Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

32 820

Nieuwe visie cultuurbeleid

Nr. 32

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR
EN WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 29 juni 2011
Naar aanleiding van het notaoverleg van 27 juni over de brief Meer dan
Kwaliteit, informeer ik u mede namens mijn collega van Financiën over de
indemniteitsregeling.
De indemniteitsregeling beoogt door het beperken van de verzekeringskosten van tijdelijke bruiklenen uit het buitenland een bijdrage te leveren
aan het realiseren van tentoonstellingen van bijzonder belang in
Nederland. Door een staatsgarantie voor schade of verlies tot een bepaald
percentage van de verzekerde waarde (indemniteit) worden de verzekeringskosten gedrukt. Belangrijke tentoonstellingen kunnen zo worden
bevorderd en het publieksbereik en het ondernemerschap worden
gestimuleerd.
De regeling dateert van 1989 en is in 2005 en 2008 aangepast. Ook in
Europees verband heeft Nederland zich ingezet voor collectiemobiliteit,
waar de indemniteitsregeling aan bijdraagt. In de periode 2008–2010 zijn
in Europa ervaringen op dit gebied uitgewisseld. Dit gaat leiden tot het
ontwikkelen van een toolkit ten behoeve van het museale veld om de
communicatie en informatievoorziening te verbeteren. Ook zal de stijging
van verzekeringswaarden van kunstvoorwerpen in relatie tot de indemniteit en niet-verzekeren, onderwerp zijn van een vergelijkend Europees
onderzoek waarvan de resultaten in 2012 worden verwacht.
In het notaoverleg kwam aan de orde in hoeverre het opportuun is om de
garantstelling van de verzekerde waarde van kunstvoorwerpen te
verhogen met het oog op de waardestijging van kunstvoorwerpen en de
verzekeringskosten bij tentoonstellingen. Het is niet mogelijk de garantiestelling te verhogen onder de huidige voorwaarden van de indemniteitsregeling.
Het kabinet is terughoudend op het gebied van garanties zoals ook staat
verwoord in het regeerakkoord. De huidige indemniteitsregeling kent een

kst-32820-32
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 820, nr. 32

1

indemniteitspercentage van 30% en een garantieplafond van € 300
miljoen, waarmee een premiekorting van 30 tot 50% kan worden bereikt.
In het najaar start een evaluatie van de indemniteitsregeling om te bezien
of, en op welke wijze de huidige regeling aanpassing behoeft. Vooruitlopend daarop zie ik de volgende voor- en nadelen van het verhogen van
het indemniteitspercentage en/of garantieplafond.
Indemniteitspercentage
In de huidige indemniteitsregeling is het indemniteitspercentage 30%. Een
verhoging van dit percentage heeft de volgende voor- en nadelen:
Voordelen
1. lagere verzekeringspremiekosten voor musea waarvan het verzoek kan
worden gehonoreerd.
Nadelen
1. bij het huidige plafond kan het verhogen van het indemniteitspercentage leiden tot een vermindering van het aantal te honoreren
verzoeken;
2. het mogelijke maximale financiële effect voor de staat is groot, ten
opzichte van de premiebesparing voor musea;
3. extra bemoeienis door de staat, omdat verzekeringstaken, zoals de
risico-inschatting, die nu door de commerciële verzekeraar wordt
uitgevoerd, dan meer of volledig (bij indemniteitspercentage van
100%) door de staat moet worden overgenomen.
Garantieplafond
In de huidige indemniteitsregeling is het garantieplafond € 300 miljoen.
Een verhoging van dit plafond heeft de volgende voor- en nadelen:
Voordelen
1. mogelijkheid tot het honoreren van meer verzoeken van musea;
2. meer collectiemobiliteit.
Nadelen
1. sterke toename van het risico voor de staat;
2. bij nieuwe garantieregelingen of aanpassingen in bestaande
regelingen moeten de nieuwe begrotingsregels toegepast worden,
hetgeen inhoudt dat risico’s marktconform beprijsd moeten worden.
Indien de marktconforme premie wordt doorberekend, leidt dit tot
extra kosten voor de musea en/of OCW die de financiële voordelen
van de indemniteitsregeling deels teniet zou kunnen doen.
Met het oog op de komende evaluatie wil ik het indemniteitspercentage in
samenhang met het garantieplafond bezien. Ik hecht daarbij aan een
evenwichtige rolverdeling tussen het Rijk, de commerciële verzekeraars
en musea. Ten slotte bezie ik de indemniteitsregeling ook in relatie tot
andere instrumenten om de internationale collectiemobiliteit te bevorderen, zoals het niet-verzekeren van collecties in bezit van overheden.
Over de resultaten van genoemde evaluatie zal ik de Tweede Kamer begin
2012 nader informeren. Ik stel voor niet vooruit te lopen op deze evaluatie,
maar pas op dat moment met u in gesprek te treden over de meest
effectieve, en tevens doelmatige, aanwending van het beleid.
De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
H. Zijlstra

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 820, nr. 32

2