Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2016–2017

28 325

Bouwregelgeving

Nr. 160

VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEG
Vastgesteld 25 oktober 2016
De algemene commissie voor Wonen en Rijksdienst heeft op
29 september 2016 overleg gevoerd met de heer Blok, Minister voor
Wonen en Rijksdienst, over:
– de brief van de Minister voor Wonen en Rijksdienst d.d.
25 augustus 2016 over brandveiligheid en zelfstandig
wonende ouderen (Kamerstuk 32 757, nr. 137);
– de brief van de Minister voor Wonen en Rijksdienst d.d. 6 juli
2016 met de stand van zaken omtrent Fonds Duurzaam
Funderingsherstel (Kamerstuk 30 136, nr. 51);
– de brief van de Minister voor Wonen en Rijksdienst d.d. 1 juli
2016 met de openbare consultatie Europese Commissie inzake
Fitness Check for the Construction Sector (Kamerstuk 22 112,
nr. 2161);
– de brief van de Minister voor Wonen en Rijksdienst d.d. 30 juni
2016 over roestvaststaal in zwembaden (Kamerstuk 28 325,
nr. 158);
– de brief van de Minister voor Wonen en Rijksdienst d.d. 17 juni
2016 met de kabinetsreactie op het rapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid over koolmonoxide (Kamerstuk
32 757, nr. 136);
– de brief van de Minister voor Wonen en Rijksdienst d.d.
28 april 2016 over verduidelijking CE-markering in de bouw
(Kamerstuk 32 757, nr. 134);
– de brief van de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu
d.d. 20 april 2016 over asbestdaken en de casus Lelystad
(Kamerstuk 25 834, nr. 111);
– de brief van de Minister voor Wonen en Rijksdienst d.d.
16 maart 2016 over de status van de aanpassing van strijdige
en discutabele certificaten ten opzichte van de Europese
Bouwproductenverordening (Kamerstuk 32 757, nr. 121).

kst-28325-160
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2016

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

1

Van dit overleg brengt de commissie bijgaand geredigeerd woordelijk
verslag uit.
De voorzitter van de commissie,
Geurts
De griffier van de commissie,
Van der Leeden

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

2

Voorzitter: Van der Linde
Griffier: Van der Leeden
Aanwezig zijn drie leden der Kamer, te weten: Van der Linde, Van
Veldhoven en Albert de Vries,
en de heer Blok, Minister voor Wonen en Rijksdienst.
Aanvang 15.01 uur.
De voorzitter:
Ik open dit algemeen overleg over bouwregelgeving. Ik heet de Minister
en zijn ambtenaren van harte welkom. Ik meld de Minister en het publiek
dat het vandaag een heel drukke vergaderdag is. Veel leden zitten in
concurrerende overleggen; vandaar de matige bezetting. Dat betekent dat
we geen twee uur nodig hebben voor dit overleg.
De heer Albert de Vries (PvdA):
Voorzitter. Het is jammer dat de collega’s geen gelegenheid hebben om
over dit belangrijke onderwerp mee te praten.
Het eerste onderwerp dat ik aan de orde stel, is koolmonoxide. Koolmonoxide is een sluipmoordenaar. Je merkt er niets van, raakt erdoor buiten
bewustzijn en verliest het leven. Deze sluipmoordenaar heeft inmiddels
vele slachtoffers gemaakt. Het zijn er waarschijnlijk meer dan we weten,
omdat lang niet altijd koolmonoxide als oorzaak wordt ontdekt en
geregistreerd. De Onderzoeksraad Voor Veiligheid (OVV) schreef er een
alarmerend rapport over. Niet alleen met open verbrandingsapparaten,
maar ook met centrale verwarming en gloednieuwe apparatuur kunnen
ongelukken gebeuren. Bestaande keurmerken, erkenningen en certificeringen bieden te weinig garantie en koolmonoxidemelders waarschuwen
niet altijd. De OVV doet zes aanbevelingen. De overheid moet de regie in
handen nemen en kiezen voor een integrale aanpak. De Minister gaat in
zijn brief uitgebreid in op deze aanbevelingen. We hebben waardering
voor de gedegen wijze waarop het kabinet uitvoering aan de adviezen
denkt te geven.
Toch hebben we ook kritiek. De belangrijkste conclusie is dat de sleutel
voor het verminderen van ongevallen vooral bij de installateur en de
fabrikant ligt. De Minister heeft onderzoek laten doen naar de effecten van
regulering in de ons omringende landen. Daaruit blijkt dat de regulering in
Engeland effectief is. Toch wil de Minister nog allerlei afwegingen maken
voordat hij maatregelen neemt. De PvdA vindt dat niet verantwoord. Nog
langer wachten met maatregelen verhoogt de kans op nieuwe slachtoffers. De Nederlandse situatie is heel vergelijkbaar met de Britse.
Ongeveer een gelijk percentage van de bevolking maakt gebruik van
gasinstallaties voor verwarming: tussen de 80% en 90%. In Engeland en
Wales ligt het aantal koolmonoxide-incidenten procentueel gezien echter
beduidend lager dan in Nederland. Dat komt voornamelijk door de
verplichte registratie en de verplichte regelmatige bijscholing van
installateurs. De PvdA vindt dat het Britse systeem op korte termijn in
Nederland moet worden ingevoerd. Is de Minister bereid om dit toe te
zeggen?
Verder moeten koolmonoxidemelders onafhankelijk getest worden en
voldoen aan de Europese norm EN 50291. Het failsafe maken van
verbrandingstoestellen is noodzakelijk. Het plaatsen van een koolmonoxidesensor of een koolmonoxidestop zou verplicht moeten zijn. Omdat het
nog lang kan duren voordat Europa tot die verplichting overgaat, lijkt het
ons noodzakelijk dat er op korte termijn een verplichting komt voor
fabrikanten om duidelijk te vermelden of hun melder aan de Europese
norm voldoet en of hun verbrandingsapparaat van een koolmonoxide-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

3

sensor en autostop is voorzien. Is de Minister bereid om deze verplichting
op te leggen met betrekking tot consumentenvoorlichting?
Met betrekking tot de brandveiligheid van woningen voor mensen met
een beperking heeft de Minister in een reactie op het onderzoek van de
Brandweeracademie een gedegen brief geschreven. Ook hiervoor hebben
wij waardering, maar we plaatsen er twee kanttekeningen bij. Ten eerste
zijn we het niet met de Minister eens dat het definiëren van een woning
waarin extra maatregelen nodig zijn een onbegaanbare weg is. Wij
snappen dat een sluitende definitie niet alleen in de kenmerken van de
woning gevonden kan worden. Een sluitende definitie kan onzes inziens
wel gevonden worden als daarin ook de mate van beschikbaarheid van
zorg en ondersteuning wordt betrokken en eventueel bewonerskenmerken, zoals de zorgindicatie. Ten tweede worden veiligheid en
gezondheidsrisico’s onvoldoende beperkt met het zogenaamde rechtens
verkregen niveau. De PvdA is van mening dat bruikbaarheidseisen en
veiligheidseisen up-to-date moeten zijn. Is de Minister bereid hier nog
eens goed naar te kijken bij de herformulering van de bouwvoorschriften
in de algemene maatregel van bestuur (AMvB) bij de Omgevingswet?
Tot slot heb ik op dit punt nog een suggestie. Mij is bekend dat RIGO en
NEN werken aan een woonwijzer. Die moet leiden tot een instrumentarium waarmee de bewoners en hun naasten zelf veel meer kunnen doen
aan brandpreventie. Onderdelen van de studie zijn een classificatie van de
functiebeperking en een brandveiligheidsclassificatie van een woning,
met bijpassende adviezen voor preventie en gedrag. Is de Minister bereid
deze ontwikkeling te ondersteunen en de Kamer te informeren over de
wijze waarop hij de uit die studie voortvloeiende aanbevelingen beoordeelt?
De discussie over CE-markering en het al dan niet bestaan van juridische
ruimte om ook met KOMO-certificaten voor onder de Europese verordening vallende bouwproducten te blijven werken, heeft voor mij nog
geen absolute duidelijkheid opgeleverd. Zijn de private KOMO-certificaten
nog wel of juist niet meer mogelijk voor producten die zijn voorzien van
een CE-markering? De brief van 28 april leek duidelijk. Daarin werd
gesteld dat dit echt niet mag. Maar hoe moet ik dan de weigering van de
Minister plaatsen op het verzoek van Desmepol om handhavend op te
treden na de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad
van State? En hoe plaats ik de uitspraak van rechtbank Gelderland dat het
private vrijwillige KOMO-keurmerk niet in strijd is met de Europese
bouwproductenverordening, een uitspraak die door de Afdeling bestuursrechtspraak vervolgens is vernietigd? Het is in ieders belang dat er in deze
mistige zaak eindelijk absolute duidelijkheid komt. Kan de Minister die
absolute duidelijkheid verschaffen?
Ik ben er trots op dat met twee door mij ingediende moties een manier
gevonden is waardoor projecten tot funderingsherstel kunnen doorgaan,
ook als een of meer van de betrokken eigenaren de financiering niet op
reguliere wijze kan rondkrijgen, met alle gevolgen van dien voor de
overige eigenaren. Complimenten aan de Minister dat hij op voortvarende
wijze uitvoering heeft gegeven aan mijn moties. Ik heb nog wel vragen
over de preventie. Heeft de Minister inmiddels gevolg gegeven aan mijn
suggestie om de Stichting Hout Research (SHR) te betrekken in verdere
preventieve maatregelen? Kan de Minister zich in de casus Bloemenbuurt
in het Kleiwegkwartier oriënteren op de vraag of het, gelet op de
potentiële schade aan de houten paalfunderingen, verantwoord is dat de
gemeente Rotterdam afziet van maatregelen om de grondwaterstand te
verhogen?
Ik eindig mijn bijdrage met de suggestie om te onderzoeken of de
gevonden constructie voor paalfunderingen ook gebruikt kan worden voor
de sanering van asbestdaken. Al deze daken moeten voor 2024 gesaneerd
zijn. Ik vroeg eerder al aandacht voor de situatie in Lelystad. Daar zijn
relatief zeer veel asbestdaken. Onder veel van die daken wonen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

4

huishoudens die financieel gezien weinig vet op de botten hebben. De in
het vooruitzicht gestelde subsidieregeling zal het probleem van deze
mensen die geen financiering kunnen krijgen, niet oplossen. Voor de
aanpak van dit probleem, in combinatie met dakisolatie, zou gedacht
kunnen worden aan het samen met banken en gemeenten creëren van
een fonds, om te voorkomen dat een complex niet aangepakt kan worden
als een of meer van de betrokkenen de financiering niet rond kan krijgen.
Ook op dit punt ben ik benieuwd naar de reactie van de Minister.
Voorzitter: Albert de Vries
De heer Van der Linde (VVD):
Dit wisselen van voorzitter begint een beetje op surrealistisch toneel te
lijken.
Voorzitter. Mijn bijdrage is kort, want eigenlijk is dit algemeen overleg een
herhaling van zetten. De brieven van de Minister over brandveiligheid en
koolmonoxide sterken mij althans in alles wat ik eerder daarover heb
gezegd. Brand is ongeveer het ergste wat je binnenshuis kan overkomen
en ik wil koolmonoxide meteen als een goede tweede noemen. Je huis
moet veilig zijn, je moet ervan kunnen uitgaan dat het goed is gebouwd,
dat het voldoet aan de constructie-eisen en dat het brandveilig is.
Keurmerken moeten kwaliteit waarborgen en installaties moeten goed zijn
aangelegd. Zo simpel is het. We hadden vanochtend een hoorzitting over
de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. Daarin worden deze punten
ook meegenomen. We hebben gesproken over de verantwoordelijkheid
en aansprakelijkheid van aannemers en onderaannemers, de wijze
waarop verzekeraars kunnen bijdragen aan veiligheid in huis en over de
manier waarop we omgaan met prutsers in de bouw. Die zijn er helaas.
Dan blijken de afvoerpijpen van de cv-installatie niet aan elkaar geklikt te
zijn of is de gasleiding simpelweg niet afgedicht. Ik reken erop dat de
nieuwe Wet kwaliteitsborging voor het bouwen ons helpt om die prutsers
buiten de deur te houden, in samenwerking met de brancheorganisaties.
Ik herhaal een punt dat ik eerder heb gemaakt, ook in het VAO over dit
onderwerp. Je bent niet wijs als je zelf gaat klooien aan je verwarmingsinstallatie of aan de meterkast. Mensen kunnen ook zelf nadenken en
handelen. Voor € 300 koop je een inductiekookplaat, voor € 10 koop je
een rookmelder en voor € 60 koop je een rookmelder die is aangesloten
op je smartphone en meldt wanneer hij nieuwe batterijen nodig heeft. Wie
slecht ter been is en bij brand niet weg kan komen, kan gericht worden
ondersteund via de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Veel
meer dan dat kan ik hier niet aan toevoegen. Ik ben niet voor allerlei
aanvullende regels en wetgeving.
Ik heb met grote belangstelling de brief van de Minister over de pilots
voor funderingsherstel gelezen. Een van die pilots vindt toevallig plaats in
de wijk waarin ik woon. Ik heb met eigen ogen gezien wat er gebeurd is en
wat mensen meemaken als hun huis in elkaar dreigt te zakken; gewone
mensen met een huis en een baan die plotseling al hun zekerheid
verliezen. Het is goed dat we dit probleem hebben opgepakt. Het is goed
dat we wetenschap, bestuur en bouwwereld samen aan tafel hebben
gezet. Ik heb daarover twee vragen. Heeft de Minister nog nieuws sinds
zijn brief van 6 juli? Hoe ziet de Minister het vervolgtraject? Als we de
pilots hebben afgerond, hoe komen we dan van pilot naar dienstverlening? Hoe komt de gewone huiseigenaar straks aan informatie? Bij welk
loket moet hij aankloppen als hij problemen heeft?
Ik zou ook heel veel willen zeggen over asbestdaken, maar ik heb zelf een
asbestdak en ben dus belanghebbende. Ik laat dit onderwerp aan collega
De Vries over.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

5

Voorzitter: Van der Linde
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Voorzitter. Excuses dat ik iets later binnenkwam. Ik zat bij de technische
briefing over de invoering van de Omgevingswet. Ik zie hier een aantal
collega’s die ik daarbij vandaag al heb ontmoet. Wat bij de briefing onder
andere aan de orde kwam en ook in dit overleg op de agenda staat, is de
situatie in de zwembaden. Minister Blok weet dat dit dossier mijn
bijzondere aandacht heeft. Het speelt al sinds 2011. Ik ben heel erg blij dat
de Minister inmiddels de verplichting tot het laten uitvoeren van een
onderzoek heeft ingevoerd, omdat de branche zelf onvoldoende maatregelen nam en het keurmerk uiteindelijk niet afdoende waarborg bood. We
kennen allemaal het heel schrijnende geval uit Tilburg; dat willen we nooit
meer meemaken. Ik ben erg positief over de onderzoeksplicht die de
Minister heeft ingesteld. Ik heb daarover nog een paar vragen. De
onderzoeksplicht heeft alleen betrekking op overdekte zwembaden. Is de
Minister van mening dat er zich in semi-overdekte of niet-overdekte
zwembaden nooit een situatie kan voordoen waarin roestvrijstaal wordt
gebruikt op een plek waar zodanig veel dampen zijn dat corrosiegevaar
kan optreden? Het is een vraag. Misschien is het al keurig uitgezocht,
maar ik heb hier graag helderheid over.
Gemeenten zijn vaak eigenaar van de zwembaden. Ontstaat dan niet de
situatie dat de gemeente de eigen installatie moet keuren en toezicht moet
houden op zichzelf? Omdat zwembaden vaak een grote kostenpost zijn,
zeker voor kleinere gemeenten, kan dat een knellende situatie worden.
Hoe voorkomen we dat onze gewaardeerde collega’s op gemeentelijk
niveau in een situatie komen waarin ze voor een moeilijke afweging
komen te staan of zichzelf een verplichting opleggen?
Over die verplichtingen gesproken: het is mij onduidelijk wat er precies
gevraagd wordt. In de aanbeveling van de Vereniging Sport en
Gemeenten (VSG) in de rapportage RVS in zwembaden van juni 2016 lees
ik dat de onderzoeksplicht ertoe moet leiden dat er per 1 januari 2017 in
overdekte zwembaden geen roestvrijstaal meer aanwezig is dat een
gevaar op persoonlijk letsel kan opleveren. Dat lijkt mij heel verstandig,
want waar sprake is van acuut gevaar moet dat heel snel worden
aangepakt. Geldt de verplichting, die harde deadline van 1 januari,
absoluut? Hoe gaat de Minister hierop toezien? Is hij bereid om eventueel
met een last onder dwangsom of met interbestuurlijke druk op enig
niveau te werken? Hij heeft hieraan gerefereerd in eerdere brieven, maar
die zijn al wat ouder. Inmiddels is de toezichthoudende rol in belangrijke
mate overgegaan op de provincie. Welke mogelijkheid heeft de Minister
nog om ervoor te zorgen dat de echt gevaarlijke situaties in zwembaden
door het hebben van roestvrijstalen elementen die we hebben erkend,
voor 1 januari zijn aangepakt? Daarnaast kan ik me voorstellen dat er iets
meer tijd is voor situaties waarvan we het wenselijk achten dat ze worden
aangepakt, maar die niet meteen gevaarlijk zijn. Hoe borgt de Minister dat
dit op de gewenste manier gebeurt?
Over brandveiligheid hebben collega’s al gesproken. Naar aanleiding van
het vorige algemeen overleg zijn belangrijke stappen gezet. Ik heb nog
een vraag over een presentatie die afgelopen maandag in Nieuwspoort
werd gegeven door een aantal bouwbedrijven. Zij gaven aan dat de bouw
en de bouwregelgeving sterk verduurzaamd kunnen worden. We kunnen
het energieverbruik bekijken, maar met de regelgeving voor de bouw
kunnen we ook een aantal andere belangrijke maatschappelijke doelen
dienen. Brandveiligheid is er daar natuurlijk een van, maar denk ook aan
een goed binnenklimaat en allerlei andere zaken. Uit de presentatie kwam
de vraag voort of we tot een soort kader kunnen komen waarin we
rapporteren over de wijze waarop en met welke maatregelen we dit soort
doelen kunnen dienen. Ik ben benieuwd of de Minister bekend is met deze
rapportage en wat hij daarvan vindt. Mocht hij er nog niet van op de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

6

hoogte zijn, dan meld ik het nu en kan hij er misschien op een later
moment schriftelijk op reageren.
De voorzitter:
Er komt geen vierde collega binnenlopen; we zijn hiermee dus aan het
einde van de eerste termijn gekomen.
De vergadering wordt van 15.16 uur tot 15.23 uur geschorst.
Minister Blok:
Voorzitter. Ik doe de beantwoording in blokjes: allereerst de koolmonoxidevragen, dan de vragen over de funderingsproblematiek, de zwembaden, asbest, de CE-markering, de brandveiligheid van woningen van
ouderen en het onvermijdelijke blokje «Overige».
De OVV heeft over koolmonoxide een uitgebreid en zorgwekkend rapport
geschreven. Hoe actueel het onderwerp is, werd deze week nog eens
onderstreept door weer een incident in Den Haag, waarbij gelukkig geen
dodelijke slachtoffers zijn gevallen. Ik ben met mijn collega van Volksgezondheid bezig om uitvoering te geven aan de aanbevelingen. De
aanbevelingen over de apparatuur liggen voornamelijk op het terrein van
het Ministerie van Volksgezondheid. Ik ga daar zo verder op in. De
bouwvoorschriften liggen op mijn terrein. Ik onderzoek daarbij de
mogelijkheid van een overheidswaarborg op het kwaliteitssysteem van de
installatiebranche. De heer De Vries vroeg daarnaar. Zo’n waarborg is
ingrijpend, maar ik sluit die niet uit. In Nederland is het traditionele
patroon dat het bedrijfsleven vraagt om minder regels en minder
ambtenaren. Op het moment dat men bij mij komt en vraagt of ik meer
regels wil opleggen, is mijn eerste reactie onvermijdelijk dat ik een beetje
verbaasd ben. Tegelijkertijd hebben we een dringend rapport van de OVV.
Met het op papier zetten van regels zijn we er echter niet. We moeten die
regels ook kunnen uitvoeren. Het op papier zetten is meestal het gemakkelijkste onderdeel. Vervolgens moeten we een organisatie opzetten
waarmee de handhaving van de regels gewaarborgd kan worden – anders
draaien we de consument een rad voor ogen – en die de mogelijk
schadelijke bijeffecten van regulering zo veel mogelijk weet te voorkomen.
We zijn vaak kritisch over toelatingseisen aan ondernemers in een
bepaalde branche, omdat deze snel leiden tot het beperken van het
aanbod. Dat betekent dat de consument minder te kiezen heeft en als
gevolg daarvan meestal meer moet betalen. Het is echter acceptabel als er
objectieve, goed onderbouwde redenen voor zijn. Ik zeg niet dat ik niet
bereid ben om tot deze stap over te gaan, maar ik wil het probleem eerst
goed in kaart brengen. Daarom kan ik niet onmiddellijk zeggen dat we het
Britse systeem moeten kopiëren. Het Britse systeem bestaat deels uit
regelgeving en deels uit praktijken die ik niet zomaar kan kopiëren. Ik zeg
de Kamer toe dat ik eind dit jaar verslag doe van deze naspeuringen en
dat daaruit een voorstel kan voortvloeien om over te gaan tot verdergaande regulering. Ik heb het extra onderzoek nodig om, als die
regulering er komt, ervoor te kunnen zorgen dat de schadelijke bijeffecten
zo veel mogelijk worden beperkt en dat de regulering effectief is.
De heer Albert de Vries (PvdA):
Als ik een installateur moet uitkiezen, betaal ik liever wat meer als ik er
dan zeker van ben dat het een installateur is die met de nodige kennis van
zaken de installatie bij mij thuis aanlegt. In het geval van koolmonoxide
gaat het om leven en dood. Ik heb mensen gesproken die verwanten
hebben verloren door dit probleem. Die snappen niet dat we hier
driekwart jaar op studeren terwijl er een alarmerend rapport van de OVV
ligt. Daarnaast heb ik vorige week gesproken met een aantal deskundigen
uit Engeland. Zij hebben cijfers waaruit onomstotelijk blijkt dat er met een
precies dezelfde manier van omgaan met gasinstallaties in Engeland en

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

7

Wales procentueel aanmerkelijk minder ongevallen zijn dan in Nederland.
Dan is het toch noodzakelijk om stappen te zetten? De Minister zegt toe de
Kamer eind van dit jaar te informeren. Dan duurt het nog een lange tijd
voordat er daadwerkelijk iets gebeurt.
Minister Blok:
De heer De Vries zegt een aantal cruciale dingen. In zijn openingszin zegt
hij dat hij, als hij zeker zou weten dat het geïnstalleerde apparaat veilig
zou zijn, bereid is om meer te betalen. Dat ben ik met hem eens, maar het
gaat om het eerste deel van de zin «als ik dat zeker zou weten». Om er
zeker van te zijn dat zo’n opgelegd kwaliteitsborgingssysteem uiteindelijk
kwaliteit garandeert, moeten we het goed inrichten. Anders betaalt men
wel een hogere prijs, maar heeft men niet de kwaliteitsgarantie. Er zijn
helaas nogal wat gereguleerde beroepen in Nederland – we kennen ze
allemaal – waarbij naar ik vrees ook weleens een scheve schaats wordt
gereden, bijvoorbeeld bij de notarissen en de artsen. Dat zijn zwaar
gereguleerde beroepen. Het feit dat een beroep gereguleerd is, brengt
nog niet onmiddellijk met zich dat het cruciale deel van die zin, namelijk
dat je dan zeker bent dat de kwaliteit beter is, geregeld is. Ik heb tijd nodig
om ervoor te zorgen dat het tweede deel van die zin waargemaakt kan
worden.
De heer Albert de Vries (PvdA):
Als ik in de gelegenheid ben om met de vertegenwoordigers van de
installatiebranche in Engeland te praten, dan is de Minister dat ook. Dan
moet er toch op vrij korte termijn inzicht verkregen kunnen worden in de
wijze waarop het systeem daar werkt en welke regels er zijn. Daar werkt
het. Daar is het systeem succesvol ingevoerd; de cijfers tonen dat aan. De
aanleiding dateert al van meer dan een jaar geleden, het rapport van bijna
driekwart jaar geleden en dan gaat de Minister nog weer een halfjaar
studeren. Het tempo is erg scheef ten opzichte van de aard van de
problemen.
De voorzitter:
Wat is uw vraag aan de Minister?
De heer Albert de Vries (PvdA):
Kan de Minister sneller acteren? Kan hij zich oriënteren op het Engelse
systeem? Dan hoeft hij niet zo veel te onderzoeken, want daar werkt het.
Minister Blok:
Ik oriënteer me al op het Engelse systeem, vandaar dat ik kon aangeven
dat het voor een deel ligt in de regelgeving en voor een deel in de
werkwijze. «Eind van het jaar» klinkt misschien ver weg, maar dat is over
drie maanden. Volgens mij wordt de heer De Vries zo snel bediend als op
verantwoorde manier mogelijk is. Niemand is geholpen bij regels die op
papier snel zijn ingevoerd, maar in de praktijk geen verschil maken.
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
In dat laatste heeft de Minister natuurlijk helemaal gelijk, maar als ik zijn
vergelijking met de artsen en de notarissen doortrek, vraag ik me wel af of
hij inschat dat er zonder de geldende kwaliteitsborging vaker een scheve
schaats gereden zou worden of een probleem zou zijn. Moet de kwaliteitsborging niet erkend worden als een belangrijk element om dat te
voorkomen? Bij het oplossen van de problemen in Groningen zeggen we
bijvoorbeeld dat mensen kennis moeten hebben van de aardbevingsproblematiek en dat ze moeten weten hoe ze gebouwen op een goede manier
moeten versterken. Het draait toch vooral om de vraag hoe we de
kwaliteitsborging op een zorgvuldige manier tot stand brengen zonder de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

8

toetreding van nieuwe partijen onnodig te belemmeren, in plaats van de
vraag of kwaliteitsborging een nuttige toevoeging kan zijn?
Minister Blok:
Ik ben het op zich met de formulering van mevrouw Van Veldhoven eens.
Ik gaf al aan dat ik het een hele stap vind als de overheid een kwaliteitssysteem aan een branche moet opleggen. Het is echt teleurstellend om te
lezen dat de branche het niet zelf heeft kunnen regelen. Nu dit het geval is,
sluit ik zeker niet uit dat ik mijn verantwoordelijkheid zal nemen. Ik vraag
de Kamer om mij nog drie maanden te geven om een en ander op een
verantwoorde manier te kunnen doen.
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
De Minister zegt dus dat het inderdaad meer een kwestie is van «hoe» dan
van «of», tenzij er de komende drie maanden iets heel verrassends naar
voren komt, want dat sluiten we natuurlijk nooit uit. Kan de Minister
toezeggen dat hij in principe over drie maanden, tenzij er iets heel
verrassends naar voren komt, met een concreet voorstel komt? Kan hij
daarin dan meteen ingaan op de wijze waarop hij wil omgaan met de
handhaving? Alleen een letter kan een dode letter zijn. Als we vanuit het
Rijk iets doen, moeten we het ook kunnen handhaven. Ik verneem dus
graag de ideeën van de Minister hieromtrent.
Minister Blok:
De formulering van mevrouw Van Veldhoven is precies goed: tenzij ik iets
heel geks tegenkom, zal ik de stap zetten. De uitwerking van de
handhaving is daarbij een cruciaal onderdeel. Hiermee ben ik aan het
einde gekomen van het onderdeel koolmonoxide.
De heer Albert de Vries (PvdA):
Ik had nog een vraag gesteld over de apparatuur.
Minister Blok:
Sorry, dat klopt. De heer De Vries had gevraagd of de fabrikanten op korte
termijn een verplichting kan worden opgelegd tot het geven van consumentenvoorlichting, met dien verstande dat op de apparatuur te lezen is
of een CO-melder voldoet aan de EU-norm en of een verbrandingsapparaat een koolmonoxidesensor heeft. Procedureel moet ik dit overleggen
met mijn collega van VWS, want dit betreft het apparatuurdeel van de
koolmonoxideproblematiek. De apparaten worden in meer landen
geleverd. Het is de afspraak dat er geen nationale regels worden
toegevoegd aan de Europese regels die normaliter binnen een bepaald
terrein gelden om de interne handel niet te belemmeren. We zullen in
eerste instantie met de producenten bekijken of ze de informatie vrijwillig
willen verstrekken. Dat gaat immers sneller dan het veranderen van de
regelgeving op Europees niveau, wat de uiteindelijke route zal zijn.
Ik kom op de funderingsproblematiek. De heer De Vries heeft kunnen zien
dat ten gevolge van zijn motie – ik vrees dat deze alweer twee jaar
geleden is ingediend – het Fonds Duurzaam Funderingsherstel er wat de
overheid betreft komt. We zitten nog om de tafel met de banken en de
gemeenten, maar ik heb goede hoop dat het gaat lukken.
De heer De Vries vroeg of ik aan de slag ben gegaan met zijn suggestie
om de SHR te betrekken bij verdere preventieve maatregelen. Dat hebben
we inderdaad gedaan. We hebben de SHR gevraagd om een onderzoek te
doen naar de mogelijkheid om bij houten palen de waterstroom dusdanig
te beïnvloeden dat de bacteriële aantasting wordt gestopt. De uitslag van
dit onderzoek verwachten we nog dit jaar.
De heer De Vries vroeg ook naar de situatie van de Bloemenbuurt in het
Kleiwegkwartier. Daar spelen problemen als gevolg van de verlaging van
de grondwaterstand. We volgen de kwestie omdat deze onderdeel

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

9

uitmaakt van de pilot die op dit terrein loopt. De vragen over het reguleren
van de grondwaterstand liggen bij de wethouder. Hij moet ze nog
beantwoorden. Niet ik ga hierover, maar de wethouder. Omdat de kwestie
echter onderdeel is van de pilot op dit terrein volgen we deze nadrukkelijk.
De heer Van der Linde vroeg wanneer de mensen bij hem in de wijk of
elders in Nederland iets gaan merken van de getroffen maatregelen. Ik gaf
al aan dat we om de tafel zitten met de gemeenten en de banken over de
oprichting van het fonds. De Comptabiliteitswet verplicht mij om de
oprichting aan de Kamer en de Rekenkamer voor te leggen. Ik mik nog
steeds op een inwerkingtreding per 1 januari. Daarna zullen de mensen op
de mogelijkheid gewezen worden. Dit zal over het algemeen via de
betrokken gemeenten gebeuren.
Dan kom ik op de vragen van mevrouw Van Veldhoven over de
zwembaden. Zij vroeg of de onderzoeksplicht ook geldt voor niet-overdekte zwembaden of voor gedeeltelijk overdekte zwembaden. De
onderzoeksplicht geldt niet voor niet-overdekte zwembaden omdat daar
geen dampvorming optreedt, maar wel voor gedeeltelijk overdekte
zwembaden.
De vervolgvraag is hoe we omgaan met de deadline van 1 januari. Zoals
bekend heb ik de onderzoeksplicht opgelegd. Dit is een novum. De ernst
van risico’s vond ik daar zwaar genoeg voor. Mevrouw Van Veldhoven
wees op het feit dat de gemeente ook zelf eigenaar van zwembaden kan
zijn en hierdoor voor een financieel dilemma kan worden geplaatst. In
eerste instantie zal toch een gemeenteraad er toezicht op houden, maar
vervolgens is het toezicht op gemeenten bij de provincies belegd. Ik zal de
provincies er voor 1 januari 2017 op attenderen dat vanaf die datum de
controles plaatsgevonden moeten hebben, zodat de provincies er in hun
toezicht aandacht aan kunnen besteden.
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Helder, maar er blijft onduidelijkheid over de vraag wat er precies voor
1 januari 2017 moet zijn gebeurd. De Minister heeft het nu weer over een
inspectie die moet hebben plaatsgevonden. In de samenvatting van de
rapportage RVS in zwembaden van juni 2016 staat dat de onderzoeksplicht ertoe moet leiden dat er per 1 januari 2017 in overdekte zwembaden
geen roestvrijstaal meer aanwezig is dat een gevaar op persoonlijk letsel
oplevert. Kan de Minister bevestigen dat, wanneer hij het heeft over de
onderzoeksplicht, hij ook bedoelt dat dit deel van de maatregelen voor
1 januari 2017 moet zijn doorgevoerd? Kan hij ervoor zorgen dat de Kamer
begin volgend jaar een overzicht ontvangt van de rapportages die de
Minister dan hopelijk via de provincies heeft gekregen? Hij maakt
natuurlijk niet voor niets gebruik van zijn bevoegdheid om de onderzoeksplicht op te leggen. Dit is vrij exceptioneel. Zoals de Minister net zelf al zei,
doet hij dit omdat er echt risico’s zijn. Het is belangrijk dat de Minister zelf
inzicht krijgt in de vraag of de risico’s zijn weggenomen. Ik wil graag dat
ook de Kamer dit inzicht krijgt begin volgend jaar.
Minister Blok:
De aanvulling van mevrouw Van Veldhoven is terecht. Niet alleen de
controle moet voor 1 januari hebben plaatsgevonden, maar ook de
vervanging daar waar nodig. Begin volgend jaar wil ik samen met de
zwembadbranche de operatie evalueren. Ik heb echter geen lijst van
zwembaden, want ik kan redelijkerwijs niet vanuit Den Haag meer dan
duizend zwembaden controleren. Ik kan wel met een vertegenwoordiger
van de zwembadbranche bekijken hoe de operatie is verlopen. Daarvan
zal ik de Kamer dan in de eerste helft van volgend jaar verslag doen.
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Ik vraag de Minister absoluut niet om 1.033 zwembaden langs te gaan. Hij
gaf net aan dat hij de provincies zal aanschrijven om ze op de hoogte te

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

10

brengen van het feit dat gemeenten ervoor moeten zorgen dat aan de
rapportageverplichting is voldaan. Niet alleen het onderzoek moet zijn
gedaan, maar ook de maatregelen moeten voor 1 januari zijn uitgevoerd.
Het lijkt mij niet onmogelijk dat de Minister aan de twaalf provincies
vraagt om hem begin volgend jaar het resultaat te melden. Dan kan de
Minister wellicht preciezer aangeven, dus niet alleen op basis van de
evaluatie van de zwembadbranche, waarmee we een gemixte geschiedenis hebben, hoe het staat met zowel de echt gevaarlijke situaties die
voor 1 januari 2017 verholpen hadden moeten zijn als met de andere
maatregelen die nog genomen moeten worden.
Minister Blok:
Ik kan provincies niet zonder meer verplichten om alle zwembaden binnen
hun grondgebied af te gaan. Zij hebben een toezichthoudersrol, maar zijn
vrij in de manier waarop ze deze invullen. Ik kies voor de route via de
zwembadbranche, omdat ik daarmee een dergelijke afspraak kan maken.
Ik kan een provincie niet verplichten om een autootje langs alle
zwembaden te laten rijden.
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Hiermee komen we aan de crux van wat er speelt. Er is sprake van een
gevaarlijke situatie. De Minister vindt die zo uitzonderlijk dat hij zelfs
bereid is om een onderzoeksplicht op te leggen. Ik ken de Minister en
weet dat hij zuinig is met dit soort instrumenten. Toch heeft hij een
onderzoeksplicht opgelegd. Tegelijkertijd is deze Minister het bevoegde
gezag om vast te stellen of de gevaarlijke situaties zijn verholpen. De
gemeente moet hier in eerste instantie voor zorgen en de provincie moet
erop toezien. Het is dus geen kwestie van: goh, hebt u zin om een autootje
te laten rondrijden? Nee, het is de taak van de provincie om erop toe te
zien dat de onderzoeksplicht naar behoren wordt ingevuld.
De voorzitter:
En uw vraag is?
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Is de Minister bereid om de provincies in een vriendelijke brief te
verzoeken om hem begin volgend jaar te melden of de gevaarlijke
situaties verholpen zijn? Het valt immers onder de bevoegdheid van de
provincies om hierop toe te zien.
Minister Blok:
De vraag van mevrouw Van Veldhoven heeft een veel grotere strekking,
omdat de provincies toezichthouder zijn op eigenlijk alle gemeentelijke
terreinen. We zullen het nog hebben over de brandveiligheid, ook een
terrein waarop de provincie toezichthouder is. Als we alle provincies
vragen om gedetailleerd verslag te doen van de manier waarop zij hun
toezichthoudende rol invullen, ben ik vanuit Den Haag alle gemeenten aan
het controleren. Als we dit ten aanzien van de zwembaden vragen, weet ik
namelijk niet waarom we het niet zouden moeten doen ten aanzien van
branddeuren, jeugdzorg of welk ander terrein dan ook. Die route moeten
we dus niet nemen. Mevrouw Van Veldhoven heeft gelijk dat ik een
ingrijpende maatregel opleg. Dat doe ik overigens ook als ik het Bouwbesluit aanpas, waarover we later spreken. Dat betekent echter niet dat we
vervolgens overal bekijken of een en ander precies zo gebeurt. Dan wordt
het onuitvoerbaar.
De heer De Vries vroeg of er voor de sanering van asbestdaken een
soortgelijk fonds kan worden gecreëerd als voor funderingsherstel het
geval is. De sanering gebeurt onder de bezielende leiding van de
Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu. We hebben haar natuurlijk
gewezen op de geniale structuur die wij hier bedacht hebben op basis van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

11

de voorzet van de heer De Vries. Ik moet het echter aan de Staatssecretaris overlaten of zij deze zal toepassen, want er is ook een subsidieregeling voor de asbestdaken. Aan het einde van dit jaar komt zij met een
brief over de aanpak.
Dan kom ik op de continuing story over de CE-markering en KOMO. De
heer De Vries vroeg of de rechterlijke uitspraak inzake Desmepol
helderheid heeft verschaft over de mogelijkheden die particuliere
keurmerken bieden. Ter voorkoming van misverstanden merk ik nogmaals
op dat particuliere keurmerken gewoon kunnen bestaan en een toegevoegde waarde kunnen hebben. Het is echter verboden om in een
particulier keurmerk de informatie op te nemen die onderdeel is van het
CE-keurmerk, omdat dit door Europa is gereguleerd. Om hierover
maximale helderheid te verkrijgen en omdat ik vanuit de branche weleens
geluiden hoor dat andere Europese landen er wat soepeler mee omgaan,
heb ik de Europese Commissie gevraagd welke ruimte zij precies ziet voor
private keurmerken, anders dan die ik nu schets. Zodra ik een antwoord
heb ontvangen, zal ik dit natuurlijk aan de Kamer sturen en openbaar
maken.
De uitspraak van de rechtbank over Desmepol heeft geen extra helderheid
verschaft. De zaak die Desmepol aanhangig heeft gemaakt, speelde
namelijk in 2012, toen de oude Europese richtlijn nog gold. Zoals
gebruikelijk in het recht, doet de rechter een uitspraak op basis van de op
dat moment geldende wetgeving. Destijds was er een richtlijn en
inmiddels is er een verordening. Voor de huidige situatie heeft de
uitspraak dus geen extra informatie opgeleverd. Zoals gezegd, heb ik deze
informatie bij de Europese Commissie opgevraagd, ingeval er überhaupt
nog onduidelijkheid over mocht bestaan.
Er is een aantal vragen gesteld over de brandveiligheid, specifiek in relatie
tot ouderen. De heer De Vries ging in op een discussie die wij hier vaker
hebben gevoerd: is het mogelijk om seniorenwoningen te definiëren door
een combinatie van de kenmerken van het gebouw en de kenmerken van
de bewoner? In eerdere gesprekken heb ik gezegd dat het begrip
«seniorenwoning» in bouwregelgeving heel moeilijk aan te geven is. We
kennen wel het begrip «woningen met zorg». Deze kunnen we afbakenen
doordat er zorg aan gekoppeld is. Het gaat dan over het algemeen over
een doelgroep met veel meer beperkingen. Het begrip «seniorenwoning»
kennen we niet. Dit heb ik al geïllustreerd aan de hand van het portiek
waar mijn ouders wonen. De gemiddelde leeftijd daar is 80 jaar, maar
desondanks is het een gewoon portiek, waarvan er tienduizenden in
Nederland zijn.
De suggestie van de heer De Vries om de definiëring niet alleen langs de
kenmerken van het bouwwerk te doen, maar ook langs de kenmerken van
de bewoner, introduceert een enorme complexiteit. Men moet dan de
kenmerken van de bewoner definiëren en volgen – gezondheidssituaties
veranderen immers nogal eens gedurende een leven – en men moet deze
ergens bijhouden. Dit lijkt mij in de uitvoering heel ingewikkeld. Om die
reden wijs ik op de mogelijkheden tot aanschrijving die gemeenten
hebben. Zij zitten immers dichter op de praktijk. Als gemeenten aanleiding
zien om voor een bepaald gebouw, mede vanwege de bewoners,
scherpere eisen aan de brandveiligheid te stellen, dan mogen ze dat. In de
brief heb ik ook aangegeven dat ik het Bouwbesluit zal aanscherpen. Het
introduceren van een nieuwe categorie langs de gecombineerde route lijkt
mij echter heel ingewikkeld.
De heer De Vries sprak zijn zorgen uit over de gevolgen die het handhaven
van het van rechtens verkregen niveau bij bestaande gebouwen kan
hebben voor de brandveiligheid. Hij vroeg of we daar nog eens naar
kunnen kijken bij de behandeling van de AMvB onder de Omgevingswet,
het Besluit bouwwerken leefomgeving, de opvolger van het Bouwbesluit.
Samen met collega Schultz van Haegen ga ik in december in gesprek met
de Kamer over deze AMvB. De tekst ervan is inmiddels gepubliceerd. Dit

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

12

overleg met de Kamer lijkt mij de juiste gelegenheid om te bekijken of er
op onderdelen aanpassing nodig is. Als er reden tot aanpassing is, ben ik
hiertoe vanzelfsprekend bereid.
De heer De Vries wees op de Woonzorgwijzer die RIGO en NEN hebben
ontwikkeld en de aanbevelingen die zij op grond van een studie hebben
gedaan. Er zijn veel brandveiligheidsinitiatieven. Enerzijds is dat fijn, maar
anderzijds maken deze het voor de consument ingewikkeld om te weten
waar hij aan toe is. Recentelijk is er een actie gestart inzake brandveiligheid, met een centrale rol voor de brandweer. Ik hoop natuurlijk dat alle
aanwezigen deze mooie brochure kennen en anders kennen zij hem nu.
De brochure is onderdeel van de laatste campagne. Het lijkt mij verstandig
dat de bevindingen van RIGO en NEN worden gecommuniceerd met
Brandweer Nederland en onderdeel uitmaken van diens campagne – deze
wordt met regelmaat en met ondersteuning van ons gevoerd – en dat we
niet een extra campagne organiseren.
Ten slotte was er een vraag van mevrouw Van Veldhoven die, als ik het
goed begrijp, maandag in Nieuwspoort was bij een symposium over een
aantal innovaties in de bouw. Het blijkt maar weer dat ik niet overal word
uitgenodigd. Ik volg zo veel mogelijk de innovaties in de bouw. Als er van
dit symposium een informatiepakket is of een verwijzing naar een
website, dan verneem ik dat graag en zal ik er schriftelijk op reageren.
Hiermee hoop ik de vragen in eerste termijn te hebben beantwoord.
De voorzitter:
Ik dank de Minister. Ik kijk naar de collega’s en begrijp dat er behoefte is
aan een tweede termijn. Ik stel voor om deze lekker kort te houden met
een spreektijd van twee minuten per fractie.
De heer Albert de Vries (PvdA):
Voorzitter. Ik concludeer dat we over drie maanden een voorstel tegemoet
kunnen zien over de wijze waarop de Minister denkt om te gaan met
installatiebedrijven en installateurs inzake koolmonoxide. Ik vind het lang
duren. Maar goed, ik breng het geduld op om erop te wachten in de hoop
dat er dan echt een concreet voorstel komt.
Ik vraag de Minister ook om de Kamer te informeren over de casus in
Rotterdam betreffende de grondwaterstand zodra hij hierover een
terugkoppeling heeft gekregen vanuit Rotterdam.
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Voorzitter. Ik begin met het laatste punt dat de Minister aansneed,
namelijk het manifest Bouwen met Waarde(n). Dat gaat over de vraag in
welke mate via de bouw kan worden bijgedragen aan het bereiken van de
Sustainable Development Goals. Hierover is inderdaad informatie
beschikbaar. Ik zou het heel interessant vinden om van de Minister te
horen op welke wijze, bijvoorbeeld via openbare aanbestedingen en
dergelijke, wij daar een rol bij kunnen spelen. Hoe kunnen we inzichtelijk
maken op welke manier de bouw kan bijdragen, zodat het duidelijk is voor
private partijen die dit willen weten? Ik zal de Minister de informatie doen
toekomen.
Ik ga nog even door over de zwembaden. Uit het rapport blijkt dat niet bij
alle duizend zwembaden in Nederland problemen zijn, maar bij zo’n kleine
honderd overdekte zwembaden en combizwembaden. Er zijn zware
aantastingen van de rvs-ophangsystemen gevonden. Bij plafondsystemen, hangende onderdelen, luchtkanalen, leidingen, isolatierollen,
lichtarmaturen, geluidsinstallaties, discobollen, inclusief bevestigingsbouten zijn flinke aantastingen gevonden. Begin volgend jaar moeten we
weten of die zware aantastingen verholpen zijn. Ik vraag de Minister niet
om met een autootje langs alle duizend zwembaden te rijden. Ik vraag de
Minister alleen om via de toezichthoudende provincies boven tafel te

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

13

krijgen of het geregeld is voor die honderd zwembaden – we weten welke
het zijn – en hierover aan de Kamer te rapporteren.
Minister Blok:
Voorzitter. De heer De Vries krijgt inderdaad over drie maanden een brief
over de bevindingen met betrekking tot het toezicht op koolmonoxidegevaarlijke installaties. Vanzelfsprekend ben ik bereid om zodra er meer
informatie over het Kleiwegkwartier beschikbaar is deze met de Kamer te
delen.
Het manifest Bouwen met Waarden(n) ga ik ontvangen.
Dan kom ik op de vraag van mevrouw Van Veldhoven over de honderd
zwembaden. Ik weet niet of wij ze kennen. Ik zie een van mijn
medewerkers nee schudden.
De voorzitter:
Mevrouw Van Veldhoven zal de lijst na de vergadering aan de Minister
aanreiken.
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Ter verduidelijking: de Vereniging Sport en Gemeenten heeft een
onderzoek gedaan waaruit blijkt dat er bij 84 zwembaden sprake is van
zware aantasting. Dit specifieke aantal kon gegeven worden doordat men
op basis van de respondenten heeft kunnen vaststellen bij welke
zwembaden zware aantastingen zijn. Deze zwembaden zijn dus bekend.
Het aantal van 84 is geen statistisch gegeven. Er wordt immers heel
specifiek aangegeven welk soort aantastingen het betreft. De 84
zwembaden moeten gewoon in kaart worden gebracht. Over die
zwembaden zeggen we: er is een gevaar en dat moeten we voor 1 januari
oplossen. Daarom heeft de Minister deze zware maatregel van onderzoeksplicht ingezet. Dan moeten we ook handhaven en ervoor zorgen dat
de problemen met aantasting verholpen worden.
Minister Blok:
Ja, maar het roept meteen de vraag op of wij er voldoende zeker van zijn
dat we met deze 84 zwembaden alles in beeld hebben. Het kan een
schijnzekerheid zijn. Ik kan een en ander nu niet uit mijn hoofd doen. Ik wil
me verdiepen in de bestaande mogelijkheden om meer zekerheid te
bieden over het goede verloop van de inspectie en de vervanging, binnen
de randvoorwaarde dat ik niet het werk van de provincies ga overdoen.
Dit brengt namelijk een heel grote precedentwerking met zich, die ik niet
wil. Ik kan nu niet goed beoordelen of wij voldoende inzicht hebben in de
vraag welke zwembaden het betreft. Als er een lijst van 84 zwembaden is,
kan het zijn dat er 80, waar de problematiek even ernstig is, nog niet in
beeld zijn. De achterliggende gedachte voor de inspectie en de vervangingsplicht is juist om deze ook boven water te krijgen.
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Ik dank de Minister voor zijn bereidheid om nog eens goed naar dit punt
te kijken. Laat ik een praktische oplossing bieden door een VAO aan te
vragen, zodat we tussen dit AO en het VAO nog even tijd hebben om met
elkaar te bekijken wat mogelijk en werkbaar is. Uiteraard heb ik begrip
voor de bestuurlijke verhoudingen en begrijp ik dat de Minister in een
lastig parket zit. Met een rapport over 84 zwembaden waarvan we weten
dat er zware aantastingen zijn, geven we niemand de garantie dat er niet
nog ergens een zwembad is waar sprake is van zware aantasting. We
kunnen er echter wel voor zorgen dat die 84 per 1 januari op orde zijn.
Dan hebben we dat in ieder geval geregeld voor de zwembaden waarvan
we wisten dat er zware aantastingen waren. Ik geef de Minister graag de
gelegenheid om tussen nu en het VAO de mogelijkheden op dit punt
nader te bestuderen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

14

De voorzitter:
We moeten als commissie besluiten of mevrouw Van Veldhoven het
verzoek om het VAO mag indienen. Ze is immers geen lid van de
commissie. Ik neem aan dat er geen bezwaar is. Zullen we het VAO op een
iets langere termijn plannen, over een week of drie tot vier?
Minister Blok:
Ja. Ik stuur de Kamer voorafgaand aan het VAO een brief waarin ik de
mogelijkheden schets en hoop hiermee mevrouw Van Veldhoven
voldoende gerust te stellen, maar de beslissing is aan haar.
Mevrouw Van Veldhoven (D66):
Ik dank de Minister hartelijk voor zijn toezegging. Mocht uit zijn brief
blijken dat er voldoende oplossingen gevonden kunnen worden, kan het
VAO weer vervallen, maar dan hebben we in ieder geval de tijd genomen
om het uit te zoeken.
De voorzitter:
Hiermee zijn we aan het einde gekomen van de beantwoording door de
Minister. Ik heb de navolgende toezeggingen genoteerd.
– De Minister doet nader onderzoek naar de reguleringen betreffende
koolmonoxide, inclusief de handhaving ervan, en rapporteert hierover
aan het einde van dit jaar.
– Begin 2017 wordt de Kamer geïnformeerd over het verloop van de
operatie inspectie zwembaden, inclusief de maatregelen waar nodig.
Voorafgaand aan het VAO stuurt de Minister nog een brief met de
mogelijkheden.
– De Minister stuurt, na overleg met de Europese Commissie, een brief
over de eventuele ruimte voor het private keurmerk naast de
CE-markering.
– De Kamer wordt geïnformeerd over de casus RotterdamKleiwegkwartier en de grondwaterstand aldaar.
– De Minister reageert schriftelijk op de informatie van het symposium
van afgelopen maandag over de bijdrage van innovaties en de bouw
aan duurzaamheidsdoelstellingen.
Er wordt een VAO aangevraagd binnen een termijn van enkele weken.
Ik dank alle aanwezigen en sluit dit algemeen overleg.
Sluiting 16.03 uur.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 325, nr. 160

15