Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2017–2018

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1385
Vragen van het lid Snels (GroenLinks) aan de Minister en Staatssecretaris van
Financiën over het verslag van de Ecofinraad van 23 januari 2018 (ingezonden
16 februari 2018).
Antwoord van Staatssecretaris Snel (Financiën) (ontvangen 8 maart 2018).
Vraag 1 t/m 5
Klopt het dat de Kamer niet van te voren door u was geïnformeerd over het
agendapunt van de Ecofinraad van 23 januari 2018 waarbij besloten zou
worden of er acht landen van de zwarte lijst van belastingparadijzen
afgehaald konden worden?
Klopt het dat er tijdens het algemeen overleg Ecofin van 18 januari 2018
alleen over dit agendapunt is gesproken omdat zij via andere kanalen uit
Brussel aan deze informatie was gekomen?
Deelt u de mening dat het onwenselijk is dat de Kamer via externe bronnen
meer informatie verneemt dan van u?
Hoe gaat u voorkomen dat de Kamer in de toekomst informatie gaat missen
doordat agendapunten zeer recent als hamerstuk aan de lijst worden
toegevoegd?
Kunt u toezeggen dat de Kamer op het onderwerp zwarte en grijze lijst van
belastingparadijzen vanaf nu altijd tijdig wordt geïnformeerd en dat u niet zult
instemmen met veranderingen aan de zwarte/grijze lijst, zonder expliciete
toestemming vooraf van de Kamer?
Antwoord 1 t/m 5
Het klopt dat uw Kamer niet van te voren was geïnformeerd over de mutaties
van de EU-lijst met niet-coöperatieve jurisdicties voorafgaand aan de
Ecofin-raad van 23 januari jl. Normaliter wordt uw Kamer op de hoogte
gebracht van alle agendapunten van de Ecofin-raad door middel van de
geannoteerde agenda. Ten tijde van het verzenden van de geannoteerde
agenda aan uw Kamer ten behoeve van het AO Ecofin stonden de mutaties
van de EU-lijst echter nog niet op de agenda van de Ecofin-raad. Kort voordat
de Ecofin-raad plaatsvond is dit agendapunt als hamerstuk toegevoegd aan
de agenda van deze raad. Het was beter geweest als uw Kamer door middel
van een aanvulling op de geannoteerde agenda op de hoogte was gebracht
van deze wijziging van de agenda, zodat u deze wijziging van de agenda ook
via de gebruikelijke kanalen tot u kon nemen. Om deze reden heb ik voor de
Ecofin-raad van 13 maart a.s. in de geannoteerde agenda expliciet vermeld

ah-tk-20172018-1385
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

1

dat de verwachting is dat mutaties van de EU-lijst met niet-coöperatieve
jurisdicties opnieuw als hamerstuk zal worden toegevoegd.
Mede naar aanleiding van uw verzoek, heeft Nederland ervoor gepleit om
voor de Ecofin-raad van 13 maart de EU-lijst niet opnieuw als A-punt
(hamerstuk) te agenderen, maar als B-punt (discussiepunt). Dit pleidooi vond
echter geen weerklank. Naar aanleiding van dit pleidooi is echter wél
besloten om vóór de Ecofin-raad meer informatie openbaar te maken over
het proces omtrent de lijst over niet-coöperatieve jurisdicties. Zo zijn nu de
brieven, die de EU lidstaten naar de jurisdicties hebben gestuurd, openbaar
gemaakt (241 pagina’s). Uiteraard zal ik u op de hoogte blijven houden van
de besluitvorming op de Ecofin-Raad over mutaties van de EU-lijst, al dan
niet als hamerstuk.
Vraag 6, 7, 8 en 9
De toezegging van Panama en andere landen is dat «schadelijke belastingregimes worden afgeschaft voor 31 december 2018», deelt u de mening dat dit
een nogal vage toezegging is? Om welke regimes gaat het hier?
Hoe kan de Kamer toetsen of er daadwerkelijk is voldaan aan de toezeggingen van deze acht landen? Kunt u nader ingaan op de manier waarop
assessments worden gedaan? Zo nee, hoe kan de kamer dan beoordelen of
de criteria juist zijn toegepast?
Hoe realistisch c.q. haalbaar zijn de toezeggingen van Panama en van de
andere zeven landen?
Klopt het dat u zonder commentaar heeft ingestemd met het voorstel om
Panama en de zeven andere landen van de zwarte lijst van belastingparadijzen te halen? Zo ja, kunt u uitgebreid onderbouwen waarom u hiermee heeft
ingestemd?
Antwoord 6, 7, 8 en 9
In de brief die landen hebben ontvangen van de Gedragscodegroep naar
aanleiding van de beoordeling door expert groepen, is aangegeven op welke
onderdelen tekortkomingen zijn geconstateerd. In het geval het gaat om
schadelijke regimes, wordt aangegeven welke regimes als schadelijk zijn
beoordeeld en om welke reden deze regimes als schadelijk zijn beoordeeld.
Ook wordt gevraagd of deze landen zich willen committeren om de geconstateerde tekortkomingen op te lossen. In reactie op deze brief, moeten landen
uiteraard specifiek aangeven dat zij de geconstateerde tekortkomingen willen
oplossen, hoe zij dat gaan doen en wanneer zij dat gaan doen. Waar het gaat
om schadelijke regimes, moeten landen specifiek aangeven welke regimes zij
gaan afschaffen en wanneer zij dat gaan doen. Bovendien moet deze
toezegging ook van een voldoende hoog niveau afkomstig zijn. Dit betekent
dat bijvoorbeeld de Minister van Financiën deze toezegging moet doen. Pas
als aan al deze eisen is voldaan, wordt een toezegging als voldoende
beoordeeld. Dit luistert nauw. Het is bijvoorbeeld geregeld voorgekomen dat
van bepaalde landen de toezegging in eerste instantie niet als voldoende
werd beoordeeld, omdat deze bijvoorbeeld niet specifiek genoeg was, of niet
duidelijk een toezegging was binnen de termijn, of dat een toezegging niet
van de Minister van Financiën maar bijvoorbeeld van ambtelijk niveau
afkomstig was. Vervolgens stuurden landen dan, naar aanleiding van een
reactie van de Gedragscodegroep, later alsnog een duidelijke en voldoende
toezegging. Door de toezeggingen zorgvuldig te beoordelen aan de hiervoor
genoemde eisen, wordt ook gewaarborgd dat landen op een gelijke manier
worden beoordeeld. Dat de toezeggingen «vaag» zouden zijn, herken ik
derhalve niet. Omdat de toezegging van zowel Panama als de andere landen
voldeed aan de criteria en daarmee voldoende duidelijk en concreet was, heb
ik ingestemd met deze mutatie van de EU-lijst.
De informatie over welke regimes van landen om welke reden als schadelijk
zijn beoordeeld, is vertrouwelijke informatie die de EU-Gedragscodegroep
niet kan delen. De achtergrond hiervan is dat derde landen erop moeten
kunnen vertrouwen dat correspondentie met hen vertrouwelijk is. Het staat
derdelanden uiteraard wel vrij om zelf deze informatie openbaar te maken,
net zoals het de EU lidstaten vrij staat om hun brieven vrij te geven. Zoals
hiervoor aangegeven, dit is mede naar aanleiding van vragen van Nederland
ook gedaan.
Voor alle landen die zijn toegevoegd aan de lijst met gecommitteerde landen
geldt dat zij uiterlijk tot 31 december 2018 de tijd hebben om gevolg te geven

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

2

aan hun gedane toezegging. Er is nu geen reden om aan te nemen dat
landen deze toezeggingen niet nakomen. Uiteraard zal zorgvuldig worden
gekeken of de toezeggingen die landen, waaronder Panama, hebben gedaan
worden nageleefd. Indien dit niet het geval is, zullen deze landen opnieuw of
alsnog aan de lijst met niet-coöperatieve jurisdicties worden toegevoegd.
Vraag 10, 11 en 12
Waarom geldt er zo’n hoge mate van vertrouwelijkheid bij dergelijke
informatie van landen? Zou het niet beter zijn als deze informatie gewoon
open en eerlijk gedeeld kan worden?
Kunt u toezeggen dat u zich namens Nederland gaat inzetten voor meer
transparantie in de Ecofinraad? Zo ja, zou u aan de Kamer kunnen terugkoppelen hoe u zich hiervoor heeft ingezet en wat de behaalde resultaten zijn?
Deelt u de kritiek over gebrekkige transparantie die de Europese Ombudsman
recentelijk heeft geuit?1 Zo ja, hoe gaat u hier iets aan doen?
Antwoord 10, 11 en 12
Ik deel uw zorgen over het gebrek aan transparantie van de Gedragscodegroep en meer specifiek van het proces van de EU-lijst met niet-coöperatieve
jurisdicties. De afgelopen jaren heeft Nederland zich daarom als een van de
weinige lidstaten ingespannen voor meer transparantie van de Gedragscodegroep als geheel. Zoals ik hiervoor heb aangegeven, hebben mijn ambtenaren, mede naar aanleiding van vragen van uw Kamer hierover, zich in Brussel
hardgemaakt voor meer transparantie over het proces van de EU-lijst, zodat
voor de buitenwereld kenbaar wordt welke veranderingen er zijn op de
EU-lijst. Het pleidooi van Nederland heeft ertoe geleid dat de brieven, die de
EU lidstaten naar de jurisdicties hebben gestuurd, openbaar zijn gemaakt.
Verder is er een duidelijke omschrijving openbaar gemaakt over de lopende
discussies over acht Caribische eilanden die, als gevolg van orkaan Irma,
uitstel hebben gekregen. Op deze manier krijgt uw Kamer zoveel mogelijk
inzicht in de mutaties van de EU-lijst die voorliggen in de Ecofin-raad. Ik zal
er in Brussel voor blijven pleiten dat dit ook voor eventuele toekomstige
mutaties gebeurt. Naast informatie ten behoeve van de agenda van de
Ecofin-raad, hebben mijn ambtenaren ook gepleit voor bijvoorbeeld een
online portal specifiek voor de EU-lijst op de website van de EU Gedragscodegroep, zodat voor de buitenwereld op een meer overzichtelijke manier
inzichtelijk wordt welke landen op de EU-lijst met niet-coöperatieve jurisdicties staan; aan welke criteria landen zijn getoetst etcetera. Ook voor deze
oproep was niet voldoende steun. Ik zal blijven aandringen op de totstandkoming van een dergelijk online portal.

1

https://www.ombudsman.europa.eu/nl/press/release.faces/en/89685/html.bookmark

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, Aanhangsel

3