 2020 in de laatste vijf jaar. Vanaf 2021 geldt dat de
duurzaamheid van de gebruikte biomassa voor de gehele subsidieperiode op
areaalniveau moet worden aangetoond. Met dit ingroeipad wordt zeker
gesteld dat alle partijen gedurende de looptijd van hun subsidiebeschikking
uiteindelijk volledig op areaalniveau de duurzaamheid van de gebruikte
biomassa moeten aantonen.
Vraag 11
Gelden de duurzaamheidscriteria voor biomassa ook voor zaagsel dat als
duurzame biomassa gesubsidieerd wordt?
Antwoord 11
Ja, de duurzaamheidscriteria gelden ook voor zaagsel. Als het zaagsel
rechtstreeks vrijkomt in de bossen (primair residu) gelden eisen ten aanzien
van duurzaam bosbeheer, broeikasgasemissies, effecten op de koolstofvoorraden en het landgebruik en de handelsketen (chain of custody). Als het
zaagsel vrijkomt bij houtzagerijen of als afval (secundair of tertiair residu)
gelden eisen ten aanzien van broeikasgasemissies en de handelsketen (chain
of custody).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

3

Vraag 12
Bent u bereid maatregelen te nemen als blijkt dat ontbossing optreedt door
de subsidiëring van biomassabijstook?
Antwoord 12
Zoals aangegeven in het antwoord op vragen 2 en 3 is ontbossing niet
toegestaan en moet voldaan worden aan eisen voor duurzaam bosbeheer. Op
het moment dat bedrijven dat niet kunnen aantonen, kan ik besluiten dat zij
geen of minder subsidie ontvangen, afhankelijk van de geconstateerde
tekortkoming. Als blijkt dat biomassa niet voldoet aan de volledige duurzaamheidscriteria kan ik besluiten minder of geen subsidie toe te kennen in
verband met de geconstateerde tekortkoming.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, Aanhangsel

4