Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1956
Vragen van het lid Wassenberg (PvdD) aan de Minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit over de berichtgeving dat de Europese toelating van
glyfosaat gebaseerd is op vervalste gegevens uit het Duitse
horrorlaboratorium LPT (ingezonden 14 februari 2020).
Mededeling van Minister Schouten (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit)
(ontvangen 5 maart 2020).
Vraag 1
Kent u het bericht «Duits «fraudelaboratorium» leverde toelatingsstudies
glyfosaat»?1
Vraag 2
Kunt u bevestigen dat u in uw antwoord op vraag 2 van het lid Moorlag
(PvdA) refereert aan het Duitse horrorlaboratorium Laboratory of Pharmacology and Toxicology (LPT), dat op 7 november 2019 meerdere zendingen met
apen naar het Nederlandse bedrijf Hartenlust BV geëxporteerd heeft?2
Vraag 3
Wist u dat het laboratorium op dat moment al zwaar bekritiseerd werd
vanwege ernstige dierenmishandelingen, nadat undercoveropnamen, door
een dierenrechtenactivist gemaakt, op 15 oktober 2019 werden uitgezonden
door de ZDF?3

1

Follow the Money, 11 februari 2020 – «Duits «fraudelaboratorium» leverde toelatingsstudies
glyfosaat» (https://www.ftm.nl/artikelen/duits-fraudelaboratorium-glyfosaat?share=
zRROEUyFuh1mQ8NGh2%2FKKyviy%2B8GzUuGXluHpRPiVhaMsN%2F8fprqseFkRsM%3D)
2
Aanhangsel van de Handelingen, vergaderjaar 2019–2020, nr. 1505, p. 1.
3
Follow the Money, 11 februari 2020 – «Duits «fraudelaboratorium» leverde toelatingsstudies
glyfosaat» (https://www.ftm.nl/artikelen/duits-fraudelaboratorium-glyfosaat?share=
zRROEUyFuh1mQ8NGh2%2FKKyviy%2B8GzUuGXluHpRPiVhaMsN%2F8fprqseFkRsM%3D)

ah-tk-20192020-1956
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

Vraag 4
Wist u dat het Duitse Openbaar Ministerie naar aanleiding van deze undercoverbeelden in oktober 2019 al onderzoek heeft ingesteld naar de mishandelingen door het proefdierlaboratorium?4
Vraag 5
Hoe is het mogelijk dat het betreffende laboratorium op 7 november 2019,
met instemming van Duitse en Nederlandse autoriteiten, apen heeft
geëxporteerd die mogelijk als bewijs zouden kunnen dienen van strafbare
praktijken in het lopende strafrechtelijk onderzoek?
Vraag 6
Klopt het dat LPT een Good Laboratory Practice (GLP) certificaat had, dat een
waarborg zou moeten zijn voor goede kwaliteit en tegen fraude?
Vraag 7
Deelt u de mening dat het uiterst zorgwekkend is dat er systematisch fraude
plaatsvindt in een GLP-gecertificeerd laboratorium? Zo nee, waarom niet?
Vraag 8
Hoe beoordeelt u de bevinding dat medewerkers van het LPT druk ondervinden van opdrachtgevers om ongunstige uitkomsten te manipuleren? Deelt u
het inzicht dat dergelijk onderzoek ongeschikt is om gebruikt te worden bij de
risicobeoordeling van medicijnen, chemicaliën en voedingsadditieven?
Vraag 9
Hoe en op basis van welke criteria worden testlaboratoria geselecteerd om
toelatingsonderzoek voor chemicaliën te verrichten?
Vraag 10
Hoe en waarom is dit LPT-laboratorium, dat een uiterst beroerde reputatie
heeft opgebouwd, geselecteerd om dit soort belangrijk en gevoelig toelatingsonderzoek te verrichten?
Vraag 11
Klopt het dat de laatste herbeoordeling van glyfosaat door de European Food
Safety Authority (EFSA) deels gebaseerd is op studies van het LPT? Zo ja,
hoeveel van de studies kwamen van dit laboratorium?
Vraag 12
Bij welke overige pesticiden die momenteel zijn toegestaan op de Europese
markt, is voor de laatste (her)beoordeling gebruikgemaakt van studies uit het
LPT? Deelt u de mening dat de risicobeoordeling voor deze stoffen daarmee
onbetrouwbaar is en op zo kort mogelijke termijn opnieuw plaats zou moeten
vinden?
Vraag 13
Kunt u zich er op Europees niveau voor inzetten dat het frauduleuze LPT niet
langer studies zal leveren aan de EFSA voor de risicobeoordeling van stoffen,
zoals voor de aanstaande herbeoordeling van glyfosaat? Zo ja, op welke wijze
gaat u dit doen? Zo nee, waarom niet?
Vraag 14
Welke mogelijkheden hebt u om op nationale schaal de verkoop en het
gebruik van glyfosaat uit te bannen, als blijkt dat de toelating gebaseerd is op
vervalste gegevens?
Vraag 15
Welke Nederlandse laboratoria hebben een GLP-certificaat en kunt u
uitsluiten dat daar manipulatie of vervalsing van resultaten plaatsvindt? Zo ja,
heeft u daar bewijs voor?

4

Der Spiegel, 16 oktober 2019 – «Tierquälerei im Versuchslabor – Staatsanwaltschaft ermittelt»
(https://www.spiegel.de/wissenschaft/medizin/stade-staatsanwaltschaft-ermittelt-gegentierversuchslabor-a-1291807.html)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Vraag 16
Klopt het dat TNO in 2002 een onderzoek naar glyfosaat heeft uitgevoerd in
opdracht van Monsanto? Zo ja, kunt u de uitkomsten van dit onderzoek
delen? Is dit onderzoek betrokken bij herbeoordelingen van glyfosaat?
Vraag 17
Hoe verklaart u de verschillen tussen de wetenschappelijke artikelen van
onafhankelijke onderzoeksinstellingen die wijzen op het carcinogene karakter
van glyfosaat en de studies van GLP-laboratoria, in opdracht van de
producerende bedrijven, waaruit geen verband zou blijken tussen glyfosaat
en de incidentie van kanker?
Vraag 18
Deelt u de mening dat druk vanuit opdrachtgevers het verschil kan verklaren
tussen de huidige stelling van de Wereldgezondheidsorganisatie over
glyfosaat (waarschijnlijk kankerverwekkend) en die van de EFSA (niet
kankerverwekkend), waarbij de laatste is gebaseerd op onderzoek uit
commerciële GLP-laboratoria? Kunt u uitsluiten dat het verschil in de
uitkomsten van de studies verklaard wordt door de inmenging van de
opdrachtgevers? Zo ja, waarop baseert u dat?
Vraag 19
Waarom gebruikt de EFSA voor de beoordeling voor markttoelating van
chemicaliën commerciële studies uit GLP-laboratoria en niet (uitsluitend)
peer-reviewed wetenschappelijke studies?
Vraag 20
Deelt u de mening dat een risicobeoordeling voor de veiligheid voor mens,
dier en milieu beter gebaseerd kan zijn op peer-reviewed wetenschappelijke
studies? Zo ja, op welke manier gaat u zich hier op Europees niveau voor
inzetten? Zo nee, waarom niet?
Mededeling
De vragen van de leden Futselaar (SP) en Wassenberg (PvdD) over de
mogelijke fraude bij het Duitse laboratorium LPT (ingezonden 13 februari met
kenmerk 2020Z02863 en ingezonden 14 februari met kenmerk 2020Z02990)
kunnen niet binnen de gebruikelijke termijn van 3 weken worden beantwoord.
Ik zal uw Kamer zo spoedig mogelijk de antwoorden op de vragen toesturen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3