Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3934
Vragen van het lid Van Gerven (SP) aan de Minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over het bericht dat de brandweer een woonzorgcentrum
moest koelen vanwege de hitte (ingezonden 12 augustus 2020).
Antwoord van Minister De Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 31 augustus 2020).
Vraag 1, 3, 6
Wat vindt u ervan dat de brandweer in actie moest komen om Woonzorgcentrum Wiemersheerd te koelen omdat bewoners vanwege de hittegolf met te
hoge temperaturen op hun kamer zaten?1
Deelt u de mening dat het zeer onwenselijk is dat oudere mensen die vaak al
heel kwetsbaar zijn in snikhete kamers moeten verblijven? Zo ja, wat gaat u
hieraan doen? Zo neen, waarom niet?
Gaat u besturen van zorginstellingen verplichten om hun woonklimaat op
orde te hebben? Zo ja, hoe gaat u dit bewerkstelligen? Zo neen, waarom niet?
Antwoord 1, 3, 6
Ik verwijs voor het antwoord op deze vragen naar mijn brief d.d. 15 juli 2019
«Airconditioning in verpleeghuizen» aan uw Kamer. Zoals in deze brief
aangegeven stel ik voorop dat een aangename en prettige woonomgeving
voor kwetsbare ouderen die in een verpleeghuis wonen, van groot belang is.
Daar hoort wat mij betreft ook bij dat het binnenklimaat moet aansluiten bij
de behoefte van de bewoners. Ook voor zorgverleners is het belangrijk dat zij
hun werk kunnen doen in een prettige omgeving. Ik herhaal dat in de
geldende wet- en regelgeving waarborgen zijn opgenomen voor een
aangenaam woonklimaat in verpleeghuizen. Als airconditioning nodig is om
dit vereiste woonklimaat te realiseren, dan dienen zorginstellingen deze
voorziening aan te brengen. Er kunnen echter ook andere manieren zijn om
dit doel te bereiken. Het is aan instellingen om hierin, samen met de
cliëntenraad en de medewerkers, de goede keuzes te maken. De IGJ houdt
hierop toezicht.
Uit de berichtgeving maak ik op dat de bewoners continu werden gemonitord
en er volgens de brandweer in elk geval geen sprake was van een «acuut

1

ah-tk-20192020-3934
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Hart van Nederland, 11 augustus 2020, «Brandweer koelt snikheet woonzorgcentrum
Loppersum: «Temperaturen lopen op tot 35 graden» https://www.hartvannederland.nl/nieuws/
112-van-nl/2020/brandweer-koelt-woonzorgcentrum-loppersum/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

gevaarlijke situatie». Uit navraag bij de aanbieder zelf blijkt dat de temperatuur inderdaad te veel steeg, waarna zij maatregelen genomen hebben, zoals
het regelen van extra ventilatoren en airconditioning waarmee de temperatuur in het woonzorgcentrum weer naar beneden gebracht kon worden.
Vraag 2
Gaat de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd onderzoek doen en interveniëren bij deze zorginstelling, zodat het woonklimaat zo snel mogelijk op orde
wordt gebracht? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 2
Zoals ik u eerder al informeerde in mijn brief aan de Kamer van 15 juli 2019
«Airconditioning in verpleeghuizen», stelt, naast het Bouwbesluit 2012,
waarin de eisen zijn opgenomen waaraan zorginstellingen moeten voldoen
en die erop gericht zijn dat bewoners veilig en gezond kunnen wonen, ook
het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg bij het thema «wonen en welzijn» eisen
aan het wooncomfort in verpleeghuizen. Het kwaliteitskader schrijft voor dat
bewoners moeten kunnen rekenen op een goede woonomgeving, waaronder
ook een goede klimaatbeheersing te rekenen is. Het is aan instellingen zelf
om hierin de goede keuzes te maken. De IGJ houdt toezicht op de veiligheid
en kwaliteit van de zorg in verpleeghuizen door middel van het analyseren
van gegevens en het afleggen van bezoeken. Wanneer de IGJ oordeelt dat de
kwaliteit of veiligheid van zorg onvoldoende is, wordt gekeken naar de
oorzaken en wordt indien nodig handhavend opgetreden. Wanneer klachten
omtrent de woonomgeving van verpleeghuisbewoners of specifiek de
klimaatbeheersing voorkomen, kan dat voor de IGJ aanleiding zijn om
onderzoek te doen en te interveniëren. Over de warmte in het woonzorgcentrum heeft de inspectie geen meldingen gehad. Er is voor de inspectie geen
aanleiding om nader onderzoek te doen.
Vraag 4
Is het toepassen van het Nationaal Hitteplan verplicht voor zorgaanbieders of
zijn dit vrijblijvende adviezen? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 4
Met het Nationaal Hitteplan maakt het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en
Milieu (RIVM) organisaties, professionals en vrijwilligers die zijn betrokken bij
de zorgverlening aan ouderen en chronisch zieken extra alert op het feit dat
het voor langere periode warm wordt. Zo kunnen zij passende maatregelen
nemen om mensen goed te verzorgen tijdens de hitteperiode en negatieve
gezondheidseffecten beperken. Het Nationaal Hitteplan is dus in feite een
communicatieplan met als doel eenvoudige voorzorgsmaatregelen tijdig
onder de aandacht brengen bij risicogroepen en hun directe omgeving, met
name zorgverleners en vrijwilligers.
Vraag 5
Herinnert u uw brief waarin uw aangaf dat er diverse waarborgen zijn in de
wet- en regelgeving voor een aangenaam woonklimaat in verpleeghuizen?
Hoe is het mogelijk dat er toch nog zorginstellingen zijn die geen goed
woonklimaat hebben?2
Antwoord 5
Zoals al eerder aangeven, zijn aanbieders verantwoordelijk voor het
organiseren van een goede woonomgeving. Als er aanleiding voor is kan de
IGJ hier bij een aanbieder onderzoek naar doen en zo nodig interveniëren.
Ook zorgkantoren kunnen met hun aanbieders het gesprek aan gaan over hoe
zij een goede woonomgeving voor hun bewoners kunnen organiseren.
Het valt niet uit te sluiten dat extreme hitte in de zomer voor blijft komen. Het
is dan belangrijk dat de waarborgen voor een aangenaam woonklimaat in
verpleeghuizen, die er nu al zijn in wet en regelgeving, in de praktijk ook op
de langere termijn behulpzaam blijven. Ik neem dit dan ook mee als
onderwerp van gesprek in mijn reguliere overleggen met vertegenwoordigers
van de aanbieders en met de zorgkantoren.
2

Kamerstuk 31 765, nr. 430 – Airconditioning in verpleeghuizen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2