Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

23 645

Openbaar vervoer

Nr. 258

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VERKEER EN WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 21 oktober 2008
Naar aanleiding van de toezegging van 8 november 2007 aan uw Kamer
over de veiligheid rondom stadstrams heb ik een onderzoek laten
uitvoeren. Het rapport zend ik u hierbij.1
De onderzoeksresultaten2 kort samengevat
In de periode 2000–2007 heeft in de vier tramsteden een gestage daling
van het absolute aantal ongevallen met trams plaatsgevonden van 754
naar 413, een daling van 45%. Het merendeel van de ongevallen gaat
alleen met materiële schade gepaard, 546 ongevallen in 2000 en 274 in
2007. Het aantal gewonden nam af van 113 tot 90, een afname van 20%,
terwijl de omvang van het tramverkeer niet afnam. Het jaarlijks aantal
ongevallen met dodelijke afloop waar trams bij betrokken zijn fluctueert in
genoemde periode tussen de 4 en 11.

1

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.
2
De externe onderzoeker heeft ongevallencijfers bestudeerd en interviews gehouden
met betrokken organisaties. Daarbij ging het
om de stadsregio’s (opdrachtgevers OV),
gemeenten waarin de stadstrams rijden
(wegbeheerders) en vertegenwoordigers van
de 4 trambedrijven van Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht.

KST123346
0809tkkst23645-258
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2008

Het onderzoek geeft daarmee op hoofdlijnen het beeld dat de veiligheid
van trams door de jaren heen is verbeterd. Uit het onderzoek blijkt bovendien dat er geen aanleiding is te veronderstellen dat trams onveilig zijn
voor het overige verkeer. Dit blijkt uit de volgende bevindingen:
• Niet alleen is het aantal ongevallen de afgelopen jaren afgenomen,
maar ook:
• worden ongevallen niet veroorzaakt door de snelheid van de trams;
• ongevallen worden wel veroorzaakt door:
– onoplettendheid van verkeersdeelnemers (o.a. door toenemend
MP3-gebruik);
– negeren van verkeersregels door weggebruikers;
– onbekendheid van weggebruikers met de voorrangsregels van de
tram;
– de inrichting van de trambaan en zijn omgeving;
– het verkeersgedrag van de trambestuurder.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 23 645, nr. 258

1

Wat nu te doen
De eerste drie oorzaken zijn te beïnvloeden door voorlichting en handhaving. De inrichting van de trambaan en zijn omgeving is te beïnvloeden
door het herontwerpen van de verkeerssituaties. Het CROW heeft daarvoor in haar rapport «Leidraad inpassing tram in stedelijk gebied» uit 2007
reeds voorzetten gegeven. Aan dat rapport hebben alle tramsteden hun
medewerking verleend. In elke grote gemeente bestaan overlegstructuren
waar wordt besloten tot concrete aanbevelingen en specifieke maatregelen per locatie op basis van algemene richtlijnen en te hanteren criteria
zoals voor het aanpassen van de verkeerssituaties, het aanbrengen van
Tram Waarschuwing Lichten en Verkeers Regel Installaties en het opheffen
van infrastructurele knelpunten. Dit is de verantwoordelijkheid en
bevoegdheid van de betreffende wegbeheerders. Toepassing van dergelijke maatregelen, mede op grond van ervaringen uit systeemanalyses,
heeft de afgelopen jaren geleid tot afname van het aantal ongevallen. De
laatste oorzaak is een kwestie van opleiding en begeleiding. Tijdens het
onderzoek bleek dat tramsteden en trambedrijven meer en meer leren van
elkaars ervaringen en daar hun voordeel mee doen.
Daarom ga ik, samen met de regionale partners, bezien in hoeverre voorlichting en scholing ingezet kunnen worden om het verkeersgedrag van
verkeersdeelnemers/weggebruikers te beïnvloeden.
De staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat,
J. C. Huizinga-Heringa

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 23 645, nr. 258

2