Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

22 026

Nederlands deel van een
hogesnelheidsspoorverbinding
Amsterdam–Brussel–Parijs en
Utrecht–Arnhem–Duitse grens

Nr. 341

BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN MILIEU
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 7 oktober 2011
Hierbij bied ik u de negentwintigste voortgangsrapportage (VGR 29)
HSL-Zuid aan1. Deze voortgangsrapportage behandelt de verslagperiode
van 1 januari 2011 tot en met 30 juni 2011. Ik zal mij in deze brief beperken
tot een weergave van de laatste stand van zaken ten aanzien van de
prestaties van het vervoer over de HSL-Zuid, de geluidsproblematiek en
de infrastructuur. Voor de financiële situatie rond de HSA verwijs ik naar
mijn brief van 19 september 2011 (Kamerstuk 22 026, nr. 340). Aanvullend
zal ik u informeren over de stand van zaken met betrekking tot de
Beneluxtrein.
1. Stand van zaken vervoer
Vanaf 4 april 2011 heeft HSA haar dienstverlening uitgebreid en is ze
gestart met de Fyra-verbinding Amsterdam–Breda over de HSL-Zuid.
Vanaf die datum rijdt Fyra met tijdelijk HST-Prio materieel (Traxxlocomotieven en Prio-rijtuigen) tussen Amsterdam Centraal, Schiphol,
Rotterdam Centraal en Breda. In beide richtingen voert HSA op alle dagen
een halfuursdienst uit. De reistijd tussen Schiphol en Breda is door deze
verbinding afgenomen van 1 uur en 36 minuten naar 53 minuten.
Mede dankzij deze uitbreiding heeft de Fyra in de eerste helft van 2011
liefst 1 241 000 tickets verkocht. Dit is meer dan een verdriedubbeling ten
opzichte van de vorige verslagperiode toen er 367 000 reizigers gebruik
maakten van de Fyra. Ook het aantal reizigers dat gebruikmaakte van de
Thalys is toegenomen van 886 000 in de vorige verslagperiode naar
905 000 in deze verslagperiode.

1
Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

kst-22026-341
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

De Fyra-treinen hadden een gemiddelde aankomstpunctualiteit gedurende
de verslagperiode van 86,3%. Dit betekent een verbetering ten aanzien
van het jaar 2010 toen de gemiddelde aankomstpunctualiteit van de Fyra
zo’n 82,9% bedroeg. De uitval van Fyra was gedurende de verslagperiode

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 22 026, nr. 341

1

5,6%. Dit is een lichte verbetering ten opzichte van de 5,9% gemiddelde
uitval van Fyra in 2010.
In de eerste helft van 2011 hadden de Thalys-treinen in Nederland een
gemiddelde aankomstpunctualiteit van 66,6%. Dit is een aanzienlijke
verbetering ten opzichte van de 55,6% gemiddelde aankomstpunctualiteit
van Thalys in 2010. Tegelijkertijd bedroeg de uitval van de Thalys slechts
0,9%. Ter vergelijking: over het gehele jaar 2010 bedroeg de gemiddelde
uitval van Thalys 3,2%.
De operationele prestaties zijn in het eerste kwartaal voor een belangrijk
deel negatief beïnvloed door branden bij Moerdijk en de Kijfhoek. In het
tweede kwartaal hebben zich relatief veel RBC-treinverbindingsproblemen
voorgedaan.
2. Stand van zaken geluidsproblematiek
Ter afronding van de eerste fase van het meetplan van TNO hebben er
geluidmetingen aan de oostzijde van de HSL-Zuid ter hoogte van
Lansingerland plaatsgevonden. Tevens zijn er voor deze locatie aan de
oostzijde aanvullende berekeningen gemaakt om een verwachting uit te
kunnen spreken over de geluidbelasting in 2011. Uit deze berekeningen
blijkt dat voor deze locatie niet aan de voorkeursgrenswaarde wordt
voldaan in 2011. Ik verwijs naar mijn brief van 24 augustus 2011
(Kamerstuk 22 026, nr. 338).
Naar aanleiding van deze berekeningen heeft er op 1 september jl. overleg
plaatsgevonden met de gemeente Lansingerland. Eén van de belangrijkste conclusies van het gesprek was dat de akoestische effecten van
eventuele aanvullende geluidmaatregelen voor zowel de tijdelijke als de
eindsituatie op dit moment onbekend zijn en dat aanvullend onderzoek
nodig is.
Tegelijkertijd heb ik de gemeente Lansingerland gezegd dat ik bereid ben
om door middel van een pilot te verkennen of er aanvullende maatregelen
mogelijk zijn. Ik zal daarbij vanzelfsprekend de doelmatigheid in
ogenschouw moeten nemen. De pilot behelst het aanbrengen van
maatregelen in een gedeelte van de bak en het meettechnisch bepalen
van de akoestische effectiviteit ervan. Hierbij zullen de effecten van het
aanbrengen van raildempers, het plaatsen van absorberende elementen
op de bovenbouw en/of het verbeteren van de absorptie van de wanden
van de halfverdiepte open bak nader worden onderzocht.
3. Stand van zaken infrastructuur
Gedurende de verslagperiode is het aangepaste inzetcertificaat van de
Traxx-locomotieven op ERTMS level 2 afgegeven. Hierdoor werd het
mogelijk om de dienstregeling uit te breiden naar Breda. Ook het
noordelijke deel van de HSL-Zuid is kort na de verslagperiode
(16 september 2011) van ERTMS-level 1 naar ERTMS-level 2
omgeschakeld.
EMC-problematiek

1
Auto Transformator (AT) station: installatie
die is ontworpen om de uitstraling van
storende elektromagnetische velden vanuit de
25 kV stroomvoorziening van de HSL-Zuid
naar andere installaties te beperken.

Om het EMC-probleem structureel op te lossen worden vier extra
AT-stations1 gebouwd voor de energievoorziening van de HSL-Zuid. De
oplevering hiervan is gepland in het derde kwartaal van 2011. Na
oplevering van de vier extra AT-stations kan het merendeel van de EMC
beperkingen worden opgeheven.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 22 026, nr. 341

2

Naar aanleiding van de ervaringen met het VIRM-1 materieel1 wordt nader
onderzoek gedaan naar de EMC-gevoeligheid van ander treinmaterieel dat
regelmatig op de parallelloop langs het tracé van de HSL-Zuid rijdt. Een
aantal problemen met EMC gevoeligheid is geconstateerd. Of hiervoor
nog maatregelen nodig zijn wordt nader onderzocht. Het onderzoek wordt
naar verwachting in het vierde kwartaal afgerond.
4. Stand van zaken risicoreservering
In de verslagperiode van VGR 29 is het potentiële beroep (50% waarde) op
de risicoreservering met € 1 miljoen afgenomen, van € 36 naar € 35
miljoen (op basis van de 90% waarde bedraagt het potentiële beroep € 62
miljoen). Aan het einde van de verslagperiode was in de risicoreservering
nog een bedrag aanwezig van € 39 miljoen. Het hiervoor genoemde
potentiële beroep op de risico-reservering is voor mij aanleiding om deze
ruimte van € 39 miljoen te handhaven.
5. Stand van zaken Beneluxtrein
NS Internationaal heeft mij de volgende informatie verstrekt over
prestaties van de InterCity Brussel, ook wel bekend als de Beneluxtrein.
De gemiddelde punctualiteit van de uitgaande treinen richting Brussel
kwam in de eerste helft van 2011 uit op 84,8%. In diezelfde periode is de
gemiddelde punctualiteit van de binnenkomende treinen richting
Amsterdam uitgekomen op 83,2%. De gemiddelde punctualiteit in de
eerste helft van 2011 van de Beneluxtrein in beide richtingen is zodoende
83,9%. Dit is een verbetering ten opzichte van de gemiddelde punctualiteit
in 2010, die 80,7% betrof.
Ik blijf met NS Internationaal de punctualiteit van de Beneluxtrein
nauwlettend volgen.
De minister van Infrastructuur en Milieu,
M.H. Schultz van Haegen-Maas Geesteranus

1
VIRM-1: Verlengd Inter Regio Materieel.
Betreft het moderne dubbeldeks materieel dat
door NS Reizigers op het conventionele spoor
wordt ingezet.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 22 026, nr. 341

3