2009D25920

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 27 mei 2009
Hierbij treft u de door uw Kamer bij brief van 9 december jl. gevraagde
schriftelijke reactie aan op de brief die een aantal jeugdrechtadvocaten op
5 december jongstleden heeft verzonden aan de rechtbank van
Rotterdam. Ik heb het door deze advocaten afgegeven signaal onderworpen aan een eerste toets in het veld door op ambtelijk niveau met de
verschillende partners in de jeugdbeschermingsketen over de gesignaleerde problematiek te spreken. Hierdoor heeft mijn reactie enige tijd op
zich laten wachten. Hiervoor mijn excuses.
In de brief wordt een groot aantal punten van kritiek geuit op de keten van
jeugdbescherming. De partners in het veld waarmee over de door de
jeugdrechtadvocaten gesignaleerde knelpunten gesproken is, waaronder
Bureau Jeugdzorg Rotterdam en de Rechtbank Rotterdam, geven aan de
signalen in algemene zin niet te herkennen. Het is derhalve van belang dat
de jeugdrechtadvocaten zelf ook het gesprek aangegaan zijn met onder
andere de Rechtbank van Rotterdam en Bureau Jeugdzorg Rotterdam.
Daarnaast heeft de in de brief aangekondigde discussiebijeenkomst
inmiddels op 24 april jongstleden plaatsgevonden. Hieraan hebben alle
partners in de jeugdbeschermingsketen deelgenomen. Ook het
programmaministerie voor Jeugd en Gezin was vertegenwoordigd. Ik
vind het belangrijk dat deze discussie plaats heeft gevonden en plaats
blijft vinden. Het uitwisselen van knelpunten en potentiële oplossingen
draagt bij aan een verbeterde samenwerking en hogere kwaliteit in de
jeugdbescherming. Het is van groot belang dat partners in de jeugdbeschermingsketen met elkaar en niet over elkaar praten. Ik vind dat dit
laatste ook onderdeel moet uitmaken van de professionaliteit van partners
in de jeugdbeschermingsketen.
Naast een algemene reactie vraagt u mij in uw verzoek om op een drietal
punten in het bijzonder in te gaan. Ten eerste vraagt u of het aantal
uithuisplaatsingen toeneemt ten gevolge van het zogenaamde
«Savannah-effect». Er lijkt geen sprake te zijn van een «Savannah-effect»
op het aantal uithuisplaatsingen. Ik leid dit af uit het feit dat de Raad voor
de Kinderbescherming aangeeft dat het percentage uithuisplaatsingen ten
opzichte van het aantal meldingen nagenoeg gelijk gebleven is. Dit
betekent dat er geen aanwijzingen zijn dat er sneller uit huis geplaatst
wordt.
Verder vraagt u of de rechter altijd partij kiest voor Bureau Jeugdzorg.
Allereerst vind ik het van belang om aan te geven dat er geen sprake is
van «partij kiezen». De rechter beslist op basis van de feiten en omstandigheden van de betreffende zaak of een maatregel of uithuisplaatsing
noodzakelijk is. In reactie op de brief heeft de Raad voor de Rechtspraak
aangegeven dat ieder verzoek dat door de Raad voor de Kinderbescherming dan wel Bureau Jeugdzorg wordt gedaan, door de kinderrechter kritisch wordt bekeken. Van belang is dat de afweging van de
kinderrechter duidelijk wordt in zijn motivering bij een uitspraak. Een
goede motivering draagt bij aan begrip voor en acceptatie van een
uitspraak door ouders en/of advocaat.
Dit laatste hangt samen met uw derde vraag of spoeduithuisplaatsingen
nooit ongedaan worden gemaakt. Bij een spoeduithuisplaatsing gaat het
altijd om een crisissituatie, waarbij de veiligheid van het kind voorop
staat. Zowel de MO-groep, als de Raad voor de Kinderbescherming, als de
kinderrechters geven aan dat het wel degelijk voorkomt dat verzoeken om

NDS15955
0809tknds2009D25920

1

een spoedmachtiging uithuisplaatsing worden afgewezen of later ter
zitting worden teruggedraaid.
In de brief van de jeugdrechtadvocaten is ook aandacht voor de gesloten
jeugdzorg. Over ontwikkelingen in de gesloten jeugdzorg heb ik diverse
malen met u gesproken. Verschillende punten zijn relevant voor de
knelpunten die door de jeugdrechtadvocaten worden benoemd, zoals het
kwaliteitskader dat de instellingen in overleg met de Inspectie Jeugdzorg
hebben opgesteld en de opbouw van de capaciteit voor gesloten
jeugdzorg, waardoor jeugdigen niet meer in de justitiële jeugdinrichtingen
worden geplaatst.
Uw Kamer heeft ook gevraagd om een reactie op de cijfers over het aantal
ondertoezichtstellingen zoals die op 11 mei jl. door het CBS gepubliceerd
zijn. De cijfers worden jaarlijks aan het CBS geleverd door het rijk. Uit deze
cijfers blijkt dat het aantal ondertoezichtstellingen in de periode 2000–2007
met 41 procent is toegenomen. De oorzaken voor deze groei, die met
name vanaf het jaar 2003 is ingezet, zijn verschillend. Het betreft bijvoorbeeld een betere signalering door professionals van gezinnen met
problemen en meer aandacht voor het belang van de bescherming van
kwetsbare kinderen naar aanleiding van ernstige incidenten. Daarnaast
spelen beleidsontwikkelingen zoals het ontstaan van de Bureaus
Jeugdzorg een rol. Overigens zijn er signalen dat de groei van het aantal
ondertoezichtstellingen aan het afvlakken is. Gezien deze laatste signalen
en omdat de cijfers over het aantal ondertoezichtstellingen ook historisch
sterke fluctuaties laten zien, ben ik van oordeel dat het niet noodzakelijk is
hier verdere acties op te ondernemen. Wel zal ik de trend van de
ontwikkeling van het aantal ondertoezichtstellingen blijven volgen.
Verder zal ik uw Kamer nog voor de zomer een bredere brief over de
jeugdbescherming doen toekomen. In deze brief worden recente
ontwikkelingen op het gebied van de jeugdbescherming geschetst. Het
betreft dan onder andere de stand van zaken op trajecten in het kader van
het programma Beter Beschermd, zoals de invoering van de Deltamethode, het verlagen van de caseload van gezinsvoogdijwerkers en het
verkorten van de doorlooptijden in de jeugdbescherming. Ik wil
benadrukken dat deze trajecten beogen bij te dragen aan een goed
functionerende jeugdbeschermingsketen.
Ten slotte weet ik dat gezinsvoogden, medewerkers van de Raad voor de
Kinderbescherming en kinderrechters, zoals de advocaten in de brief ook
aangeven, zich met hart en ziel inzetten voor de kinderen die zij in hun
werk tegenkomen. Ik verwacht dat de gevoerde gesprekken tussen
ketenpartners in de jeugdbescherming bijdragen aan een optimalisering
van de uitvoering van de jeugdbescherming en aan een groter wederzijds
begrip.
De minister voor Jeugd en Gezin,
A. Rouvoet

2