Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

35 850 XIII

Wijziging van de begrotingsstaten van het
Ministerie van Economische Zaken en Klimaat
(XIII) voor het jaar 2021 (wijziging
samenhangende met de Voorjaarsnota)

Nr. 5

VERSLAG HOUDENDE EEN LIJST VAN VRAGEN EN
ANTWOORDEN
Vastgesteld 6 juli 2021
De vaste commissie voor Economische Zaken en Klimaat, belast met het
voorbereidend onderzoek van dit voorstel van wet, heeft de eer verslag uit
te brengen in de vorm van een lijst van vragen met de daarop gegeven
antwoorden.
De vragen zijn op 10 juni 2021 voorgelegd aan de Minister van Economische Zaken en Klimaat. Bij brief van 5 juli 2021 zijn ze door de Minister
van Economische Zaken en Klimaat beantwoord.
Met de vaststelling van het verslag acht de commissie de openbare
behandeling van het wetsvoorstel voldoende voorbereid.
De fungerend voorzitter van de commissie,
Azarkan
De griffier van de commissie,
Nava

kst-35850-XIII-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

1

1
Kan met de Voorjaarsnota gemeenten worden tegemoet gekomen door
€ 70 miljoen ter beschikking te stellen om het klimaatakkoord uit te
voeren? Hoe denkt het kabinet als dat geld er niet komt de tekorten bij
gemeenten op de uitvoering op te vangen in de toekomst?
Antwoord
Zoals de Staatssecretaris van EZK – Klimaat en Energie ook heeft
aangegeven in haar brief aan de bestuurlijke trekkers van de RES-regio’s
van 8 juni jl., zal het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties € 4 miljoen beschikbaar stellen voor de resterende periode in 2021.
De specifieke dekking van deze € 4 miljoen is nog onderwerp van gesprek.
Daarnaast wil EZK graag dat het proces doorgaat na 1 juli en de ambities
waaraan hard gewerkt is gerealiseerd gaan worden. De Staatssecretaris
van EZK – Klimaat en Energie zal zich daarom inspannen om de continuïteit van het RES-proces te waarborgen voor de periode 2022–2025.
Formele besluitvorming daarover is echter aan een nieuw kabinet.
Besluitvorming over de middelen voor de gemeente voor de klimaatopgave zal ook door het nieuwe kabinet plaatsvinden.
2
Wat zijn de meerkosten als gemeenten de uitvoering van het klimaatakkoord stilleggen, teams uit elkaar vallen en de expertise verdwijnt?
Antwoord
De decentrale overheden hebben zich gecommitteerd aan het Klimaatakkoord. In de bestuurlijke gesprekken over het Klimaatakkoord
benadrukken zij ook steevast het belang van vasthouden aan de afspraken
uit het Klimaatakkoord. Ik zie dan ook geen aanleiding om dieper in te
gaan op scenario’s die er van uitgaan dat gemeenten de activiteiten m.b.t.
het Klimaatakkoord zullen gaan stilleggen.
3
Wat zijn de jaarlijkse baten van de mijnbouw onder de Waddenzee voor
de Staat?
Antwoord
Een vergunninghouder mag de resultaten van al zijn vergunningen
consolideren tot één winstaandeelresultaat. Daardoor zijn de jaarlijkse
gasbaten van de Mijnbouwwet niet uit te splitsen per veld. Het gewonnen
volume kunnen we wel uitsplitsen naar Groningenveld en kleine velden.
De gaswinning onder de Waddenzee is onderdeel van de winning uit de
kleine velden.
Gewonnen volumes aardgas (in Nm3) (mld = miljard)

Totaal
Kleine velden
Groningenveld

2012

2013

2014

2015

2016

2017

2018

2019

2020

74 mld
26 mld
48 mld

80 mld
26 mld
54 mld

66 mld
24 mld
42 mld

50 mld
22 mld
28 mld

48 mld
20 mld
28 mld

42 mld
18 mld
24 mld

35 mld
16 mld
19 mld

30 mld
15 mld
15 mld

21 mld
13 mld
8 mld

4
Kan een overzicht worden gegeven van de kolencentrales in Nederland,
wanneer zij sluiten en de jaarlijkse CO2-uitstoot?
Antwoord
Na de sluiting van de Hemweg-8 kolencentrale zijn er in Nederland nog
vier operationele kolencentrales. De bedrijfsinvulling van deze kolencentrales is een keuze van de producenten die de kolencentrales exploiteren.
Wel geldt er voor de vier centrales op een moment een wettelijk verbod

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

2

van het gebruik van kolen voor elektriciteitsopwekking. De datum waarop
het verbod geldt is afhankelijk van de efficiency van de centrale: dit
verbod geldt vanaf 2025 voor de oudere generatie en vanaf 2030 voor de
nieuwere generatie kolencentrales. De Nederlandse Emissieautoriteit
publiceert jaarlijks de historische emissies van deze centrales (https://
www.emissieautoriteit.nl/onderwerpen/rapportages-en-cijfers-ets/
documenten/publicatie/2021/05/05/ets-uitstoot-2020). In onderstaande
tabel is een overzicht opgenomen van de kolencentrales in Nederland, de
datum waarop zij geen kolen meer mogen gebruiken voor de opwek van
elektriciteit en de emissies in megatonnen van 2018 tot en met 2020.

RWE Eemshaven Centrale
Uniper Centrale Maasvlakte
Power Plant Rotterdam B.V.
Amercentrale

Datum
van
verbod
op kolen

Emissies
2018
(Mton
CO2)

Emissies
2019
(Mton
CO2)

Emissies
2020
(Mton CO2)

1.1.2030
1.1.2030
1.1.2030
1.1.2025

8,0
4,9
3,2
2,3

5,4
2,6
2,2
1,8

2,5
3,4
0,0
0,9

5
Wat zijn de 25 grootste windenergieprojecten op land die in de pijplijn
zitten? Wat zijn de 25 grootste zonneparkprojecten die in de pijplijn zitten?
Antwoord
In onderstaand overzicht zijn de 25 grootste windenergieprojecten op land
en de 25 grootste zonneparkprojecten die nog in de pijplijn zitten
opgenomen.
Wind op land
Locatie windpark

Windturbine op land
Stellendam
Delfzijl
Delfzijl
Reusel
Nieuw-Weerdinge
Delfzijl
Venlo
Almere
Achthuizen
Ooltgensplaat
Dronten
Wagenborgen
Vlissingen
Kapelle
Zurich
Wagenborgen
Windturbine fundering in meer
IJsselmeer, Makkum
IJsselmeer, Makkum
IJsselmeer, Makkum
IJsselmeer, Makkum
IJsselmeer, Makkum
IJsselmeer, Makkum
IJsselmeer, Makkum
IJsselmeer, Makkum
Dronten
Totaal

Aangevraagd
vermogen
(Mwe)

Aangevraagde
productie
(PJ)

Aangevraagd
budget
(€ miljoen)

80
45
26
61
50
45
35
34
32
29
28
27
25
24
23
23

0,78
0,55
0,36
0,69
0,51
0,50
0,40
0,32
0,36
0,33
0,41
0,33
0,22
0,25
0,32
0,28

120
102
68
77
90
94
84
57
68
51
66
63
35
20
43
52

44
44
44
44
44
44
44
48
60
1.003

0,64
0,67
0,63
0,66
0,64
0,65
0,62
0,69
0,91
12,71

186
195
184
192
186
188
182
200
238
2.842

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

3

Zon-PV
Locatie Zonnepark

Zon-PV op veld of water
Onstwedde
Dronten
Vlagtwedde
Rutten
Ten Boer
Ten Boer
Espel
Meeden
Bellingwolde
Elst (Gld)
Winterswijk
Hoek
Muntendam
Lelystad
Marknesse
Ossendrecht
Hilvarenbeek
Exloo
Nieuw-Vossemeer
Sellingen
Brummen
Zeewolde
Zuidbroek
Terneuzen
Zon-PV op dak
Sexbierum
Totaal

Aangevraagd
vermogen
(Mwe)

Aangevraagde
productie
(PJ)

Aangevraagd
budget
(€ miljoen)

176
148
131
108
62
48
96
94
86
80
80
60
56
56
55
54
50
50
49
49
45
44
43
40

0,60
0,51
0,45
0,37
0,21
0,17
0,33
0,32
0,29
0,27
0,27
0,21
0,19
0,19
0,19
0,18
0,17
0,17
0,17
0,17
0,15
0,15
0,15
0,14

76
128
58
52
54
43
49
48
44
75
36
54
63
51
27
31
24
53
24
58
40
38
54
35

40
1.760

0,14
6,02

23
1.217

6
Welke normeringen rondom klimaat hebben de afgelopen decennia de
meeste impact gehad?
Antwoord
Normeringen hebben op vele terreinen een grote impact gehad. Het is
lastig vast te stellen welke normen de meeste impact hebben gehad. De
volgende normen hebben in elk geval een belangrijke impact gehad. De
Ecodesign-richtlijn heeft ervoor gezorgd dat apparaten steeds energiezuiniger zijn geworden. Euro-normen voor voertuigen dragen eraan bij dat
het wagenpark steeds schoner en zuiniger wordt. De labels in de
gebouwde omgeving dragen bij aan de verbetering van de energieprestatie van woningen. De verplichting om energiebesparingsmaatregelen te
nemen die zich binnen vijf jaar terugverdienen heeft veel energiebesparing opgeleverd.
7
Hoe worden de uitgegeven SDE-beschikkingen periodiek herijkt? Hoe
wordt de ETS hierin meegenomen? Hoe werken energieprijzen hierin
door? Kunt u dit aan de hand van een rekenvoorbeeld aangeven?
Antwoord
De SDE++ is een exploitatiesubsidie. De SDE++ vergoedt het verschil
tussen de kostprijs van de duurzame energie of de te verminderen
COi-uitstoot en de (mogelijke) opbrengsten (de onrendabele top).
Afhankelijk van de toegepaste technologie van het project wordt de
subsidie toegekend over een periode van 12 of 15 jaar.
De hoogte van de subsidie is afhankelijk van de toegepaste technologie en
de COi-reductie die daarmee uiteindelijk wordt gerealiseerd. Elke

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

4

technologie kent een eigen basisbedrag. Het basisbedrag is de kostprijs
voor de productie van hernieuwbare energie of om COi-uitstoot te
reduceren. Dit basisbedrag is het maximale bedrag waarvoor men
subsidie kan aanvragen. Gegeven de tender-methodiek van de regeling,
kan men ook voor een lager bedrag subsidie aanvragen. Hierdoor maakt
men meer kans op subsidie. Het aanvraagbedrag is dus lager of gelijk aan
het basisbedrag.
De opbrengsten van de energieproductie worden vastgelegd in het
correctiebedrag. Het correctiebedrag wordt onder andere bepaald door de
marktwaarde. De marktwaarde betreft de marktprijs van hernieuwbare
elektriciteit, hernieuwbare warmte of hernieuwbaar gas. Ook de waarde
van de garanties van oorsprong (GvO’s) voor de categorieën «Wind» en
«Zon-PV» zijn onderdeel van het correctiebedrag. En als er sprake is van
vermeden inkoop of opbrengsten uit de verkoop van COi-emissierechten
binnen het EU-emissiehandelssysteem (EU-ETS) wordt dit ook meegenomen in het correctiebedrag.
Het basisbedrag en de basisenergieprijs/basisbroeikasgasbedrag worden
per nieuwe regeling bepaald voor iedere categorie en liggen vast
gedurende de looptijd van een subsidiebeschikking. De correctiebedragen
worden daarentegen binnen een subsidiebeschikking jaarlijks berekend
om zodoende de actuele marktwaarde te benaderen, hierin worden dus de
ontwikkeling van de energieprijs of de EU ETS meegenomen.
De maximale SDE++-bijdrage is gelijk aan het basisbedrag of aanvraagbedrag minus het correctiebedrag. Voor het correctiebedrag is een
ondergrens vastgesteld: de basisenergieprijs of het basisbroeikasgasbedrag. Het correctiebedrag kan dus niet lager worden dan de basisenergieprijs of het basisbroeikasgasbedrag. Deze bedragen zijn gebaseerd op
het twee derde deel van het gemiddelde verwachte correctiebedrag over
de gehele looptijd van de SDE++-subsidie. Als het correctiebedrag gelijk is
aan de basisenergieprijs of het basisbroeikasgasbedrag, is het subsidiebedrag maximaal.
In het volgende figuur is de werking van de SDE++ opgenomen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

5

De hoogte van de SDE++-bijdrage is dus afhankelijk van het aanvraagbedrag en van de ontwikkeling van de opbrengsten uit de geleverde
energie of gereduceerde COi tot een bepaalde ondergrens. Bij hogere
opbrengsten daalt de SDE++-bijdrage. Bij lagere opbrengsten stijgt de
SDE++-bijdrage maar deze is gemaximeerd. In onderstaand voorbeeld is
een berekening weergeven van de SDE++ subsidie in 2020 voor een
elektrisch gedreven warmtepomp in een gesloten systeem.

8
Kan de achterliggende raming van de reservering voor de sluiting en
productiebeperking van kolencentrales worden gedeeld? Wordt verwacht
dat dit hoger kan uitvallen?
Antwoord
De reservering is op basis van het ingediende voorstel onder de call for
proposals voor de sluiting van één kolencentrale gemaakt. De onderliggende onderbouwing van de ingediende subsidieaanvraag kan niet
openbaar worden gemaakt, omdat dit bedrijfsgevoelige informatie bevat.
Vertrouwelijk kan deze informatie wel met de Kamer gedeeld worden. De
beoordeling van het voorstel onder de call for proposals wordt op dit
moment uitgevoerd, waarbij de Staatssecretaris van EZK – Klimaat en
Energie wordt ondersteund door meerdere externe adviseurs. Er zijn op
dit moment geen scenario’s waarbij het aangevraagde subsidiebedrag
voor de sluiting hoger zal uitvallen, het is wel mogelijk dat het verleende
subsidiebedrag lager zal zijn dan het aangevraagde subsidiebedrag. Het
totaalbedrag van de kosten van de kolenmaatregelen zal naar verwachting
hoger zijn dan de gemaakte reservering, omdat de gemaakte reservering
alleen voor de call for proposals is en geen reservering bevat voor de
nadeelcompensatie voor de productiebeperking.
9

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

6

Hoe wordt ervoor gezorgd dat in elke sector de doelen gehaald kunnen
worden, gezien de SDE++ regeling een vrij breed karakter heeft gekregen?
Hoe kan de SDE++ meer maatwerk bieden? Hoe wordt voorkomen dat
meer eenmalige projecten van een groter karakter aanspraak kunnen
maken op deze regeling?
Antwoord
De SDE++ heeft als doel zo kosteneffectief mogelijk CO2-reductie te
realiseren, in plaats van enkel hernieuwbare energie productie te
stimuleren, zoals bij de SDE+ het geval was. De SDE++ is techniekneutraal, hierbij passen geen subdoelstellingen. Ook betekent dit dat er enkel
technieken in de SDE++ worden opgenomen waarvoor voldoende
potentieel en interesse vanuit de markt is en waarvoor generieke
marktinformatie beschikbaar is, zodat ook een generiek basisbedrag en
lange-termijn-prijs kunnen worden vastgesteld. De SDE++ is door het
techniek-neutrale, en daarmee kosteneffectieve karakter niet geschikt voor
teveel maatwerk en eenmalige categorieën.
10
Wat is de verwachting met betrekking tot de ontwikkeling van de reserve
duurzame energie de komende jaren? Waar en hoe wil het kabinet deze
reserve aanwenden?
Antwoord
Met wat op dit moment bekend is over de geraamde stortingen en
onttrekkingen, ziet de ontwikkeling van de reserve duurzame energie en
klimaattransitie over de periode 2021–2032 er naar verwachting als volgt
uit:
2021
Stand reserve
ultimo 2020
Geraamde
storting in
reserve
Geraamde
onttrekking aan
reserve
Saldo stortingen
en onttrekkingen
per jaar
Stand reserve
ultimo jaar

2022

2023

2024

2025

2026

2027

2028

2029

2030

2031

2032

Totaal

66

66

66

66

66

66

– 688

–4

– 454

– 404

– 154

– 304

– 304

– 104

–4

–4

–4

–4

– 2.434

– 622

62

– 388

– 338

– 88

– 238

– 304

– 104

–4

–4

–4

–4

– 2.036

3.551

3.613

3.226

2.888

2.800

2.562

2.258

2.153

2.149

2.145

2.141

2.137

4.173

398

De geraamde storting in de reserve (totaal € 398 miljoen) betreft de
terugstorting van jaarlijks € 66,3 miljoen als compensatie van in totaal
€ 398 miljoen die in de jaren 2015 tot en met 2020 tijdelijk aan de reserve
was onttrokken.
De geraamde onttrekking aan de reserve in de periode 2021–2032 (totaal
€ 2.434 miljoen) is opgebouwd uit de volgende onderdelen:
– de onttrekking in 2021 van bijna € 236 miljoen ter financiering van
aanvullende maatregelen om tot CO2-reductie te komen.
– de onttrekking in 2021 van € 448 miljoen om enerzijds de tekorten op
de uitfinanciering van de SDE en de SDE+ te dekken (als gevolg van de
lage energieprijzen moet er meer subsidie uitgekeerd worden),
anderzijds om de nadeelcompensatie van de sluiting van een
kolencentrale te financieren.
– de onttrekking in de jaren 2023 tot en met 2028 en toevoeging aan het
SDE+-budget van in totaal € 1,7 mld.
– de jaarlijkse onttrekking (2021–2035) van ruim € 4 miljoen om de
kasgevolgen van de ophoging van het budget van de Subsidieregeling

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

7

Coöperatieve Energieopwekking (SCE) met € 63 miljoen naar € 100
miljoen (amendement van het lid Sienot) te dekken.
De reserve zal aangewend worden om tekorten in de financiering van de
regelingen SDE, SDE+(+), HER+ en ISDE, van het flankerend beleid (om
duurzame energieprojecten mogelijk te maken), van de aanleg van het net
op zee voor de routekaart 2023 en van de bijbehorende uitvoerings-,
toezichts- en handhavingskosten te dekken. Hoe lager de energieprijzen
de komende jaren, des te hoger de onrendabele top die gesubsidieerd
moet worden binnen de SDE en de SDE+(+) en daarmee des te hoger het
beroep dat op de reserve zal moeten worden gedaan. Omdat de ontwikkeling van de energieprijzen niet te voorspellen is, is hiermee in de
bovenstaande raming geen rekening gehouden. Wel is de verwachting dat
de begrotingsreserve in de jaren 2021–2030 geheel nodig zal zijn om de
verwachte kasuitgaven voor de SDE+(+) te dekken, inclusief toekomstige
openstellingsrondes tot en met 2025. Zoals eerder gemeld aan de Kamer
(Kamerstuk 31 865, nr. 79), zullen in het kader van het nieuwe Regeerakkoord de resterende middelen in de reserve, behoudens een bedrag dat
benodigd is om schommelingen in de energieprijzen op te vangen,
toegevoegd worden aan de SDE+(+)-middelen op de EZK-begroting.
11
Waar wordt de hoogte van de Compensatie Energie-intensieve bedrijven
op gebaseerd? Hoeveel bedrijven maken hier gebruik van? Hoeveel
mensen werken er in Nederland bij deze bedrijven?
Antwoord
De basis voor de subsidieregeling Indirecte emissiekosten ETS zijn de
Europese richtsnoeren die ervoor moeten zorgen dat de financiële
compensatie van deze regeling in overeenstemming is met de Europese
regels voor staatssteun. De richtsnoeren bepalen de voorwaarden voor de
berekening van de financiële compensatie. De belangrijkste voorwaarde is
dat bedrijven actief zijn in de bepaalde geselecteerde sectoren. De
berekening van de compensatie gebeurt aan de hand van formules (zoals
opgenomen in het EU-richtsnoer), met o.a. daarin de CO2-emissiefactor,
de referentie-output van het product of het elektriciteitsverbruik en de
prijs van de emissierechten. Jaarlijks maken ruim 75 bedrijven gebruik
van de regeling.
Het exacte aantal medewerkers per bedrijf wordt in het kader van de
regeling niet geregistreerd en loopt sterk uiteen. Gebruikers van de
regeling indirecte kostencompensatie ETS zijn in de regel middelgrote tot
grote bedrijven. Ruim 60 bedrijven hebben 100 of meer werkzame
personen. Verder hebben ca. 15 bedrijven tussen de 20 en 99 werkzame
personen. De overwegend grote omvang van de deelnemende bedrijven
komt ook naar voren in de omzet. De jaaromzet bedraagt in 55 gevallen
meer dan € 10 miljoen. Hiervan hebben 29 bedrijven zelfs een omzet van
meer dan € 100 miljoen.
12
Hoe wordt de hoogte van de ontvangen ETS gelden berekend?
Antwoord
De raming van de ETS-veilinginkomsten is opgebouwd uit een inschatting
van de hoeveelheid te veilen rechten en de marktprijs van deze rechten.
De hoeveelheid te veilen rechten is gebaseerd op het plafond van
emissierechten. Rechten die in de marktstabiliteitsreserve worden
geplaatst worden daarvan afgetrokken. De marktprijs is gebaseerd op de
huidige marktprijs en zogenaamde futures. Dat zijn termijncontracten voor
levering van rechten in de toekomst.
13

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

8

Hoeveel geld is er in totaal beschikbaar voor de waardevermeerderingsregeling in de verschillende jaren? Wat is de risicoreservering voor
Groningen op de aanvullende post? Om hoeveel geld gaat het?
Antwoord
Het budget voor de waardevermeerderingsregeling in 2021 bedraagt
€ 78,3 miljoen. In 2017 is € 81,9 miljoen beschikbaar gesteld voor de
waardevermeerderingsregeling. Omdat de verwachting was dat dit
budget mei 2021 uitgeput zou raken heeft het kabinet besloten om,
ondanks zijn demissionaire status € 40 miljoen vrij te maken om de
regeling tot oktober 2021 ongewijzigd door te zetten. Op deze manier kan
een nieuw kabinet een besluit nemen over de lange termijn van de
waardevermeerderingsregeling. Van deze € 40 miljoen is bij
Voorjaarsnota € 34,9 miljoen gedekt uit de risicoreservering Groningen op
de Aanvullende Post. De resterende € 5,1 miljoen wordt ingepast in de
miljoenennota. Dit is uw Kamer eerde gemeld in de brief van 30 april 2021
(Kamerstuk 33 529, nr. 867). De risicoreservering op de Aanvullende Post
«algemeen» is bij Voorjaarsnota 2018 gecreëerd voor organisatiekosten,
toekomstperspectief en overige risico’s. Toen de reservering werd
aangelegd betrof het meerjarig € 200 miljoen per jaar. Daarvan is € 100
miljoen per jaar ingezet voor het inpassen van de daling van de gasbatenraming als gevolg van het Akkoord op Hoofdlijnen. De overige € 100
miljoen per jaar is aangehouden als risicoreservering op de Aanvullende
Post «algemeen». Dit is ook aangegeven in de Miljoenennota 2019
(Kamerstuk 35 000, nr 2, 2018–2019). Van deze € 100 miljoen per jaar is tot
nu toe € 415,8 miljoen overgeheveld naar de begrotingen van BZK en
EZK. Bijlage 6 bij de Voorjaarsnota 2021 geeft inzicht in het totaal
beschikbare bedrag voor Groningen op de Aanvullende Post «algemeen».
14
Waarop zijn de aangepaste ramingen van het IMG voor vergoedingen van
schade en waardedaling gebaseerd?
Antwoord
De ramingen voor waardedalingsschade en immateriële schade zijn
gebaseerd op inschattingen van het Instituut Mijnbouwschade Groningen
(IMG). Voor waardedaling geldt dat het IMG een werkwijze heeft
ontwikkeld op basis van de Adviescommissie waardedaling, die op basis
van verschillende onderzoeken advies heeft gegeven over het aantal
gemeenten en de waardedalingspercentages die gehanteerd dienen te
worden. Daarnaast is in de nieuwe raming voor waardedaling rekening
gehouden met nieuwe uitvoeringsinformatie van het IMG. Daaruit blijkt
dat sommige uitgaven die waren voorzien in 2020, zijn doorgeschoven
naar 2021.
De raming voor immateriële schade is gebaseerd op de voorgenomen
werkwijze door het IMG.
De meerjarige raming voor schadevergoedingen is gebaseerd op
(extrapolaties van) ervaringscijfers van het IMG, zoals de gemiddelde
vergoeding en het aantal verwachte meldingen per jaar.
15
Kan de herijking van de kasbuffer van Klein Krediet Corona en de
onttrekking van € 100 miljoen. aan de begrotingsreserve Klein Krediet
Corona worden gemotiveerd?
Antwoord
De oorspronkelijke kasbuffer van de garantieregeling Klein Krediet Corona
was gebaseerd op het oorspronkelijke beschikbaar gestelde garantiebudget van € 713 miljoen in 2020, een premie van eenmalig 2% en een
geschat verliespercentage van 25% (zie het toetsingskader risicorege-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

9

lingen KKC, Kamerstuk 35 420, nr. 79). De kasbuffer werd op basis hiervan
gesteld op € 164 miljoen. De benutting van de regeling in 2020 was echter
beperkt tot € 36 miljoen. Vanwege de verlenging van de regeling KKC is in
2021 een garantiebudget van € 250 miljoen beschikbaar gesteld. Bij een
volledige benutting van het beschikbaar gestelde garantiebudget in 2021
zal het geraamde uitstaand obligo ultimo 2021 daarmee maximaal op ca.
€ 286 miljoen uitkomen. Rekening houdend met 2% premieontvangsten
en een schadepercentage van ca. 25%, is op basis van dit maximale
obligo de reserve met € 100 miljoen afgeroomd. De huidige reserve is
voldoende om eventuele verliezen op te vangen.
16
Wat is de precieze kostensplitsing van de bijdrage aan Agentschap
Telecom dat onder meer heeft bijgedragen aan de verhoging van het
verplichtingsbudget?
Antwoord
De bijdrage van EZK aan het Agentschap Telecom is met de volgende
bedragen verhoogd:
– € 1,9 miljoen voor de uitvoering van een aantal wettelijke taken,
conform de uitvoeringswet cyberbeveiligingsverordening. Deze wet
geeft invulling aan een Europese verordening en belegt meerdere
uitvoerende en handhavende taken bij Agentschap Telecom.
– De budgetten voor de opdracht toezicht Metrologie- en Waarborgwet
en jaaropdracht uitvoeringstaken 2021 zijn met respectievelijk € 0,347
miljoen en € 1,25 miljoen opgehoogd.
– Ten slotte is in verband met de aanstaande verhuizing van het
agentschap de bijdrage met een bedrag van € 1,837 miljoen verhoogd.
17
Wat is de precieze kostensplitsing van de bijdrage aan de Rijksdienst voor
Ondernemend Nederland dat onder meer heeft bijgedragen aan de
verhoging van het verplichtingsbudget? Welke middelen zijn ingezet voor
de opdracht Digital Gateway en wat zijn de resultaten van het inzetten van
deze middelen?
Antwoord
Van de aanvullende bijdrage aan de Rijksdienst voor Ondernemend
Nederland is € 1,0 miljoen voor het Programma Beter Aanbesteden,
€ 0,015 miljoen voor de Wet informatie-uitwisseling bovengrondse en
ondergrondse netten en netwerken (WIBON), € 0,250 miljoen voor Digital
Gateway en € 0,885 miljoen voor Programmabureau Kennis & Innovatie
cybersecurity. Deze laatste is abusievelijk niet opgenomen in de
toelichting.
Doelstelling van het strategische actieplan Digital Gateway is om met het
aantrekken van hoogwaardige ICT-bedrijven bij te dragen aan het
vestigingsklimaat en om zodoende als Nederland bij de internationale
digitale top te horen (Kamerstukken 32 637 nr. 342; 32 637, nr. 415). Dit
plan is opgesteld door Netherlands Foreign Investment Agency (NFIA) en
het Ministerie van EZK in samenspraak met partijen uit bedrijfsleven,
wetenschap, overheid, regionale ontwikkelingsmaatschappijen en
belangenorganisaties. De resultaten van het actieplan worden jaarlijks
gepubliceerd op de website van de NFIA.1
18

1

https://www.rijksoverheid.nl/documenten/jaarverslagen/2021/02/18/invest-in-holland--nfiaresults-2020.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

10

Kan de € 1,2 miljoen. voor de ondersteuning van de beoordelingsadviescommissie van het Nationaal Groeifonds ten behoeve van de inhuur van
externe expertise voor de beoordeling van projectvoorstellen,
communicatie-activiteiten en de onkostenvergoeding van de commissie
worden gespecificeerd?
Antwoord
Dit betreft het geraamde budget voor de uitgaven in 2021 voor de
ondersteuning van de beoordelingsadviescommissie. Er is ruim € 1
miljoen beschikbaar voor de inhuur van externe expertise voor de
beoordeling van ingediende projectvoorstellen. Dit betreft uitgaven aan
onder meer TNO, de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk
Onderzoek en andere externe organisaties. Er is een communicatiebudget
van € 120.000 en voor de onkostenvergoeding voor reis- en verblijfkosten
van de leden van de beoordelingsadviescommissie is € 36.000 begroot.
Vanwege de coronabeperkingen zal dit laatste budget mogelijk niet
(volledig) worden benut. Alle leden van de beoordelingsadviescommissie
hebben vrijwillig afgezien van bezoldiging.
19
Heeft het intrekken van de BIK gevolgen voor de verhoging van € 17,1
miljoen. voor de uitvoeringskosten van RVO.nl in het kader van de BIK?
Antwoord
De 1e suppletoire begroting was al gereed toen het besluit tot intrekken
van de BIK werd genomen. Dit besluit heeft tot gevolg dat het overgrote
deel van de uitvoeringskosten niet meer zal worden gemaakt. Alleen een
beperkt bedrag aan ontwikkelkosten die RVO.nl heeft gemaakt in de
voorbereiding van de BIK is nog nodig. RVO.nl raamt dit momenteel op
350.000 euro. De verlaging zal worden verwerkt in de eerstvolgende
begrotingswet.
20
Kan de verhoging van € 16,5 miljoen. voor het aangaan van verplichtingen in het kader van Ruimtevaart (ESA) worden gespecificeerd?
Antwoord
De verhoging van het verplichtingenbudget voor ruimtevaart (ESA) betreft
€ 7,8 miljoen voor de Europese Robot Arm, € 6,0 miljoen voor de
CO2-missie en € 2,7 miljoen voor Orion-Zonnepanelen.
21
Een aantal posten wordt aangepast naar aanleiding van de aangepaste
begroting van het IMG voor 2021, waarom wordt de begroting van het
IMG aangepast, waarop is dat gebaseerd? Waarom was dat niet te
voorzien?
Antwoord
De nieuwe raming voor waardedaling is gebaseerd op nieuwe uitvoeringsinformatie van het IMG. Daaruit blijkt dat sommige uitgaven die
waren voorzien in 2020, zijn doorgeschoven naar 2021. De raming voor
schade en bijkomende uitvoeringskosten is gebaseerd op geactualiseerde
cijfers over de gemiddelde schadevergoeding en de gemiddelde uitvoeringskosten en het naar verwachting aantal meldingen dat wordt
afgehandeld. De vorige inschatting is gebaseerd op cijfers uit het tweede
kwartaal van 2020. Sindsdien handelt het IMG meer meldingen per week
af, waardoor de raming voor 2021 naar boven bijgesteld is. Bij de
ontwerpbegroting voor 2022 volgt opnieuw een bijstelling van de
IMG-ramingen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

11

22
Waarom wordt de raming voor de inkomsten uit de Mijnbouwwet
bijgesteld? Wat is daarvan de reden?
Antwoord
De raming voor ontvangsten uit de Mijnbouwwet is met € 20 miljoen naar
beneden bijgesteld in 2021 en met € 5 miljoen in 2022. Deze bijstelling
volgt uit de ontwikkeling van de gasprijs. Vanwege de lage gasprijs aan
het begin van het gasjaar 2020/2021 worden er minder inkomsten uit de
Mijnbouwwet verwacht dan eerder geraamd. Intussen is de gasprijs weer
gestegen. Naar verwachting leidt dat later dit jaar tot een opwaartse
bijstelling, die bij een volgend regulier budgettair moment wordt
verwerkt.
24
Welk programma ligt er ten grondslag aan de versterking van de
industrie? Wat is de planning? Wat zijn de totale kosten?
Antwoord
Op 31 maart 2021 heb ik de «Beleidsregel vergoeding aardbevingsbestendige industrie Groningen» (Stcrt. 2021, 6830) gepubliceerd in de
Staatscourant. Als er bedrijven zijn die kosten maken, hoeven deze zich
niet langer bij NAM te melden maar kan dit bij de overheid. De Nationaal
Coördinator Groningen (NCG) voert deze beleidsregel uit. Daarnaast is
met NAM een betalingsovereenkomst gesloten voor de kosten die
voortvloeien uit deze beleidsregel. Deze worden dus achteraf bij NAM in
rekening gebracht. De raming voor de kosten is € 1,5 miljoen per jaar tot
en met 2025.
25
Wat is de kostensplitsing van de toename op personele kosten van 37,6
miljoen euro ten opzichte van de ontwerpbegroting? Hoeveel gaat naar
externe arbeidskrachten, naar vaste krachten, moderniseren van oude
systemen of het inzetten op nieuwe systemen?
Antwoord
Als gevolg van de toegenomen vraag naar ICT-diensten nemen de
personele kosten van DICTU toe met € 37,6 miljoen. Hiervan wordt € 33,1
miljoen ingezet middels externe inzet en € 4,0 miljoen door inzet van
interne medewerkers door werving. Het resterende deel € 0,5 miljoen
betreft overige personele kosten zoals reiskosten en opleidingen.
De extra vraag naar ICT-diensten betreft: vernieuwing (inzet op nieuwe
systemen, ca. € 17,0 miljoen), modernisering (aanpassen van oude
systemen ca. € 13,5 miljoen) en uitbreiding bestaande dienstverlening (ca.
€ 7,1 miljoen).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 850 XIII, nr. 5

12