2013D08866

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Binnen de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
hebben enkele fracties de behoefte om vragen en opmerkingen voor te
leggen over het afschrift van de brief van de minister van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschap aan de Eerste Kamer d.d. 25 januari 2013
betreffende de voorgestelde wijziging van de Wet op de vaste boekenprijs
die voortvloeit uit het amendement De Liefde/Voordewind (artikel I,
onderdeel A, onder 2 en 2a).1
De voorzitter van de commissie,
Wolbert
Adjunct-griffier van de commissie,
Bošnjaković-van Bemmel

1

nds-tk-2013D08866

Kamerstuk 32 641, nr. 9.

1

Inhoud
I

II

Blz.
Vragen en opmerkingen uit de fracties
– Algemeen
– Uitvoeringsproblemen van het wetsartikel
– Tweede evaluatie van de Wet op de vaste boekenprijs
Reactie van de minister

2
2
2
3
4

I Vragen en opmerkingen uit de fracties
Algemeen
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van de onderhavige
brief waarin de minister van OCW reageert op het amendement De
Liefde/Voordewind. De leden vinden het teleurstellend dat de minister
aangeeft voorlopig het amendement niet te zullen uitvoeren. De eerste en
de belangrijkste vragen van de leden zijn dan ook als volgt. Kan de
minister toezeggen dat ze de wens van de Tweede Kamer wel zal
uitvoeren en de vaste boekenprijs voor wetenschappelijke boeken gaat
afschaffen? En kan de minister aangeven wanneer dit zal gebeuren, zo
vragen de leden.
De leden van de PvdA-fractie hebben met interesse kennisgenomen van
de brief van de minister over het uitstellen van de inwerkingtreding van
het amendement De Liefde/Voordewind om ook wetenschappelijke
boeken naast studieboeken uit te zonderen van de vaste boekenprijs.
De leden van de SP-fractie hebben kennisgenomen van de voorliggende
brief. Zij gaan akkoord met de insteek van de minister. Wel vragen zij de
minister of zij een toelichting kan geven op de door haar gevolgde
procedure.
De leden van de D66-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
Wijziging van de Wet op de vaste boekenprijs als gevolg van het
amendement De Liefde/Voordewind.
Uitvoeringsproblemen van het wetsartikel
De leden van de VVD-fractie hebben nog een aantal inhoudelijke vragen
over de brief die de minister heeft gestuurd. De minister merkt op dat
door de wetswijziging, waarin niet alleen het schoolboek, maar het
school- én wetenschappelijke boek worden vrijgesteld van de vaste
boekenprijs, veronderstelt dat de school- en wetenschappelijke boeken
identiek zijn. Kan de minister aangeven wat er ten grondslag ligt aan deze
veronderstelling? Immers, er staan twee definities, zo merken de leden op,
namelijk die van het schoolboek en die van het wetenschappelijke boek.
De wetgevers hebben alleen gesteld dat deze onder hetzelfde prijsregime
zouden moeten vallen, zo stellen de genoemde leden.
Vervolgens merkt de minister op dat uitgevers een onderscheid maken op
basis van A-, W-, en S-boeken2. Maar in de alinea daarna stelt de minister
dat het onderscheid niet te maken is. Kan de minister aangeven waarom
de minister dit verschil niet kan maken en de uitgevers wel, zo vragen zij.
Voorts stelt de minister dat de boekenkorting, die studenten nu kunnen
krijgen, een belemmering is voor het loslaten van de vaste boekenprijs.
Kan de minister aangeven waarom dit een belemmering is? Dit kan, zo
menen deze leden, immers ook gezien worden als aanmoediging voor een
liberalisering van de boekenprijs. Op dit moment profiteren studenten van
2

A-, W- en S-boeken: algemene, wetenschappelijke en schoolboeken.

2

de korting op de vaste boekenprijs maar particulieren niet. Deelt de
minister de mening dat het particuliere gebruik van wetenschappelijke
boeken voor bijscholing en verdere verbreding wordt gestimuleerd door
het vrijgeven van de boekenprijs van het wetenschappelijke boek? Zo nee,
kan de minister dan uitleggen hoe de vaste boekenprijs bijdraagt aan een
betere toegankelijkheid van wetenschappelijke literatuur voor een breed
publiek? Kan de minister aantonen dat in landen zonder vaste boekenprijs
er minder wetenschappelijke boeken worden gepubliceerd en verkocht, zo
vragen de leden.
Tevens merken de leden op dat de minister stelt dat sommige wetenschappelijke boeken maar door enkele instellingen worden voorgeschreven als verplicht studiemateriaal. Kan de minister aangeven waarom
dat een probleem is? Als een student een wetenschappelijk boek wil
aanschaffen dat niet op de lijst van verplichte literatuur staat, dan wordt
het boek ook voor studiedoeleinden gebruikt. Hetzelfde geldt voor een
afgestudeerd persoon die graag bij wil blijven. Die koopt individueel een
boek, met als doel zijn of haar kennis bij te spijkeren. Kan de minister een
overzicht geven van de tien meest verkochte wetenschappelijke boeken?
Hoeveel worden hiervan verkocht en kan de minister daarbij de verkoopcijfers uitsplitsen tussen de losse verkoop en het deel dat wordt verkocht
in het kader van de literatuurlijst van studenten?
Verder merken de leden op dat de minister stelt dat er wisselende
geluiden zijn uit het «boekenvak». Kan de minister een overzicht sturen
van deze «wisselende geluiden»? Wat zijn deze geluiden, wie melden deze
geluiden en hoe apprecieert de minister deze geluiden en wat zijn
daarvoor de argumenten, zo vragen de leden.
Kan de minister voorts aangeven of het waar is dat digitale boeken zijn
vrijgesteld van de vaste boekenprijs. Zo ja, is de minister het dan met de
leden eens dat dit kan leiden tot een ongelijk speelveld tussen wetenschappelijke boeken. Een deel kan worden verkocht zonder de vaste
boekenprijs in acht te nemen, te weten de digitale versies. Een ander deel
moet zich houden aan de vaste boekenprijs. Hetzelfde geldt voor
Engelstalige wetenschappelijke boeken. Deze boeken kunnen worden
gekocht zonder de vaste boekenprijs. Hiermee ontstaat er, zo menen de
leden, een ongelijk speelveld voor wetenschappelijke boeken. Deelt de
minister deze zienswijze, zo vragen zij.
Ten slotte vragen deze leden of de minister kan aangeven of het waar is
dat bibliotheken geen digitale boeken mogen uitlenen. Zo ja, wat is
hiervan de reden? En is de minister bereid dit aan te passen met het oog
op een verdere modernisering van de boekenmarkt en de toegankelijkheid
van boeken in bredere zin, zo vragen zij.
De leden van de PvdA-fractie hebben begrip voor de uitleg van de
minister dat het problematisch is om een helder onderscheid te maken
tussen wetenschappelijke boeken die als studieboek gebruikt worden en
wetenschappelijke boeken die op andere wijze gebruikt worden. Om een
duidelijker inzicht te krijgen in deze problematiek willen de leden graag
een toelichting krijgen van de breedte aan boeken die onder de categorie
W-boeken vallen. Ook horen deze leden graag wat voor effecten de
minister verwacht van het niet langer onder de vaste boekenprijs vallen
van wetenschappelijke boeken.
Tweede evaluatie van de Wet op de vaste boekenprijs
De leden van de PvdA-fractie hechten er waarde aan dat de evaluatie van
de wet tijdig gereed komt, zodat het buitenwerking treden van het
amendement zo kort mogelijk duurt en er snel een definitieve oplossing
ten aanzien van W-boeken getroffen kan worden. Daarom vragen deze
leden of de minister kan toezeggen dat de evaluatie tijdig aan de Kamer
wordt gezonden.

3

De leden van de SP-fractie merken op dat het wetenschappelijke boek niet
hetzelfde is als het schoolboek, en een gelijkschakeling dan ook zorgt voor
de nodige problemen. De leden vragen de minister op welke wijze het
gewenste onderzoek vorm wordt gegeven. Ook wensen zij de uitkomsten
daarvan te betrekken bij de eerstkomende evaluatie van de wet op de
vaste boekenprijs.
De leden van de D66-fractie kijken uit naar de resultaten van het aanvullende onderzoek van de minister begin 2014 en zouden graag enkele
overwegingen aan haar meegeven om te betrekken bij dit onderzoek. De
leden zouden graag zien dat de minister nadrukkelijk de ontwikkelingen in
de (wetenschappelijke) boekenmarkt op het gebied van digitalisering,
online publicaties, e-books, internet en online aankopen mee neemt in
haar overwegingen en de Kamer hierover informeert.
II Reactie van de minister

4