Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3190
Vragen van het lid Kröger aan de Staatssecretaris Infrastructuur en Waterstaat
over het Zweedse rapport «Nattågstrafik till Europa» en 2 deel rapporten met
betrekking tot Europese nachttreinen (ingezonden 29 mei 2020).
Antwoord van Staatssecretaris Van Veldhoven-Van der Meer (Infrastructuur
en Waterstaat) (ontvangen 18 juni 2020).
Vraag 1
Bent u bekend met het Zweedse rapport «Nattågstrafik till Europa»1 en de
twee deelrapporten met betrekking tot Europese nachttreinen?
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Heeft er hierover contact plaatsgevonden tussen het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, het Zweedse ministerie en Trafikverket? Waar bestond dat
contact uit?
Antwoord 2
Ja. Het Zweedse ministerie heeft haar plannen voor dit onderzoek gepresenteerd op de high level expert meeting in Amsterdam op 15 november 2019.
Sindsdien is er een aantal maal contact met het Zweedse ministerie geweest,
waarin onder andere de samenvatting van het tussentijdse rapport is
gedeeld.
Vraag 3
Weet u waarom de manier waarop Nederland de nachttrein naar Wenen en
Innsbruck gaat subsidiëren, niet wordt genoemd in het rapport?
Antwoord 3
Nee, ik ben niet bekend met de redenen waarom de Zweden bepaalde
elementen wel of niet hebben opgenomen in hun rapport.

1

ah-tk-20192020-3190
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Trafikverket, april 2020, Slutredovisning av regeringsuppdraget att utreda nattåg till Europa
(https://www.trafikverket.se/om-oss/nyheter/Nationellt/2020–04/slutredovisning-avregeringsuppdraget-att-utreda-nattag-till-europa/)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

Vraag 4
Is de subsidie voor het verlengen van deze trein naar Amsterdam alleen voor
het deel Amsterdam – Zevenaar – grens of voor de hele verlenging
Amsterdam-Düsseldorf, of voor de exploitatie van de route in het algemeen?
Antwoord 4
Ik ben voornemens voor het tracé Amsterdam-Zevenaar-Grens subsidie te
verlenen om verlenging van de bestaande nachttreinverbinding Wenen/
München – Düsseldorf naar Amsterdam mogelijk te maken.
Vraag 5
Is de manier waarop Zweden en Denemarken staatssteun willen verlenen
(door middel van een concessieverlening in de eerste vier jaar, waarna deze
eventueel verlengd kan worden) vergelijkbaar met de nachttrein van
Amsterdam naar Wenen en Innsbruck?
Antwoord 5
Dat is afhankelijk van de wijze waarop de verbinding in zijn geheel, dus
bijvoorbeeld ook in Duitsland en eventueel verder, wordt opgezet. Ik heb
begrepen dat het Zweedse ministerie op basis van dit rapport nu eerst moet
bepalen of en op welke wijze zij verder wil gaan met dit dossier.
Vraag 6
Is Nederland, indien het een nachtrein Malmö-Amsterdam zou worden, bereid
tot een concessieverlening eventueel met subsidie?
Antwoord 6
Zoals aangegeven in mijn brief over de hoofdlijnen van het integrale besluit
over de marktordening op het spoor na 20242, heeft het mijn voorkeur dat
internationale verbindingen voortaan in principe in open access tot stand
komen. Echter, op het moment dat ik een dienst wenselijk vind en deze
anders niet of niet onder de juiste voorwaarden tot stand kan komen dan kan
ik waar nodig concessieverlening overwegen. Of daar in dit geval sprake van
zal zijn is nu nog niet te zeggen.
Vraag 7
Zou het feit (volgens het rapport) dat de reismarkt tussen Nederland en
Zweden twee keer groter is dan tussen België en Zweden, niet een reden
moeten zijn om de verbinding vanuit Malmö naar Amsterdam te halen? Is
een potentieel van 1,2 miljoen reizigers genoeg voor een treinverbinding?
Antwoord 7
Het eerdere KIM-rapport over nachttreinen heeft laten zien dat er zeker
potentieel is naar bijvoorbeeld Kopenhagen, één van de steden die ook
opgenomen is in de mogelijke routering van een eventuele nachttrein vanuit
Zweden. In Nederland zetten we nu eerst in op een tijdelijke proef met een
nachttrein naar Wenen, terwijl ondertussen wordt onderzocht in het kader
van de marktordening op welke wijze we internationale (nacht)treinen,
bijvoorbeeld naar Noord-Europa, vanuit Nederland kunnen stimuleren. De
uitkomsten van de discussie in Zweden kunnen daar ook bij gebruikt worden.
Het staat vervoerders vrij om in de tussentijd zelf een nachttreinverbinding op
te zetten als zij daar voldoende potentieel voor zien.
Vraag 8
Bent u, mede gezien de motie van de leden Kröger en Schonis over kansen
en knelpunten om nachttreinen op kansrijke corridors te laten rijden3, bereid
op zo kort mogelijke termijn met uw Zweedse collega te spreken over een
nachttreinverbinding Malmö – Amsterdam?
Antwoord 8
Zeker. Er is reeds contact gelegd voor een gesprek met mijn Zweedse collega.

2
3

Kamerstuk 29 984, nr. 899
Motie van de leden Kröger en Schonis over kansen en knelpunten om nachttreinen op kansrijke
corridors te laten rijden (Kamerstuk 29 984, nr. 878)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Vraag 9
Zou de nachttrein Malmö-Amsterdam een mooie aanloop zijn voor een
HSL-verbinding tussen Stockholm en Amsterdam waarvan de Lelylijn
onderdeel is?
Antwoord 9
Het Zweedse Traffikverket heeft laten uitzoeken of een nachttreinverbinding
naar het Europese vasteland mogelijk en aantrekkelijk is en heeft daarbij niet
gekeken naar grootschalige infrastructuurinvesteringen. Het Zweedse
ministerie zal nu eerst moeten bepalen wat haar volgende stap gaat zijn,
voordat er sprake is van een concreet plan voor een nachttreinverbinding
inclusief bestemming, reistijd en routering. Vanuit Nederland kan ik niet
vooruitlopen op deze Zweedse beslissing en eventuele volgende stappen
daarin. Zie ook mijn beantwoording van vraag 7.
Vraag 10
Bent u bereid, mede gezien de EU-meerjarenbegroting 2021–2027 en de
mogelijkheden van de GreenDeal, contact op te nemen met uw Europese
collega’s voor een HSL-lijn van Stockholm via onder andere Kopenhagen,
Hamburg en Groningen naar Amsterdam?
Antwoord 10
Het stimuleren van internationaal personenvervoer per trein is voor mij een
hoge prioriteit, zo ook in mijn gesprekken met de Europese Commissie en de
andere lidstaten. In mijn position paper4 en in de politieke verklaring5 in het
verlengde daarvan, bepleit ik het idee om in corridors te gaan werken. In de
komende maanden zal dan ook onderzocht worden met de verschillende
Europese partners welke corridors hiervoor in aanmerking komen.
Vraag 11
Ziet u ook in dat als neveneffect de lijn Amsterdam-Berlijn, door de HSL
Stockholm-Amsterdam, automatisch ook ruim twee uur sneller wordt?
Antwoord 11
Zie mijn beantwoording van vraag 9.
Vraag 12
Zou u deze vragen één voor één willen beantwoorden?
Antwoord 12
Ja.

4
5

Kamerstukken 29 984, nr. 887
Kamerstukken 21501–33, nr. 704

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3