5
Vragenuur: Vragen Van Weyenberg
Vragen van het lid Van Weyenberg aan de staatssecetaris
van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over het bericht
dat de pensioenpremies in 2015 met 14% stijgen.

De heer Van Weyenberg (D66):
Voorzitter. Dit voorjaar diende het kabinet een wetsvoorstel
in over de pensioenopbouw. D66 heeft altijd gezegd:
tegenover minder opbouw hoort een lagere pensioenpremie
te staan, want anders is er geen koopkrachtverbetering, is
het niet eerlijk voor jongeren en werkenden en wordt de
ingeboekte bezuiniging van het kabinet van 3 miljard in
2017 niet gehaald. Het kabinet rekende hierbij op 6 miljard
lagere pensioenpremies. Maar dat is nergens afgedwongen.
Zelfs in het sociaal akkoord zijn er geen afspraken over
gemaakt. Er is niet eens een poging gedaan om afspraken
te maken met de sociale partners. Mijn fractie stemde dan
ook tegen dat wetsvoorstel. De bal ligt nu in de Eerste
Kamer.
Er verandert nog iets in 2015. Er komen nieuwe spelregels
voor pensioenfondsen, het zogenaamde financieel toetsingskader. Ik hoor steeds meer geluiden dat dat juist gaat leiden
tot een heel forse stijging van de pensioenpremies. Recente
berekeningen van Merces in opdracht van IP Nederland
laten zien dat de pensioenpremie in totaal met 14% zou
kunnen stijgen. In plaats van €1.000 meer koopkracht ben
je als werkende dan honderden euro's per jaar meer kwijt
aan je pensioen, nadat de pensioenpremies al vijftien jaar
zijn gestegen en terwijl inmiddels 18% van het brutoloon
op gaat aan pensioen.
Daarom heb ik drie vragen aan de staatssecretaris. Wat is
het effect van het nieuwe financieel toetsingskader op de
pensioenpremies? Is de staatssecretaris ook van mening
dat de nieuwe spelregels niet tot een fors hogere pensioenpremie mogen leiden? Kan de staatssecretaris vandaag
garanderen dat aan het eind van de rit de pensioenpremies
echt met 6 miljard naar beneden kunnen, zodat werkenden
er gemiddeld €1.000 op vooruitgaan?

Staatssecretaris Klijnsma:
Voorzitter. Ik dank de heer Van Weyenberg voor zijn vragen.
De heer Van Weyenberg weet dat ik doende ben om de
reacties van de internetconsultatie te inventariseren. We
hebben van de zomer een internetconsultatie gehad rond
het financieel toetsingskader. Uiteraard neem ik in die
reacties ook de premiesystematiek mee. De heer Van
Weyenberg vraagt wat het effect is op het nieuwe toetsingskader. Ik hoop de Tweede Kamer zeer binnenkort de grote
lijn daarvan te kunnen laten zien, opdat ik, zoals ik heb
beloofd, voor het kerstreces de wet aan de Kamer kan presenteren. Dan kunnen wij zien wat het effect op de premies
is van wat er wordt gekozen.
De heer Van Weyenberg (D66):
De staatssecretaris geeft nu antwoord op één van de drie
vragen, maar het gaat uiteindelijk om de twee andere vragen. Is zij van mening dat het nieuwe toetsingskader niet

Tweede Kamer

Vragenuur: Vragen Van Weyenberg

tot fors hogere pensioenpremies mag leiden? Kan zij hier
garanderen dat er dan nog steeds sprake is van 6 miljard
lagere pensioenpremies, zoals zij in juli aan de Kamer
schreef? Graag een helder "ja" of "nee" op die vragen. In
het verlengde daarvan vraag ik de staatssecretaris of zij
bereid is om bij dat nieuwe toetsingskader een generatiedoorrekening te laten maken en het FTK wat de generatieeffecten betreft te laten toetsen door de Nederlandsche
Bank en het CPB? Maar ik wil antwoord op de eerste twee
vragen. Zorgt zij er voor dat de pensioenpremies naar
beneden kunnen?
Staatssecretaris Klijnsma:
De achterliggende gedachte van het "wetsvoorstel-Witteveen" is het verlagen van de premies. Daar ligt ook een
doorrekening van het Centraal Planbureau aan ten grondslag. Wij zijn druk doende om het ftk zodanig in te richten
dat het een goed spoort met het ander. Ik hoop de Tweede
Kamer daar zeer binnenkort van te kunnen verwittigen, op
basis van de verwerking van de reacties op een internetconsultatie.
De heer Van Weyenberg stelde een aanvullende vraag over
de generatie-effecten. Ook die nemen wij nadrukkelijk mee,
want ik ben met hem van mening dat de generatie-effecten
een van de grootste punten van aandacht zijn.
De heer Van Weyenberg (D66):
Ik hoop dat de staatssecretaris kan bevestigen dat zij die
generatie-effecten zal laten toetsen door de Nederlandsche
Bank en het Centraal Planbureau.
Mijn laatste vraag luidt als volgt. De kosten van pensioenfondsen, kosten voor vermogensbeheer en uitvoeringskosten, zijn een belangrijk onderdeel van de premies. Veel
fondsen zijn daar inmiddels transparant over, maar 14%
van de fondsen nog steeds niet. De kosten voor vermogensbeheer zijn zelfs gestegen van 3 miljard euro naar 4,5 miljard euro. Dat is dus een stijging van anderhalf miljard. Wil
de staatssecretaris daarom haar eerdere oordeel veranderen
over de motie van collega's Omtzigt en Krol en ondergetekende, om alle fondsen te verplichten om open en eerlijk
naar hun deelnemers over de kosten te communiceren?
Wil zij alsnog ervoor zorgen dat dit gaat gebeuren?
Staatssecretaris Klijnsma:
Wij hebben met de Pensioenfederatie afspraken gemaakt
over transparantie van kosten van pensioenfondsen. Die
afspraken worden gestand gedaan. Dat geldt ook voor het
vermogensbeheer. De heer Van Weyenberg heeft namelijk
een punt dat degenen die met de pensioenfondsen acteren,
namelijk de pensioengerechtigden en de premiebetalers,
recht hebben op een goed inzicht in de vraag welke kosten
er allemaal worden gemaakt. De Pensioenfederatie is daar
dus druk mee doende.
De heer Van Weyenberg vroeg ook nog of ik de generatieeffecten wil laten toetsen, in relatie tot het aan de Kamer
presenteren van de nieuwe contouren van het financieel
toetsingskader. Dit vind ik een goede suggestie en ik zal
bekijken welk gremium de generatie-effecten het beste kan
toetsen, het CPB, de Nederlandsche Bank of beide.

1 oktober 2013
TK 7

7-5-1