Nederlandse
Zorgautoriteit

Newtonlaan 1-41
3584 BX Utrecht

Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
t.a.v. minister H.M. de Jonge
Postbus 20350
2500 EJ DEN HAAG

Postbus 3017
3502 GA Utrecht
T 030 296 81 11

F 030 296 82 96
E info@nza.nl
i www.nza.nl

Telefoonnummer

E-mailadres

Kenmerk

info@nza.nl

291520/435675

Onderwerp

Datum

Advies benutting budgettair kader Wlz 2018

29 mei 2018

Geachte heer De Jonge,
Met uw brief van 17 oktober 2017 (Definitieve kaderbrief Wlz 2018,
kenmerk 1244006-169439-LZ) heeft u de Nederlandse Zorgautoriteit
(hierna: NZa) verzocht om u eind mei 2018 en eind augustus 2018 te
informeren over de inzet van de herverdelingsmiddelen en de
ontwikkelingen in het licht van de toereikendheid van het Wlz-kader.
Met deze brief ontvangt u het mei-advies.

Advies
Met dit advies leveren wij u een eerste prognose van de benutting van
het Wlz-kader voor het lopende jaar 2018. Deze prognose wijst op een
tekort aan het eind van dit jaar van € 178 miljoen voor zorg in natura
(zin), en een overschot van € 30 miljoen voor persoonsgebonden
budgetten (pgb), wanneer de kaders ongewijzigd blijven. Dit is
respectievelijk 0 , 9 % van het zin kader, en 1,3 % van het pgb kader.
Doordat het voor zorgkantoren mogelijk is om middelen over te hevelen
kan een deel van het overschot voor pgb gebruikt worden om het tekort
voor zin op te vangen. Bij overheveling tussen de kaders is er sprake
van het bruteringseffect. Wanneer er € 30 miljoen van pgb wordt
overgeheveld naar zin zal door het bruteringseffect het zin-kader
opgehoogd worden met € 26 miljoen (€ 30 miljoen * 0,86 = € 26
miljoen) . Er resteert dan een tekort van € 152 miljoen op het zin-kader
(0,8 % van het zin-kader).
1

Bruteringseffect: er wordt rekening gehouden met de gemiddelde onderuitputting van
het pgb kader van 14%. Bron: Voorlopige kaderbrief Wlz 2017 van 13 juni 2016 met
kenmerk 773523-137331 LZ.
1

Nederlandse Zorgautoriteit

Kenmerk

L a n d e l i j k e ( v e r w a c h t e ) b e n u t t i n g 2 0 1 8 z o r g in n a t u r a e n
persoonsgebonden budget, afgezet tegen het Wlz-kader,
b e d r a g e n in m i l j o e n e u r o

291520/435675
Pagina
2 van 5

Verwachte
benutting
(C)

Wlz-kader
(C)

Beschikbare
r u i m t e (C)

Beschikbare
ruimte (%)

Zorg in natura

18.888

18.711

-178

-0,9

Persoonsgebonden budget

2.206

2.236

30

1,3

In de bijlage bij deze brief is de geprognosticeerde benutting voor 2018
voor zorg in natura en pgb per maand weergegeven op landelijk niveau.
Ook zijn daarin de prognoses voor zorg in natura per Wlz-uitvoerder
opgenomen, en de prognoses voor pgb per zorgkantoorregio .
2

U heeft voor 2018 een bedrag van € 260 miljoen gereserveerd als
herverdelingsmiddelen. Deze eerste prognose duidt er op dat er aan het
eind van het jaar mogelijk een tekort zal ontstaan, dat met de inzet van
herverdelingsmiddelen opgevangen kan worden. De prognose brengt op
dit moment echter nog een relatief grote onzekerheid met zich mee. We
hebben hier ook nog geen werkelijke volumegegevens uit 2018 in
kunnen betrekken. Aan het eind van deze brief gaan we verder in op
onzekerheden in de prognoses.
Hoewel wij het op dit moment nog erg vroeg vinden om te adviseren
over de inzet van herverdelingsmiddelen en de prognose nog veel
onzekerheden bevat, kan het bekend maken van deze prognose tot
effect hebben dat zorgaanbieders terughoudend zullen worden om extra
cliënten in zorg te nemen. Dat kan tot gevolg hebben dat wachtlijsten
oplopen. Om die reden geven wij u in overweging om reeds nu al een
deel van de herverdelingsmiddelen in te zetten.
In ons augustus-advies zullen wij u een geactualiseerde prognose
leveren. Op dat moment zullen wij aanvullend advies uitbrengen over de
toereikendheid van het Wlz-kader.

Tot stand komen a d v i e s
Brondata
Anders dan voorgaande jaren hebben we bij dit mei-advies geen gebruik
meer gemaakt van prijs- en volumeafspraken per zorgprestatie tussen
zorgaanbieders en zorgkantoren voor het lopende jaar. Deze informatie
vraagt de NZa - in het kader van de administratieve lastenverlichting met ingang van 2018 niet meer op. Met de overgang op
maximumtarieven in de Wlz in 2018 hoeven partijen slechts een
omzetafspraak in te dienen bij de NZa. Op basis van deze omzetafspraak
stellen we, na uitvoering van de contracteerruimtetoets, de
In de Regeling langdurige zorg wordt het bedrag bestemd voor persoonsgebonden
budgetten per zorgkantoorregio verdeeld.

2

Nederlandse Zorgautoriteit

aanvaardbare kosten per zorgaanbieder vast en geven we beschikkingen
af waarmee zorgaanbieders de geleverde zorg kunnen declareren. Het
wegvallen van de informatiestroom van prijs- en volumeafspraken heeft
niet tot problemen geleid bij het opstellen van dit advies.
Voor dit mei-advies heeft de NZa voor de prognoses voor zorg in natura
gebruik gemaakt van de declaratiegegevens die zorgkantoren aanleveren
aan Vektis. Hiermee hebben we allereerst volumeprognoses voor 2018
gemaakt. De verwachte volumina hebben we vervolgens gewaardeerd
tegen de prijzen 2018, die voor een groot deel gebaseerd konden worden
op de werkelijk gedeclareerde prijzen in de eerste maanden van dit jaar,
maar voor een deel ook benaderd moesten worden. Het resultaat is een
prognose van de uitgaven (omzet) voor zorg in natura in 2018.
Voor de pgb prognoses hebben we gebruik gemaakt van de
verleningsbeschikkingen uit de periode 1 januari 2016 t o t en met maart
2018.
Volumeprognoses

zorg in natura

Op basis van de volumina in de periode 2015 t / m 2017 hebben we met
een "exponential smoothing' methode de volumeontwikkeling voor 2018
geprognosticeerd. Deze techniek houdt bij het berekenen van de
verwachte trend voor de toekomst rekening met terugkerende patronen
in het verleden (zoals seizoen effecten), en weegt recentere
waarnemingen zwaarder dan waarnemingen die verder in het verleden
liggen. In de bijlage is een uitgebreidere toelichting op deze
prognosemethode opgenomen.
De volumeprognoses zijn gemaakt per zorgprestatie, op het niveau van
de Wlz-uitvoerder. Dit aggregatieniveau geeft een meer verfijnde
prognose dan op landelijk niveau, en sluit ook aan bij het
zorginkoopbeleid dat per Wlz-uitvoerder wordt vastgesteld. In
vergelijking met het zorgkantoorregioniveau biedt het aggregatieniveau
per Wlz-uitvoerder een betrouwbaardere basis, omdat de massa aan
declaraties waarop de prognose gebaseerd is, groter is op het niveau van
de Wlz-uitvoerder.
Voor dit mei-advies beschikten we nog niet over volledige
volumegegevens over de eerste maanden van 2018. Deze hebben we
daarom nog niet meegenomen in de volumeprognoses.
Prijzen zorg in natura
Zoals hiervoor beschreven beschikten we niet over de overeengekomen
prijzen per zorgprestatie per zorgaanbieder per Wlz-uitvoerder voor
2018. Omdat ook de declaratiegegevens over de eerste maanden van
2018 nog niet volledig waren in de Vektis data hebben we, voor de
ontbrekende gegevens, gekozen voor een benadering van de prijzen per
zorgprestatie per Wlz-uitvoerder.
De volumina per zorgprestatie per Wlz-uitvoerder 2018 op basis van de
hierboven beschreven prognose methode hebben we gewaardeerd tegen
de gewogen gemiddelde prijzen per zorgprestatie per Wlz-uitvoerder.

Kenmerk

291520/435675
Pagina

3 van 5

Nederlandse Zorgautoriteit

Deze zijn voor het overgrote deel gebaseerd op prijsinformatie uit de
declaratiegegevens van Vektis over de eerste maanden van 2018.
Daar waar we geen prijsinformatie uit de declaratiegegevens 2018
beschikbaar hadden, is teruggevallen op prijsinformatie uit de
herschikking 2017 en de declaraties uit 2017. In de bijlage is een
uitgebreide beschrijving van de benadering van de prijzen 2018.
3

Overige

posten

De posten crisisbedden, meerzorg en na-ijleffecten zijn als aparte posten
geraamd en toegevoegd aan de geprognosticeerde omzet voor 2018.
Voor een toelichting verwijzen we naar de bijlage bij dit advies. We
ramen op dit moment € 29 miljoen voor crisisbedden, € 253 miljoen voor
meerzorg, en € 8 miljoen voor na-ijleffecten. Deze bedragen zijn
onderdeel van het bedrag van € 18.888 miljoen, dat wij op dit moment
verwachten voor de benutting op zorg in natura in 2018.
Prognose pgb
Voor de prognose van de benutting van het pgb kader hebben we
eveneens de methode van 'exponential smoothing' toegepast. Als basis
hiervoor dienden de verleningsbeschikkingen die over de periode 1
januari 2016 tot en met maart 2018 zijn afgegeven. Dit zijn gegevens
exclusief reserveringen. Een verleningsbeschikking wordt in principe voor
één jaar afgegeven. Het totale afgegeven bedrag aan verleningsbeschikkingen neemt gedurende het jaar dan ook toe wanneer het aantal
cliënten dat voor het pgb kiest, toeneemt. Met deze
verleningsbeschikking kunnen cliënten zelfzorg in kopen. Een
verleningsbeschikking hoeft niet volledig benut te worden. Dit betekent
dat het totale bedrag van de verleningsbeschikkingen niet gelijk hoeft te
zijn aan de daadwerkelijke benutting van het pgb. Wij hebben op dit
moment geen inzicht in de daadwerkelijke uitgaven 2018. Dit is geen
probleem omdat het pgb kader niet gebaseerd is op de daadwerkelijke
uitgaven, maar op de afgegeven verleningsbeschikkingen.
Consultatie

Wlz-uitvoerders

Wij hebben de Wlz-uitvoerders schriftelijk geconsulteerd over de aanpak
van de volumeprognoses en de benadering van de prijzen 2018, en de
raming van de extra posten na-ijleffecten, crisisbedden en meerzorg. Het
resultaat van onze prognoses hebben we met Wlz-uitvoerders besproken
in een bijeenkomst op 16 mei j l .
De Wlz-uitvoerders geven aan zich over het algemeen in de prognose
van de NZa te kunnen herkennen; dit geldt met name voor de grote Wlzuitvoerders. De gezamenlijke Wlz-uitvoerders geven aan ook zelf een
tekort te verwachten, hoewel lager dan door de NZa geprognosticeerd.
Wlz-uitvoerders merken op dat, nu er op dit moment al rekening
gehouden wordt met een tekort, zorgaanbieders terughoudend zullen
zijn om meer nieuwe cliënten in zorg te nemen dan in hun
budgetafspraken met zorgkantoren is afgesproken. Zonder inzet van
Gegevens over de maanden januari (vrijwel volledig), februari en maart (nog
onvolledig). Mogelijk zijn deze gegevens niet geheel representatief.
3

Kenmerk

291520/435675
Pagina

4 van 5

Nederlandse Zorgautoriteit

herverdelingsmiddelen hebben zorgaanbieders geen garantie dat deze
volumetoename gehonoreerd kan worden. Dit kan ertoe leiden dat
wachtlijsten oplopen. Wlz-uitvoerders pleiten er daarom voor om nu al
een deel van de herverdelingsmiddelen in te zetten.

O n z e k e r h e i d prognoses
We benadrukken dat de prognoses die we voor dit mei-advies hebben
gemaakt onzekerheden bevatten. Dit zal bij een prognose altijd het geval
zijn. We hebben hierboven beschreven dat we nog geen volumegegevens
2018 in de prognose hebben betrokken, en dat prijsgegevens deels
gebaseerd zijn op benaderingen. Voor de extra posten (meerzorg,
crisisbedden en na-ijleffecten) hebben we aannames moeten doen.
Daarnaast brengt de nieuwe systematiek van maximumtarieven meer
onzekerheden met zich mee voor zowel de prijzen als de volumina.
De nieuwe systematiek van maximumtarieven biedt de mogelijkheid dat
zorgaanbieders en zorgkantoren gedurende het jaar tussentijds hun
prijzen aanpassen (onder de hoogte van het maximumtarief). De in de
prognose gebruikte prijsinformatie kan daardoor een onzekerheid
bevatten. Verder biedt de systematiek van maximumtarieven meer
flexibiliteit in de bekostiging, en daarmee meer mogelijkheden om de
zorg persoonsvolgend te bekostigen. Dit hebben we toegelicht in ons
advies Tussenevaluatie experiment persoonsvolgende zorg . Meer
flexibiliteit in de bekostiging zorgt er echter wel voor dat prognoses
grotere onzekerheid zullen hebben, zowel wat betreft de prijzen als de
volumina.
4

Vervolg
We zullen de benutting van het Wlz-kader blijven monitoren en de
gemaakte prognoses toetsen aan de realisatie. In augustus zullen we een
aanvullend advies uitbrengen over de toereikendheid van het Wlz-kader
voor 2018 en de inzet van herverdelingsmiddelen.
Graag zien wij uw reactie op ons advies tegemoet.

voorzitter Raad varvj E

Bijlage

Brief NZa aan VWS - Tussenevaluatie experiment persoonsvolgende zorg (brief van
17 mei 2018 met kenmerk: 289480/433169)

4

Kenmerk
291520/435675
p ina
5 van 5
ag

Mei-advies benutting budgettair kader
Wlz 2018

29 mei 2018

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

Inhoudsopgave
1. Inleiding

3

2. Benutting budgettair kader Wlz
2.1
Benutting budgettair kader Wlz op landelijk niveau
2.2
Benutting budgettair kader Wlz per Wlz-uitvoerder

4
4
6

3. Benutting contracteerruimte
3.1
Benutting contracteerruimte op landelijk niveau
3.2
Benutting contracteerruimte per Wlz-uitvoerder

7
7
7

'

4. Benutting subsidieplafond pgb
4.1
Benutting subsidieplafond pgb op landelijk niveau
4.2
Benutting subsidieplafond pgb per Wlz-uitvoerder
4.3
Benutting subsidieplafond pgb op regionaal niveau

10
10
10
11

5. Individueel aangepaste hulpmiddelen

14

Bijlage A. Bronnen en methoden
A.1 Gebruikte data
A . l . 1 Zorg in natura; declaratiegegevens
A . l . 2 Zorg in natura; extra posten
A . l . 3 Verleningsbeschikkingen persoonsgebonden budget
A . l . 4 Verdeling budgettair kader Wlz
A.2
Methoden
A.2.1 Aantallen
A.2.2 Prijzen
A.2.3 Pgb-prognose

15
15
15
15
16
16
17
17
18
21

2

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

1.

Nederlandse Zorgautoriteit

Inleiding

Dit rapport bij het mei-advies geeft inzicht in de verwachte benutting van het budgettair kader
van de Wet langdurige zorg (Wlz) in 2018. De prognose voor de benutting van het budgettair
kader Wlz is onderverdeeld naar zorg in natura (zin) en persoonsgebonden budgetten (pgb).
De verwachte benutting zin wordt bepaald door volumetrends (op basis van
declaratiegegevens) in de jaren 2015, 2016 en 2017 door te zetten naar verwachte volumes in
2018. Voor de verwachte benutting van het pgb-kader worden de standen van de afgegeven
verlengingsbeschikkingen van historische gegevens (2016 en 2017) en van de eerste drie
maanden van 2018 meegenomen in de berekeningen. Op basis van deze (historische)
gegevens doen we een eerste uitspraak over de verwachte ontwikkeling van de beschikbare
ruimte van het Wlz-kader in 2018. In augustus 2018 hebben we meer zicht op de actuele
ontwikkelingen gedurende het jaar 2018. We zullen in augustus 2018 daarom een aanvullend
advies uitbrengen over de toereikendheid van het Wlz-kader 2018.
In dit rapport zullen we allereerst het landelijke beeld schetsen van de verwachte
toereikendheid van het Wlz-kader in 2018. Vervolgens zullen we dieper ingaan op de
deelkaders zin en pgb op de verschillende niveaus: landelijk, Wlz-uitvoerder en
zorgkantoorregio.
In de bijlage van dit rapport is het hoofdstuk bronnen en methoden toegevoegd. Hierin leggen
we uit hoe de resultaten tot stand zijn gekomen.

3

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

2.

Benutting budgettair kader Wlz

2.1

B e n u t t i n g b u d g e t t a i r k a d e r W l z op l a n d e l i j k n i v e a u

In tabel 1 wordt een overzicht van de verwachte benutting van het totale budgettair kader Wlz
2018 gegeven. De eerste kolom geeft de prognose voor zin exclusief extra posten weer. Het
zin- en pgb-kader zetten we af tegen de totale verwachte benutting. We gebruiken hiervoor de
stand van de verdeling van het kader zoals deze op het moment van dit advies van kracht is.
Op 15 mei 2018 is deze stand gepubliceerd.
Op basis van onze analyses verwachten we dat, wanneer de kaders gelijk blijven, er eind 2018
een tekort zijn plaatsvinden van € 178 miljoen voor zin (0.9% van het zin-kader), en een
overschot van € 30 miljoen voor pgb (1.3% van het pgb-kader). Doordat het voor
zorgkantoren mogelijk is om middelen over te hevelen kan een deel van het overschot op pgb
worden gebruikt om het tekort op zin te verminderen. Er is echter sprake van het
bruteringseffect wanneer er wordt overgeheveld tussen de kaders. Wanneer e r € 30 miljoen
van pgb wordt overgeheveld naar zin zal door het bruteringseffect het zin-kader opgehoogd
worden met € 26 miljoen (30 * 0.86 = 26). Er blijft dan een tekort bestaan van € 152 miljoen
op het zin-kader (0.8% van het zin-kader).
Tabel l. Landelijke (verwachte) benutting zorg in natura en persoonsgebonden budget afgezet tegen het Wlz-kader

zin
pgb

Verwachte
benutting
excl. extra
posten ( € )
18.598
2.206

Verwachte
benutting
totaal (€)

Wlz-kader ( € )

Beschikbare
ruimte (€)

Beschikbare
r u i m t e (°/o)

18.888
2.206

18.711
2.236

-178
30

-0,9
1,3

Alle bedragen in deze tabel moeten vermenigvuldigd worden met één miljoen.
In figuur 1 is de landelijke verwachte benutting van het Wlz-kader per maand weergegeven. De
benutting is cumulatief weergegeven zodat het overzichtelijk is wat de benutting en de
beschikbare ruimte van het budgettair kader Wlz per maand zal zijn. De gekleurde staven
geven aan wat er tot nu toe is gedeclareerd aan zin en aan verleningsbeschikkingen pgb
(exclusief reserveringen) is afgegeven. In de grijze staven worden de verwachtingen
weergegeven wanneer we de beschikbare gegevens doorzetten naar het gehele jaar. Doordat
de volumeprognoses voor zin zijn gebaseerd op gegevens tot en met december 2017, zijn er
nog geen gekleurde staven te zien voor zin. De verwachting voor zin is dus volledig in grijze
staven weergegeven. De verwachte benutting voor zin is inclusief overige posten als
crisisbedden, meerzorg en na-ijleffecten. De lijn in de grafiek is de stand van het Wlz-kader
van mei 2018.
In januari lijken er veel kosten te zijn in het pgb in relatie tot zin. Dit komt doordat de
afgegeven verleningsbeschikkingen voor pgb, al bij aanvang van het jaar voor het gehele jaar
worden toegekend. Bij zin worden de declaraties per maand ingediend voor alle Wlz-cliënten
die zin afnemen.
Daarnaast dient er in de figuur rekening te worden gehouden met het bruteringseffect.
Hierdoor zorgt het bij elkaar optellen van de niet gebruteerde bedragen zin en pgb voor een
vertekend beeld. In dit figuur is het bruteringseffect (€ 4 miljoen) echter niet zichtbaar.

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

Nederlandse Zorgautoriteit

In figuur 2 is op landelijk niveau de verhouding tussen de zin prognose uit de
declaratiegegevens en extra posten weergegeven. Omdat de extra posten verhoudingsgewijs
over een klein deel gaat, is er ingezoomd op het aandeel extra posten.

5

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

Figuur 2. Opbouw landelijke (verwachte) benutting zorg in natura
300 -

1
x

j zin prognose excl extra posten
| crisisbedden
j meerzorg
ï na-ijleffect
100

2.2

Benutting budgettair kader Wlz per Wlz-uitvoerder

In tabel 2 wordt een overzicht van de verwachte benutting van het totale budgettair kader Wlz
2018 gegeven per Wlz-uitvoerder. De gegevens worden op dezelfde manier berekend als in
tabel 1.
Tabel 2. De (verwachte) benutting zorg in natura en persoonsgebonden budget per Wlz-uitvoerder
Wlz-uitvoerder

Verwachte
b e n u t t i n g zin
incl. e x t r a
posten ( € )
3.952
755
542
2.517
255
3.920
5.992
955

Verwachte
benutting
pgb (€)

477
CZ
118
De Friesland
52
DSW
315
Menzis
16
Salland
478
VGZ
688
Zilveren Kruis
62
Zorg en Zekerheid
2.206
18.888
Landelijk
Alle bedragen in deze tabel moeten vermenigvuldigd worden met één miljoen.

Met-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

3.

Benutting contracteerruimte

3.1

Benutting contracteerruimte op landelijk niveau

Nederlandse Zorgautoriteit

In figuur 3 wordt een overzicht van de landelijke verwachte benutting per maand van het
zin-kader 2018 gegeven. De extra posten worden hierin niet meegenomen omdat de prognose
voor deze posten alleen op jaarbasis is gedaan. De benutting is cumulatief weergegeven zodat
het overzichtelijk is wat de benutting en de beschikbare ruimte van het zin-kader per maand
zal zijn. In de gekleurde staven worden de verwachtingen weergegeven wanneer we de
beschikbare gegevens (januari 2015 tot en met december 2017), met behulp van een
'exponential smoothing' methode, doorzetten naar het gehele jaar. In de bijlage kunt u meer
informatie vinden over deze prognosemethode. De verwachte benutting wordt afgezet tegen
het beschikbare zin-kader met de stand van mei 2018 (de lijn in de grafiek).
Figuur 3. Landelijke (verwachte) benutting zorg in natura (excl. extra posten) afgezet tegen het zin-kader

basis declaraties

3.2

Benutting c o n t r a c t e e r r u i m t e per Wlz-uitvoerder

In tabel 3 wordt een overzicht van de verwachte benutting van het totale zin-kader 2018
gegeven per Wlz-uitvoerder. De gegevens worden op dezelfde manier berekend als in tabel 1.
De verwachte benutting zin voor heel 2018 wordt afgezet tegen het beschikbare zin-kader met
de stand van mei 2018. Dit leidt tot de beschikbare ruimte van het zin-kader 2018 per
Wlz-uitvoerder.
Deze gegevens zijn ook in figuur 4 weergegeven. Hierbij geven de percentages de verwachte
beschikbare ruimte van het budgettair kader Wlz 2018 per Wlz-uitvoerder weer. Negatieve
percentages impliceren dus dat de voorspelling is dat deze Wlz-uitvoerders niet binnen het
budgettair kader zullen blijven aan het eind van 2018, en met hoeveel procent zij het kader

7

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

zullen overschrijden. Daarnaast is in deze figuur in één oogopslag te zien hoeveel ruimte er per
Wlz-uitvoerder, naar verwachting, aan het eind van 2018 nog ruimte beschikbaar zal zijn. Ook
is de landelijke beschikbare ruimte voor het zin-kader 2018 weergegeven.
Tabel 3. De (verwachte)

Wlz-uitvoerder
CZ
De Friesland
DSW
Menzis
Salland
VGZ
Zilveren Kruis
Zorg en Zekerheid
Landelijk

benutting zorg in natura afgezet tegen het zin-kader per

Wlz-uitvoerder

Verwachte
benutting
excl. extra
posten ( € )
3.918
742
531
2.490
250
3.852
5.876
939

Verwachte
benutting
zin t o t a a l ( € )

Zin-kader ( € )

Beschikbare
ruimte ( € )

Beschikbare
ruimte (%)

3.952
755
542
2.517
255
3.920
5.992
955

3.953
761
536
2.466
251
3.826
5.970
948

1
6
-5
-52
-4
-94
-22
-7

0,03
0,73
-1,01
-2,09
-1,70
-2,46
-0,37
-0,75

18.598

18.888

18.711

-178

-0,95

Alle bedragen in deze tabel moeten vermenigvuldigd worden met één miljoen.

8

Nederlandse Zorgautoriteit

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

In tabel 4 worden deze extra posten los van elkaar en per Wlz-uitvoerder inzichtelijk gemaakt.
Figuur 5 geeft deze gegevens ook visueel weer, samen met de verwachte benutting per
Wlz-uitvoerder.
Tabel 4. De (verwachte) benutting zorg in natura extra posten
Wlz-uitvoerder

Crisisbedden

Na-ijleffect

Meerzorg

CZ
2,72
0,11
30,60
1,08
10,47
De Friesland
1,55
0,00
DSW
2,33
8,30
0,00
1,03
25,89
Menzis
4,36
Salland
0,81
0,37
0,00
64,83
3,03
VGZ
15,94
5,86
94,23
Zilveren Kruis
0,59
14,37
1,63
Zorg en Zekerheid
253,04
Landelijk
29,03
8,01
Alle bedragen in deze tabel moeten vermenigvuldigd vvorden met één miljoen.

Verwachte
benutting
excl. extra posten
33,4
13,1
10,6
26,9
5,5
67,9
116,0
16,6
290,1

Figuur 5. Verwachte benutting zorg in natura inclusief extra posten per Wlz-uitvoerder

benutting excl extra posten

Wlz-uitvoerder

9

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

4.

Benutting subsidieplafond pgb

4.1

B e n u t t i n g s u b s i d i e p l a f o n d pgb op l a n d e l i j k n i v e a u

In figuur 6 wordt een overzicht van de landelijke verwachte benutting per maand van het totale
pgb-kader 2018 gegeven. De benutting is cumulatief weergegeven zodat het overzichtelijk is
wat de beschikbare ruimte van het pgb-kader per maand zal zijn. De gekleurde staven geven
aan wat er tot nu toe daadwerkelijk aan verleningsbeschikkingen (exclusief reserveringen) is
afgegeven. In de grijze staven worden de verwachtingen weergegeven wanneer we de
beschikbare gegevens (januari 2016 tot en met maart 2018), met behulp van een 'exponential
smoothing' methode, doorzetten naar het gehele jaar. De verwachte benutting wordt afgezet
tegen het beschikbare pgb-kader met de stand van mei 2018 (de lijn in de grafiek).
Figuur 6. Landelijke (verwachte) benutting persoonsgebonden budget maandelijks afgezet tegen het pgb-kader

4.2

B e n u t t i n g s u b s i d i e p l a f o n d pgb p e r W l z - u i t v o e r d e r

In tabel 5 wordt een overzicht van de verwachte benutting van het totale pgb-kader 2018
gegeven per Wlz-uitvoerder. De gegevens worden op dezelfde manier berekend als in tabel 2
en tabel 3. De verwachte benutting pgb, exclusief reserveringen, wordt voor heel 2018 afgezet
tegen het beschikbare pgb-kader met de stand van mei 2018. Dit leidt tot de beschikbare
ruimte van het pgb-kader 2018 per Wlz-uitvoerder.
Deze gegevens zijn ook in figuur 7 weergegeven. Hierbij geven de percentages de verwachte
beschikbare ruimte van het pgb-kader 2018 per Wlz-uitvoerder weer. Negatieve percentages
impliceren dus dat de voorspelling is dat deze Wlz-uitvoerders niet binnen het pgb-kader zullen
blijven aan het eind van 2018, en met hoeveel procent zij het kader zullen overschrijden.
Daarnaast is in dit figuur in één oogopslag te zien hoeveel ruimte er per Wlz-uitvoerder, naar

10

Nederlandse Zorgautoriteit

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

verwachting, aan het eind van 2018 nog ruimte beschikbaar zal zijn. Ook is de landelijke
beschikbare ruimte voor het pgb-kader 2018 weergegeven.
Tabel 5. De (verwachte) benutting persoonsgebonden budget afgezet tegen het pgb-kader per Wlz-uitvoerder
Wlz-uitvoerder

Benutt i n g stand
maart (€)
439,6
112,4
47,9
300,7
15,7
436,9
641,9
55,5

Verwachte
benutting (€)

Pgb-kader (€)

Beschikbare
ruimte (€)

477,0
487,8
CZ
118,4
117,0
De Friesland
DSW
52,4
52,9
320,0
315,0
Menzis
19,2
Salland
16,3
476,6
VGZ
477,6
701,5
Zilveren Kruis
687,7
61,8
61,3
Zorg en Zekerheid
2.050,7
2.206,2
2.236,3
Landelijk
Alle bedragen in deze tabel moeten vermenigvuldigd worden met één miljoen.

Beschikbare
ruimte (%)

10,8
-1,4
0,5
5,0
3,0
-1,0
13,7
-0,4

2,21
-1,18
0,89
1,57
15,54
-0,21
1,95
-0,67

30,2

1,35

Figuur 7. Verwachte beschikbare ruimte voor persoonsgebonden budget afgezet tegen het pgb-kader per Wlz-uitvoerder
Landelijk

4.3

Wlz-uitvoerder

B e n u t t i n g s u b s i d i e p l a f o n d p g b op r e g i o n a a l n i v e a u

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) stelt het pgb-kader op
zorgkantoorregio niveau vast. Daarom is het belangrijk om naast het landelijk- en
Wlz-uitvoerder-niveau ook inzicht te verkrijgen in de beschikbare ruimte per zorgkantoorregio.
In tabel 6 geven we een overzicht van de verwachte benutting van het totale pgb-kader 2018
op zorgkantoorregio niveau. De gegevens worden op dezelfde manier berekend als in tabel 1 is
gedaan op landelijk niveau en in tabel 5 is gedaan per Wlz-uitvoerder. De verwachte benutting
pgb, exclusief reserveringen, voor heel 2018 wordt afgezet tegen het beschikbare pgb-kader
met de stand van mei 2018. Dit leidt tot de beschikbare ruimte van het pgb-kader 2018 op
zorgkantoorregio niveau.

11

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

Deze gegevens geven we ook in figuur 8 weer. De verschillende zorgkantoorregio's worden in
de landkaart weergegeven. Hierin wordt per zorgkantoorregio de beschikbare ruimte in
percentages weergegeven.
Tabel 6. Regionale (verwachte) benutting persoonsgebonden budget afgezet tegen het pgb-kader
Zorgkantoor
regio

Benutting stand
maart (€)
84,0
112,4
81,0
72,5
91,5
44,0

Verwachte
benutting (€)

Pgb-kader (€)

Beschikbare
ruimte (€)

Groningen
86,5
90
118,4
117
Friesland
Drenthe
93
85,1
Zwolle
80
76,5
96,4
97
Twente
Stedendrie47,1
50
hoek
15,7
19
Midden-IJssel
16,3
Arnhem
125,2
132,1
133
Nijmegen
72,5
78,9
78
Utrecht
140,8
152,2
151
31,7
32
Flevoland
29,8
63,1
64
't Gooi
58,8
62,1
66,6
Noord-Hol68
land-Noord
Kennemerland
36,3
38,6
40
27,7
Zaan29,3
30
streek/Waterland
Amsterdam
73,4
79,3
79
16,6
Amstel18,3
18
land/Meerlanden
43,4
43
Zuid-Hol38,9
land-Noord
Haaglanden
98,4
101
89,7
52,4
53
Westland Schie47,9
land Delfland
Midden-Holland
29,3
32,1
32
77,7
Rotterdam
84,9
83
49,3
53,3
54
Zuid-Hollandse
Eilanden
51,4
52
47,2
Waardenland
41,2
44,8
45
Zeeland
88,2
94,5
96
West-Brabant
73
Midden-Bra66,9
73,5
bant
91,1
100,2
99
Noordoost Brabant
82,6
89,4
92
Zuid Oost-Brabant
74,8
Noord en Mid67,9
73
den Limburg
Zuid-Limburg
88,5
96,6
99
2.050,7
2.206,2
2.236
Landelijk
Alle bedragen in deze tabel moeten vermenigvuldigd worden met één miljoen.

Beschikbare
r u i m t e (°/o)

4
-1
8
4
1
3

3,94
-1,18
8,55
4,60
0,63
5,97

3
1
-1
-1
1
0
1

15,54
0,65
-0,70
-0,82
1,62
0,66
1,85

1
1

3,45
2,88

-1
0

-0,89
0,18

-0

-1,04

3
0

2,95
0,89

0
-2
1

0,33
-2,64
1,26

1
0
2
-0

1,41
1,09
1,94
-0,29

-1

-0,80

3

2,74

-2

-2,08

2
30

2,25
1,35

12

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

Figuur 8. Regionale verdeling verwachte beschikbare ruimte 2018 voor persoonsgebonden budget

Nederlandse Zorgautoriteit

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

5.

Individueel aangepaste hulpmiddelen

Figuur 9. Landelijke (verwachte) benutting individueel aangepaste hulpmiddelen afgezet tegen het beschikbaar gestelde
kader

| Mobiliteitshulpmiddelen
I Persoonsgebondenhulpmiddelen

maand

Maandelijks monitoren wij de individueel aangepaste hulpmiddelen. Dit loopt niet mee in de
contracteerruimte, maar er wordt wel door het ministerie van VWS jaarlijks een bedrag voor
gereserveerd. Voor 2018 is dit bedrag gedurende het jaar opgehoogd naar € 135 miljoen. In
figuur 9 is te zien hoeveel er, op landelijk niveau, wordt gedeclareerd. We geven de bedragen
weer opgesplitst naar mobiliteits hulpmiddelen en persoonsgebonden hulpmiddelen. De grijze
balken geven de extrapolatie naar het gehele jaar weer. De verwachting is dat er aan het eind
van 2018 € 134 miljoen is uitgegeven aan individueel aangepaste hulpmiddelen. De lijn in de
grafiek is het bedrag dat door het ministerie van VWS gereserveerd is voor individueel
aangepaste hulpmiddelen.

14

Nederlandse Zorgautoriteit

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

A.

Bronnen en methoden

De toereikendheid van het Wlz-kader is bepaald door de verwachte benutting van 2018 af te
zetten tegen het Wlz-kader. De benutting bestaat enerzijds uit de verwachte declaraties zorg in
natura (zin), opgehoogd met extra posten die anders dan via de reguliere declaratiestroom
verlopen en anderzijds uit het totaal aan verwachte verleningsbeschikkingen voor pgb.
Hieronder zal worden toegelicht welke bronnen wij hebben gebruikt en welke methoden wij
hebben toegepast om tot een prognose te komen van de benutting van het kader. De prognose
vormt de basis voor het advies over de toereikendheid van het Wlz-kader voor 2018.

A.1

Gebruikte data

A . l . l Zorg in natura; declaratiegegevens
Voorzin zijn maandelijkse declaratiegegevens (per zorgkantoorregio op prestatieniveau)
gebruikt. Doordat deze gegevens maandelijks door de Wlz-uitvoerders, via Vektis, aan ons
worden aangeleverd hebben wij zeer recente data kunnen gebruiken. De declaratiegegevens
van 2015 tot en met 2018, aangeleverd op 2 mei 2018, zijn meegenomen in dit advies. Hierbij
dient wel een onderscheid gemaakt te worden naar de gegevens die gebruikt zijn voor de
volumes en de prijzen. Voor de volumes zijn de declaratiegegevens van januari 2015 tot en
met december 2017 gebruikt. Voor de prijzen zijn de declaratiegegevens van 2018 gebruikt.
Als deze (nog) niet aanwezig waren voor een prestatie, dan is de prijs bepaald met behulp van
de herschikkingsgegevens van de NZa van 2017 of de declaratiegegevens van 2017.
A.1.2 Zorg in natura; extra posten
De prognose van zin werd gebaseerd op declaratiegegevens. Om een goede inschatting te
kunnen maken van de totale benutting van het Wlz-kader is het van belang dat de
declaratiegegevens een zo volledig mogelijk beeld van de werkelijkheid tonen. Voor een aantal
posten is het niet mogelijk deze gegevens (volledig) uit de declaratiegegevens te halen.
Hiervoor hebben wij andere bronnen geraadpleegd zoals de herschikkings- en
nacalculatiegegevens van de jaren 2015, 2016 en 2017. De volgende posten konden niet
(volledig) uit de declaratiegegevens worden gehaald:

- crisisbedden;
- meerzorg;
- na-ijleffecten.

Crisisbedden
Een deel van de bekostiging voor crisisbedden verloopt via de reguliere declaratiestroom. Dit
betreffen de dagen waarop een crisisbed 'bezet' was. Zorgaanbieders krijgen echter ook een
vergoeding voor een crisisbed op een dag wanneer dit bed beschikbaar, maar onbezet was. Om
een inschatting te kunnen maken van de omvang van deze 'lege crisisbedden werd er gebruik
gemaakt van de declaraties en dus de 'bezette' crisisbedden enerzijds, en de herschikking- en
nacalculatiegegevens van 2015, 2016 en 2017 voor de 'lege' crisisbedden anderzijds. Het
verschil aan nog missende declaraties werd toegevoegd aan de verwachte benutting.
1

15

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

Meerzorg
Meerzorg wordt nagenoeg volledig gedeclareerd. Echter hebben wij voor onze prognose gebruik
gemaakt van een voorspelling op volumetrends waarna we deze verwachte volumes hebben
afgezet tegen de (verwachte) prijzen. Omdat er geen prijzen en dus geen kortingspercentage
voor meerzorg kon worden berekend hebben we voor alle meerzorg een aparte prognose
toegepast. We hebben voor deze aparte prognose alleen de herschikking- en
nacalculatiegegevens meegenomen. Er zit namelijk een verschil tussen de gedeclareerde
meerzorg en de meerzorg-kosten zoals tijdens de nacalculatie bekend zijn.

Na-ijleffecten
Aangezien zorginstellingen de zorg pas declareren nadat deze geleverd is, zit er een vertraging
in de data aanlevering. Op het moment van aanlevering zal de meeste zorg gedeclareerd zijn.
Er is echter wel sprake van na-ijleffecten. Dit betekent dat er gedurende het jaar een betere
vulling ontstaat van de maanden. Hierdoor kunnen ook de eerder bekende gegevens,
gedurende het jaar nog wijzigen. Hoewel we voor onze analyses de meest recente data hebben
meegenomen, en zo dus het mogelijke na-ijleffect zo klein mogelijk hebben proberen te
houden, hebben we wel een correctie post moeten opnemen voor dit effect. De bron die we
hebben gebruikt om dit effect te kunnen bepalen is afkomstig van Vektis en brengt het
na-ijleffect van 2016 in kaart. Eenzelfde, percentuele, effect hebben we gebruikt voor de
gegevens van 2017. Omdat de prognose van de volumes is gebaseerd op gegevens tot en met
december 2017, zoals aangeleverd op 2 mei 2018, is het na-ijleffect van de gegevens tot en
met 2017 relatief klein. De gegevens van 2017 zijn in deze levering zo goed als volledig.
A.1.3 Verleningsbeschikkingen persoonsgebonden budget
Voor cliënten met een pgb worden de afgegeven verlengingsbeschikkingen gebruikt.
Maandelijks ontvangen wij deze gegevens op zorgkantoorregio niveau. Een
verleningsbeschikking wordt in principe voor één jaar afgegeven. Het totale afgegeven bedrag
aan verleningsbeschikkingen neemt gedurende het jaar dan ook toe wanneer het aantal
cliënten dat voor het pgb kiest, toeneemt. Met deze verleningsbeschikking kunnen cliënten zelf
zorg in kopen. Een verleningsbeschikking hoeft niet volledig benut te worden. Dit betekent dat
de verleningsbeschikkingen niet gelijk hoeven te zijn aan de daadwerkelijke benutting van een
pgb. Wij hebben op dit moment geen inzicht in de daadwerkelijk uitgaven 2018. Het
beschikbare kader is gebaseerd op de verleningsbeschikkingen die worden afgegeven en niet
van de daadwerkelijke kosten. Hierdoor is het voor de analyse voor de benutting van het
pgb-kader ook niet noodzakelijk om inzicht te hebben in de daadwerkelijke kosten. Voor de
prognose voor het mei-advies hebben we de verleningsbeschikkingen gebruikt die tot en met
de maand maart zijn afgegeven (peildatum 31 maart 2018).
A.1.4 Verdeling budgettair kader Wlz
Het ministerie van VWS stelt het beschikbare budgettair kader Wlz vast. Wlz-uitvoerders
mogen middelen overhevelen tussen het zin-kader (contracteerruimte) en het pgb-kader (pgb
subsidieplafond). Ook kan binnen deze kaders worden overgeheveld naar een andere
zorgkantoorregio. Door deze overhevelingen en het bijkomende bruteringseffect kunnen de
vastgestelde kaders veranderen. Dit houdt de NZa bij in de maandelijkse publicatie van de
beleidsregel "Budgettair kader Wlz 2018". De verwachte benutting van 2018 is afgezet tegen
de meest recente versie van het budgettair kader, namelijk de stand van het kader zoals deze
van toepassing is op 15 mei 2018.

Nederlandse Zorgautoriteit

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

A.2

Methoden

De verwachte zin-benutting van 2018 is opgebouwd uit verwachte prijzen en verwachte
aantallen. Daarnaast is er een prognose voor de pgb-benutting toegevoegd.
A.2.1 Aantallen
De aantallen hebben wij op prestatieniveau geprognosticeerd voor 2018. De aantallen van elke
prestatie in de declaraties 2015, 2016 en 2017 zijn hiervoor gebruikt. Deze gegevens zijn
omgevormd naar een maandelijkse tijdserie per prestatie per Wlz-uitvoerder. De aantallen van
elke prestatie zijn vervolgens voor 2018 geprognosticeerd per maand op het niveau van
Wlz-uitvoerder.
We maken de aantallen-prognose met behulp van de 'exponential smoothing' methode. Dit is
één van de meest gebruikte voorspellingsmodellen. In dit model wordt een voorspelling
gemaakt met behulp van de gemiddelden van de waarnemingen. De meest recente
waarnemingen hebben een grotere invloed op de toekomstige waarden dan de waarnemingen
die verder in het verleden liggen en krijgen zo dus een zwaardere wegingsfactor.
Naast de historische waarden maakt de methode gebruik van de trend- en seizoenseffecten in
de waarnemingen. Wanneer er sprake is van een positieve of negatieve trend in de
waarnemingen dan wordt deze trend doorgezet naar de toekomstige waarden. Daarbij wordt
voorkomen dat een trend kan doorzetten in negatieve waarden. Wanneer er sprake is van
periodieke en terugkerende patronen in de waarnemingen dan past het model deze patronen
toe op de toekomstige waarden. Modellen met en zonder trend- en seizoenseffecten worden
getest waarbij er automatisch wordt gekozen voor het model dat het beste past op de
waarnemingen.
In figuur 10 tonen we een voorbeeldgrafiek van de prognose van de prestatiecode Z053 (ZZP
5VV inclusief behandeling en exclusief dagbesteding) bij één Wlz-uitvoerder. Op de y-as staan
de aantallen per maand. Dit is een prestatiecode met een relatief hoog volume (en omzet). Op
de x-as zien we de tijd in maanden, van januari 2015 tot en met december 2018. De zwarte
lijn geeft hier de tijdserie waarnemingen weer. Dit is gebaseerd op de declaraties van januari
2015 tot en met december 2017 (aanlevering 2 mei 2018). Met de blauwe lijn geven we de
prognose van de aantallen per maand weer. Daarnaast zijn ook de 80% (donkerblauw) en 95%
(lichtblauw) betrouwbaarheidswaarden van de voorspellingsintervallen weergegeven.

Figuur 10. In deze figuur is de volumeprognose weergegeven voor de prestatiecode Z053 voor een Wlz-uitvoerder.

480000

450000

£420000
ro

<

3SOOO0

MllOOP

2015

2016

2017

Maanden

2018

2019

17

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

In figuur 11 geven we een voorbeeld van een prestatie waarbij de voorspelling een grotere
voorspellingsinterval laat zien. Dat komt omdat er geen trend- periodieke of terugkerende
patronen te zien zijn in de waarnemingen. Over het algemeen geldt dit voor prestaties met
relatief weinig waarnemingen en/of lage aantallen per maand.
Figuur 11. In deze figuur is de volumeprognose

voor de prestatie

vervoer dagbesteding

ghz voor een

Wlz-uitvoerder

weergegeven.

500

100

2015

2016

2017

2018

2019

Maanden

A.2.2 Prijzen
De prijzen, waar we de aantallen tegen af hebben gezet, hebben wij berekend op basis van de
beschikbare prijsgegevens per Wlz-uitvoerder. Het zijn gewogen gemiddelde prijzen, per
zorgprestatie per Wlz-uitvoerder. Dit wil zeggen dat de gemiddelde prijzen zijn berekend door
de omzet te delen door de aantallen. Deze gegevens hebben wij uit verschillende bronnen
gehaald.
- Declaratiegegevens 2018;
- Herschikkingsgegevens 2017;
- Declaratiegegevens 2017;
De bron voor de prijs is per prestatie bepaald. Hiervoor gebruiken we de beslisregel zoals in
figuur 12 weergegeven.
Declaratiegegevens 2018
Uit bovenstaande beslisregel volgt dat wanneer de prestatie bij het betreffende zorgkantoor
voor 2018 is gedeclareerd, de gemiddelde prijs wordt bepaald op basis van de
declaratiegegevens 2018. Per Wlz-uitvoerder wordt het totaal vergoede bedrag gedeeld door
het totale aantal zoals op dat moment gedeclareerd is. Dit bedrag zal worden toegepast voor
alle verwachte aantallen in 2018 voor de betreffende Wlz-uitvoerder. Wanneer een bepaalde
prestatie nog niet is gedeclareerd bij een Wlz-uitvoerder zijn de prijzen benaderd op basis van
andere brongegevens. Waar mogelijk zijn de herschikkingsgegevens van 2017 hiervoor
gebruikt.
In het geval dat de declaratiegegevens 2018 niet beschikbaar zijn voor een prestatie, hebben
we de gemiddelde prijzen 2018 berekend door het kortingspercentage uit 2017 toe te passen
op de nieuwe tarieven 2018. De gemiddelde prijs wordt berekend door de omzet te delen door
de aantallen zoals deze bekend zijn in het bronbestand dat wordt gebruikt uit 2017 (stand 15
februari 2018).

Nederlandse Zorgautoriteit

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

Figuur 12. In deze figuur is üe beslisregel schematisch weergegeven die bepaalt welke brondata worden gebruikt om
prijzen 2018 te kunnen bepalen.

Gegevens beschfcbaar?

G egevens beschikbaar?

Decfar at i egegeven s
2018

Ja, maar ln
andere

Gegevens beschikbaar?

He rschtkkingsgeg evens
2017 eenheid aanpassen

Dedaratiegcgevens
2018

Herschikkingsgegevens
2017

Herschikkingsgegevens
2017

\

1

Declaratiegegevens 2017

r
Deciafdtieg eg evens 2017

Geen prijzen (ook geen
aantallen verwacht)

De NHC en NIC component worden niet meegenomen om een kortingspercentage te berekenen
tussen maximum beleidsregelwaarde (excl. NHC en NIC) en gemiddelde prijs (excl. NHC en
NIC). Over de NHC en NIC wordt namelijk niet onderhandeld. Bovendien willen we het
ingroeitraject voor NHC en NIC buiten beschouwing willen laten.
Hieronder wordt dit toegelicht met een rekenvoorbeeld.
Tabel 7. Voorbeeld berekening kortingspercentages o.b.v. eerdere jaren
Max. BRW
Tarief 2 0 1 8
Tarief 2018
Gem.prijs
Kortings(o.b.v. herpercen2018
( i n c l . NHC
schikking/
tage 2017
& NIC)
declara& 2018
ties 2 0 1 7 )
114,6
88,7
85,8
96-8
Z025
86,1
83,3
Alle bedragen worden excl. NHC en NIC component weergegeven met uitzondering van de tarieven 2018
incl. NHC en NIC
Max. BRW
2017

Prestatiecode

Het kortingspercentage
83.29 * 100/86,09

wordt in het voorbeeld op de volgende manier berekend:

= 96,75

Vervolgens zal dit kortingspercentage worden toegepast op de nieuwe maximum
beleidsregelwaarden 2018 (excl. NHC en NIC).
88.66 * 96.75/

100 = 85.78

Tot slot wordt hier 100% van NHC (26.93) en NIC (1.87) bij opgeteld:
85,78 + 26,93 + 1,87 = 114,58

Herschikkingsgegevens 2017
Bij de herschikkingsgegevens kwam het regelmatig voor dat er voor bepaalde prestaties
afspraken gemaakt worden in uren, maar er gedeclareerd wordt in minuten. Wanneer de

19

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

herschikkingsprijs rond de 60 maal zo hoog lag als de gedeclareerde prijs zijn de eenheden
hiervoor gecorrigeerd,, De gemiddelde prijs van herschikkingsgegevens werd dan gedeeld door
60 om tot de gemiddelde prijs voor 2018 te komen.

Declaratiegegevens 2017
Voor de declaratiegegevens 2017 hebben we geen aanpassingen gemaakt. Volgens de
beslisregel worden alleen de gemiddelde gedeclareerde prijzen 2017 gebruikt om het
kortingspercentage 2017 te berekenen wanneer er geen declaratiegegevens 2018 en geen
herschikkingsgegevens 2017 beschikbaar waren. Wanneer er ook geen declaratiegegevens
2017 zijn hoeft er geen tarief 2018 te worden berekend. We zijn er dan vanuit gegaan dat er
ook geen aantallen voor deze prestatie aanwezig zullen zijn.

Extra posten
Naast de basis prognose voor zorg in natura, houden we rekening met een aantal extra posten
namelijk na-ijleffecten, crisisbedden en meerzorg.

Na-ijleffecten
De na-ijleffecten zijn berekend op basis van een aparte aanlevering van Vektis. Hiermee maken
we een benadering (gebaseerds op gegevens over 2016) van de ontbrekende omzet bij het
gebruik van de aanlevering van begin mei 2018. Omdat 2017 nog niet volledig gedeclareerd is
baseren we de na-ijleffecten op 2016. Het percentage dat we nog optellen bij de omzet per
Wlz-uitvoerder verschilt per Wlz-uitvoerder. De percentages liggen ongeveer tussen de 0,00 %
en 0,15%. Op landelijk niveau gaat het om ongeveer € 8 miljoen aan na-ijleffecten. Dit relatief
lage effect is te verklaren doordat er in de prognose gebruik wordt gemaakt van maanden die
nagenoeg volledig zijn gevuld. De percentages kunnen in enkele gevallen een negatieve
waarde omvatten. Dit komt door eventuele latere correcties in declaraties.

Crisisbedden
Wanneer we de aantallen op basis van de declaraties tot en met 2017 bepalen missen we het
deel van de crisisbedden die niet via de declaratiestroom verlopen. Daarom hebben we hiervoor
een inschatting gemaakt van de nog missende crisisbedden per zorgkantoor.
Voor de verwachte declaraties in 2018 hebben we dezelfde methode gehanteerd als hierboven
toegelicht voor de basis prestaties. De verwachte omzet voor de prestaties Z110, Z490, Z491
en Z560 wordt vergeleken met de verwachte omzet uit de herschikking- en
nacalculatiegegevens over de jaren 2015, 2016 en 2017.
De omzet op basis van de herschikking- en nacalculaties wordt berekend door de aantallen
zoals bij ons bekend door te zetten voor 2018 door de gemiddelde groeipercentages te bepalen.
(aantallen20l6/aantallen20l5) + (aantallen20l7/aantallen20l6)
2
Vervolgens worden de aantallen zoals we die verwachten voor 2018 vermenigvuldigd met de
gemiddelde prijzen zoals bekend uit de declaraties 2018 (p * q). Van deze omzet wordt de
omzet o.b.v. declaraties (o.b.v. prognose eerder beschreven) afgetrokken om tot de missende
declaraties crisisbedden te komen.
Omzet o.b.v. herschikking- en nacalculatiegegevens
missende declaraties crisisbedden

- omzet o.b.v. prognoses declaraties =

Nederlandse Zorgautoriteit

Mei-advies benutting budgettair kader Wlz 2018

Meerzorg
Een soortgelijke methode passen we toe voor meerzorg. Declaraties meerzorg zoals bekend in
2015, 2016 en 2017 worden doorgezet naar 2018 door de gemiddelde groeipercentages te
berekenen. De herschikking- en nacalculatiegegevens laten echter hogere bedragen zien dan
de declaratiegegevens voor meerzorg. Daarom nemen we de verwachte meerzorg op basis van
herschikking- en nacalculatiegegevens mee.
A.2.3 Pgb-prognose
Ook voor het pgb hebben we een verwachte benutting voor 2018 berekend. De toegekende
budgetten voor de resterende maanden van het jaar hebben we berekend op basis van de
trend van de afgelopen jaren (vanaf januari 2016 tot en met maart 2018). Hierbij is eveneens
gebruik gemaakt van de 'exponential smoothing' methode voor trendanalyse. In de methode
wordt rekening gehouden met trendeffecten (bijvoorbeeld groei van het pgb budget) en
seizoensinvloeden (bijvoorbeeld: het budget binnen hetzelfde jaar is in januari lager dan
december). Er werd een trendlijn geconstrueerd door de gegevens vanaf januari 2016. Op
basis van deze lijn kan ook een prognose worden gemaakt voor de rest van 2018. Omdat pgb
wordt toegekend als jaarbudget, neemt het totaal toegekende budget per cliënt af gedurende
het jaar. Door deze mehode te hanteren wordt er rekening gehouden met dit 'dempende'
trendeffect. De reserveringen komen uiteindelijk terecht in de verleningsbeschikkingen, en dus
in de prognose. Daarom worden de reserveringen niet apart geprognosticeerd. In figuur 13
wordt voor één zorgkantoorregio de pgb-prognose weergegeven.
Figuur 13. In deze figuur is de prognose voor één zorgkantoorregio

opgenomen

160000000-

140000000

120000000-

100000000-

2016

2017

2018

2019

21