Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

35 569

Burgerinitiatief «Stop de Hondenbelasting»

Nr. 4

BRIEF VAN DE MINISTER VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN
KONINKRIJKSRELATIES
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 13 oktober 2021
De Kamer heeft naar aanleiding van het debat over het burgerinitiatief
«stop de hondenbelasting» (Kamerstuk 35 569) op 10 juni jl. (Handelingen
II 2020/21, nr. 87, item 18) motie van het lid De Kort (Kamerstuk 35 569,
nr. 3) aangenomen. De motie verzoekt «de financiële gevolgen voor
gemeenten van de afschaffing van de hondenbelasting in kaart te
brengen» en «tevens in samenspraak met de VNG de mogelijkheid van
afschaffing van de hondenbelasting te onderzoeken en daarbij de
mogelijkheid van een redelijke overgangstermijn te betrekken». Ter
uitvoering van de motie hebben hierover ambtelijke gesprekken plaatsgevonden tussen rijk, VNG en gemeenten. Middels deze brief informeer ik u
over de uitkomsten van deze gesprekken.
Uit cijfers over de heffing van de hondenbelasting komt een gemêleerd
beeld naar voren. Zo werd in 2020 in 193 gemeenten (52% van alle
gemeenten) honden-belasting geheven. De totale opbrengst van de
hondenbelasting bedroeg in 2020 € 51 miljoen. Hierbij bedragen de
inkomsten uit de hondenbelasting gemiddeld 0,19% van de totale
inkomsten van een gemeente (die de hondenbelasting heft). De
bandbreedte voor de heffende gemeenten ligt tussen 0,05% en 0,38% van
de totale inkomsten.
De trend is dat de laatste jaren steeds meer gemeenten de hondenbelasting afschaffen. Verscheidene gemeenten geven aan de hondenbelasting af te schaffen, omdat deze niet meer van deze tijd is, de
handhaving te complex is, danwel de kosten niet opwegen tegen de
inkomsten en/ of dat zij de lasten voor hun inwoners (in het bezit van een
hond) willen verlichten. Gemeenten die de hondenbelasting nog wel
heffen geven aan dat de inkomsten nodig zijn om hondenbeleid te
financieren, dat de afschaffing van de hondenbelasting zou leiden tot een
lastenverzwaring voor andere inwoners (bijvoorbeeld door verhoging van
de onroerendezaakbelasting) of dat gelet op de financiële positie van de
gemeente deze inkomstenderving niet opgevangen kan worden.

kst-35569-4
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 569, nr. 4

1

In de gesprekken met de VNG en een negental gemeenten zijn deze
beelden bevestigd. Deze gemeenten geven aan dat de kritische financiële
situatie, naast de hierboven genoemde meer principiële argumenten,
reden is om de hondenbelasting niet af te schaffen. Ondanks het relatief
beperkte financiële belang kunnen de inkomsten van de hondenbelasting
door veel gemeenten volgens hen niet gemist worden. De opbrengst van
de hondenbelasting wordt, naast hondenbeleid, ook gebruikt om andere
posten te dekken. In geval van afschaffing van de hondenbelasting
worden de gemiste inkomsten opgevangen uit de algemene middelen,
voornamelijk de uitkering uit het Gemeentefonds of overige lokale
belastinginkomsten (verhoging ozb).
De ontwikkeling dat minder gemeenten hondenbelasting heffen komt
voort uit lokale keuzes die gemaakt worden. Indien de hondenbelasting
daarentegen landelijk zou worden afgeschaft is dit voor de VNG in
beginsel een onwenselijke aantasting van de gemeentelijke financiële
autonomie. De afschaffing van de hondenbelasting kan worden
overwogen maar dient dan wel, gelet op de aantasting van de gemeentelijke financiële autonomie, binnen een bredere herziening van het
gemeentelijk belastinggebied meegenomen te worden.
Indien wordt besloten om de hondenbelasting af te schaffen dienen, in het
kader van artikel 2 Financiële Verhoudingswet (FvW), de financiële
gevolgen voor gemeenten inzichtelijk te worden gemaakt en wordt
aangegeven hoe deze gevolgen kunnen worden opgevangen. De Minister
van Financiën heeft op 30 oktober 2020 een brief aan Uw Kamer
verzonden1 waarin de werking en verantwoording van artikel 2 FvW nader
wordt toegelicht.
De VNG geeft aan de afschaffing van de hondenbelasting te willen bezien
in een bredere herziening van het lokaal belastinggebied. De bekostiging
van deze wijziging en de redelijke overgangstermijn dienen daarin
meegenomen te worden. Ook het kabinet is van mening dat de
afschaffing van de hondenbelasting in deze bredere context moet worden
gewogen. De keuze inzake een bredere herziening van het gemeentelijke
belastinggebied is aan een nieuw kabinet.
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
K.H. Ollongren

1

Kamerstuk 35 570 B, nr. 8

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 35 569, nr. 4

2